"หุ่นหลวง"สู่ท้องสนามหลวง ถวายพระเกียรติยศ ร.9

  • Tuesday, October 10, 2017 - 08:06


    ซ้อมการแสดงหุ่นหลวง ตอน หนุมานเข้าห้องนางวารินทร์ ที่โรงละครแห่งชาติ

    กว่า 150 ปีที่การเล่นหุ่นหลวงในงานพระราชพิธีที่สำคัญๆ สูญหายไปจากประเทศไทย แต่เนื่องในงานมหรสพสมโภชออกพระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ที่จะมีขึ้นในวันที่ 26 ตุลาคม 2560 กรมศิลปากรได้ฟื้นฟูการแสดงหุ่นหลวงกลับมาอีกครั้ง จัดการแสดงเรื่อง รามเกียรติ์ ตอน หนุมานเข้าห้องนางวานรินทร์ ซึ่งจัดแสดงเวทีกลางแจ้ง เวทีที่ 2 บริเวณสนามหลวงด้านทิศเหนือ ในเวทีนี้ยังมีการแสดงละครและหุ่นกระบอกด้วย


    หนุมาน หนึ่งในหุ่นหลวงที่สำนักช่างสิบหมู่จัดทำใหม่

    ตัวหุ่นหลวงที่ใช้ในการแสดงออกพระเมรุมาศครั้งนี้ สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร จัดสร้างขึ้นใหม่ ขณะที่พัสตราภรณ์ ถนิมพิมพาภรณ์ และศิราภรณ์ หรือชุดหุ่นหลวงสุดงดงาม มีอาจารย์สุพรทิพย์ ศุภรกุล นาฏศิลปินอาวุโส เป็นผู้รังสรรค์ โดยจัดทำภายใต้โครงการสร้างหุ่นหลวงเพื่อการอนุรักษ์และพัฒนา เพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ที่ทรงมีต่องานประณีตศิลป์ไทยเมื่อปี 2559


    ตัวหุ่นจะบังคับการเคลื่อนไหวด้วยเส้นใยที่ร้อยเรียงกัน

    หุ่นหลวงถือเป็นหุ่นที่มีมาแต่สมัยอยุธยา กรุงธนบุรี ต่อมาจนถึงกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้นระหว่าง ร.1-ร.4 หุ่นหลวงมีขนาดใหญ่ จะเชิดชักแขน-ขาให้ร่ายรำสวยงาม ผู้เชิดหุ่นหลวงต้องใช้ผู้มีความรู้เรื่องการร่ายรำตามแบบนาฏศิลป์ไทย และสืบทอดจากครูบาอาจารย์ที่มีประสบการณ์เรื่องนี้โดยเฉพาะ

    นายไพโรจน์ ทองคำสุข นักวิชาการละครและดนตรีชำนาญการ ผู้แสดงหุ่นหลวงตัวพระ กล่าวว่า หุ่นหลวงเป็นหุ่นในราชสำนักต้นกรุงรัตนโกสินทร์ ตัวหุ่นจะบังคับการเคลื่อนไหวด้วยเส้นใยโยงที่ร้อยเรียงกันถึง 20 เส้น แต่ละเส้นจะมีท่วงท่าร่ายรำต่างกัน เส้นใยยึดโยงส่วนลำตัวหุ่นและข้อต่อแขน-ขาให้รำได้สวยงาม ถือเป็นการสร้างกลไกที่สุดยอดของคนไทยในอดีต โดยกรมศิลปากรจัดทำหุ่นหลวงขึ้นใหม่โดยไม่ได้ดัดแปลง อนุรักษ์ทุกกระบวนการไว้อย่างสมบูรณ์ สำหรับหุ่นหลวงถือเป็นแบบอย่างของหุ่นละครเล็กและหุ่นกระบอกที่เล่นกันแพร่หลายในเวลาต่อมา


    นายไพโรจน์ ทองคำสุข กับหุ่นหลวงตัวพระวิจิตรงดงาม

    "การชักเชิดตัวหุ่นต้องมีความรู้นาฏศิลป์ไทย ให้ร่ายรำประกอบดนตรีและคำร้องต่างๆ การแสดงหุ่นหลวงในงานออกพระเมรุมาศครั้งนี้ถือเป็นครั้งประวัติศาสตร์ หุ่นหลวงไม่ได้จัดแสดงมากว่า 150 ปี ตั้งแต่ปลายสมัยรัชกาลที่ 5 ความงามของหุ่นหลวงหายไปจากความทรงจำ หุ่นจัดสร้างใหม่ตามต้นแบบหุ่นหลวงที่เก็บรักษาและจัดแสดงในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร เหตุที่เล่นเรื่องรามเกียรติ์ เป็นบทพระราชนิพนธ์ที่สำคัญของไทย และยังแต่งเครื่องทรงงดงาม มีตัวละคร พระ ยักษ์ ลิง ดำเนินเรื่องสนุกสนาน เป็นการแสดงตามจารีตประเพณีที่มีมาแต่สมัยอยุธยา" นายไพโรจน์กล่าว


    เกริกชัย ใหญ่ยิ่ง นาฏศิลปิน เชิดตัวละครหนุมาน

    ด้านนายเกริกชัย ใหญ่ยิ่ง นาฏศิลปิน ชำนาญงานโขนยักษ์ สำนักการสังคีต กล่าวว่า ในงานมหรสพครั้งนี้ร่วมเชิดหุ่นหลวง ตัวหนุมาน และร่วมแสดงหุ่นกระบอกด้วย ตนจะตั้งใจแสดงอย่างสุดความสามารถเพื่อเฉลิมพระเกียรติยศในหลวง ร.9 และภาคภูมิใจที่ได้มีโอกาสสืบสานมรดกวัฒนธรรมของไทย หุ่นหลวงเชิดยาก หลายคนถอดใจจึงหายสาบสูญไป ตนเชิดหุ่นกระบอกมาหลาย 10 ปี เพิ่งได้ฝึกซ้อมเชิดหุ่นหลวงไม่กี่เดือนมานี้ วิธีการต่างกันมาก มือ นิ้ว สมอง การเคลื่อนไหวร่างกายต้องเป็นหนึ่งเดียว แต่ละเส้นมีท่ารำ อีกทั้งยังต้องผสมท่า แม้หุ่นจัดสร้างใหม่ แต่ยังเป็นกลไกเดิม การกลับมาของหุ่นหลวงในพระราชพิธีครั้งนี้จึงมีคุณค่ามาก

    หุ่นหลวงที่ทำขึ้นใหม่ที่มีความประณีตตามลักษณะงานช่างศิลป์ไทยอย่างอลังการ นางสมคิด สัมมาวุฒิ นายช่างประณีตศิลป์ กลุ่มงานช่างหุ่นปั้นลายและช่างมุก สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร กล่าวด้วยน้ำเสียงสั่นเครือว่า ตนร่วมทำตัวหุ่นและการร้อยไม้แกนกับเส้นเชือกสำหรับชัก การจัดสร้างใกล้แล้วเสร็จ แต่เมื่อในหลวง ร.9 เสด็จสวรรคต ช่างสิบหมู่จึงหยุดงานที่เหลือเพื่อจัดสร้างงานประณีตศิลป์ประกอบพระราชพิธีพระบรมศพฯ ตนไม่คิดว่าการรื้อฟื้นหุ่นหลวงขึ้นใหม่จะใช้ในการแสดงงานออกพระเมรุมาศครั้งนี้ คิดเพียงอนุรักษ์และสืบทอดงานช่างของไทยที่ประณีต งดงาม แต่ก็มั่นใจว่าการแสดงที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 26 ตุลา จะสมพระเกียรติยศ.

  • เปลว สีเงิน

    ก็เห็นใจ "อดีตนายกฯ อภิสิทธิ์"! ที่ดิ้นสู้............ ถึงขั้นเตรียมยื่นศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัย ว่าการออกคำสั่ง คสช.ที่ ๕๓/๒๕๖๐ ของนายกฯ เข้าเงื่อนไขการใช้มาตรา ๔๔ หรือไม่? ในความเห็นผมนะ.......
  • บทบรรณาธิการ

    ข้อมูลที่สำคัญในการดำเนินนโยบายแก้ไขปัญหาความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้กว่า 15 ปีที่ผ่านมาของรัฐบาลไทยตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน โดยการใช้จ่ายงบประมาณสำหรับแก้ไขปัญหาในพื้นที่ ตั้งแต่ปี 2547 จนถึงปีงบประมาณ 2561 รวม 15 ปี งบประมาณ โดยรวมคือ 290,901.6 ล้านบาท
  • เอ็กซ์-ไซท์

    รพ.ตำรวจเตรียมทำวิจัยศึกษาสาเหตุการฆ่าตัวตายของตำรวจ หลังพบเพิ่มมากขึ้น
    แนะตรวจให้ละเอียด ตำรวจท้าเสกฟ้อง รอง ผบ.ตร.-ผบช.น.โต้นักร้องดัง ยันบุกจับกุมที่บ้านดำเนินการตามขั้นตอนของกฎหมาย จะใช้สิทธิฟ้องร้องก็เชิญ รองเลขาฯ อย.เตือนตรวจฉี่ซ้ำแยกแยะชนิดยา เสพติด
    จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยร่วมกับเอกชนผลิตสารเคลือบหมวกกันน็อกกำจัดกลิ่นและฆ่าเชื้อจูงใจคนสวมหมวกวิน
  • x-cite inside

    ปัจจุบันการเรียนรู้ของเด็กได้เปลี่ยนแปลงไป เนื่องจากมีแหล่งเรียนรู้นอกห้องเรียนมากมาย โดยเฉพาะจากสื่อออนไลน์และเทคโนโลยีต่างๆ ที่สามารถเข้าไปพัฒนาการศึกษาของเยาวชนได้โดยไม่ต้องพึ่งตำราและการเรียนในห้องเพียงอย่างเดียว ที่จะทำให้เกิดความเครียดให้แก่ชีวิตพวกเขา รวมทั้งปัญหาสุขภาวะตามมาอีกด้วย
    เมื่อเทศกาลปีใหม่เวียนมาถึง ถือเป็นสัญญาณเริ่มต้นใหม่ของใครหลายๆคน ในการเปิดรับกับสิ่งต่าง ๆ ที่จะเข้ามาในชีวิต บางคนถือโอกาสบอกลาสิ่งไม่ดีในปีเก่า และบางคนใช้ปีใหม่นี้ในการเปลี่ยนแปลงนิสัยและพฤติกรรมการใช้ชีวิตบางอย่างของตัวเอง หรือการเริ่มต้นทำในสิ่งต่าง ๆ ที่ไม่เคยทำ
    โรคติดต่อไม่เรื้อรัง (NCDs) ถือเป็นกลุ่มโรคที่เกิดจากการใช้ชีวิตที่มีความเสี่ยง โดยเฉพาะการกินอาหารที่มากเกินไป รวมทั้งขาดการทำกิจกรรมทางกายที่นำมาโดยโรคอ้วน เบาหวาน หัวใจ ความดันโลหิตสูง อัมพาต อัมพฤกษ์ ที่ทำให้คนบนโลกนี้เสียชีวิตไปมากที่สุด และยิ่งนับวันคนไทยก็มีความเสี่ยงเป็นโรคเหล่านี้มากขึ้น