อากาศที่แสนอบอ้าวของหน้าร้อน ทำให้ใครหลายคนหงุดหงิดรำคาญใจ กับเหงื่อไหลไคลย้อย ความเหนียวเหนอะหนะไปทั้งตัว พาลทำให้หมดความสนใจกับสิ่งรอบตัว ทว่า หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานครมีกิจกรรมใหม่เชิญชวนให้ผู้สนใจในงานศิลป์มาสัมผัสกับความเย็นยะเยือก ที่จะสร้างความตื่นตาตื่นใจกับงานศิลปะหลากแบบหลายแนวความคิด ฝีมือศิลปินแดนปลาดิบชั้นครู กับงานนิทรรศการ "Trans-Cool TOKYO : ผ่านโตเกียว 0 องศา" ที่กระทรวงวัฒนธรรม ร่วมกับหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพฯ และพิพิธภัณฑ์ร่วมสมัยโตเกียว ภูมิใจนำเสนอให้คนไทยได้คลายร้อน
ที่มาของชื่อนิทรรศการที่สร้างความรู้สึกเย็นสุดขั้วหัวใจ ศ.ดร.อภินันท์ โปษยานนท์ รองปลัดกระทรวงวัฒนธรรม ชี้แจงให้ฟังว่า Cool TOKYO เป็นคำที่อดีตนายกรัฐมนตรีประเทศอังกฤษ โทนี แบลร์ ให้ความหมายถึงวัฒนธรรมเทคโนโลยีของประเทศญี่ปุ่นว่า เท่ ล้ำยุค ฉะนั้น งานศิลปะ 44 ชิ้นงาน ทั้งภาพจิตรกรรม ภาพถ่าย ภาพพิมพ์ วิดีโออาร์ต ศิลปะจัดวาง ฯลฯ ที่คัดเลือกจากงานสะสมของพิพิธภัณฑ์ร่วมสมัยโตเกียวกว่า 4,000 ชิ้น จึงเป็นงานศิลปะในยุค 1950-1970 ที่สะท้อนวัฒนธรรมอันเป็นอัตลักษณ์ของเมืองอาทิตย์อุทัย ในแบบฉบับเน้นแนวความคิดร่วมสมัย ส่งผลให้อัตลักษณ์ของประเทศแปรเปลี่ยนไม่คงที่ จากเหตุปัจจัยความเจริญก้าวหน้าของยุคข้อมูลข่าวสาร เสรีภาพที่ขยายเติบโต ความผันผวนจากภาวะสุกงอมในระบบทุนนิยม หรือแม้แต่การเปิดกว้างในการรับค่านิยมอย่างไม่มีข้อจำกัด
"ผลงานที่นำมาจัดแสดงในครั้งนี้ พูดได้ว่าเป็นผลงานของศิลปินมีชื่อในระดับประเทศและในระดับโลก และแม้ว่าผลงานจะผ่านกาลเวลามายาวนาน แต่ก็ยังเห็นได้ว่าทันสมัยเข้าได้กับยุคปัจจุบัน ตรงนี้สื่อให้เห็นว่าศิลปินญี่ปุ่นทำงานอย่างมีมิติ และแสดงความคิดล้ำหน้าเสมอ ส่งผลให้มูลค่างานศิลป์เพิ่มขึ้นจากช่วงเวลาที่เริ่มทำเป็นอย่างมาก หากรวมแล้วนิทรรศการผ่านโตเกียว 0 องศา มีมูลค่ากว่า 100 ล้านบาททีเดียว ที่สำคัญคือรัฐบาลญี่ปุ่นมองเห็นค่าของงานศิลปะ ที่เป็นตัวช่วยในการพัฒนาบ้านเมืองในทุกด้าน ไม่ว่าจะเป็นเศรษฐกิจ สังคม ฯลฯ เขาจึงสนับสนุนงบประมาณในการสร้างพิพิธภัณฑ์ และซื้อผลงานที่น่าสนใจของศิลปินเก็บไว้เป็นสมบัติชาติ ซึ่งประเทศไทยยังขาดจุดนี้ จึงอยากให้คนไทยรวมถึงนักการเมืองให้ความสนใจกับงานศิลปะมากขึ้น เพื่อให้เป้าหมายในเรื่องเศรษฐกิจสร้างสรรค์ด้วยศิลปะประสบความสำเร็จ" รองปลัด วธ.กล่าว
ด้านผู้ที่ชื่นชอบงานศิลปะเป็นชีวิตจิตใจอย่าง วิทมน นิวัติชัย อาจารย์พิเศษ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) กล่าวว่า ใครที่ชอบวัฒนธรรมญี่ปุ่น อยากให้มาชมนิทรรศการนี้ เพราะแม้ว่าจะมีการนำเสนอศิลปะแบบใหม่ที่มีกลิ่นอายเทคโนโลยี แต่เนื้อแท้ยังอ้างอิงอารมณ์ญี่ปุ่นแบบเดิม สะท้อนให้เห็นว่าเราควรเห็นคุณค่าวัฒนธรรมของตัวเองด้วยการคงไว้ซึ่งเอกลักษณ์ แต่สามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบการนำเสนอไปตามยุคสมัยได้
เนื้อหาของนิทรรศการผ่านโตเกียว 0 องศา แบ่งเป็น 3 ภาค ภาคแรกเป็นเป็นผลงานที่มีรากฐานจากการ์ตูน หุ่นยนต์ นิยายวิทยาศาสตร์ เรื่อราวและปรากฏการณ์สมัยล่าสุดในญี่ปุ่น ศิลปินในภาคนี้ก็คือ โยชิโตโมะ นาระ, ทาคาชิ มูราคามิ และศิลปินผู้สร้างงานจิตรกรรมด้วยภาพการ์ตูนอย่าง มิกะ คาโต
ภาค 2 นำเสนอศิลปินผู้มองหาตัวตนใหม่ในบริบทของโลกาภิวัตน์ ผ่านการทำงานในการรวบรวมความคิด การแทรกแซงและการนำเสนอสถานะสังคมที่ดำรงอยู่ ภาคนี้ประกอบด้วยศิลปินทางด้านวิดีโออาร์ตอย่าง โคกิ ทานากะ และคาซึฮิโกะ ฮาชิยะ นักศิลป์ผู้ซึ่งนำเสนอเครื่องมือสำคัญในการดำรงชีวิตในอนาคต
ภาคสุดท้ายเป็นผลงานศิลปะที่กล่าวถึงศิลปินผู้หยั่งรากผลงานลงบนฐานความรู้สึกผสมกับเรื่องราวในชีวิตประจำวัน แนวความคิดแบบป็อปอาร์ตสำหรับพวกเขา มีคุณประโยชน์คล้ายเครื่องมือเพื่อการอยู่รอด โดยทำหน้าที่ในการรักษาอัตลักษณ์ที่เชื่อมโยงความสัมพันธ์กับสภาวะแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลง เช่น ผลงานของซอน อิโต ผู้ขยายความฝันลงบนผืนผ้าด้วยการถ่ายทอดผ่านวิธีปักแบบโบราณ หรือเคียวโกะ มูราเสะ ผู้นำเสนอผลงานศิลปะที่มุ่งเน้นความรู้สึกภายใน แม้แต่ฮารุกะ โคจิน ก็ขอสร้างฉากจินตนาการ จากกลีบดอกไม้และดอกไม้ประดิษฐ์ ที่ดูแล้วคล้ายลวดลายบนชุดกิโมโน รวมถึงมาซะคัตสึ ทาคากิ ผู้เบี่ยงเบนงานวิดีโอจ๊อกกี้ให้หันเหมาเป็นงานจิตรกรรมที่รังสรรค์อย่างมีชีวิต โดยการผสมผสานงานที่ว่าเข้าดนตรี
คอศิลป์คนไหนอยากได้อารมณ์ Cool ฉบับพี่ยุ่น เพื่อดับร้อนในแบบคนสยาม แวะเวียนไปเยี่ยมชมได้ ณ หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร ระหว่าง 10.00-21.00 น. จนถึงวันที่ 28 มี.ค.2553 (หยุดทุกวันจันทร์) สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม โทร.0-2214-6630-8.
