116155 09/09/2021 14:16 09/09/2021 14:05 ‘13 ปีสภาองค์กรชุมชนตำบล’ เปิดประชุมสภาประชาชน นำ 11 ข้อเสนอสู่การแก้ปัญหาเชิงนโยบาย “โควิด-ที่ดิน-เขตเศรษฐกิจพิเศษ-ความมั่นคงทางอาหาร-รัฐธรรมนูญประชาชน ฯลฯ”  สภาองค์กรชุมชนตำบลถือเป็นประชาธิปไตยทางตรง  เพราะข้อเสนอการแก้ไขปัญหาจากประชาชนสามารถเสนอต่อหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้อง  รวมทั้งคณะรัฐมนตรีได้   พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชนตำบล พ.ศ.2551 เป็นกฎหมายที่สนับสนุนการมีส่วนร่วมของประชาชนและชุมชนในการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นและประเทศ  และเป็นการส่งเสริมประชาธิปไตยทางตรง  เพราะตาม พ.ร.บ.ฉบับนี้  ผู้แทนของสภาองค์กรชุมชนตำบลสามารถนำปัญหาหรือแนวทางการพัฒนาในตำบลมาประชุม   ปรึกษาหารือ  เสนอแนว ทางพัฒนาหรือแก้ไขปัญหาต่อผู้ว่าราชการจังหวัด  องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้องได้   ที่สำคัญก็คือ  มาตรา 32  (3)  กำหนดให้ที่ประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบล  “สรุปปัญหาที่ประชาชนในจังหวัดต่างๆ ประสบ และข้อเสนอแนะแนวทางการแก้ไขเพื่อเสนอต่อคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการ”  ซึ่งหมายความว่า  ปัญหาของประชาสามารถนำเข้าสู่ที่ประชุมคณะรัฐมนตรีได้โดยตรง !!  (ดูรายละเอียด พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน ฯ ได้ที่ http://law.m-society.go.th/law2016/law/view/720)   เปิดประชุมระดับชาติ ‘สภาองค์กรชุมชนตำบล’ เอกนัฐ  บุญยัง  ประธานคณะกรรมการดำเนินการตามกติกาที่ประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบล  บอกว่า  ปัจจุบัน พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551 ประกาศใช้ได้ 13 ปี  มีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้ว 7,795 แห่ง   แต่ละปีจะมี ‘การประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบล’ ปีละ 1 ครั้ง  ในปี 2564  จะจัดประชุมในวันที่10 กันยายน  โดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) ร่วมกับเครือข่ายสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศจัดขึ้น  ผ่านระบบ Zoom Meetings  (ตามมาตรการป้องกันโควิด)  โดยมีผู้แทนสภาองค์กรชุมชนฯ และภาคีเครือข่ายเข้าร่วมประชุมประมาณ 600 คน    ก่อนการประชุมระดับชาติ  มีการจัดสมัชชาเชิงประเด็นตั้งแต่วันที่ 31 สิงหาคม - 4 กันยายน   เพื่อให้ผู้แทนสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศ (5 ภูมิภาค) ได้เสนอประเด็นปัญหาต่างๆ  รวมทั้งข้อเสนอแนะ  แนวทางการแก้ไข  และกลไกในการขับเคลื่อน  เพื่อนำมาเสนอในวันประชุมระดับชาติ (วันที่ 10 กันยายน)  หลังจากนั้นจะรวบรวมประเด็นปัญหาและแนวทางแก้ไขเสนอผ่านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (รักษาการตาม พ.ร.บ.ฉบับนี้) และเสนอเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรีต่อไป     สำหรับประเด็นปัญหาและข้อเสนอแนวทางการแก้ไขมี 5 กลุ่ม  11 ประเด็น  คือ  1.สถานการณ์โควิด-19  2.การจัดการภัยพิบัติ  3.การทบทวน พ.ร.ก.เงินกู้ 5 แสนล้านบาท  4.ปัญหาที่ดินทำกิน  ที่อยู่อาศัย  5.การสร้างความเป็นธรรมให้กลุ่มชาติพันธุ์   6.ผลกระทบจากเขตเศรษฐกิจพิเศษ (EEC)  7.โมเดลเศรษฐกิจเกื้อกูล  8.ส่งเสริมการจัดทำแผนธุรกิจชุมชน  9.การผลักดันรัฐธรรมนูญฉบับประชาชน  10.การคัดค้านร่างกฎหมายควบคุมภาคประชาสังคม    11.การสร้างความมั่นคงทางอาหาร  ทบทวนความตกลงทางการค้า (CPTPP)    โดยมีธีมงานการจัดประชุมในระดับชาติ  คือ  “13 ปีสภาองค์กรชุมชน  ร่วมส่งเสริมสิทธิพลเมือง  กระจายอำนาจสู่ชุมชนท้องถิ่น  เพื่อสร้างสังคมที่เท่าเทียมและเป็นธรรม”   “ที่ดิน-อาหารคือชีวิต”  “13 ปีสภาองค์กรชุมชน  ร่วมส่งเสริมสิทธิพลเมือง  กระจายอำนาจสู่ชุมชนท้องถิ่น  เพื่อสร้างสังคมที่เท่าเทียมและเป็นธรรม”  นอกจากจะเป็นธีมงานและเป็นเป้าหมายในการขับเคลื่อนเพื่อนำไปสู่การแก้ไขปัญหาแล้ว  ยังสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาเชิงโครงสร้างของประเทศที่สะสมมายาวนาน  โดยเฉพาะในภาวะปัจจุบันที่ชุมชนท้องถิ่นและประชาชนถูกจำกัดสิทธิในด้านต่างๆ  เช่น  เข้าไม่ถึงที่ดินทำกิน  ทรัพยากร  การมีส่วนร่วมในการพัฒนาประเทศ  การจัดการปัญหาโควิด-19   ฯลฯ  เนื่องจากอำนาจต่างๆ รวมศูนย์อยู่ที่ส่วนกลาง  และผลจากการพัฒนาประเทศยังทำให้ช่องว่างความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจและสังคมถูกถ่างออกไป   เช่น  ที่ดินกระจุกตัวอยู่ในมือของคนส่วนน้อย  นักธุรกิจบางตระกูลมีที่ดินในครอบครองทั่วประเทศกว่า 630,000 ไร่  แต่ประชาชนที่ยากไร้เข้าไปอยู่อาศัยและทำกินในเขตป่ามานานก่อนการประกาศเขตป่าต่างๆ  ไม่มีกรรมสิทธิ์ครอบครอง  หนำซ้ำยังถูกจับกุมดำเนินคดีข้อหาบุกรุกไม่ต่ำกว่า 46,000 ราย (ข้อมูล : ขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม-P Move)  ขณะที่การบุกรุกที่ดินของรัฐโดยนักการเมืองและผู้มีอิทธิพลกลับไม่มีความคืบหน้าในการดำเนินคดี   ชาวกะเหรี่ยงและกลุ่มชาติพันธุ์ต่างๆ อยู่อาศัยมาก่อนมีการประกาศเขตป่าของทางราชการ  แต่ส่วนใหญ่ไม่มีกรรมสิทธิ์ในที่ดินและไม่มีสิทธิเหมือนพลเมืองทั่วไป   การพัฒนาประเทศที่มุ่งแต่อุตสาหกรรมขนาดใหญ่  ส่งเสริมการส่งออก  ทำให้พื้นที่เกษตรกรรมถูกแย่งชิง  ผืนไร่  ผืนนา  ท้องทะเล  กำลังจะเปลี่ยนเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษ-โรงงานอุตสาหกรรม  หนุ่มสาวอพยพเข้าไปขายแรงงานในเมือง  เมื่อต้องซมซานกลับชนบทเพราะพิษโควิด-ปิดโรงงาน  แต่ไม่มีพื้นที่ให้ทำกิน  ไม่มีการจ้างงาน   รูปแบบเกษตรกรรมเปลี่ยนเป็นอุตสาหกรรมอาหาร  การผลิตอาหารปนเปื้อนสารเคมีเกินค่ามาตรฐาน   เช่น การเลี้ยงหมู  ไก่  ปลา  กุ้ง  และตกอยู่ในกำมือของบริษัทใหญ่  เกษตรกรมีสภาพเหมือนลูกจ้าง  ผักและผลไม้มีสารเคมีตกค้าง  ส่งผลต่อสุขภาพร่างกายทั้งผู้ปลูกและผู้บริโภค    ความตกลงทางการค้า   ‘CPTPP’ (Comprehensive  and  Progressive  Agreement  of  Trans-Pacific Partnership) หรือ ‘ความตกลงที่ครอบคลุมและก้าวหน้าสำหรับหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจภาคพื้นแปซิฟิก’  ซึ่งเกษตรกรกังวลว่า  หากรัฐบาลไทยทำความตกลงจะเปิดโอกาสให้ต่างชาติที่มีทุนและเทคโนโลยีสูงกว่า  สามารถนำพันธุ์พืชพื้นเมืองของไทยไปทำการวิจัยเพื่อสร้างพันธุ์พืชใหม่แล้วจดสิทธิบัตร  เกษตรกรไม่สามารถเก็บเมล็ดพันธุ์ไปปลูกได้   ต้องซื้อใหม่เท่านั้น  ทำให้ต้นทุนการเพาะปลูกสูงขึ้น  ฯลฯ   อุบล  อยู่หว้า  เครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกภาคอีสาน  บอกว่า  วิกฤตจากภัยพิบัติในอนาคตที่จะเกิดขึ้น  รวมถึงการแพร่ระบาดของโควิด-19 ครั้งนี้  จากการประมวลปัญหาสรุปได้ว่า  1.คนจนจะเข้าไม่ถึงแหล่งอาหาร  2.เกิดการกักตุนอาหาร  3.หนี้สินจะเพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดด  4.อาชญากรรม  การปล้น-ลักทรัพย์เพิ่มขึ้น (แม้แต่หัวมันสำปะหลังในไร่ยังโดนขโมย)  5.การสูญเสียที่ดินทรัพย์สิน   6.ต่างชาติเข้ายึดครองกิจการ (โรงแรมปิดตัว-ทุนจีนซื้อราคาถูก)   “ที่ดินคือต้นทางความมั่นคงทางอาหาร  แต่จากข้อมูลพบว่า  เกษตรกรทั่วประเทศจำนวน 49 % ไม่มีที่ดินทำกินเป็นของตัวเอง  และต้องเช่าที่ดินทำกิน,  80 %  มีที่ดินทำกินไม่เกิน 20 ไร่  และมีเกษตรกรเพียง 26 % ที่เข้าถึงระบบชลประทาน  ทำให้กระทบต่อความมั่นคงทางอาหารของประเทศ”  อุบลยกตัวอย่างประเด็นปัญหาที่ดินที่จะส่งผลต่อความมั่นคงทางอาหารในอนาคต   ข้อเสนอจากสภาองค์กรชุมชนสู่ทำเนียบ จากประเด็นปัญหา 11 ด้านที่นำเข้าสู่การประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบลในครั้งนี้  มีข้อเสนอและแนวทางการแก้ไขจากพี่น้องประชาชนทั่วประเทศที่ประสบปัญหาต่างๆ เพื่อนำไปสู่การแก้ไขปัญหาที่สำคัญเชิงโครงสร้าง  เช่น   การรับมือโควิด-19  อย่างมีประสิทธิภาพ  มีส่วนร่วม  มีข้อเสนอ  เช่น  1.รัฐบาลควรประกาศให้โรคระบาดโควิด - 19 เป็นโรคระบาดในมนุษย์ตาม พ.ร.บ.ป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย พ.ศ.2550  เพื่อให้ท้องถิ่นสามารถจัดการปัญหาได้อย่างรวดเร็ว  มีประสิทธิภาพ  2.หน่วยงานภาครัฐต้องสนับสนุนการขับเคลื่อนงานการแก้ไขปัญหาสถานการณ์โควิดให้ภาคประชาชน  เช่น  งบประมาณ  บุคลากร  องค์ความรู้   3.รัฐบาลต้องสนับสนุนการแก้ไขปัญหาคุณภาพชีวิตผู้ได้รับผลกระทบจากโควิด  ทั้งระยะสั้น  และระยะยาว  เช่น  สร้างความมั่นคงทางอาหาร  พัฒนาอาชีพ  ให้สามารถดำรงชีพอยู่ได้ในระยะ 2 ปี  การจ้างงานผู้ที่ได้รับผลกระทบ  ฯลฯ   การแก้ไขปัญหาที่ดินทำกิน-ที่อยู่อาศัย  มีข้อเสนอ  เช่น 1.การแก้ไขหรือเสนอร่างรัฐธรรมนูญฉบับประชาชนที่รับรองสิทธิชุมชน  แก้เนื้อหาการละเมิดสิทธิชุมชน  การกระจายอำนาจการจัดการทรัพยากรให้ชุมชนท้องถิ่น  2.แก้ไขประกอบ พ.ร.บ.อุทยานแห่งชาติ พ.ศ.2562  พ.ร.บ.สงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ.2562  พ.ร.บ.ป่าชุมชน พ.ศ.2562  และ พ.ร.บ.ที่จำกัดและกระทบต่อการจัดการที่ดินโดยชุมชน  ฯลฯ   การทบทวนเขตเศรษฐกิจพิเศษ  มีข้อเสนอ เช่น  1.แก้ไข พ.ร.บ.เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก พ.ศ.2561  2.ยกเลิกการแก้ไขแผนผังการใช้ประโยชน์ที่ดิน และแผนผังการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและระบบสาธารณูปโภค เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก  โดยให้ประชาชนเข้าไปมีส่วนร่วมในการออกแบบผังเมือง  ฯลฯ   การสร้างความมั่นคงทางอาหาร  มีข้อเสนอ  เช่น  1.ต้องทำให้ความมั่นคงทางอาหารเป็นวาระแห่งชาติ   2.รัฐบาลต้องมีแผนสร้างความมั่นคงทางอาหาร  สำรองอาหาร  ตั้งแต่ระดับชุมชน  ตำบล  จังหวัด   เช่น  มีธนาคารข้าว  มีอาหารสำรองให้สัตว์เลี้ยง  3.ส่งเสริมเกษตรอินทรีย์ เร่งออกกฎหมายควบคุมการใช้สารเคมี  4.รัฐบาลต้องไม่ทำข้อตกลงทางการค้าที่เสียเปรียบที่จะส่งผลกระทบต่อการผลิตอาหาร (ความตกลง CPTPP) 5.นำที่ดินสาธารณะ  ที่ว่างเปล่า  ที่ดินทหารที่ไม่ได้ใช้ประโยชน์   มาเป็นแหล่งผลิตอาหาร  สร้างงาน  ฯลฯ   ชาวชุมชนบ้านมั่นคงสวนพลู  กรุงเทพฯ ปลูกผักลดรายจ่าย  เป็นแหล่งอาหารสำรองช่วงโควิด   นี่คือตัวอย่างข้อเสนอจากภาคประชาชน  ซึ่งเป็นข้อเสนอที่สร้างสรรค์  เล็งถึงผลประโยชน์ของส่วนรวม  เป็นหนทางสู่การพัฒนาประเทศที่ยั่งยืน  และยังมีประเด็นปัญหาและข้อเสนออีกหลายด้าน (ผู้ที่สนใจสามารถติดตามผลการประชุมได้ทาง facebook /สภาองค์กรชุมชน และ facebook / codi.or.th)    ส่วนเส้นทางข้อเสนอจากที่ประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบลสู่ทำเนียบนั้น  คณะกรรมการดำเนินงานของสภาองค์กรชุมชนจะรวบรวมประเด็นปัญหาและแนวทางการแก้ไขนำเสนอต่อนายจุติ  ไกรฤกษ์  รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) ในฐานะ รมว.รักษาการตาม พ.รบ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551  เพื่อนำเสนอต่อคณะรัฐมนตรีต่อไป  ตาม พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชนฯ พ.ศ.2551 มาตรา 32 (3) กำหนดให้ที่ประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบล  “สรุปปัญหาที่ประชาชนในจังหวัดต่างๆ ประสบ   และข้อเสนอแนะแนวทางการแก้ไขเพื่อเสนอต่อคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการ”     นายจุติ  ไกรฤกษ์  รมว.พม. ร่วมงานประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบลปี 2563 ที่สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ   ก้าวต่อไปเพื่อสร้างสังคมที่เป็นธรรม !! แม้ว่าข้อเสนอจากภาคประชาชนจะนำเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรีได้ตาม พ.ร.บ.ดังกล่าว  แต่ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา  ข้อเสนอจากที่ประชุมสภาองค์กรชุมชนยังไม่ได้รับการแก้ไขอย่างจริงจัง  หลายประเด็นปัญหาถูกส่งต่อไปยังกระทรวงและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง  บางประเด็นมีความคืบหน้า  แต่ส่วนใหญ่ยังติดอยู่ที่กลไกและระเบียบของทางราชการ  เช่น  การจัดการปัญหาที่ดินและทรัพยากรธรรมชาติ  การแก้ไขปัญหาประมงพื้นบ้านและทะเลชายฝั่ง   ข้อเสนอการทบทวนนิคมอุตสาหกรรมจะนะ  จ.สงขลา  ฯลฯ  ฉะนั้นปัญหาต่างๆ จึงวนเวียนอยู่ที่เดิม   การประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบลเมื่อปี 2563   ดังนั้นการประชุมในระดับชาติของสภาองค์กรชุมชนตำบลปีนี้   ผู้แทนสภาองค์กรชุมชนและภาคีเครือข่ายที่เข้าประชุมจึงมีข้อเสนอร่วมกัน  โดยเสนอให้มีการ “จัดตั้งกลไก 5 ฝ่าย”  ประกอบด้วย 1. ฝ่ายการเมือง (รัฐบาล) 2.กระทรวงที่เกี่ยวข้อง  3.ผู้บริหารสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  4.ผู้แทนสภาองค์กรชุมชน   และ 5.ผู้แทนประเด็นปัญหา  ในรูปแบบ “คณะกรรมการติดตามและขับเคลื่อนข้อเสนอตามมติที่ประชุมระดับชาติสภาองค์กรชุมชนตำบล”  โดยกำหนดบาทบาทหน้าที่เพื่อให้กลไกดังกล่าวมีการขับเคลื่อนและติดตามข้อเสนอต่างๆ  ให้บรรลุผล   นอกจากนี้จะมีการเชิญชวนภาคีเครือข่าย  เช่น  สถาบันการศึกษา   นักวิชาการ  องค์กรต่างๆ  ภาคประชาสังคม  สื่อมวลชน  ประชาชน  ฯลฯ  เข้ามามีส่วนร่วม  เพื่อผลักดันปัญหาเหล่านี้ให้เป็นประเด็นสาธารณะ  ให้สังคมเข้ามามีส่วนร่วมในการขับเคลื่อน  เพื่อลดความเหลื่อมล้ำ  สร้างความเป็นธรรมให้เกิดขึ้น   ดังหมุดหมายการประชุมสภาฯ ปีนี้ที่ตอกย้ำว่า “13 ปีสภาองค์กรชุมชน  ร่วมส่งเสริมสิทธิพลเมือง  กระจายอำนาจสู่ชุมชนท้องถิ่น  เพื่อสร้างสังคมที่เท่าเทียมและเป็นธรรม”                                                           https://www.thaipost.net/main/detail/116155 13 ปีสภาองค์กรชุมชนตำบล, ชุมชนท้องถิ่น, ที่ดิน, พอช, สภาองค์กรชุมชน FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20210909/image_big_6139b356b8156.jpg 55690 28/01/2020 14:06 28/01/2020 13:19 สภาองค์กรชุมชนตำบลจับมือ ‘สภาลมหายใจ’ แก้ไขปัญหาฝุ่นควันคลุมเชียงใหม่ เผยยอดตายพุ่ง เสนอทางออก ‘เพาะเห็ดป่า-ถ่านไบโอชาร์-จานใบไม้-ปุ๋ย’ ลดการเผา ชาวบ้านและจิตอาสาช่วยกันทำแนวป้องกันไฟป่า  เพื่อป้องกันไฟป่าลุกลาม ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดปัญหาฝุ่นควัน   เชียงใหม่/ สภาองค์กรชุมชนตำบล จ.เชียงใหม่จับมือ ‘สภาลมหายใจเชียงใหม่’ แก้ปัญหาฝุ่นควันคลุมเมือง  ชี้รากเหง้าปัญหามาจากการพัฒนาประเทศสู่ระบบเศรษฐกิจใหม่  ทำลายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างรุนแรง  เผยตัวเลขผู้เสียชีวิตจากฝุ่นควันในภาคเหนือพุ่งพรวดจาก 93 รายในปี 2560  เป็น 225 รายในปี 2562  โดยใช้พื้นที่ที่จัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลขับเคลื่อนนำร่อง 32 ตำบลและขยายเป็น 210 ตำบลครอบคลุมทั้งจังหวัด  ด้าน ม.แม่โจ้จัดอบรมชาวบ้านเพาะเห็ดป่าแก้ปัญหาเผาป่าเพื่อเก็บเห็ด  นำเศษซากพืชมาใช้ประโยชน์  เช่น  ทำถ่านชีวภาพ  ทำปุ๋ย  ผลิตจานจากใบไม้  ฯลฯ  ลดการเผา  ลดฝุ่นควัน   จากปัญหาฝุ่นควันในจังหวัดเชียงใหม่ที่เกิดขึ้นต่อเนื่องมานานนับสิบปี  และรุนแรงมากขึ้นในช่วง 1-2 ปีที่ผ่านมา  จนทำให้จังหวัดเชียงใหม่ติดอันดับ 1 ของโลกที่มีปัญหาฝุ่นควันมากที่สุด  ส่งผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน  ผลกระทบด้านเศรษฐกิจ  การท่องเที่ยว  ฯลฯ  ทำให้ชาวเชียงใหม่กลุ่มหนึ่ง  ประกอบด้วย  นักวิชาการ  แพทย์  ผู้ที่ทำงานด้านสิ่งแวดล้อม  ชาวบ้าน  ศิลปิน  ภาครัฐ  สถาบันการศึกษา  หอการค้า ภาคเอกชน  ฯลฯ  ร่วมกันจัดตั้งกลุ่ม ‘สภาลมหายใจเชียงใหม่’ ขึ้นมา  ในเดือนกันยายน  2562  เพื่อรณรงค์และร่วมมือกับทุกภาคส่วนหาทางแก้ไขปัญหา   ชี้รากเหง้าปัญหาฝุ่นควันมาจากการพัฒนาเศรษฐกิจ-ยอดตายพุ่ง นายชัชวาลย์  ทองดีเลิศ  ผู้ริเริ่มก่อตั้งสภาลมหายใจเชียงใหม่  กล่าวว่า  รากเหง้าของปัญหาฝุ่นควัน  คือ  การพัฒนาประเทศสู่ระบบเศรษฐกิจใหม่  มีการทำลายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างรุนแรง   โดยมีสาเหตุหลัก 5 ประการ  คือ  1.การจัดการทรัพยากรของรัฐมีปัญหา  ไม่สามารถจัดการทรัพยากรให้ยั่งยืนได้  ทำให้พื้นที่สีเขียวลดลงตลอดเวลา  2.การเข้ามาของการปลูกพืชเชิงเดี่ยว  เช่น  ไร่ข้าวโพด  ซึ่งส่วนใหญ่เก็บเกี่ยวแล้วใช้การเผาไร่เพื่อปลูกใหม่    ฝุ่นควันจากไฟป่า-ภาพจากกลุ่มพารามอเตอร์ จ.เชียงใหม่   3.ระบบนิเวศป่าไม้เสียสมดุล  ป่าที่เชียงใหม่มีลักษณะเป็นป่าผลัดใบและป่าดิบชื้น  โดยทั่วไปในเขตป่าผลัดใบ  ต้นไม้จะมีการทิ้งใบจากต้นและเกิดการไหม้เองตามธรรมชาติจนลามไปถึงอีกเขต  และถูกความชื้นของป่าเขตนั้นหยุดยั้งไฟโดยอัตโนมัติ  แต่ภาวะโลกร้อนในปัจจุบันทำให้กระบวนการนี้แปรปรวน  ความชื้นจากเขตป่าดิบชื้นไม่สามารถหยุดยั้งการลามของไฟป่าได้  ทำให้ชาวบ้านต้องชิงเผาเพื่อควบคุมไฟป่า 4.ฝุ่นควันจากยานพาหนะ  การเผาขยะ  การเปิดแอร์  ควันไฟจากการทำครัว  การปิ้งย่าง  ฝุ่นควันจากโรงงาน  และ 5.ฝุ่นควันจากประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งมีการเผาเศษพืชไร่  ประกอบกับสภาวะการเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศโลกที่ร้อนขึ้น  รวมถึงมีภาวะการกดอากาศสูงจากประเทศจีนเข้ามาปกคลุมเมืองเชียงใหม่  ซึ่งสภาพภูมิศาสตร์เป็นแอ่งกระทะ  จึงทำให้ฝุ่นควันเกิดการสะสม  เกิดปัญหาต่างๆ ติดตามมา ขณะที่ข้อมูลจาก  นพ.ชายชาญ โพธิรัตน์  ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์  มหาวิทยาลัยเชียงใหม่  กล่าวว่า จากการเก็บข้อมูลทางวิชาการพบว่า ในปี 2552  มีตัวเลขผู้เสียชีวิตทั่วประเทศจากฝุ่นมรณะ  จำนวน 38,410 คน  สูงเป็น 4 เท่าของการเกิดอุบัติเหตุ  และทำให้ประชากรมีอายุสั้นลง 0.98 ปี  ในขณะที่ภาคเหนือปี 2560  มีผู้เสียชีวิต 93 ศพ  ปี 2561 เสียชีวิต 107 ศพ  และปี 2562  เสียชีวิต 225 คน  เป็นตัวเลขที่ก้าวกระโดด  หรือเพิ่มขึ้น 60% จากโรคหัวใจ ระบบทางเดินหายใจ และติดเชื้อ   “รัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องตระหนักและคิดให้ออกว่าจะแก้ไขปัญหาฝุ่นมรณะที่ทำให้คนเสียชีวิตจริงๆ นี้อย่างไร  โดยไม่คำนึงเพียงผลกระทบต่อการท่องเที่ยวและจิตวิทยาเท่านั้น”  นพ.ชายชาญกล่าว ทั้งนี้นับแต่ก่อตั้ง ‘สภาลมหายใจเชียงใหม่’ ในเดือนกันยายน 2562  สภาฯ ได้ร่วมกับภาคีเครือข่ายจัดกิจกรรมรณรงค์สร้างการรับรู้ปัญหาให้กับทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง  ล่าสุดมีการจัดกิจกรรม ‘มหกรรมรวมพลังเชียงใหม่ลมหายใจเดียวกัน’ เมื่อวันที่  19 มกราคม 2563 ที่ผ่านมา  มีกิจกรรมรณรงค์ลดการใช้ยานยนต์หันมาปั่นจักรยาน  กิจกรรมระดมทุนสู้ฝุ่นควัน  เวทีเสวนาวิชาการ  การ  ซุ้มกิจกรรมให้ความรู้  ลดการใช้พลาสติก  ผลิตภัณฑ์จากใบไม้  การทำถ่าน ไบโอชาร์  ฯลฯ   สภาองค์กรชุมชนตำบลเชียงใหม่ 210 ตำบลจับมือสภาลมหายใจฯ แก้ปัญหาฝุ่นควัน สภาองค์กรชุมชนตำบลจัดตั้งขึ้นตาม  ‘พระราชบัญญัติสภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551’  เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนและประชาชนได้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาประเทศ รวมทั้งส่งเสริมให้องค์กรชุมชนในตำบลเกิดความเข้มแข็ง  สมาชิกองค์กรชุมชน  และประชาชนทั่วไปในตำบลสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน  โดยการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลขึ้นมาในแต่ละตำบล  เพื่อเป็นเวทีในการปรึกษาหารือ  เวทีในการวางแผนพัฒนาและแก้ไขปัญหาต่างๆ ในชุมชนท้องถิ่น  และสามารถนำเสนอข้อมูลเพื่อให้หน่วยงานรัฐ  ทั้งในระดับจังหวัด  รวมถึงคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการได้  ปัจจุบันมีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศแล้ว 7,778  สภาฯ   การประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลในจังหวัดเชียงใหม่เพื่อร่วมกันแก้ไขปัญหาฝุ่นควัน   นายอุดม  อินทรจันทร์  รองประธานที่ประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลจังหวัดเชียงใหม่  กล่าวว่า  ในจังหวัดเชียงใหม่มีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลแล้ว  210 ตำบลใน 25 อำเภอ  เมื่อมีการจัดตั้งสภาลมหายใจเชียงใหม่เพื่อแก้ไขปัญหาฝุ่นควัน  สภาองค์กรชุมชนตำบลจึงเข้าร่วมด้วย  เนื่องจากสภาองค์กรชุมชนฯ เป็นองค์กรของชาวบ้านในพื้นที่อยู่แล้ว  และเป็นการดำเนินการตามภารกิจของสภาองค์กรชุมชนฯ ตามมาตรา 21 ที่ระบุว่า  ให้สภาองค์กรชุมชนตำบลมีภารกิจต่างๆ เช่น  (2) ส่งเสริมและสนับสนุนให้สมาชิกองค์กรชุมชนร่วมมือกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและหน่วยงานของรัฐในการจัดการ  การบำรุงรักษา และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติที่จะเป็นประโยชน์ต่อชุมชนและประเทศชาติอย่างยั่งยืน (3) เผยแพร่และให้ความรู้ความเข้าใจแก่สมาชิกองค์กรชุมชน รวมตลอดทั้งการร่วมมือกันในการคุ้มครองคุณภาพสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุลและยั่งยืน (4) เสนอแนะปัญหาและแนวทางแก้ไขและการพัฒนาต่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น  เพื่อนำไปประกอบการพิจารณาในการจัดทำแผนพัฒนาองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น  (6) จัดให้มีเวทีการปรึกษาหารือกันของประชาชนเพื่อส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการให้ความคิดเห็นต่อการดำเนินโครงการหรือกิจกรรมขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือหน่วยงานของรัฐหรือเอกชนที่มีผลหรืออาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อคุณภาพสิ่งแวดล้อมหรือทรัพยากรธรรมชาติ  สุขภาพอนามัย  คุณภาพชีวิตของประชาชนในชุมชน ทั้งนี้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือหน่วยงานของรัฐซึ่งเป็นผู้ดำเนินการหรือเป็นผู้อนุญาตให้ภาคเอกชนดำเนินการต้องนำความเห็นดังกล่าวมาประกอบการพิจารณาด้วย  ฯลฯ     “ในช่วงปลายปี 2562 ที่ผ่านมา  สภาลมหายใจเชียงใหม่ร่วมกับสภาองค์กรชุมชนตำบลขับเคลื่อนเรื่องการแก้ไขปัญหาฝุ่นควัน  โดยการลงพื้นที่ในตำบลที่มีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนฯ มีพื้นที่นำร่อง 32 ตำบลใน 25 อำเภอ  เพื่อหาข้อมูลหาสาเหตุปัญหาฝุ่นควันที่เกิดขึ้นว่าเกี่ยวข้องกับวิถีชีวิตและอาชีพของชาวบ้านอย่างไร  รวมทั้งให้ชาวบ้านเสนอความเห็นว่าหากจะแก้ไขปัญหาฝุ่นควันควรจะมีวิธีใดที่เหมาะสมแก่ชุมชนนั้นๆ”  นายอุดมกล่าว นายอุดมยกตัวอย่างว่า  บางตำบลปัญหาฝุ่นควันเกิดจากการเผาซังข้าวโพด  เผาเศษฟางในนาข้าวก่อนทำนารอบใหม่การตัดแต่งกิ่งลำไยแล้วนำมาเผา  การ ‘ชิงเผาป่า’ เพื่อเป็นแนวป้องกันไม่ให้ไฟป่ารุกลาม  รวมทั้งการเผาใบไม้-กิ่งไม้ในสนามกอล์ฟ   นอกจากนี้บางตำบลชาวบ้านจะเผาป่าในช่วงหน้าแล้งก่อนฝนตก  โดยมีความเชื่อว่าการเผาป่าจะทำให้ผักหวาน  และเห็ดต่างๆ  โดยเฉพาะเห็ดถอบออกเยอะ  ราคาขายกิโลกรัมละ 300-400  บาท  บางครอบครัวมีรายได้เฉพาะช่วงเห็ดถอบออก (พฤษภาคม-มิถุนายน) ประมาณ 100,000 บาท  ทำให้มีการเผาเศษซากพืชและเผาป่าหมุนเวียนตลอดทั้งปี  แต่ปัญหาฝุ่นควันในเชียงใหม่จะรุนแรงในช่วงเดือนธันวาคม-มีนาคม เสนอทางออก ‘เพาะเห็ดป่า-ถ่านไบโอชาร์-จานใบไม้-ปุ๋ย’ ลดการเผา จากข้อมูลปัญหาที่พบ  สภาลมหายใจเชียงใหม่ร่วมกับสภาองค์กรชุมชนตำบลจังหวัดเชียงใหม่และภาคีเครือข่าย  เช่น  มหาวิทยาลัยแม่โจ้  นำข้อมูลที่ได้มาศึกษาเพื่อเสนอเป็นทางออกให้แก่ชาวบ้านและชุมชน  โดยศูนย์วิจัยเห็ดป่า  มหาวิทยาลัยแม่โจ้  จัดอบรมการเพาะเชื้อเห็ดป่า  เช่น  เห็ดฮ้า (เห็ดตับเต่า) ให้แก่ชาวบ้านแม่กำปอง  อำเภอแม่ออน  เมื่อวันที่ 26 มกราคมที่ผ่านมา  โดยมีชาวบ้านเข้าร่วมอบรมประมาณ 50 คน  และมีแผนอบรมการเพาะเห็ดป่า  เห็ดถอบ  ในพื้นที่ที่มีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลใน 5 อำเภอในช่วงต่อไป   การอบรมเพาะเชื้อเห็ดฮ้าที่บ้านแม่กำปอง   การฝึกอบรมการทำถ่านไบโอชาร์ (Biochar) หรือถ่านชีวมวลจากใบไม้  กิ่งไม้  หญ้า  ฟางข้าว  เหง้ามันสําปะหลัง  ซังและต้นข้าวโพด  โดยสำนักงานพลังงานจังหวัด  เพื่อนำถ่านไบโอชาร์มาใช้ประโยชน์ในการปรับปรุงดิน  ช่วยเพิ่มปริมาณและคุณภาพของผลผลิตทางการเกษตร  ลดระยะเวลาการปลูก  ใช้เป็นวัสดุเพาะต้นกล้า ช่วยทำให้พืชเติบโตได้ดี  เช่น  ไบโอชาร์เปลือกกาแฟใช้เพาะต้นกล้วย ไบโอชาร์แกลบใช้เพาะผัก    โดยใช้เพียงดินปลูกผสมไบโอชาร์ตามสูตรแม่โจ้   สามารถใช้ปลูกผักสลัด  ผักสวนครัว  โดยที่ไม่ต้องเติมปุ๋ยเพิ่มเติม  และช่วยป้องกันแมลงศัตรูพืช   ช่วยลดต้นทุนการผลิต  ฯลฯ ส่งเสริมการทำวนเกษตร  ปลูกพืชยืนต้น  หรือพืชหลายชนิดแทนพืชเชิงเดี่ยว  เช่น  กาแฟ  ไผ่  ส่งเสริมการท่องเที่ยวชุมชน  นำฟางข้าว  กิ่งลำไยมาบดย่อยทำปุ๋ยอินทรีย์  การทำแปลงสาธิตเปรียบเทียบการชิงเผา-ไม่เผาเพื่อเป็นแนวป้องกันไฟป่าฯลฯ  นอกจากนี้มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ยังคิดค้นนวัตกรรมจากเศษซากวัสดุทางการเกษตร  เช่น  นำใบไม้นำมาทำจานใส่อาหาร ทดแทนการใช้พลาสติก  และลดการเผาใบไม้  ฯลฯ    เศษกิ่งไม้ใบไม้นำมาย่อยทำปุ๋ยอินทรีย์   ข้อเสนอจากสภาลมหายใจ-สภาองค์กรชุมชนฯ นายอุดม  อินทรจันทร์  รองประธานที่ประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลจังหวัดเชียงใหม่  กล่าวว่า  จากการดำเนินการอย่างต่อเนื่องของสภาลมหายใจเชียงใหม่   สภาองค์กรชุมชนตำบล  และภาคีเครือข่ายในช่วงที่ผ่านมา  ทำให้มีข้อมูลปัญหาและข้อเสนอทางออกที่มาจากพื้นที่  โดยเฉพาะในพื้นที่ที่มีการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลจำนวน  32 ตำบล (จากทั้งหมด 210 ตำบลใน 25 อำเภอในจังหวัดเชียงใหม่) และได้นำข้อมูลมานำเสนอเป็นนโยบายสาธารณะต่อหน่วยงานระดับจังหวัด  รวมทั้งมีการเชื่อมประสานความร่วมมือกับประชาชนในเขตเมืองเพื่อจัดการปัญหาฝุ่นควันร่วมกัน  เช่น  1.ขอให้มีการสนับสนุนงบประมาณตำบลที่มีพื้นที่ติดป่าเพื่อเพิ่มมาตรการป้องกัน  ตั้งแต่การทำแนวกันไฟ  ชิงเผา  การลาดตระเวน  การดับไฟ  2.ให้ผู้ว่าราชการจังหวัดใช้งบกลางในการสนับสนุนชุมชนป้องกันฝุ่นควัน  3.ให้มีกองทุนเพื่อดูแลนักผจญไฟป่า  เมื่อได้รับอุบัติเหตุหรือเสียชีวิต  4.การทำแปลงสาธิตเปรียบเทียบระหว่างแปลงจัดการไฟป่าโดยใช้ไฟ-ไม่ใช้ไฟ  5.ให้องค์กรปกครองท้องถิ่นสร้างห้องปลอดฝุ่นที่ศูนย์เด็กเล็ก  ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ  6.อบรมให้ความรู้เรื่องฝุ่นควัน  การป้องกัน  การทำห้องปลอดฝุ่นควัน  7.ให้มีการสื่อสารเตือนภัยฝุ่นควัน  คุณภาพอากาศอย่างต่อเนื่อง   ฯลฯ “ล่าสุดนี้  ทางจังหวัดเชียงใหม่ได้อนุมัติงบประมาณสนับสนุนการป้องกันและแก้ไขปัญหาฝุ่นควันในจังหวัดเชียงใหม่แล้ว  จำนวนประมาณ 1,800,000 บาท  โดยทางเครือข่ายสภาองค์กรชุมชนตำบลจะนำไปขับเคลื่อนในตำบลต่างๆ  เพิ่มเติมจากพื้นที่สภาองค์กรชุมชนตำบลนำร่อง 32 ตำบล  ขยายเป็น  210 ตำบลต่อไป”  รองประธานที่ประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลจังหวัดเชียงใหม่  กล่าวในตอนท้าย https://www.thaipost.net/main/detail/55690 ฝุ่นควัน, สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ พอช., สภาลมหายใจเชียงใหม่, สภาองค์กรชุมชน FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20200128/image_big_5e2fd322b9b13.jpg 41732 23/07/2019 18:04 23/07/2019 17:32 พอช. ระดมทำแผนปฏิบัติงาน 3 ปี ยึดกรอบแผนยุทธศาสตร์ชาติ ใช้สภาองค์กรฯ เป็นเครื่องมือเชื่อมโยงสู่ชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็ง พอช. :  พอช.ร่วมกับผู้แทนชุมชนทั่วประเทศจัดทำแผนปฏิบัติงาน  3 ปี (พ.ศ.2563-2565)  ยึดกรอบแผนยุทธศาสตร์ชาติ  20 ปี  โดยมียุทธศาสตร์ ‘ใช้องค์กรชุมชนเป็นแกนหลักในการขับเคลื่อนงานพัฒนา  และใช้พื้นที่เป็นตัวตั้ง”  เน้นงานหลัก 4 ด้าน  คือ สภาองค์กรชุมชนตำบล  เศรษฐกิจชุมชน  กองทุนสวัสดิการชุมชน  และการพัฒนาที่อยู่อาศัย  ด้านที่ปรึกษาสำนักงบประมาณแนะ  ปีงบฯ 2563 จะมีการกระจายงบประมาณลงสู่พื้นที่เป็นหลัก ซึ่งขบวนองค์กรชุมชนและชุมชนสามารถทำแผนชุมชนเชื่อมโยงแผนจังหวัด  เพื่อขอสนับสนุนงบประมาณได้โดยตรง   ระหว่างวันที่ 21 – 23 กรกฎาคม 2562 สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) จัดเวทีประชุมเชิงปฏิบัติการการจัดทำแผนปฏิบัติการระยะ 3 ปี (พ.ศ. 2563 - 2565) และแผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563  เพื่อทบทวนและนำเสนอแผนการพัฒนาและสนับสนุนชุมชนสู่ชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเองโดยใช้พื้นที่เป็นตัวตั้ง  มีผู้แทนชุมชนที่ทำงานเรื่องที่อยู่อาศัย  สวัสดิการชุมชน  เศรษฐกิจฐานราก  และสภาองค์กรชุมชนจากทั่วประเทศ  รวมทั้งเจ้าหน้าที่และผู้บริหาร พอช. เข้าร่วมประมาณ 150 คน   นโยบายชาติกับการขับเคลื่อนงาน พอช. ในทิศทางการใช้พื้นที่เป็นตัวตั้ง   นายไมตรี  อินทุสุต ประธานกรรมการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  กล่าวถึงนโยบายที่เกี่ยวข้องต่อการขับเคลื่อนการดำเนินงานของ พอช.  เพื่อวางกรอบแนวทางการทำงานในระดับพื้นที่อย่างรอบด้าน ประกอบด้วย 1. นโยบายรัฐบาล ได้แก่ 1.1  ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี (พ.ศ. 2561 – 2580) ซึ่งยุทธศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับ พอช. ได้แก่ ยุทธศาสตร์ที่ 4 ว่าด้วยการสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางสังคม โดยเฉพาะประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 4 การเพิ่มขีดความสามารถของชุมชนท้องถิ่นในการพัฒนา  การพึ่งตนเองและการจัดการตนเอง  ซึ่งในการขับเคลื่อนแผนยุทธศาสตร์จังหวัดของขบวนชุมชนนั้น จะต้องมีความสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติและการดำเนินงานในระดับพื้นที่ รวมทั้งการประสานภาคีให้มีส่วนร่วมในการสนับสนุนแผนงาน งบประมาณ  และการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น นายไมตรี  อินทุสุต   1.2 แผนแม่บทภายใต้แผนยุทธศาสตร์ชาติ  มีความสอดคล้องกับการทำงานของ พอช. จำนวน  3 ประเด็น ได้แก่ ประเด็นที่ 15  พลังทางสังคม  ประเด็นที่ 16 เศรษฐกิจฐานราก  ประเด็นที่ 17 ความเสมอภาคและหลักประกันทางสังคม  1.3  แผนการปฏิรูปประเทศ  มีความสอดคล้องในประเด็นที่ 9 ด้านสังคม  โดยเฉพาะระบบการสร้างเสริมชุมชนเข้มแข็ง (Social Empowerment) เช่น  สิทธิ/บทบาทชุมชน การจัดการทรัพยากร/ทุนชุมชน เศรษฐกิจชุมชน และสวัสดิการชุมชน   2. ยุทธศาสตร์การดำเนินงานของ พอช. ระยะ 4 ปี (พ.ศ. 2560 - 2564) โดยมียุทธศาสตร์ คือ ‘องค์กรชุมชนเป็นแกนหลัก พื้นที่เป็นตัวตั้ง’ หรือเรียกง่ายๆ ว่า “ตำบลใช่เลย” ภายใต้ประเด็นยุทธศาสตร์ 4 ประเด็น ซึ่งวางแนวทางในการสนับสนุนการทำงานขององค์กรชุมชน การประสานภาคีความร่วมมือ ตามบริบทพื้นที่ในระดับจังหวัดและตำบล     3. แผนแม่บทการพัฒนาที่อยู่อาศัยระยะ 20 ปี (พ.ศ. 2560 – 2579)  มีวิสัยทัศน์ “คนไทยทุกคนมีที่อยู่อาศัยถ้วนทั่ว” ภายใต้ 5 ประเด็นยุทธศาสตร์ ซึ่งการทำงานในพื้นที่เพื่อการพัฒนาที่อยู่อาศัยจะต้องบูรณการหน่วยงานในระดับจังหวัดเพื่อสนับสนุนการทำงานให้ได้    “ในการขับเคลื่อนงานพัฒนานั้นจะต้องทำ ‘3 ร’ คือ ‘ราษฎร ราชการ รัฐบาล’  ทำฐานรากให้เข้มแข็งสุดแรงเกิด  สอดรับกับการสนับสนุน 3 ร  อย่างพึ่งตนเอง  มีฐานทุน  ความเข้มแข็ง และสิ่งที่ขอเน้นย้ำให้ดำเนินการคือ การทำข้อมูลพื้นที่  ไม่ว่าจะเป็นทุนในพื้นที่ คน ทรัพยากร กลุ่ม องค์กร และมีการวิเคราะห์ฐานทุนของตนเอง”  นายไมตรีกล่าว               ทิศทางการจัดทำงบประมาณประจำปีตามกรอบยุทธศาสตร์ชาติ   นางสาวอลิสา  ปิ่นประเสริฐ ที่ปรึกษาสำนักงบประมาณ  กล่าวถึงทิศทางการจัดทำงบประมาณประจำปีตามกรอบยุทธศาสตร์ชาติว่า  วิธีการงบประมาณรูปแบบใหม่  เน้นการมีส่วนร่วมของประชาชน  โดยเน้นสนับสนุนงบประมาณลงสู่พื้นที่  และให้ความสำคัญกับผลสัมฤทธิ์หรือประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับจากการได้รับงบประมาณ  ฉะนั้นการจัดทำแผนของหน่วยงานจะต้องมีความชัดเจน  มีเป้าหมาย  ตัวชี้วัด  และผลลัพธ์ที่สะท้อนให้ถึงประโยชน์ที่จะได้รับมากน้อยเพียงใด  โดยหน่วยงานจะต้องดำเนินการทบทวนภารกิจของหน่วยงานให้คงเหลือเฉพาะที่สอดคล้องกับเป้าหมายยุทธศาสตร์ระดับชาติโดยตรง (Redeploy) และมีการจัดลำดับความสำคัญ (Prioritize) นางสาวอลิสา  ปิ่นประเสริฐ   นอกจากนี้จะต้องทบทวนภารกิจสำคัญของหน่วยงานที่ดำเนินการตามกฎหมายหรือที่ได้รับมอบหมาย  มีลักษณะเป็นงานประจำ  ทบทวนค่าใช้จ่ายของแต่ละภารกิจที่สามารถประหยัดได้  มีการบูรณาการ และการใช้ทรัพยากรร่วมกัน เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุด รวมถึงพิจารณาความสอดคล้องกับกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ รัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560 ยุทธศาสตร์ชาติ พ.ศ. 2561- 2580  พ.ร.บ.วินัยการเงินการคลังของรัฐ พ.ศ. 2561 พ.ร.บ.วิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561 และ พ.ร.ฏ.วิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี (ฉบับที่ 2)    “การจัดทำงบประมาณสามารถดำเนินการได้ในลักษณะบูรณาการ ทั้งในมิตินโยบาย โดยกำหนดหน่วยงานเจ้าภาพ หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ขอบเขตภารกิจ เป้าหมาย ตัวชี้วัด แนวทางการดำเนินงาน หน่วยงาน มีการกำหนดระยะเวลา และงบประมาณ ตลอดจนมีการติดตามประเมินผลสัมฤทธิ์เน้นการจัดทำเป็น Project Base และมิติพื้นที่  คือ มีการบูรณาการภารกิจระหว่างส่วนราชการกับจังหวัด /กลุ่มจังหวัด  สอดคล้องกับความต้องการของพื้นที่ โดยใช้แผนพัฒนาจังหวัด / กลุ่มจังหวัดเป็นกรอบในการพิจารณา มีหลักเกณฑ์การกระจายงบประมาณอย่างทั่วถึงและเป็นธรรม  ทั้งนี้ ตาม พ.ร.บ.วิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561 กำหนดให้มีการติดตามประเมินผลก่อนการดำเนินงาน ระหว่างดำเนินงาน และหลังดำเนินงาน  ดังนั้นหน่วยงานจะต้องมีการรายงานต่อสำนักงบประมาณอย่างสม่ำเสมอ” ที่ปรึกษาสำนักงบประมาณกล่าว   นางสาวอลิสากล่าวด้วยว่า  ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 จะมีการกระจายงบประมาณลงสู่พื้นที่เป็นหลัก ซึ่งขบวนองค์กรชุมชนและชุมชนสามารถที่จะทำแผนชุมชนเชื่อมโยงแผนของจังหวัด เพื่อเป็นการขอสนับสนุนงบประมาณได้โดยตรง  อีกทั้งปัจจุบันสำนักงบประมาณให้ความตระหนักถึงการพัฒนาประเทศจากพื้นที่เป็นหลัก  โดยกระจายสำนักงานทั่วประเทศ 18 เขต ซึ่งหากมีปัญหาข้อติดขัดหรือมีเรื่องหารือสามารถประสานรับการปรึกษาได้กับสำนักงานเขตต่างๆ   วางแผนปฏิบัติงาน 4 ด้าน เป้าหมายชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง   การจัดประชุมจัดทำแผนปฏิบัติการครั้งนี้มีการแบ่งกลุ่มตามประเด็นงานและพื้นที่การขับเคลื่อนงานโดยใช้พื้นที่เป็นตัวตั้ง  เพื่อวางแนวทางและแผนปฏิบัติการระยะ 3 ปี (พ.ศ. 2563 - 2565) จากการประชุมเชิงปฏิบัติการร่วมระหว่างขบวนองค์กรชุมชนและผู้ปฏิบัติงาน พอช. มีการนำเสนอทิศทางข้างหน้าการพัฒนาขบวนองค์กรชุมชนและการออกแบบบทบาทของ พอช. ดังนี้   1.สภาองค์กรชุมชน    มีวิสัยทัศน์ “สภาองค์กรชุมชนเป็นกลไกเชื่อมโยงทุกภาคส่วนเพื่อการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นเข้มแข็งอย่างยั่งยืน”  มีแนวทางการทำงาน  เช่น  1. การพัฒนาพื้นที่ใหม่ๆ รวมถึงการพัฒนาคนในพื้นที่  2. การใช้พื้นที่ระดับตำบลเป็นพื้นที่เชื่อมโยงงานทุกประเด็น เกิดการบูรณาการ  และจังหวัดเป็นผู้สนับสนุนแนวทางการขับเคลื่อนในระดับตำบล   3. สร้างสถาบันการเรียนรู้งานสภาองค์กรชุมชนของภาคประชาชนในทุกภาค เป็นการยกระดับการพัฒนาผู้นำ และสร้างการรับรู้และเข้าใจในการขับเคลื่อนงานสภา  ฯลฯ ส่วนเป้าหมายและวิธีการทำงานระยะ 3   ปี (พ.ศ.2563-2565) มี 4  ยุทธศาสตร์ 21 แผนงาน   ยุทธศาสตร์ที่ 1 การสนับสนุนให้องค์กรชุมชนขับเคลื่อนงานในทุกมิติ  เช่น  พัฒนาระบบการออมและสร้างรายได้  โดยการปลูกต้นไม้เศรษฐกิจ  การขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากและจัดทำแผนธุรกิจชุมชน   การพัฒนาที่อยู่อาศัยทุกมิติ  การจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม   ยุทธศาสตร์ที่ 2 สร้างความเข้มแข็งของสภาองค์กรชุมชนและองค์กรชุมชน เช่น  สนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาตำบล/ชุมชน  การพัฒนาศักยภาพผู้นำเพื่อส่งเสริมประชาธิปไตยฐานราก   ฯลฯ  ยุทธศาสตร์ที่  3. สร้างความร่วมมือกับหน่วยงานภาคีเพื่อการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะเสริมสร้างชุมชนเข้มแข็ง   เช่น  รณรงค์นโยบายสาธารณะประจำปี(ในทุกระดับ)  พัฒนาความเข้มแข็งองค์กรชุมชนและสภาองค์กรชุมชน  ฯลฯ   ยุทธศาสตร์ที่  4. การพัฒนาระบบข้อมูล  การสื่อสาร และการจัดการความรู้   เช่น  เผยแพร่  ประชาสัมพันธ์  การใช้สื่อ Online เพื่อเผยแพร่งานของสภาองค์กรชุมชน  ฯลฯ   2.เศรษฐกิจฐานราก  แนวทาง  ภายใน 3 ปีข้างหน้าอยากเห็น 3,500 ตำบลทั่วประเทศที่มีการยกระดับ เศรษฐกิจฐานรากที่ทำอยู่แล้วให้มากขึ้น  คือ 1. ขับเคลื่อนระบบเศรษฐกิจฐานรากเป็นระบบ ทั้งผู้ผลิต, แปรรูป, ตลาด, ผู้บริโภค  2. จากเก่งเดี่ยวที่เหลือไม่รอด  ปรับเป็นระบบกลุ่มให้เข้มข้น   3. เป็นผู้ประกอบการ  รู้ทุกข์  รู้ทุน  และ  4. ต่อยอดฐานความร่วมมือที่มี  เช่น พาณิชย์, หอการค้า, เกษตร ,SME  และใช้นวัตกรรม   ส่วนเป้าหมายและวิธีการทำงานระยะ 3   ปี  คือ 1. ฟื้นฟูและพัฒนาพื้นที่เศรษฐกิจและทุนชุมชนเดิมให้มีศักยภาพในการขับเคลื่อน ระบบเศรษฐกิจฐานรากอย่างมีทิศทาง (การผลิต, การแปรรูป, การตลาด) เพื่อเกื้อกูล แบ่งปัน อย่างมีส่วนร่วม  2. ขยายพื้นที่ใหม่สู่การพัฒนาระบบเศรษฐกิจฐานราก  3. วิเคราะห์ศักยภาพและพัฒนาฐานข้อมูลพื้นที่, องค์กรชุมชน เพื่อวางแผนในการพัฒนาระบบเศรษฐกิจของพื้นที่   4. ส่งเสริมการจัดทำแผนพัฒนาระบบเศรษฐกิจฐานรากระดับตำบล อำเภอ จังหวัด กลุ่มจังหวัด   5. การเชื่อมโยงและบูรณาการแผนเศรษฐกิจและทุนชุมชนในระดับตำบล อำเภอ จังหวัด กลุ่มจังหวัด  6. สนับสนุนและส่งเสริมศูนย์บ่มเพาะเศรษฐกิจและทุนชุมชน  และ 7. พัฒนาคนเพื่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในระดับพื้นที่ให้เป็นผู้ประกอบการทางสังคม   3.สวัสดิการชุมชน  แนวทาง  การสร้างความเข้มแข็ง 6,000 กองทุนสวัสดิการชุมชนตำบลทั่วประเทศในระยะเวลา 3 ปี  มีการพัฒนาคุณภาพของกองทุนสวัสดิการชุมชนให้เป็นกลไกในการจัดระบบสวัสดิการชุมชนของประชาชนในพื้นที่ตำบล/เมือง/เทศบาล   ส่วนเป้าหมายและวิธีการทำงานระยะ 3   ปี  คือ 1. เสิรมสร้างบทบาทและความสามารถกองทุนระดับตำบล  พัฒนาศักยภาพแกนนำกองทุนสวัสดิการ  จัดตั้งคลีนิคการเรียนรู้กองทุนสวัสดิการชุมชนตำบล   2. พัฒนาศักยภาพเครือข่ายทุกระดับ  ส่งเสริมความร่วมมือภาคีทุกภาคส่วน ทั้งภาคเอกชน ธุรกิจ สถาบันการศึกษา ประชาสังคม  เพื่อสนับสนุนกองทุนสวัสดิการชุมชน  มีการเชื่อมโยง  ยกระดับแผนพัฒนาสวัสดิการชุมชนสู่แผนยุทธศาสตร์จังหวัดหรือกลุ่มจังหวัด เป็นต้น 3.พัฒนาความมั่นคงทางการเงินของกองทุนสวัสดิการชุมชน  รัฐบาลสนับสนุนงบประมาณ เพื่อพัฒนาและสมทบกองทุนสวัสดิการชุมชน โดยประชาชนร่วมสมทบ  4. พัฒนาระบบและชุดความรู้  พัฒนาระบบข้อมูลกลางของกองทุนสวัสดิการชุมชน   เชื่อมโยงกับระบบสวัสดิการของรัฐ งานวิจัยเพื่อพัฒนาระบบคุณภาพกองทุนสวัสดิการชุมชน ผลิตสื่อเพื่อการเผยแพร่ รณรงค์ การจัดสวัสดิการที่มีประชาชนมีส่วนร่วม  และ 5. พัฒนานโยบายให้เป็นระบบสวัสดิการสังคมของประเทศ  ปรับปรุง กฎ ระเบียบ ข้อบังคับที่เกี่ยวข้องให้เชื่อมต่อการพัฒนาคุณภาพสวัสดิการชุมชน 4.การพัฒนาที่อยู่อาศัย  แนวทาง  ทำทั้งเมืองและชนบท   ส่วนเป้าหมายและวิธีการทำงานระยะ 3   ปี  คือ 1. การทำทั้งเมือง/ชนบท  2. บูรณการทุกภาคส่วน (เจ้าหน้าที่ทุกส่วน/หน่วย ขบวนองค์กรชุมชน หน่วยงานภาคี) 3. สำรวจข้อมูลทุกมิติเพื่อเป็นเครื่องมือในการขับเคลื่อนงานที่อยู่อาศัยทุกบ้านและคุณภาพชีวิต  4. สภาองค์กรชุมชนเป็นกลไกเป็นพื้นที่กลางในการขับเคลื่อนงานทั้งเมือง/ตำบล  5. เครือข่ายเป็นกลไกในการพัฒนา/ฟื้นฟูเพื่อสร้างความเข้มแข็งของขบวนองค์กรชุมชน  มีการจัดทำแผนยุทธศาสตร์/ต่อยอดการพัฒนาทุกมิติ/เชื่อมโยงเครือข่ายด้วยประเพณีวัฒนธรรม 6. พื้นที่เมือง/ตำบล เกิดการพัฒนาคน/กลไก/องค์กร/โครงการ/กองทุน  7. คณะทำงานที่อยู่อาศัยจังหวัดเป็นกลไกในการผลักดันเรื่องที่ดิน ที่อยู่อาศัย โครงสร้างพื้นฐาน และงบประมาณ  8. การจัดองค์ความรู้จากพื้นที่ปฏิบัติการจริงสู่การขยายผลอย่างจริงจังและกว้างขวาง (ทำทั้งเมือง บ้านมั่นคงชนบท การจัดการที่ดิน)  9. พัฒนาศักยภาพคนทำงานทุกด้าน ให้เป็นนักจัดกระบวนการ  เกิดการเชื่อมโยงแผนกับหน่วยงาน และ 10. พัฒนาคุณภาพองค์กร/สหกรณ์/กองทุน   เน้นการส่งเสริมการออมและสร้างทุนชุมชนและเมือง   นายสมชาติ  ภาระสุวรรณ  ผู้อำนวยการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนฯ  กล่าวว่า  ภารกิจงานของ พอช. ต้องช่วยกันให้เกิดการดำเนินงานที่มีความรวดเร็ว  โดยในปี 2563  พอช. มี  7 แผนงาน   แผนงานหลัก   เช่น การพัฒนาที่อยู่อาศัย   และสวัสดิการชุมชน  และแผนงานที่สำคัญอีกเรื่องคือ  การเริ่มทำงบประมาณเชิงพื้นที่  โดยใช้พื้นที่ตำบลและพื้นที่จังหวัดเป็นหลัก   เริ่มนำร่อง 100 ตำบลในปี 2563 นายสมชาติ  ภาระสุวรรณ   “คนในพื้นที่ต้องวางแผนและนำไปสู่การจัดทำแผนยุทธศาสตร์ และประสานความร่วมมือกับหน่วยงานท้องที่ท้องถิ่นภายใต้ชุมชนเข้มแข็ง ในการเสนองบประมาณนั้น นอกจากที่เราจะเสนอท้องที่  ท้องถิ่น  ภาค จังหวัด เราควรเปิดรับการประสานความร่วมมือกับภาคเอกชน โดยการที่เราจะเสนอหรือหาแนวร่วมภาคเอกชนบ้าง เพื่อนำไปสู่การขับเคลื่อนได้โดยทุกวิธี จัดองค์กรเชิงประสานงาน ให้เกิดการทำแผนในพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นสภาองค์กรชุมชน  สวัสดิการชุมชน  บ้านมั่นคง  ทำให้การขับเคลื่อนงานหรือแผนยุทธศาสตร์ในพื้นที่จะประสบผลสำเร็จ  และจะทำให้ พอช. ก้าวกระโดดไปข้างหน้า เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญในการก้าวต่อไป” นายสมชาติระบุในตอนท้าย   ทั้งนี้ผลการจัดทำแผนปฏิบัติการระยะ 3 ปี (พ.ศ. 2563 - 2565) และแผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 ในครั้งนี้   จะนำเสนอต่อคณะกรรมการสถาบันฯ เพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบให้แล้วเสร็จภายในเดือนสิงหาคมนี้  และจะนำไปสู่การปฏิบัติและขับเคลื่อนงานทั่วประเทศตั้งแต่เดือนตุลาคม 2562 เป็นต้นไป https://www.thaipost.net/main/detail/41732 ผอ.พอช., สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน), สภาองค์กรชุมชน, แผนปฏิบัติงาน 3 ปี, ไมตรี อินทุสุต FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20190723/image_big_5d36e31de3447.jpg 41607 22/07/2019 15:06 22/07/2019 15:00 สภาองค์กรชุมชนฯ ยื่นข้อเสนอ 10 ด้านให้ 4 กระทรวงแก้ไขปัญหา เน้นกระจายอำนาจ-แก้ไขปัญหาทรัพยากร-ลดความเหลื่อมล้ำ ผู้แทนสภาองค์กรชุมชนฯ ยื่นข้อเสนอและแนวทางการแก้ไขปัญหาต่อนายสนธิรัตน์  สนธิจิรวงศ์ รมว.พลังงาน   นิด้า/ สภาองค์กรชุมชนตำบลระดับชาติรวบรวมข้อเสนอจากเวทีสภาฯ และเครือข่ายภาคประชาชนทั่วประเทศ  ยื่นข้อเสนอต่อ 4 กระทรวงที่เกี่ยวข้อง  คือ  เกษตร-การพัฒนาสังคม-ทรัพยากร-พลังงาน แก้ไขปัญหา 10 ด้าน  เช่น  การจัดการทรัพยากรธรรมชาติ  ป่าไม้  ที่ดิน  แหล่งน้ำ  กระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น  เสนอเลือกตั้งผู้ว่าราชการจังหวัดโดยตรง  ปัญหาประมง  แก้ไขปัญหายางพาราทั้งระบบ  หาตลาดยางใหม่นอกจากจีน  และแก้ไขผลกระทบจากโครงการรัฐขนาดใหญ่  ฯลฯ   ระหว่างวันที่ 21-22 กรกฎาคม  ที่ห้องประชุมสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (NIDA) เขตบางกะปิ  กรุงเทพฯ ผู้แทนสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศและภาคีที่เกี่ยวข้องประมาณ 140 คน  ได้จัดประชุมเชิงปฏิบัติการขับเคลื่อนข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อสรุปและรวบรวมปัญหาต่างๆ ทั้งด้านเศรษฐกิจ  สังคม  คุณภาพชีวิต  และสิ่งแวดล้อม  ที่ประชาชนในจังหวัดต่างๆ ประสบ  และข้อเสนอแนะแนวทางการแก้ไขตาม พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551   เพื่อเสนอต่อคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการต่อไป   นายชูชาติ  ผิวสว่าง  ประธานที่ประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลระดับชาติ  กล่าวว่า  การจัดประชุมครั้งนี้เป็นผลสืบเนื่องมาจากการประชุมสภาองค์กรชุมชนระดับตำบลระดับชาติ พ.ศ. 2561 (จัดเมื่อ 30-31 มกราคม 2562) เพื่อรวบรวมปัญหาจากประชาชนที่ได้รับผลกระทบในด้านต่างๆ ผ่านการประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลทั่วประเทศ  หลังจากนั้นจึงได้มีการสังเคราะห์ปัญหา  จัดหมวดหมู่ปัญหา  และพัฒนาข้อเสนอเชิงนโยบายของสภาองค์กรชุมชน  รวมทั้งข้อเสนอแนะแนวทางการแก้ไขปัญหาให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น   นายชูชาติ  ผิวสว่าง   นายชูชาติกล่าวว่า  สภาองค์กรชุมชนตำบลเกิดขึ้นตามพระราชบัญญัติสภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551 เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนและประชาชนได้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนาประเทศ รวมทั้งส่งเสริมให้องค์กรชุมชนในตำบลเกิดความเข้มแข็ง  สมาชิกองค์กรชุมชนและประชาชนทั่วไปในตำบลสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน  โดยการจัดตั้งสภาองค์กรชุมชนตำบลขึ้นมาในแต่ละตำบล  ซึ่งขณะนี้จัดตั้งขึ้นแล้วประมาณ 7,300 สภาฯ ทั่วประเทศ  เพื่อเป็นเวทีในการปรึกษาหารือ  เวทีในการวางแผนพัฒนาและแก้ไขปัญหาในชุมชนท้องถิ่น  และสามารถนำเสนอข้อมูลเพื่อให้หน่วยงานรัฐ ทั้งในระดับจังหวัด  รวมถึงคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการได้ โดยจะมีการประชุมสภาองค์กรชุมชนตำบลระดับชาติอย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง ถือเป็น ‘สภาของประชาชน’ อย่างแท้จริง   ทั้งนี้ พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชนฯ มาตรา 32 (2) กำหนดให้สภาองค์กรชุมชน ให้ความเห็นและข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการกำหนดนโยบายและแผนพัฒนาทางเศรษฐกิจ สังคมและกฎหมาย รวมทั้งการจัดทำบริการสาธารณะของหน่วยงานของรัฐ หรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มีผลต่อพื้นที่มากกว่าหนึ่งจังหวัด  ทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม คุณภาพชีวิต และสิ่งแวดล้อม  และ(3) สรุปปัญหาที่ประชาชนในจังหวัดต่าง ๆ ประสบ และข้อเสนอแนะแนวทางการแก้ไขเพื่อเสนอต่อคณะรัฐมนตรีพิจารณาสั่งการ  การประชุมสภาองค์กรชุมชนที่นิด้า   นอกจากนี้สภาองค์กรชุมชนได้จัดเวทีสาธารณะเพื่อรวบรวมข้อเสนอแนะและแนวทางการแก้ไขปัญหาต่างๆ จากเครือข่ายประชาชน และภาคประชาสังคมทั่วประเทศ  เช่น ขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม (P-MOVE)  คณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชน (กป.อพช.)   ฯลฯ  โดยมีประเด็นสำคัญในการเสนอแนวทางการแก้ไขปัญหาต่างๆ 10 ด้าน   โดยในวันนี้ (22 กรกฎาคม) ตัวแทนสภาองค์กรชุมชนได้เข้ายื่นข้อเสนอและแนวทางการแก้ไขปัญหาต่อรัฐมนตรีกระทรวงต่างๆ คือ  กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์  กระทรวงเกษตรและสหกรณ์กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  และกระทรวงพลังงาน   โดยมีเนื้อหาดังนี้   1.นโยบายการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ  / 1.1 นโยบายที่ดิน  มีข้อเสนอ  เช่น  กระจายการถือครองที่ดินอย่างเป็นธรรม  มาตรการคุ้มครองพื้นที่เกษตรกรรมเพื่อป้องกันไม่ให้ที่ดินที่เหมาะสมกับการทำเกษตรถูกใช้ไปดำเนินการผิดประเภท, ยกเลิก พ.ร.บ.คณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (คทช.) เพราะไม่สอดคล้องกับวิถีชีวิต สิทธิชุมชน และการจัดการทรัพยากรที่ดินในรูปแบบโฉนดชุมชน, ผลักดันให้มี พ.ร.บ.สิทธิชุมชนในการจัดการทรัพยากร (ในรูปแบบโฉนดชุมชน), การคุ้มครองพื้นที่เกษตรกรกรรมของเกษตรกรรายย่อย, ออกกฎหมายจำกัดการถือครองที่ดินเพื่อป้องกันที่ดินกระจุกตัวกับกลุ่มนายทุน, ปรับปรุงประมวลกฎหมายที่ดินเพิกถอนเอกสารสิทธิ์ที่ออกมิชอบ (มาตรา 61) และที่ดินทิ้งร้างว่างเปล่า (มาตรา 6) กระจายที่ดิน 1 ล้านไร่ให้ชุมชนไร้ที่ดิน 10 ล้านคน, คืนสัมปทานที่ดินต่างชาติ/นายทุนให้คนจนเพื่อลดความเหลื่อมล้ำ 1.2 นโยบายป่าไม้  มีข้อเสนอ  เช่น  ยุติ / ยกเลิกนโยบายและกฎหมายที่ส่งผลกระทบต่อประชาชน, ยกเลิกนโยบายทวงคืนผืนป่าและแผนแม่บทแก้ไขปัญหาการทำลายทรัพยากรป่าไม้, การบุกรุกที่ดินของรัฐและการจัดการทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน  เพราะการดำเนินการตามนโยบายดังกล่าวทำให้มีการละเมิด/คุกคามชีวิต/ทรัพย์สินและส่งผลกระทบกับชุมชนที่อยู่อาศัยและทำกินในที่ดินป่าทั่วประเทศ, ยุติการนำนโยบาย มติ และระเบียบของ คทช. มาบังคับใช้กับชุมชนที่มีรูปแบบการจัดการที่ดินในรูปแบบโฉนดชุมชน เนื่องจากไม่สอดคล้องกับบริบทพื้นที่, ยกเลิกมติคณะรัฐมนตรี วันที่ 30 มิถุนายน 2541  รวมทั้งมติอื่นที่เป็นอุปสรรคในการบริหารจัดการที่ดินโดยชุมชน อาทิ มติคณะรัฐมนตรีในการจัดชั้นคุณภาพลุ่มน้ำ, ยกเลิกพระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ. 2562 พระราชบัญญัติเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า พ.ศ. 2562 และพระราชบัญญัติป่าชุมชน พ.ศ.2562  เนื่องจากร่างกฎหมายทั้งสามฉบับมีเนื้อหาที่ลิดรอนและละเมิดสิทธิชุมชนในเขตป่า, ยกเลิกเขตเศรษฐกิจพิเศษในระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออกที่ประกาศทับซ้อนพื้นที่เกษตรกรรมชั้นดีและพื้นที่เสี่ยงภัยน้ำท่วม 1.3 แก้ไข ปรับปรุงกฎหมาย  เช่น   ยกเลิกพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง พ.ศ. 2561, ผลักดันพระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้างอัตราก้าวหน้า พ.ศ. ......., พระราชบัญญัติกองทุนยุติธรรม พ.ศ. 2558 เกี่ยวกับกลไกและกระบวนการเข้าถึงกองทุนยุติธรรมของผู้ยากจนหรือผู้ด้อยโอกาสทางสังคม, พระราชบัญญัติประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ. 2497 ให้มีการปรับปรุงกลไกมาตรการและกระบวนการอนุญาตและลดข้อจำกัดการจัดการที่ดินในรูปแบบโฉนดชุมชน (อาทิ มาตรา 9 และ มาตรา 12), พระราชบัญญัติป่าชุมชน   ต้องทบทวนเรื่องหลักการ พ.ร.บ.ป่าชุมชน เปลี่ยนจากการควบคุมเป็นส่งเสริมให้ชุมชนเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการป่าไม้  ฯลฯ   2. การกระจายอำนาจ  มีข้อเสนอ  เช่น  ปฏิรูปการปกครองส่วนท้องถิ่นโดยกระจายอำนาจการปกครองส่วนท้องถิ่น และสิทธิชุมชนในการจัดการทรัพยากรธรรมและสิ่งแวดล้อม  เพื่อลดการรวมศูนย์ของรัฐส่วนกลางที่มีการผูกขาดทางอำนาจและระบบเศรษฐกิจ ให้เกิดการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น   โดยมีข้อเสนอการปรับเปลี่ยนโครงสร้าง   เช่น  ให้ยกเลิกการปกครองส่วนภูมิภาค (ผู้ว่าราชการจังหวัด,อำเภอ และกำนัน,ผู้ใหญ่บ้าน) ซึ่งเป็นตัวแทนอำนาจของส่วนกลางและขึ้นตรงต่อสายการบังคับบัญชาของรัฐส่วนกลาง ไม่มีอิสระในการบริหารงานและงบประมาณ ให้มีเพียงการปกครองส่วนท้องถิ่น (อบต.,เทศบาล,อบจ., กทม.,เมืองพัทยา,..) และให้มีการเลือกตั้งผู้ว่าฯ โดยตรงจากประชาชน เพื่อความเป็นอิสระในการบริหารงานและงบประมาณ   3. นโยบายสังคมสูงวัย  มีข้อเสนอ  เช่น  ให้รัฐบาลร่วมมือกับสภาองค์กรชุมชน ส่งเสริมสนับสนุนการพัฒนาระบบรองรับสังคมสูงวัย  และการเตรียมความพร้อมทั้ง 4 มิติ (เศรษฐกิจ สังคม สภาพแวดล้อม สุขภาพ), ให้ศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุ (ศพอส.) ภายใต้กรมกิจการผู้สูงอายุ สนับสนุนการขับเคลื่อนนโยบายการดำเนินงานด้านผู้สูงอายุในชุมชนให้เข้มแข็ง, ให้กรมส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่น  กระทรวงมหาดไทย  แก้ไขระเบียบการจ่ายเงิน การสมทบ ให้สามารถดูแลและพัฒนาคุณภาพชีวิตและการจัดสวัสดิการประชากรในพื้นที่ได้, ขอให้รัฐบาลส่งเสริมการออมในรูปแบบการออมต้นไม้เพื่อสวัสดิการบำเหน็จบำนาญ  โดยให้สภาองค์กรชุมชนเป็นหลักในการดำเนินงานร่วมกับภาคีที่เกี่ยวข้อง  ฯลฯ   4.นโยบายเศรษฐกิจชุมชน  มีข้อเสนอ  เช่น  ให้รัฐบาลสนับสนุนการดำเนินงานและงบประมาณกับสภาองค์กรชุมชนตำบลกว่า 7,000 สภาฯ ให้จัดทำแผนการพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก  หรือแผนธุรกิจชุมชน  กับกลุ่มองค์กรวิสาหกิจชุมชน  ตั้งแต่กระบวนการผลิต การแปรรูป และการตลาด ที่สอดคล้องกับภูมินิเวศและวัฒนธรรมชุมชนท้องถิ่น, ให้รัฐบาลสนับสนุนและส่งเสริมสภาองค์กรชุมชนตำบลในการปลูกไม้เศรษฐกิจชุมชน  เพื่อเสริมสร้างเศรษฐกิจชุมชน และเพิ่มพื้นที่สีเขียว  ฯลฯ   5. นโยบายภัยพิบัติ  มีข้อเสนอ  เช่น  ส่งเสริมระบบการจัดการภัยพิบัติโดยชุมชน  เพื่อลดความเสี่ยงของประชาชนในการเตรียมความพร้อมก่อนเกิดเหตุ การช่วยเหลือระหว่างเกิดเหตุและการฟื้นฟูเยียวยาหลังเกิดเหตุ โดยเสริมความรู้ความสามารถร่วมกันทุกภาคส่วนในการจัดการภัยพิบัติ เสริมศักยภาพอาสาสมัครจัดการภัยพิบัติ การจัดทำแผนเตรียมความพร้อมรับมือภัยพิบัติโดยชุมชน การสนับสนุนเครื่องมืออุปกรณ์ตามแผนรับมือภัยพิบัติไปที่ชุมชนโดยตรง, จัดตั้งกองทุนและคณะกรรมการบริหารกองทุนจัดการภัยพิบัติระดับท้องถิ่น, ปรับปรุงกลไกคณะกรรมการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยแห่งชาติ (กปภ.ช.), ปรับปรุงกฎหมาย  โดยการแก้ไขพระราชบัญญัติป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย พ.ศ.2550 เพื่อให้เอื้อในการจัดการภัยพิบัติของประเทศไทย  ฯลฯ   6. นโยบายภัยการบริหารจัดการน้ำ  มีข้อเสนอ  เช่น  รัฐบาลควรทบทวนโครงการพัฒนาแหล่งน้ำขนาดใหญ่ที่จะส่งผลกระทบรุนแรงต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพของชุมชน  ให้ดําเนินการให้มีความเป็นธรรม โปร่งใส  และมีส่วนร่วมของประชาชน  โดยกําหนดให้โครงการขนาดใหญ่ต้องมีการประเมินผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมและสุขภาพแบบมีส่วนร่วมกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย  และสภาองค์กรชุมชนตำบลเข้าไปมีส่วนร่วมอย่างแท้จริง,  รัฐบาลควรปฏิรูประบบการจัดการน้ำ  โดยเปลี่ยนจากการจัดทําแผนบริหารจัดการลุ่มน้ำ  เป็นการจัดทํา “แผนยุทธศาสตร์พัฒนาลุ่มน้ำของประเทศ” ให้สอดคล้องกับบริบทต่างๆ ในท้องถิ่น  โดยให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและสภาองค์กรชุมชนตำบลเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดทำแผน, รัฐบาลควรออกกฎหมายการเก็บภาษีการใช้น้ำในภาคอุตสาหกรรมที่มีการใช้น้ำจากธรรมชาติ  และการพัฒนามาตรการของภาษีสิ่งแวดล้อม หรือภาษีภาคอุตสาหกรรมที่มีการใช้น้ำจากธรรมชาติ  ฯลฯ   7.นโยบายเกษตรกรรมยั่งยืนและคุ้มครองพื้นที่การเกษตร  มีข้อเสนอ  เช่น  ให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมีมาตรการควบคุมการใช้และจำหน่ายสารเคมีและปัจจัยให้เป็นไปตามมาตรฐานความปลอดภัยสากล ใช้อำนาจตาม พ.ร.บ. วัตถุอันตราย 2551 ยุติการใช้สารเคมีการเกษตรกำจัดศัตรูพืชอันตรายทั้ง 5 ชนิด ได้แก่ พาราควอต ไกลโฟเสต คลอร์ไพริฟอส คาร์โบฟูราน และเมทโทมิล, ผลักดันให้เกิด พ.ร.บ. ความปลอดภัยจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืช พ.ศ. ……… , ผลักดันให้เกิด พ.ร.บ. ส่งเสริมเกษตรกรรมยั่งยืน พ.ศ. ……… ,  แก้ไขปรับปรุง พ.ร.บ.พันธุ์พืช พ.ศ. 2518 ให้เอื้อต่อการผลิต เก็บรักษา ขยายพันธุ์ และจำหน่ายเมล็ดพันธุ์ของเกษตรกรรายย่อย เพื่อลดการผูกขาด, ปฏิรูป แก้ไข  และบังคับใช้ พ.ร.บ.ค่าเช่าที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ให้สามารถคุ้มครองสิทธิเกษตรกรได้อย่างเป็นธรรม ฯลฯ กรีดยาง   8.นโยบายการปฏิรูปยางพาราทั้งระบบ  มีข้อเสนอ  เช่น  1.ปฏิรูปเกษตรกรชาวสวนยาง  เช่น  ใช้กลไกมาตรา 49 (5) จัดตั้งกองทุนสวัสดิการเกษตรกรชาวสวนยาง  ลักษณะสังคมสวัสดิการ ในรูปแบบสมัครใจจ่ายสมทบ, ให้ขึ้นทะเบียนชาวสวนยางที่ไม่มีเอกสารสิทธิ์  เพื่อเป็นเกษตรกรชาวสวนยางตามมาตรา 4, ให้รัฐบาลและการยางแห่งประเทศไทยจัดทำยุทธศาสตร์ยางพาราหรือแผนแม่บทว่าด้วยการพัฒนาและยกระดับคุณภาพชีวิตเกษตรกรชาวสวนยางเพื่อเสริมสร้างสุขภาวะชาวสวนยาง  2.ปฏิรูปสวนยาง  เช่น  เปลี่ยนการทำสวนยางเชิงเดี่ยวให้เป็นการทำสวนยางอย่างยั่งยืน โดยการลดจำนวนต้นยางเหลือ 40 ต้นต่อไร่, ให้ กยท.ส่งเสริมและสนับสนุนให้ปลูกพืชร่วมยาง  ทำเกษตรผสมผสาน และการทำเกษตรอินทรีย์ในสวนยาง เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหาร  3. ปฏิรูปการผลิต และการแปรรูป  เช่น  ส่งเสริมให้ผลิตและแปรรูปยางเพื่อเพิ่มมูลค่า, ให้รัฐบาลประกาศนโยบายการใช้ยางในประเทศให้ถึง 25% ภายใน 2 ปี  โดยกำหนดเป็นระเบียบตามกฎหมาย เพื่อให้หน่วยงานของรัฐนำไปปฏิบัติให้เห็นเป็นรูปธรรม  ฯลฯ 4. ปฏิรูปการตลาด  เช่น  ให้การยางแห่งประเทศไทยตั้งบริษัทค้ายางตามมาตรา 10 เพื่อถ่วงดุลและรักษาเสถียรภาพราคายางพารา, ให้ลดการพึ่งพาตลาดประเทศจีน  และหาตลาดใหม่รองรับ  5. ปฏิรูปหน่วยงานของรัฐและการยางแห่งประเทศไทย (กยท.)  ให้รัฐบังคับใช้ พ.ร.บ.ควบคุมยาง พ.ศ. 2542 อย่างเคร่งครัด, ให้รัฐบาลแต่งตั้งบอร์ดการยางเฉพาะกิจ เพื่อทำการปฏิรูป กยท. โดยต้องคัดเลือกจากคนดี มีความสามารถ มีคุณธรรม มีความเชี่ยวชาญเรื่องการยาง  ฯลฯ   9. นโยบายการจัดการทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง และการประมง  / การจัดการทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง  มีข้อเสนอ  เช่น จัดทำแผนแม่บทแห่งชาติว่าด้วยการจัดการทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งแบบมีส่วนร่วม, ปรับปรุงกฎหมายให้สอดคล้องกับอนุสัญญาว่าด้วยกฎหมายทางทะเล ค.ศ. 1982 (UNCLOS), แก้ไขกฎหมายอุทยานแห่งชาติเพื่อใช้ประโยชน์ทางทะเลในเขตพื้นที่อุทยานแห่งชาติ  ให้ชุมชนสามารถบริหารจัดการ  เพื่อการพัฒนาอนุรักษ์ฟื้นฟูและการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน, ให้รัฐบาลมีการทบทวนยกเลิกกิจการโครงการขนาดใหญ่  โรงงานอุตสาหกรรมหนักอุตสาหกรรมปิโตรเคมี  เส้นทางขนส่ง Land bridge ที่ส่งผลต่อการทำลายทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญตลอดแนวชายฝั่งทะเลและส่งผลกระทบกับชุมชน, ให้รัฐบาลประกาศยกเลิกการใช้เครื่องมือประมงที่ทำลายระบบนิเวศน์และทรัพยากรธรรมชาติทางทะเลและชายฝั่งเพิ่มเติมจากอวนลาก ได้แก่ อวนรุน และเรือที่ใช้เครื่องปั่นไฟ  ประมงชายฝั่ง   พระราชกำหนดการประมง พ.ศ. 2558 และ ฉบับเพิ่มเติม พ.ศ. 2560  เช่น  1.ให้จัดตั้งกองทุนประมงพื้นบ้าน  เพื่อสนับสนุนการพัฒนาการประมง  ส่งเสริมนวัตกรรมด้านการตลาด  2.กรณีการประมงในเขตอุทยานแห่งชาติ แม้ได้รับการผ่อนปรนในทางปฏิบัติ แต่ยังไม่มีหลักประกันที่ชัดเจนในการประกอบอาชีพ   จึงเห็นควรให้กรมอุทยานแห่งชาติเร่งดำเนินการจัดทำข้อมูลเสนอรัฐบาลให้ทันกับเวลาที่กำหนด โดยเปิดให้การประมงที่ยั่งยืนสามารถทำประมงได้โดยไม่ผิดกฎหมาย  ฯลฯ   10.นโยบายผลกระทบจากนโยบายของรัฐและโครงการพัฒนาขนาดใหญ่ / ระบบการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม (EIA) มีข้อเสนอ  เช่น  ให้มีการกำหนดเกณฑ์มาตรฐานกลางของคณะกรรมการผู้ชำนาญการของสำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในการพิจารณารายงาน EIA และระบบใบอนุญาต EIA (การประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม) ที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน   โครงการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจพิเศษตะวันออก (EEC)  เช่น  รัฐบาลควรปรับปรุงนโยบายเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษ ในประเด็นด้านการจัดทำผังเมืองให้ประชาชนมีส่วนร่วม “อย่างแท้จริง” ในการกำหนดทิศทาง  เป้าหมายหรือออกแบบการพัฒนาร่วมกัน  และให้มีกลไกตัวแทนองค์กรเครือข่ายภาคประชาชนมีส่วนร่วมในกลไกการดำเนินงานในทุกระดับ   โครงการอุตสาหกรรมอ้อย/น้ำตาล  ให้ยกเลิกมติ ครม. ว่าด้วยการอนุมัติกำลังหีบอ้อยและน้ำตาลทราย โครงการอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล ทั้งหมด 29 โครงการที่เกิดขึ้นในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, ให้รัฐบาลสนับสนุนสภาองค์กรชุมชนจัดเวทีสาธารณะเพื่อเปิดเวทีกลางรับฟังความคิดเห็นและการเสนอข้อมูลนโยบายการพัฒนา อ้อย น้ำตาล และอุตสาหกรรมชีวภาพระดับภาค   โครงการรถไฟทางคู่  ให้มีการตั้งคณะกรรมการศึกษาการผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพจุดก่อสร้างรถไฟทางคู่ทุกเมือง โดยมีองค์ประกอบของภาคประชาชนและสภาองค์กรชุมชนอยู่ด้วย, ให้สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.)  วางแผนการพัฒนาโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน  และศึกษาผลกระทบทางสังคม (SIA) ร่วมกับตัวแทนภาคประชาชน   สภาองค์กรชุมชน  ฯลฯ โรงงานไฟฟ้า    ภาพจาก energydigital.com   โครงการโรงงานไฟฟ้าชีวมวล  เช่น  การกําหนดสถานที่และพื้นที่ที่จะสร้างโรงไฟฟ้าชีวมวล จําเป็นต้องกําหนดระยะห่างเป็นข้อกําหนดกฎระเบียบที่ชัดเจน  เช่น  ระยะห่างจากบ้านเรือนประชาชนอย่างน้อยเท่าไหร่, การประเมินผลกระทบทางด้านสิ่งแวดล้อมและด้านสุขภาพ ให้ประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมและสุขภาพทุกโครงการ โดยปรับข้อกําหนดเรื่อง EIA จากตั้งแต่ 10 เมกะวัตต์ในปัจจุบัน  ให้เป็น 1 เมกะวัตต์ขึ้นไปต้องทํา EIA ทุกโครงการ, องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น  สามารถใช้อํานาจตามพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 กําหนดให้โรงไฟฟ้าชีวมวลเป็นกิจการที่่อาจเป็นอันตราย  แล้วออกข้อกําหนดเกี่ยวกับการขออนุญาตและติดตามตรวจสอบโครงการได้, ให้รัฐบาลสนับสนุนสภาองค์กรชุมชนจัดเวทีสาธารณะเพื่อรับฟังความคิดเห็นในการให้ข้อมูลนโยบายโรงงานไฟฟ้าชีวมวลระดับพื้นที่  ฯลฯ การแถลงข้อเสนอของสภาองค์กรชุมชนฯ ต่อกระทรวงที่เกี่ยวข้อง https://www.thaipost.net/main/detail/41607 ชูชาติ ผิวสว่าง, ทรัพยากร, รมว.พลังงาน, ลดความเหลื่อมล้ำ, สนธิรัตน์ สนธิจิรวงศ์, สภาองค์กรชุมชน FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20190722/image_big_5d356a224a68e.jpg 30092 27/02/2019 18:53 27/02/2019 18:53 สภาองค์กรชุมชน-ชาวชุมชนคลองเตย 26 ชุมชนจัดเวทีประชาชน เชิญการท่าเรือฯ ชี้แจงโครงการจัดหาที่อยู่อาศัยใหม่รองรับชาวบ้านกว่า 13,000 ครอบครัว   ตามที่รัฐบาลโดยนายสมคิด  จาตุศรีพิทักษ์  รองนายกรัฐมนตรี  มีแนวคิดการพัฒนาพื้นที่ท่าเรือกรุงเทพหรือท่าเรือคลองเตยให้เป็นพื้นที่เศรษฐกิจและเป็นแลนด์มาร์กแห่งใหม่ของกรุงเทพฯ   โดยมอบหมายให้กระทรวงคมนาคมจัดทำแผนแม่บท (master plan) การพัฒนาที่ดินท่าเรือกรุงเทพ  เนื้อที่  2,353 ไร่  ซึ่งขณะนี้อยู่ในระหว่างการจัดทำแผนงาน  ขณะเดียวกันก็มีโครงการ Smart  Community เพื่อรองรับชาวชุมชนคลองเตยที่อยู่อาศัยในพื้นที่การท่าเรือประมาณ 13,000 ครอบครัว  ซึ่งจะต้องย้ายออกจากพื้นที่เดิม  โดยมีข้อเสนอ 3 แนวทางให้ชาวชุมชนเลือก  คือ 1.รื้อย้ายแล้วเข้าอยู่ในอาคารสูงที่การท่าเรือจะสร้างให้  2.ย้ายไปสร้างชุมชนใหม่ที่บริเวณหนองจอก  และ3.รับเงินชดเชยแล้วย้ายออกจากพื้นที่  โดยการท่าเรือแห่งประเทศไทยเปิดตัวโครงการนี้ไปเมื่อวันที่ 9 มกราคมที่ผ่านมา  แต่ชาวชุมชนคลองเตยส่วนใหญ่ยังไม่ได้รับรู้ข้อมูลและรายละเอียดของโครงการ เปิดเวทีประชาชนโครงการ Smart  Community             ล่าสุดวันนี้สภาองค์กรชุมชนเขตคลองเตยและตัวแทนชาวชุมชนคลองเตยได้ร่วมกันจัดการประชุมรับฟังความคิดเห็น  ข้อเสนอของภาคประชาชน  โดยเชิญผู้แทนการท่าเรือกรุงเทพมาชี้แจงโครงการ Smart  Community ที่ห้องประชุมเอนกประสงค์วัดสะพาน  เขตคลองเตย  กรุงเทพฯ  โดยมีผู้แทนสภาองค์กรชุมชนเขตคลองเตย   แกนนำชาวชุมชน  ชาวคลองเตย  นักวิชาการ  หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง  เข้าร่วมประมาณ 250 คน               นายเดชา  นุชพุ่ม  ผู้อำนวยการกองบริหารสินทรัพย์  การท่าเรือแห่งประเทศไทย  กล่าวว่า  การท่าเรือมีข้อเสนอ 3 แนวทางสำหรับประชาชนที่อยู่อาศัยในพื้นที่ของการท่าเรือ  คือ 1.ย้ายเข้าอยู่อาศัยในอาคารสูงหรือคอนโดมิเนียม  ขนาดพื้นที่ห้องละ 33 ตารางเมตร  โดยจะใช้พื้นที่บริเวณโรงงานฟอกหนังของกระทรวงกลาโหม (อยู่ตรงข้ามวัดสะพาน) ซึ่งปัจจุบันไม่ได้ใช้แล้ว  พื้นที่ประมาณ  58 ไร่  สร้างเป็นที่พักขนาด 30 ชั้น   จำนวน 4 อาคาร   อาคารละ 1,700  ห้อง  สามารถรองรับชาวชุมชนได้กว่า 6,000   ครอบครัว  รวมทั้งยังเป็นที่ตั้งของหน่วยงานราชการ  โรงเรียน  และมูลนิธิต่างๆ ที่จะย้ายเข้ามาอยู่ในที่ดินแปลงนี้ด้วย               2.สำหรับชาวชุมชนที่ไม่ต้องการอยู่อาคารสูง  สามารถย้ายไปสร้างบ้านและชุมชนใหม่ในที่ดินของการท่าเรือบริเวณเขตหนองจอก  กรุงเทพฯ (ห่างจากท่าเรือคลองเตยประมาณ 33 กิโลเมตร) เนื้อที่ทั้งหมดประมาณ 220 ไร่ เป็นที่ดินถมแล้ว  มีถนน  ไฟฟ้า  ประปาเข้าถึง  และสาธารณูปโภคต่างๆ รองรับ  รวมทั้งโรงเรียน  ตลาด  ฯลฯ  ขนาดเนื้อที่ 19.5 ตารางวาต่อครอบครัว  และ 3.ขอรับเงินค่าชดเชยแล้วย้ายออกจากพื้นที่ ส่วนแผนการดำเนินการนั้น  ผู้อำนวยการกองบริหารสินทรัพย์ฯ กล่าวว่า  ขณะนี้อยู่ในระหว่างการจัดทำ TOR (ข้อกำหนดการว่าจ้าง) เพื่อให้ผู้รับจ้างซึ่งเป็นสถาบันการศึกษา  ทำการสำรวจข้อมูลต่างๆ  เพื่อนำไปประกอบการจัดทำโครงการ Smart  Community  เช่น  สำรวจจำนวนข้อมูลครัวเรือนที่แท้จริง  จำนวนผู้สูงอายุ  จำนวนผู้ป่วยติดเตียง  ฯลฯ  เพื่อนำมาประกอบการจัดทำโครงการให้เหมาะสมกับความต้องการของชุมชนคลองเตย                “ข้อมูลที่นำมาชี้แจงกับชาวคลองเตยในวันนี้  ถือเป็นข้อมูลเบื้องต้นหรือเป็นกรอบในการดำเนินการ  ส่วนแผนการจริงจะต้องรอผลการสำรวจข้อมูลชุมชนต่างๆ ให้แล้วเสร็จก่อน  เพื่อนำข้อมูลมาจัดทำแผนและโครงการ  และคาดว่าการสำรวจข้อมูลและจัดทำโครงการจะแล้วเสร็จภายในสิ้นปี 2562 นี้  หลังจากนั้นในช่วงต้นปี 2563  การท่าเรือจะส่งแผนงานให้กระทรวงคมนาคมเพื่อให้คณะรัฐมนตรีพิจารณาอนุมัติต่อไป”  ผอ.กองบริหารสินทรัพย์ชี้แจง  และกล่าวย้ำว่า  โครงการนี้การท่าเรือไม่ได้มาไล่รื้อชาวบ้าน  แต่จะมาช่วยพัฒนาที่อยู่อาศัย  และชุมชนจะต้องเจริญไปพร้อมกับการท่าเรือ เสียงจากประชาชนและนักวิชาการ               ขณะเดียวกันผู้แทนชาวชุมชนคลองเตยได้กล่าวแสดงความคิดเห็นในประเด็นต่างๆ  เช่น  เสนอให้ตัวแทนชาวชุมชนเข้าร่วมสำรวจข้อมูล  เพราะคนในชุมชนจะรู้ข้อมูลและข้อเท็จจริงดีกว่าบุคคลภายนอก  เสนอให้การท่าเรือให้สิทธิ์ที่อยู่อาศัยเพิ่มสำหรับครอบครัวที่มีสมาชิกเยอะ  หรือเป็นครอบครัวขยาย  รวมทั้งคนที่เช่าบ้านอยู่เป็นเวลานานหลายปีแต่ไม่มีทะเบียนบ้านอยู่ในชุมชน               นางประไพ  สานุสันต์  ประธานสภาองค์กรชุมชนเขตคลองเตย  กล่าวว่า  ตนอยากให้การท่าเรือเปิดโอกาสให้ชาวบ้านมีส่วนร่วมในการสำรวจข้อมูล  และเสนอความต้องการของชาวบ้าน  เพราะที่ผ่านมาการท่าเรือเคยสร้างแฟลตให้ชาวคลองเตยเข้าไปอยู่แล้ว  แต่ไม่มีใครเข้าไปอยู่  เพราะห้องมีขนาดกว้างเพียง 28 ตารางเมตร  ขณะที่คนคลองเตยมีขนาดครอบครัวใหญ่  อยู่อาศัยกันไม่พอในห้องแคบๆ   “ตอนนี้แฟลตที่สร้างเอาไว้ 4 ตึก  ประมาณ 600 ห้อง  กลายเป็นแฟลตร้างมานานประมาณ 15 ปี   เพราะการท่าเรือไม่เคยถามความคิดเห็นและความต้องการของชาวบ้านก่อน   ฉะนั้นโครงการใหม่นี้การท่าเรือควรจะให้ชาวบ้านมีส่วนร่วมในการจัดทำโครงการด้วย”  ประธานสภาฯ กล่าว นอกจากนี้สภาองค์กรชุมชนเขตคลองเตยยังได้ออกแถลงการณ์ในกรณีดังกล่าว  โดยมีสาระสำคัญ  เช่น  การท่าเรือแห่งประเทศไทย   มีแผนการพัฒนาพื้นที่เพื่อนำที่ดินไปใช้ประโยชน์ในเชิงพาณิชย์  มีการตั้งคณะกรรมการ 1 คณะและคณะทำงาน 3 คณะ  ซึ่งแต่ละคณะมีประธานกรรมการชุมชน ผู้แทนองค์กร สหกรณ์ ในพื้นที่ร่วมด้วย  แต่มีการประชุมเพียงไม่กี่ครั้ง  เป็นโครงการที่ขาดการมีส่วนร่วมของชาวชุมชน  เนื่องจากไม่ได้มีมติเห็นชอบจากที่ประชุมทั้ง 4 คณะ  และไม่ได้ลงพื้นที่ทำความเข้าใจ  รับฟังความคิดเห็นจากชาวชุมชน  รูปแบบอาคาร   ขนาดห้องพักที่มีเพียงขนาดเดียวของโครงการฯ  อาจตอบสนองการอยู่อาศัยของคนบางกลุ่ม ซึ่งมีจำนวนน้อย    แต่ไม่สอดคล้องกับความเป็นอยู่และจำนวนสมาชิกในครอบครัวของชาวชุมชนจำนวนมาก ยังมิต้อง พูดถึงการที่ชาวชุมชนต้องปรับตัวครั้งใหญ่ และภาระค่าใช้จ่ายที่จะเพิ่มมากขึ้น   “สภาองค์กรชุมชนเขตคลองเตย  ขอให้ทบทวนโครงการ Smart Community  และขอเสนอแนวทาง กระบวนการทำงานกับชุมชน  โดยได้จัดทำข้อมูล  กระบวนการทำงาน  การออกแบบ  รูปแบบอาคาร  และห้องพัก เป็นวิดีทัศน์  เอกสาร   เพื่อใช้เป็นแนวทางในการจัดกระบวนการ  ให้เกิดการมีส่วนร่วมในการพัฒนาที่อยู่อาศัย ที่สอดคล้องกับความเป็นอยู่ วิถีชีวิต อาชีพ รายได้ของชาวชุมชน  ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลังอย่างแท้จริง” แถลงการณ์ระบุ                                           ทางด้านนักวิชาการจากมหาวิทยาลัยและหน่วยงานต่างๆ ได้ร่วมกันแสดงความคิดเห็น  เช่น  เสนอให้การท่าเรือแบ่งพื้นที่ประมาณ 5-10 ไร่มาให้ชาวคลองเตยได้สร้างธุรกิจ  สร้างรายได้  เช่น  ทำตลาดนัด  เพราะพื้นที่คลองเตยถือเป็นทำเลทอง  มีพื้นที่มากกว่า 2,300  ไร่  และเป็นโครงการพัฒนาที่อยู่อาศัยที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทยเพราะมีประชากรนับแสนคน  ถือเป็นเมืองขนาดใหญ่  ดังนั้นหากให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการเสนอความเห็นหรือร่วมออกแบบผังชุมชนก็จะทำให้พื้นที่คลองเตยเป็นต้นแบบในการสร้างสรรค์  ทำให้ประชาชนได้ใช้ประโยชน์ร่วมกัน  ไม่ใช่เฉพาะหน่วยงานรัฐหรือนักธุรกิจที่จะเข้ามาลงทุนเท่านั้น เมกกะโปรเจ็คท์แสนล้านบาท !! โครงการพัฒนาท่าเรือกรุงเทพเชิงธุรกิจมีแผนดำเนินการมานานไม่ต่ำกว่า 30 ปี  นับตั้งแต่สมัยรัฐบาลพลเอกชาติชาย  ชุณหะวัณ (พ.ศ.2531-2534) แต่ยังไม่ประสบผลสำเร็จ  เนื่องจากเมื่อมีการเปลี่ยนรัฐบาล  โครงการพัฒนาท่าเรือกรุงเทพก็จะถูกพับไปด้วย  เช่นเดียวกับแผนการพัฒนาท่าเรือในขณะนี้ที่ยังอยู่ในระหว่างการปรับปรุง Master Plan   การพัฒนาพื้นที่ท่าเรือกรุงเทพในเบื้องต้นจะแบ่งพื้นที่การพัฒนาเป็น 3 โซน  ประกอบด้วย 1.โซนพื้นที่พัฒนาด้านการค้า  พัฒนาธุรกิจหลักการให้บริการของท่าเรือ  และพื้นที่พัฒนาเมือง  มูลค่าการลงทุน 23,853 ล้านบาท  โดยพื้นที่ด้านการค้าจะมีอาคารศูนย์ธุรกิจพาณิชยนาวี  เนื้อที่ 17 ไร่  ด้านข้างอาคารที่ทำการปัจจุบัน   ภายในอาคารประกอบด้วย  สำนักงาน  ศูนย์ฝึกอบรม  ศูนย์แสดงสินค้า นิทรรศการ  ศูนย์การประชุม  พื้นที่ค้าปลีกและธนาคารศูนย์โลจิสติกส์และกระจายสินค้า เนื้อที่ 54 ไร่   อาคารสำนักงาน เนื้อที่ 126 ไร่ 2.โซนพัฒนาธุรกิจ  หลักการให้บริการท่าเรือกรุงเทพฯ  จะปรับพื้นที่จากปัจจุบัน 943 ไร่  เหลือ 534 ไร่ พัฒนาสถานีบรรจุสินค้าเพื่อส่งออกและบูรณาการพื้นที่หลังท่าเป็นคลังสินค้าขาเข้าเขตปลอดภาษี  พื้นที่ปฏิบัติการสินค้าเพื่อเพิ่มมูลค่าต่าง ๆ  เช่น  คลังสินค้าห้องเย็น  ฮาลาล  ลานบริหารจัดการรถบรรทุก  และจุดบริการจุดเดียวเบ็ดเสร็จ  และมีโครงการพัฒนาเส้นทางเชื่อมต่อท่าเรือและทางด่วนสายบางนา-อาจณรงค์  เพื่อระบายรถบรรทุกขาออกที่มุ่งหน้าไปยังบางนา-ตราด และขาเข้ามายังท่าเรือกรุงเทพ และ 3.โซนพื้นที่พัฒนาเมืองท่าเรือกรุงเทพ (Bangkok Modern City) ซึ่งอยู่ติดริมแม่น้ำเจ้าพระยา จะเน้นการพัฒนาเมืองธุรกิจขนาดใหญ่ที่เป็นแลนด์มาร์กของประเทศ  ศูนย์กลางด้านการท่องเที่ยวใหม่เชื่อมโยงการท่องเที่ยวทางน้ำ และเป็นพื้นที่ใช้ประโยชน์สาธารณะ  มีโรงแรมและห้างสรรพสินค้าขนาดใหญ่ ทั้งนี้โครงการ  Smart  Community  ถือเป็นโครงการย่อย  หรือเป็นส่วนหนึ่งของแผนแม่บทดังกล่าว  โดยการท่าเรือมีพื้นที่ทั้งหมด 2,353 ไร่  ในจำนวนนี้เป็นพื้นที่ที่ชุมชนอยู่อาศัยประมาณ 200 ไร่  จำนวน 26 ชุมชน   ประชากรประมาณ  85,000-100,000 คน  (จำนวนครัวเรือนประมาณ 13,000 ครอบครัว)  ส่วนใหญ่ไม่ได้เช่าที่ดินจากการท่าเรืออย่างถูกต้อง  ชาวชุมชนคลองเตยรุ่นแรกๆ ปลูกสร้างบ้านเรือนมาพร้อมกับการเปิดกิจการท่าเรือในปี 2490  โดยเข้ามาเป็นกรรมกร  ขายแรงงานในท่าเรือ  และปลูกสร้างบ้านเรือนในที่รกร้างว่างเปล่าของการท่าเรือ  จนกลายเป็นชุมชนหนาแน่นในปัจจุบัน  เมื่อการท่าเรือมีโครงการพัฒนาพื้นที่จึงต้องโยกย้ายชุมชนเหล่านี้ขึ้นอาคารสูง  หรือย้ายไปปลูกสร้างบ้านในย่านหนองจอก  เพื่อเปิดพื้นที่ให้การท่าเรือนำที่ดินมาพัฒนาสร้างธุรกิจ  สร้างรายได้  มูลค่ารวมของโครงการคาดว่าไม่ต่ำกว่า  100,000 ล้านบาท ทั้งนี้ทั้งนั้น  โครงการนี้จะสำเร็จหรือไม่คงจะต้องรอดูผลการเลือกตั้งที่กำลังจะมีขึ้นว่าจะเป็นรัฐบาลชุดใด  จะสานต่อโครงการนี้หรือไม่  และโครงการ  Smart  Community  จะเดินต่อไปในทิศทางใด  การท่าเรือจะให้ชาวชุมชนมีส่วนร่วมตามข้อเรียกร้องหรือไม่ ?  เป็นเรื่องที่จะต้องจับตามองกันต่อไป !! https://www.thaipost.net/main/detail/30092 กรุงเทพ, การท่าเรือ, ชุมชนคลองเตย, ฐบาล, ที่อยู่อาศัย, สภาองค์กรชุมชน, สมคิด จาตุศรีพิทักษ์ FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20190227/image_big_5c7678a0585eb.jpg