16833 05/09/2018 00:01 05/09/2018 00:01 อ่าวไทยเน่า...ร้ายแรงกว่าที่คิด       เมื่อวานนี้ คอลัมน์นี้เปิดประเด็นที่ผมสัมภาษณ์ ดร.เชษฐพงษ์ เมฆสัมพันธ์ คณบดีของคณะประมง  มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และรองคณบดีอาจารย์ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ ว่าด้วยหัวข้อที่ใหญ่มาก แต่ยังไม่ได้รับความสนใจจากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องเพียงพอ       นั่นคือ "อ่าวไทยกำลังเน่า"!       และเน่าอย่างน่ากลัว จนจะมีผลกระทบต่อทั้งประเทศอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้หากไม่มีการลงมือแก้ไขกันอย่างจริงจังและต่อเนื่อง       อาจารย์ธรณ์ได้กรุณาสรุปประเด็นการพูดคุยวันนั้น (ซึ่งจะเผยแพร่ออกอากาศทั้งทางทีวีและวิทยุในเร็ววันนี้) ในเพจเฟซบุ๊กของท่านได้อย่างชัดเจน       “อ่าวไทยตอนในคืออ่าวสยาม อ่าวประวัติศาสตร์ เป็นแหล่งที่มีทุกอย่างมากที่สุด       คนอยู่เยอะสุด อุตสาหกรรมมากสุด แหล่งท่องเที่ยวใหญ่สุด (อย่าลืมกรุงเทพฯ ที่ติดทะเลเช่นกัน)       เรากำลังต้องการดันประเทศไทยไปข้างหน้า       แต่ฐานรากของเราคือทรัพยากร คืออ่าวไทยตอนใน ซึ่งอยู่ในสภาพเสื่อมโทรมอย่างหนัก       หากประเมินในด้านความเสี่ยง เรากำลังเสี่ยงมาก เพราะพัฒนาโน่นนี่นั่นบนฐานของทะเลที่ใกล้จะจบสิ้น       เรากำลังแก้ปัญหาประมง IUU       แต่ต่อให้ชาวประมงจับแบบถูกต้องตามหลักการ แต่น้ำเสียไม่มีสัตว์น้ำให้จับ ชาวประมงจะทำอย่างไร       เรากำลังฟื้นฟูทะเล       แต่ลูกปูลูกปลาปล่อยลงไป น้ำเน่ายังไงมันก็ตาย จะปล่อยกี่ล้านตัวก็ตายเรียบ       เราจะพัฒนาอาหารทะเลคุณภาพสูงไปขายใคร ในเมื่อปลาตายเกลื่อนหาด คนก็ถ่ายภาพออกไปตามสื่อต่างๆ แล้วใครจะมาซื้อปลาเรากิน       เราจะพัฒนาสนามบิน รถไฟเชื่อมต่อโน่นนี่นั่น ขยายเมืองท่องเที่ยว ฯลฯ เพื่อให้คนมาดูน้ำขุ่นเขียวเช่นนี้       ใครจะอยากมาดู ใครจะอยากเล่นน้ำ       เราจะพัฒนาเรือเฟอร์รีเชื่อมสองชายฝั่ง วิ่งผ่านอ่าวไทยตอนใน เพื่อให้นักท่องเที่ยวดูน้ำเขียวปี๋และปลาลอยขึ้นมาตาย...หรือ?       EEC จะเป็นความหวังของประเทศได้อย่างไร หากน้ำทะเลริมฝั่ง EEC เน่าหมด       บทสรุปของการสัมภาษณ์ ตอบโดยท่านคณบดีและรองคณบดี       ในฐานะนักวิทยาศาสตร์ทางทะเล พวกเราเตือนประเทศไทยแล้ว       เตือนแล้วว่าปัญหามันแสนสาหัส และเตือนแล้วว่ามันคือความเสี่ยงมหันต์       เราไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้ทีละจุดสองจุด มันต้องช่วยกันแก้ในภาพรวมทั้งหมด       นักวิทยาศาสตร์ไม่สามารถแก้ทุกอย่างได้ หากภาคส่วนอื่นๆ ไม่เห็นความสำคัญ ไม่พร้อมใจช่วยกันแก้ไข       ปัญหาของอ่าวไทยเน่าจะรุนแรงมากขึ้นเรื่อยๆ ตามสภาพภูมิอากาศเปลี่ยนแปลง       และตามสถานการณ์ที่มีน้ำเสียไหลลงอ่าวไทยตอนในต่อไปเรื่อยๆ อย่างไม่หยุดยั้ง       พวกเรานักวิทยาศาสตร์จะพยายามทำให้ดีที่สุด       แต่เราก็มองเห็นว่า ดีที่สุดของเรา มันยังไม่เพียงพอ ไม่พอแน่นอน       เราจึงบอก เราจึงเตือน เราจึงขอร้อง       เราต้องพลิกฟื้นอ่าวไทยตอนใน โดยทุ่มเทให้เต็มที่ ให้เหมือนกับที่เราทุ่มเทพัฒนา EEC       อันที่จริง ไม่ต้องเหมือนเป๊ะก็ได้ ขอแค่สักเศษเสี้ยว       สักเศษเสี้ยวที่เราจะดูแลทะเลสำคัญที่สุดของประเทศไทย       ดูแลหัวใจแห่งอ่าวสยาม       ปลอบโยนทะเลที่กำลังร้องไห้ด้วยความเจ็บช้ำ       ไม่เช่นนั้น อีกไม่นาน เราต้องปลอบโยนลูกหลานของเราที่กำลังร้องไห้ด้วยความเจ็บช้ำ       พ่อแม่ทิ้งทะเลอะไรไว้ให้พวกหนู”!       ข้อความทั้งหมดนี้สะท้อนถึงความร้ายแรงของปัญหา "อ่าวไทยเน่า" เป็นหน้าที่รัฐบาลและผู้เกี่ยวข้องทั้งหลายจะต้องลงมือหาทางแก้ปัญหาที่แน่นอนและยั่งยืน       หาไม่แล้ว อย่างที่ทั้งสองผู้เชี่ยวชาญด้านวิทยาศาสตร์ทางทะเลได้ให้สัมภาษณ์ผมไว้อย่างหนักแน่นและมุ่งมั่น เราก็จะเผชิญกับ "หายนะ" ที่ไม่อาจจะประเมินค่าได้       แล้วเราจะตอบคำถามของลูกหลานเราได้อย่างไร? https://www.thaipost.net/main/detail/16833 กาแฟดำ, มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, รศ.ดร.เชษฐพงษ์ เมฆสัมพันธ์, อ่าวไทย FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20180720/image_big_5b515c1cad535.jpg 16739 04/09/2018 00:01 04/09/2018 00:01 เมื่ออ่าวไทยเน่า... ไทยแลนด์ 4.0 ก็เดี้ยง!     สัปดาห์ที่ผ่านมา ผมสัมภาษณ์ รศ.ดร.เชษฐพงษ์ เมฆสัมพันธ์, คณบดีคณะประมงของมหาวิทยาลัยเกษตรฯ และประธานคณะทำงานด้านมลพิษ คณะกรรมการทะเลแห่งชาติ กับรองคณบดีอาจารย์ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ ในหัวข้อที่ผมถือว่าเป็นวิกฤติระดับชาติที่ยังไม่ได้รับความสนใจเพียงพอจากทั้งภาครัฐและเอกชน...และคนไทยทั่วไป     อาจารย์ธรณ์เขียนสรุปประเด็นหลักของการแลกเปลี่ยนกันวันนั้นได้อย่างชัดเจน จึงขออนุญาตนำมาเล่าต่อ เพราะเห็นว่าเป็นปัญหาที่หนักหน่วงและรุนแรง หากไม่แก้ไขกันในทุกระดับ หายนะจะเกิดในระดับชาติแน่นอน     อาจารย์ธรณ์บันทึกไว้ในเพจเฟซบุ๊กไว้อย่างนี้ครับ     ดร.เชษฐพงศ์ทำการศึกษาคุณภาพน้ำในอ่าวไทยและแม่น้ำสำคัญหลายสายมาตลอด 24 ปี อ่าวไทยตอนในกำลังเน่า ด้วยน้ำเสียที่ทำให้เกิดแพลงก์ตอนบลูม (การสะพรั่งของแพลงก์ตอนพืช)     เมื่อแพลงก์ตอนบลูม ออกซิเจนในน้ำลดลงอย่างมาก      เมื่อกว่าสิบปีก่อน แพลงก์ตอนบลูมเพียงบางจุด เกิดมาก็หายไป แต่ปัจจุบันไม่ใช่ มาถึงยุคนี้ น้ำทะเลเขียวปี๋หรือเปลี่ยนสีแทบทั้งอ่าว ออกไปจากชายฝั่ง 70 กิโลเมตรก็ยังเจอ     ปลาไม่สามารถว่ายน้ำหนีได้ เพราะน้ำเน่าเป็นพื้นที่กว้างมาก ไม่รู้หนีไปไหน อ่าวไทยตอนในเป็นเหมือนขัน ไม่ได้กว้างใหญ่เหมือนที่เราคิด น้ำลึกสุดแค่ 30 เมตร โดยเฉลี่ยตื้นกว่านั้นมาก     อ่าวที่ปิดสามด้าน เมื่อลมมรสุมมาจากทางใต้ อัดน้ำด้านนอกเข้ามา น้ำด้านในย่อมออกไปสู่ด้านนอกไม่ได้ วนเวียนไปมา     น้ำเสียไหลลงมาเรื่อยๆ เติมเข้ามาในอ่าว โดยไม่หลุดออกไป ทำให้ธาตุอาหารเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ     ปัจจุบัน ธาตุอาหารในน้ำเพิ่มสูงกว่าในอดีตเมื่อ 10 ปีก่อนถึง 30% แสดงให้เห็นชัดเจนว่าคุณภาพน้ำเราย่ำแย่ลง      เพราะธาตุอาหารคือตัวการที่ทำให้เกิดแพลงก์ตอนบลูมเมื่อถึงจังหวะเหมาะสม การเกิดแพลงก์ตอนบลูมไม่ใช่เกิดตลอด จะเกิดแล้วหยุดแล้วเกิดใหม่เป็นระยะ แต่ช่วงหลังเริ่มถี่ขึ้นเรื่อยๆ และมีพื้นที่กว้างมากขึ้นเรื่อย     การเกิดในปัจจุบันแทบจะเป็นทุก 2-3 สัปดาห์ในช่วงมรสุมหน้าฝน ผลกระทบยังรุนแรงต่อเนื่อง ไม่ใช่แค่ปลาตาย แต่ส่งผลต่ออาชีพประมง เช่น สัตว์น้ำในลอบตายหมด จับขึ้นมาก็ขายไม่ได้     สาเหตุสำคัญคือ การปล่อยน้ำเสียมาจากทุกทิศทาง มาจากแทบทุกภาคส่วน เราสามารถบอกได้หากเป็นแม่น้ำว่า พื้นที่รุนแรงอยู่ตรงไหน เช่น น้ำไหลผ่านอำเภอนี้ เดิมทีเป็นน้ำดี เมื่อผ่านมากลายเป็นน้ำเสีย     หากมีการบริหารจัดการที่ดี มีการแบ่งพื้นที่ดูแล มีความรับผิดชอบในแต่ละพื้นที่ชัดเจน      พื้นที่บริเวณใดไม่ผ่านเกณฑ์ ก็ต้องทุ่มพลังให้หนักขึ้น วิธีการนั้นจะช่วยลดน้ำเสียจากต้นทาง จากแม่น้ำลำคลองที่ไหลลงทะเลได้บางส่วน     เมื่อลงทะเลแล้ว ทุกอย่างปนกันหมด เราไม่สามารถแยกแยะได้ นอกจากน้ำ ขยะอินทรีย์ต่างๆ แม้กระทั่งผักตบชวา ก็จมและเน่าอยู่ที่พื้นทะเลอ่าวไทยตอนใน      การควบคุมมาตรฐานน้ำยังต้องปรับปรุง เช่น การควบคุมแค่มาตรฐานความเข้มข้นอย่างเดียว จะใช้ไม่ได้ เพราะหากเจือจางก็ผ่านมาตรฐาน แต่น้ำเสียก็ยังคงไหลลงทะเลอยู่ดี เช่น มีน้ำเสีย 1 แก้ว หากปล่อยตรงๆ ก็ไม่ผ่านมาตรฐาน      แต่ถ้าดูดน้ำบาดาลผสมเข้าไป กลายเป็นน้ำ 2 แก้ว ก็ผ่านมาตรฐานปล่อยลงไปได้ แต่น้ำเสีย 1 แก้วก็ยังคงลงไปในทะเลอยู่ดี     การควบคุมควรเริ่มเน้นปริมาตร มากกว่าความเข้มข้น เช่น คุมว่าโรงงานนี้ปล่อยน้ำเสียได้เท่าไหร่ ไม่ใช่เข้มข้นแค่ไหน      บทสัมภาษณ์นี้จะนำเสนอผ่านสื่อตัวหนังสือ, ทีวี, ออนไลน์และมือถือเพื่อกระจายข้อมูลและข่าวสารเรื่องสำคัญเช่นนี้ถึงผู้คน     พรุ่งนี้อ่านบทสรุปของอาจารย์ธรณ์ว่าด้วยเนื้อๆ ของประเด็นปัญหา     ตระหนักไม่พอครับ ต้องตระหนกกันทั้งประเทศครับ! https://www.thaipost.net/main/detail/16739 กาแฟดำ, รศ.ดร.เชษฐพงษ์ เมฆสัมพันธ์, อ่าวไทย FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20180720/image_big_5b515c1cad535.jpg