ปัญหาวัยรุ่นมีพฤติกรรมทางเพศที่ไม่เหมาะสม กำลังเป็นปัญหาที่สังคมต้องช่วยกันเร่งแก้ไข เพื่อลดปัญหาที่จะตามมาจากการมีเพศสัมพันธ์เมื่อยังไม่ถึงวัยอันควรของวัยรุ่น ไม่ว่าจะเป็นการตั้งครรภ์ที่ไม่พึงประสงค์การทำแท้ง การติดโรคทางเพศสัมพันธ์ รวมถึงการทอดทิ้งเด็กแรกเกิด เพราะไม่มีความพร้อมในการที่จะเลี้ยงดู
ผลวิจัยถึงสาเหตุของปัญหาที่จะปฏิเสธไม่ได้เลยคือ อายุเฉลี่ยการมีเพศสัมพันธ์ของเด็กไทยน้อยลงทุกวัน และอายุอยู่ในช่วงวัยเรียน ซึ่งเยาวชนกลุ่มนี้ถือเป็นประชากรประมาณ 1 ใน 4 ของประเทศ ประกอบกับการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ ทำให้วิถีชีวิตของคนในสังคมเปลี่ยนไปอย่างมาก โดยเฉพาะในกลุ่มวัยรุ่นและเยาวชน ซึ่งอาจได้รับผลกระทบโดยตรงจากการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็วของสังคม เด็กอาจไม่ได้รับการดูแลจากครอบครัวอย่างเต็มที่ ทำให้ภาระจึงตกอยู่ที่โรงเรียน
ด้วยเหตุนี้ จึงเกิดโครงการเสริมสร้างทักษะชีวิตสำหรับนักเรียนมัธยมต้น เพื่อให้ครูผู้ทำหน้าที่สอนเพศศึกษาในโรงเรียนสามารถถ่ายทอดข้อมูลความรู้ ทักษะเกี่ยวกับเพศศึกษาให้กับนักเรียน โดยใช้คู่มือการเรียนการสอนที่จัดทำขึ้นได้อย่างเหมาะสมครบถ้วน เป็นไปในทิศทางเดียวกัน และเด็กสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้อย่างเหมาะสม
เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคมที่ผ่านมา ที่ศาลาว่าการกรุงเทพมหานคร มีการจัดพิธีมอบโล่เกียรติบัตร และป้ายโครงการให้กับสถานศึกษาที่เข้าร่วมโครงการ โดย ศ.เกียรติคุณแพทย์หญิงเพ็ญศรี พิชัยสนิธ ในฐานะประธานสมาคมส่งเสริมสถานภาพสตรีฯ และที่ปรึกษาโครงการดังกล่าว เปิดเผยว่า โครงการนี้มุ่งพัฒนาแนวทางและวิธีการ รวมทั้งสื่อการเรียนรู้และเสริมสร้างทักษะเกี่ยวกับสัมพันธภาพ และการดำเนินชีวิตวัยรุ่นที่จะรอดพ้นจากปัญหาทางเพศ โดยอาศัยความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีมาจัดหลักสูตรใช้ชื่อว่า "โลกหมุนได้ด้วยมือฉัน" (The World Starts With Me) ซึ่งได้ดำเนินการต่อเนื่องมาเป็นปีที่ 4 แล้ว มีโรงเรียนในเขตกรุงเทพมหานครเข้าร่วมโครงการ 100 โรงเรียน
ศ.เกียรติคุณ พญ.เพ็ญศรี กล่าวว่า สมาคมส่งเสริมสถานภาพสตรีฯ ในฐานะที่เป็นองค์กรสาธารณกุศล มีบ้านพักฉุกเฉินที่ดูแลผู้หญิงและเด็กที่ประสบปัญหาต่างๆ หลากหลาย จากข้อมูลที่ได้สอบถามเยาวชนผู้ประสบปัญหาเหล่านี้ ข้อเท็จจริงส่วนหนึ่งที่ปรากฏคือ ในหลายกรณีปัญหาเกิดขึ้นด้วยสาเหตุความไม่รู้ มีทัศนคติและค่านิยมที่ไม่ถูกต้อง รวมทั้งขาดทักษะที่จะต่อรองและยืนหยัดในความต้องการของตนได้
"ด้วยเหตุนี้ สมาคมส่งเสริมสถานสตรีฯ จึงร่วมมือสำนักการศึกษา กทม. เพื่อป้องกันปัญหานี้ หากแต่เยาวชนต้องได้รับข้อมูลที่รอบด้านเพียงพอ รู้เท่าทันและสามารถจัดการกับความรู้สึก และความต้องการของตนเองได้อย่างเหมาะสม มีทักษะชีวิตที่เอื้อต่อการดำเนินชีวิตอย่างไม่เสี่ยงต่อปัญหาต่างๆ จึงได้จัดทำโครงการเสริมสร้างทักษะชีวิตสำหรับนักเรียนมัธยมต้นขึ้นมา โดยจัดฝึกอบรมให้กับครูอาจารย์ในสถานศึกษา เพื่อนำความรู้และทักษะไปปรับใช้กับนักเรียน"
อุปสรรคของกระบวนการเรียนรู้อย่างรอบด้าน ในเรื่องพัฒนาการและสัมพันธภาพในวัยรุ่นคือ เนื้อหาและวิธีการสอน หรือให้ความรู้แก่เยาวชนยังไม่ครอบคลุม และไม่เอื้อต่อการตระหนักรับรู้เท่าที่ควร นอกจากนี้ ครูผู้สอนยังลำบากใจและไม่คุ้นเคยกับรูปแบบการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมอย่างเต็มที่ สื่อการสอนที่มีอยู่นั้นก็ไม่มีประสิทธิภาพ กิจกรรมที่สำคัญของโครงการจึงเน้นไปที่การพัฒนาศักยภาพ และปรับทัศนคติของครูผู้สอน ที่ผ่านมาได้จัดการฝึกอบรมให้แก่อาจารย์ไปแล้วเกือบ 300 คน
นายจำเริญ ศิริพงศ์ติกานนท์ ผู้อำนวยการสำนักการศึกษา กทม. กล่าวว่า โครงการเสริมสร้างทักษะชีวิตสำหรับนักเรียนมัธยมต้น เป็นโครงการที่เริ่มดำเนินโครงการนำร่อง ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2549 จากนั้นในปี 2550-2551 ขยายต่ออีก 46 โรงเรียน และในปีนี้ได้ขยายต่อไปอีก 54 โรงเรียน จนครบ 100 โรงเรียน โดยกลุ่มเป้าหมายคือนักเรียนชั้น ม.1-3 ในโรงเรียนเขตพื้นที่ของกรุงเทพมหานคร
"จากข้อมูลพบว่า เด็กที่อยู่ในช่วงวัยนี้มีสถิติออกจากโรงเรียนค่อนข้างสูง เนื้อหาของหลักสูตรประกอบด้วย 14 บทเรียน โดยสาระเน้นไปในเรื่องทักษะชีวิต การรู้จักตัวเอง สร้างเสริมทัศนคติและทักษะเกี่ยวกับสัมพันธภาพ การดำเนินชีวิตวัยรุ่นที่จะรอดพ้นจากปัญหาทางเพศและเอดส์ ปัญหาท้องไม่พร้อม เพื่อป้องกันและให้รู้เท่าทันในเรื่องความสัมพันธ์ในวัยรุ่น เรื่องสุขภาพทางเพศและเอดส์ ตลอดจนมีข้อมูลสถานที่ที่ให้ความช่วยเหลือ ในกรณีที่มีปัญหาที่ต้องได้รับการดูแลแก้ไข" นายจำเริญกล่าว
ด้านอาจารย์ที่เข้าร่วมโครงการกล่าวเป็นเสียงเดียวกันว่า หลักสูตรที่ได้รับจากโครงการนี้ได้นำไปประยุกต์ใช้ในการสอนเด็กนักเรียนได้เป็นอย่างดี และถือว่าเป็นวัคซีนในการป้องกันตนเองอีกช่องทางหนึ่ง เพราะเด็กๆ จะได้รับมีทักษะและความรอบรู้ในการดำเนินชีวิตอย่างถูกต้องเหมาะสม เพราะวัยรุ่นเป็นช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อที่สำคัญยิ่ง และพิธีรับมอบโล่เกียรติบัตรครั้งนี้ ก็ได้นำผลงานของนักเรียนว่ามีพัฒนาการและศักยภาพในด้านนี้อย่างไรบ้าง
การสอนทักษะชีวิตในโรงเรียนจึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง เพื่อให้เด็กซึ่งอยู่ในช่วงรอยต่อระหว่างความเป็นเด็กกับผู้ใหญ่ ได้รู้เท่าทันสภาพความเปลี่ยนแปลงในร่างกาย อารมณ์ และจิตใจ ส่วนตัวเด็กเองก็มีความรู้รอบในเรื่องเพศศึกษา ช่วยป้องกันปัญหาการมีพฤติกรรมทางเพศที่ไม่เหมาะสม หรือให้คำปรึกษากับเพื่อนที่เจอปัญหานำไปประกอบการตัดสินใจ จากนี้ก็จัดทำเป็นคู่มือการสอนเพศศึกษาในโรงเรียนต่อไป.








