111303 27/07/2021 18:54 28/07/2021 00:54 ศิลปกรรม‘ช่างศิลป์ไทยเทิดไท้องค์ราชัน’ เฉลิมพระเกียรติร.10                        สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร เชิญชวนคนไทยชื่นชมและเรียนรู้ผลงานศิลปกรรมเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทร มหาวชิราลงกรณ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา 69 พรรษา ตั้งแต่วันที่ 29 กรกฎาคม – 20 สิงหาคม 2564 พร้อมกันทั่วประเทศผ่านช่องทางออนไลน์                 นับเป็นโอกาสมหามงคลอีกครั้งที่พสกนิกรและช่างไทยจะได้ร่วมเฉลิมพระเกียรติ แสดงความสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณต่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว  รัชกาลที่ 10 และสถาบันพระมหากษัตริย์อันเป็นที่เคารพรักของปวงชน กษัตริย์ในพระราชวงศ์จักรีทุกพระองค์ทรงเป็นแบบอย่างในการอนุรักษ์และพัฒนาศิลปวัฒนธรรมไทย   ทรงมีพระเมตตายิ่งต่อผู้สร้างสรรค์ศิลปะทุกแขนงผ่านนิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ “ช่างศิลป์ไทยเทิดไท้องค์ราชัน” ที่นำเสนองานศิลปกรรมประณีตงดงาม ซึ่งเหล่าช่างศิลป์ส่งผลงานร่วมแสดงเทิดพระเกียรติในหลวง                    งานศิลปกรรมอันทรงคุณค่าแสดงทักษะความสามารถเชิงช่าง ทั้งงานช่างบุตราสัญลักษณ์พระราชพิธีบรมราชาภิเษก  งานช่างเขียนและลายรดน้ำ   งานแกะสลักลอยตัวปิดทองประดับกระจก งานประดับมุกบนบาตร  งานจิตรกรรมตาลปัตร สมุดข่อย  ภาพพระบฏ  จิตรกรรมถ่ายทอดเรื่องราวพระราชพิธีบรมราชาภิเษก ตลอดจนศิลปะประยุกต์ อย่าง งานกระเบื้องเพนท์ใต้เคลือบ และประติมากรรมสมเด็จย่า และในหลวง รัชกาลที่ 9   นับเป็นการสร้างสรรค์ผลงานศิลปกรรมเกี่ยวเนื่องกับสถาบันพระมหากษัตริย์ และพระบรมวงศานุวงศ์ที่ควรค่าแก่การเรียนรู้และต่อยอดสู่คนรุ่นหลัง                    สุรัฐกิจ พีรพงศ์ศิลป์ ผู้อำนวยการสำนักช่างสิบหมู่ กล่าวว่า นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ “ช่างศิลป์ไทยเทิดไท้องค์ราชัน” เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษาพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว  เป็นการแสดงงานผลงานศิลปกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับในหลวง รัชกาลที่ 10 และสถาบันพระมหากษัตริย์ เพื่อน้อมสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณที่ทรงเป็นแบบอย่างการอนุรักษ์ สืบสาน รักษา และต่อยอด ทรงทำนุบำรุงงานศิลปะทุกแขนง       “ นิทรรศการนี้เปิดโอกาสให้บุคลการในสำนักช่างสิบหมู่ ได้แสดงศักยภาพด้านศิลปกรรมที่ชำนาญสร้างผลงานแขนงต่าง ๆ เข้าร่วมจัดแสดง เพื่อส่งเสริมการเผยแพร่ข้อมูลความรู้เกี่ยวกับงานศิลปกรรม อีกทั้งสืบทอดงานศิลปวัฒนธรรมให้กับนักเรียน นักศึกษา ตลอดจนประชาชนที่สนใจ ด้วยเป็นการจัดนิทรรศการออนไลน์ครั้งแรกของสำนักช่างสิบหมู่ตั้งเป้าสร้างเครือข่ายด้านศิลปกรรมผ่านสื่อออนไลน์ ใช้เทคโนโลยีเป็นสื่อเผยแพร่งานศิลปกรรม ตอบสนองมาตราการการป้องกันการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 “   สุรัฐกิจ  กล่าว              ร่วมชมนิทรรศการผ่าน Facebook Page : สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร  https://www.facebook.com/505733459565349/posts/2093979517407394/ เพื่อส่งต่อความรู้ความเข้าใจในสถาบันพระมหากษัตริย์ที่อยู่คู่กับชาติไทยมายาวนานสู่คนรุ่นใหม่และประชาชนได้  ส่วนสำนักช่างสิบหมู่ถือเป็นหน่วยงานมีหน้าที่ผดุงรักษา ฟื้นฟู สร้างสรรค์ สืบทอดมรดกวัฒนธรรมของชาติ  อีกทั้งเป็นแหล่งเรียนรู้ศิลปะวิทยาการด้านช่างฝีมือ และเป็นศูนย์ข้อมูลด้านศิลปกรรมของชาติ ให้บริการทางการศึกษางานด้านศิลปกรรมแก่สถานศึกษา ชุมชน และสังคม รวมทั้งร่วมปฏิบัติงานศิลปกรรมไทยในพระราชพิธีสำคัญที่เกี่ยวข้องกับสถาบันพระมหากษัตริย์เสมอมา     https://www.thaipost.net/main/detail/111303 ช่างศิลป์ไทยเทิดไท้องค์ราชัน, นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติร.10, สำนักช่างสิบหมู่, สุรัฐกิจ พีรพงศ์ศิลป์ FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20210727/image_big_60fff115b2d0c.jpg 105009 02/06/2021 10:45 02/06/2021 10:45 เกาะติดซ่อมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่น วัดราชประดิษฐ์             การอนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะวัดราชประดิษฐ์ครั้งนี้เป็นการซ่อมครั้งใหญ่ เคยมีความพยายามซ่อมแซมมาแล้ว แต่ไม่สามารถทำให้ศิลปวัตถุนี้ที่เป็นแผ่นไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นและแผ่นไม้ประดับรักลายนูนกลับคืนสวยงามสดใสดังเดิม          ในการซ่อมแซมครั้งนี้กรมศิลปากรและวัดราชประดิษฐ์ได้ดำเนินงานอนุรักษ์ร่วมกันอย่างใกล้ชิด โดยมีผู้เชี่ยวชาญญี่ปุ่นร่วมซ่อมแซมบานประตูและบานหน้าต่างงานช่างชั้นสูงที่หาชมได้ยาก ให้ถูกต้องตามหลักวิชาการและรักษาความเป็นของแท้ดั้งเดิมให้มากที่สุด ทั้งรูปแบบลวดลายและวัสดุ นับเป็นตัวอย่างที่ดีที่สุดในการอนุรักษ์ศิลปวัตถุชิ้นสำคัญในยุคนี้        ความคืบหน้าล่าสุดโครงการอนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่น พระวิหารหลวง วัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร ขณะนี้ได้ดำเนินการถอดบานไม้แล้วจำนวน 27 ชิ้น อยู่ระหว่างขั้นตอนการอบกำจัดแมลง          ตามแผนเดิมผู้เชี่ยวชาญจากประเทศญี่ปุ่นจะเดินทางมาร่วมดำเนินการอนุรักษ์ แต่เกิดการแพร่ระบาดโรคติดเชื้อไวรัสโคโรน่า 2019  ทำให้ไม่สามารถเดินทางได้ จึงมีการปรับรูปแบบจัดการประชุมทางไกลเดือนละ 1 ครั้ง เพื่อให้คำปรึกษาและคำแนะนำในการดำเนินการอนุรักษ์อย่างเข้มข้นแทน โดยใช้พื้นที่ภายในวัดราชประดิษฐ์เป็นห้องปฏิบัติการอนุรักษ์ เพื่อความคล่องตัวในการทำงาน กำหนดระยะเวลา 5 ปี เริ่มตั้งแต่ปี 2564-2568      นายประทีป เพ็งตะโก อธิบดีกรมศิลปากร กล่าวว่า สืบเนื่องจากประตูและหน้าต่างภายในพระวิหารหลวงวัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมารามประดับด้วยบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่น ซึ่งเป็นงานสั่งทำเฉพาะจากประเทศญี่ปุ่นตั้งแต่ พ.ศ. 2408 ปัจจุบันได้เสื่อมสภาพพื้นผิวรักและเปลือกหอยแตกหลุดร่อนเสียหาย แมลงกัดกินเนื้อไม้ ผิวหน้าชิ้นงานมีความสกปรกหมองคล้ำจากยางรักที่ทาเคลือบไว้เป็นเวลานานจากการซ่อมแซมในอดีต และบางชิ้นงานสูญหายไปวัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม กรมศิลปากรโดยสำนักช่างสิบหมู่และกลุ่มวิทยาศาสตร์เพื่อการอนุรักษ์ สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ จึงร่วมกับผู้เชี่ยวชาญด้านการอนุรักษ์งานประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นจากสถาบันวิจัยมรดกทางวัฒนธรรมแห่งชาติกรุงโตเกียวประเทศญี่ปุ่น (Tokyo National Research Institute for Cultural Properties:TNRICP) ดำเนินโครงการอนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นพระวิหารหลวงวัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม      ก่อนหน้านี้ เดือน ก.พ.เจ้าหน้าที่ได้เริ่มดำเนินการถอดบานไม้ตามแผนงาน โดยบานไม้ที่ถูกถอดลงในปีนี้ มีทั้งหมด 27 ชิ้น จากประตูหน้า 1 บาน(3 ชิ้น) และหน้าต่าง4 บานจากนั้นได้ดำเนินขั้นตอนต่างๆ ประกอบด้วยผนึกพื้นผิวชั่วคราวด้วยกระดาษสาบางและกาวแป้ง เพื่อลดโอกาสเกิดความเสียหายระหว่างการถอดและชิ้นงานที่ยังไม่ถูกถอดลง       มีการกำหนดรหัสชิ้นงานแต่ละชิ้นด้วยสัญลักษณ์อักษรย่อภาษาอังกฤษและตัวเลข เพื่อใช้สื่อสารให้เกิดความเข้าใจที่ตรงกันกับทางญี่ปุ่น การสแกนค้นหาตำแหน่งน็อตโลหะที่ซ่อนอยู่ภายในชิ้นงานแล้วถอดน็อตนำชิ้นงานลงบรรจุลงกล่องที่ออกแบบและเลือกใช้วัสดุที่เหมาะสมตามมาตรฐานงานพิพิธภัณฑ์         จากนั้นทำการถ่ายภาพก่อนอนุรักษ์ชิ้นงานแต่ละชิ้น เน้นในบริเวณที่เกิดการชำรุดเสื่อมสภาพทั้งด้านหน้าและหลังแล้วจึงตรวจสอบสภาพอย่างละเอียด ทำทะเบียนจัดทำแผนผังการเสื่อมสภาพ เก็บตัวอย่างแมลงที่พบ การทดสอบและดำเนินการอบกำจัดแมลงภายใต้สภาวะไร้ออกซิเจนด้วยก๊าซไนโตรเจนเป็นระยะเวลาประมาณ 1 เดือนรวมถึงทดสอบตัวทำละลายที่จะใช้ในการอนุรักษ์กับยางรักญี่ปุ่น        ซ่อมใหญ่ครั้งนี้ได้มีการศึกษาค้นคว้าก่อนการดำเนินการและบันทึกรายละเอียดก่อนการทำงานระหว่างการทำงานและควบคุมดูแลโดยเจ้าหน้าที่ของกรมศิลปากรที่มีความรู้ความชำนาญและอยู่ในความสนใจของวัด           โครงการอนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นฯ มีเป้าหมายอนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกและแผ่นไม้ประดับรักลายนูนในส่วนที่ชำรุดและเสื่อมสภาพจำนวน 94 แผ่น อธิบดี ศก. เน้นย้ำการซ่อมจะคงรูปแบบลวดลายลักษณะเดิม ส่วนใดที่หลุดล่วงไปแล้วจะไม่เติมให้เต็ม ดำเนินงานส่วนของพื้นให้เป็นพื้นรักสีดำอันเกิดจากยางรักเท่านั้น เพื่ออนุรักษ์ซ่อมแซมบานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นให้เกิดความมั่นคงแข็งแรงและรักษางานประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นในประเทศไทยให้แก่คนรุ่นหลังได้ศึกษาเรียนรู้ต่อไป     “ ที่สำคัญเป็นโอกาสดีให้คณะช่างที่ปฏิบัติงานซ่อมแซมได้เรียนรู้ ฝึกฝนเพิ่มพูนทักษะฝีมือทางด้านงานประดับมุกศิลปะญี่ปุ่นเพื่อให้เป็นประโยชน์ต่อการอนุรักษ์ศิลปวัตถุชิ้นสำคัญในหน่วยงานอื่นๆต่อไปและตามแผนจะจัดพิมพ์หนังสือจดหมายเหตุโครงการอนุรักษ์ซ่อมแซมบานประตูและหน้าต่างประดับมุกพรวัดราชประดิษฐ์เพื่อเผยแพร่ความรู้อีกด้วย“ นายประทีป กล่าวถึงเป้าหมายตามแผนงานอนุรักษ์ 5 ปีทิ้งท้าย         https://www.thaipost.net/main/detail/105009 วัดราชประดิษฐ์, สำนักช่างสิบหมู่, อนุรักษ์บานไม้ประดับมุกศิลปะญี่ปุ่น FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20210602/image_big_60b6fb252b00d.jpg 23729 07/12/2018 17:12 07/12/2018 17:06 วิจิตรงดงามกรมศิลป์สร้างเรือพระที่นั่งงานอุ่นไอรักฯ “สายน้ำแห่งรัตนโกสินทร์”   จำลองเรือพระที่นั่งอนันตนาคราชสวยงามตระการตา       วันที่ 7 ธ.ค.นายอนันต์ ชูโชติ อธิบดีกรมศิลปากร เปิดเผยว่า ตามที่สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้จัดงาน อุ่นไอรัก คลายความหนาว “สายน้ำแห่งรัตนโกสินทร์” ณ พระลานพระราชวังดุสิตและสนามเสือป่า ระหว่างวันที่ 9 ธันวาคม 2561  ถึงวันที่ 19  มกราคม 2562 กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม ได้รับมอบหมายจากสำนักพระราชวัง ให้ดำเนินการจำลองและจัดสร้างเรือพระราชพิธี จำนวน 4  ลำ และพระที่นั่งไอศวรรย์ทิพยอาสน์ รวมถึงงานการเขียนภาพจิตรกรรมทิวทัศน์และภาพสามมิติ เพื่อเผยแพร่ความงดงามของศิลปะและประวัติศาสตร์ของไทยให้ประชาชนได้ร่วมชื่นชม พร้อมทั้งเชิญชมการแสดงจากสำนักการสังคีต กรมศิลปากร ณ เวทีสนามเสือป่า      สำหรับเรือพระราชพิธี จำนวน 4  ลำ ขนาดครึ่งของลำจริง สำนักช่างสิบหมู่ เป็นผู้จำลองและจัดสร้าง ประกอบด้วยเรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์ ขนาดยาว 25  เมตร กว้าง 1.60  เมตร เรือพระที่นั่งนารายณ์ทรงสุบรรณ รัชกาลที่ 9  ขนาดยาว 26  เมตร กว้าง 1.80  เมตร เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ขนาดยาว 24  เมตร กว้าง 1.50  เมตร เรือพระที่นั่งอเนกชาติภุชงค์ ขนาดยาว 25  เมตร กว้าง 1.60  เมตร ส่วนพระที่นั่งไอศวรรย์ทิพยอาสน์จำลอง ดำเนินการโดยสำนักสถาปัตยกรรม    จัดสร้างเรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์ ขนาดยาว 25  เมตร      นายอนันต์ กล่าวต่อว่า นอกจากนี้ ยังมีงานการเขียนภาพจิตรกรรมทิวทัศน์และภาพสามมิติ โดยสำนักช่างสิบหมู่ ประกอบด้วย งานเขียนผนังที่ 1 ฝั่งสวนอัมพร ติดถนนศรีอยุธยา ภาพสามมิติเป็นภาพปลา 3  มิติกระโดดจากน้ำ และภาพทิวทัศน์ท่าราชวรดิษฐ์ ริมแม่น้ำเจ้าพระยา พระบรมมหาราชวัง ผนังที่ 2  ฝั่งสวนอัมพร ภาพสามมิติเป็นภาพเด็กและเครื่องมือจับปลาสมัยโบราณ วิถีชีวิตความเป็นอยู่ที่เกี่ยวเนื่องกับสายน้ำและวิถีเกษตรกรรม และภาพทิวทัศน์ภูเขาทอง ผนังที่ 3  ฝั่งสวนอัมพร ภาพสามมิติเป็นภาพประเพณีลอยกระทง ผนังที่ 4 ฝั่งสนามเสือป่า ได้แก่ ภาพสามมิติเป็นภาพสะพานข้ามคลอง รถโบราณ คันโยกสูบน้ำโบราณ เรือพระราชพิธี วิถีชีวิตเกษตรกร ภาพทิวทัศน์เป็นภาพแทงค์เก็บน้ำโบราณ บ้านเรือนริมน้ำ คลองลัดโพธิ์ เป็นต้น   ตระการตาเรือพระที่นั่งนารายณ์ทรงสุบรรณ รัชกาลที่ 9            นอกจากนี้ สำนักการสังคีต กรมศิลปากร ได้จัดการแสดงในงาน “อุ่นไอรัก คลายความหนาว สายน้ำแห่งรัตนโกสินทร์” ณ เวทีสนามเสือป่า ดังนี้ วันที่ 9 ธ.ค. พิธีเปิดการแสดงโหมโรงชลมารคยาตรา (โหมโรงระนาด) วันที่ 14 ธ.ค. การแสดงละครนอก เรื่อง สังข์ทอง ตอน กลมัจฉาในวารี วันที่ 15 ธ.ค. การแสดงโขน เรื่อง รามเกียรติ์ ชุด เฉลิมรัฐกฤดารามาวตาร วันที่ 20 ธ.ค.การแสดงละครนอก เรื่อง สังข์ทอง ตอน หาปลา วันที่ 24 ธ.ค. การแสดงวิพิธทัศนา ชุด สายทิพย์วารี หล่อชีวีวิถีไทย วันที่ 28 ธ.ค.การบรรเลงดนตรีสากล ชุด สายธารวิถีไทย ใต้ร่มจักรีวงศ์   https://www.thaipost.net/main/detail/23729 กรมศิลปากร, จำลองเรือพระทัี่นั่งงานอุ่นไอรักฯ, สำนักช่างสิบหมู่, อุ่นไอรัก คลายความหนาว สายน้ำแห่งรัตนโกสินทร์ FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20181207/image_big_5c0a41d59a130.jpg 21266 03/11/2018 12:59 03/11/2018 12:59 วงการประติมากรรมสูญเสีย'พิทักษ์ เฉลิมเล่า' ช่างปั้นครุฑยืนประดับพระเมรุมาศ ร.9                 เมื่อวันที่ 3 พ.ย. ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นายพิทักษ์ เฉลิมเล่า  ประติมากรรมชำนาญการ สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ผู้ออกแบบและดำเนินการปั้นประติมากรรมครุฑยืนประดับพระเมรุมาศ ได้ถึงแก่กรรม  เมื่อเช้าวันที่ 3 พ.ย. ที่โรงพยาบาลพระมงกุฎ จ.กรุงเทพฯ หลังจากเข้ารับการรักษาโรคมะเร็งปอด  และมีกำหนดการรดน้ำศพ ในวันอาทิตย์ที่ 4 พ.ย. 2561 เวลา 16.00 น. ณ ศาลาปิยชาติ วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร กรุงเทพฯ และมีกำหนดการสวดพระอภิธรรมศพระหว่างวันที่ 4-10 พ.ย.      ผู้สื่อข่าวรายงานว่า นายพิทักษ์ เฉลิมเล่า เป็นประติมากรผู้ปั้นต้นแบบดินครุฑยืนประดับพระเมรุมาศในงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช  จำนวน 2 องค์ ผลงานประติมากรรมครุฑยืนมีความงดงามสมพระเกียรติ และแสดงความเป็นไทยสื่อสารไปยังโลกว่า คนไทยมีดีและมีพระมหากษัตริย์ที่เปี่ยมล้นไปด้วยพระมหากรุณาธิคุณ นอกจากนี้ เป็นช่างปั้นที่มีทั้งความรู้ความสามารถและประสบการณ์ของวงการประติมากรรม ซึ่งงานประติมากรรมของนายพิทักษ์มีชั้นเชิงทางศิลปะและสืบสานศิลปะไทยต่อยอดสู่ศิลปะร่วมสมัย  โดยหน้าเฟสบุ๊กของนายพิทักษ์ ชื่อ Pitak Chalermlao มีเพื่อน ข้าราชการ ช่างปั้น ศิลปิน และลูกศิษย์ โพสต์ข้อความแสดงความเสียใจกับครอบครัวของนายพิทักษ์ ต่อการสูญเสียประติมากรรมผู้ทรงคุณค่าและทุ่มเทเพื่อรังสรรค์ผลงานศิลปะเป็นมรดกของประเทศไทย ก่อนหน้านี้  มีพี่ น้อง ที่เคารพรักและนับถือนายพิทักษ์ โพสต์ข้อความให้กำลังใจ  ขอให้อาการป่วยหายเร็ววันในระหว่างที่นายพิทักษ์ รักษาตัวที่โรงพยาบาลอย่างต่อเนื่อง     https://www.thaipost.net/main/detail/21266 ครุฑยืนประดับพระเมรุมาศ, ประติมากรไทย, พระเมรุมาศ ร.9, พิทักษ์ เฉลิมเล่า, สำนักช่างสิบหมู่ FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20181103/image_big_5bdd360bed2a3.jpg