40027 03/07/2019 00:01 03/07/2019 00:01 ไทยต้องเข้าใจสาระลึกๆ ของ Asean Outlook on the Indo-Pacific            เอกสารที่สำคัญชุดหนึ่งจากการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 34 ที่เพิ่งเสร็จสิ้นโดยมีไทยเป็นเจ้าภาพ คือ Asean Outlook on the Indo-Pacific ซึ่งสะท้อนถึงแนวคิดของประเทศสมาชิกอาเซียนทั้งหมดต่อสถานการณ์ในย่านอินโด-แปซิฟิก                 ที่น่าสนใจคือ นอกจากอาเซียนจะคิดอย่างไรกับความเป็นไปในย่านนี้แล้ว ยังมีบทวิเคราะห์ที่สะท้อนว่าจีนมองความเคลื่อนไหวของอาณาบริเวณนี้อย่างไรด้วย                 นายกฯ ประยุทธ์ จันทร์โอชา กล่าวในเรื่องการส่งเสริมบทบาทนำของอาเซียน ในการดำเนินความสัมพันธ์กับประเทศต่างๆ ในภูมิภาคในฐานะประธานที่ประชุมกับนักข่าวว่า                 ที่ประชุมเห็นพ้องกับไทยในการส่งเสริมบทบาทนำของอาเซียน ในการดำเนินความสัมพันธ์กับประเทศต่างๆ ในภูมิภาค โดยอาเซียนได้ใช้เวลาหารือและจัดทำเอกสารมุมมองของอาเซียนต่อแนวคิดอินโด-แปซิฟิก (Asean Outlook on the Indo-Pacific) ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญในการมีท่าทีร่วมกันของอาเซียน                 ความจริงไทยเคยเสนอให้อาเซียนมีบทบาทที่สำคัญในการเชื่อมโยงมหาสมุทรอินเดียและมหาสมุทรแปซิฟิก ในการประชุมสุดยอดอาเซียนที่ฟิลิปปินส์เมื่อปลายปี พ.ศ.2560                 ในการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งนี้ปรากฏว่าประธานาธิบดีอินโดนีเซีย โจโก วิโดโด มีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนมุมมองของอาเซียนต่อแนวคิดอินโด-แปซิฟิก ด้วยการเสนอร่างของ Outlook  ฉบับนี้ ซึ่งนำไปสู่การแก้ไขปรับปรุงจนเป็นเอกสารที่ยอมรับในที่ประชุม                 สาระสำคัญคือ อาเซียนได้ตกลงกันว่าจะตั้งอยู่บนพื้นฐานหลักการที่เป็นที่ยอมรับ อาทิ ความไว้เนื้อเชื่อใจ การเคารพซึ่งกันและกัน ผลประโยชน์ร่วมกัน ตลอดจนสนับสนุนแนวทางการดำเนินงานที่ตั้งอยู่บนกฎเกณฑ์ รวมทั้งหลักการที่บรรจุอยู่ในสนธิสัญญาไมตรีและความร่วมมือแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (Treaty of Amity and Cooperation in Southeast Asia: TAC)                 ทั้งนี้ เพราะอาเซียนเห็นว่าความร่วมมือในกรอบอินโด-แปซิฟิกจะต้องตั้งอยู่บนพื้นฐานของความเป็นแกนกลางของอาเซียน ช่วยสร้างการมีส่วนร่วมของทุกฝ่าย เกื้อกูลกรอบความร่วมมือต่างๆ ที่มีอยู่แล้วในภูมิภาคและอนุภูมิภาค และสร้างผลประโยชน์ที่เป็นรูปธรรมแก่ประชาชนเป็นสำคัญ                 นอกจากนี้ ที่ประชุมยังให้ความสำคัญกับการเสริมสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจระดับภูมิภาค  และเห็นพ้องกับไทยที่จะผลักดันให้การเจรจาความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (Regional  Comprehensive Economic Partnership: RCEP) แล้วเสร็จในปีนี้                 หากทำเช่นนั้นได้ก็จะช่วยให้อาเซียนสามารถรับมือกับความเปลี่ยนแปลงและความไม่แน่นอนที่เกิดขึ้นในภูมิภาค โดยเฉพาะผลกระทบจากความตึงเครียดทางการค้าระหว่างคู่ค้าที่สำคัญของอาเซียน                 ที่ผมสนใจเป็นพิเศษคือ จุดยืนของจีนต่อแนวคิดอินโด-แปซิฟิกที่ว่านี้                 จากเอกสารที่ได้อ่านพบว่านักวิชาการจีนมองประเด็นนี้ในทำนองว่า เดิมทีนั้นอเมริกากำหนดยุทธศาสตร์อินโด-แปซิฟิกขึ้นมาเพื่อรับมือกับการเติบใหญ่ของจีน                 ปฏิเสธไม่ได้ว่าปักกิ่งมองว่าวอชิงตันมีเป้าหมายที่จะ "ปิดล้อม" หรือ contain จีน                 นักวิเคราะห์ฝ่ายจีนมองว่า แนวทางนี้จะส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์ระหว่างประเทศในภูมิภาคนี้สามขั้น ได้แก่                 1.ผลขั้นต้นคือ Strategic Regrouping หรือการจัดกลุ่มใหม่ทางยุทธศาสตร์ในภูมิภาค                 2.ตามมาด้วย Strategic Realigning หรือการจัดการความสัมพันธ์แบบใหม่ระหว่างประเทศต่างๆ  ในภูมิภาคนี้                 3.ซึ่งก็จะนำไปสู่ Strategic Redirecting อันหมายถึงการกำหนดทิศทางใหม่ทางยุทธศาสตร์ของแต่ละประเทศ                 นักวิเคราะห์จำนวนหนึ่งมองว่าถึงวันนี้สหรัฐฯ ได้ดำเนินการในขั้นแรก ด้วยการจัดกลุ่มประเทศทางยุทธศาสตร์คือ สหรัฐอเมริกา, ญี่ปุ่น อินเดีย และออสเตรเลีย                 จากนั้นก็จะเข้าสู่ขั้นสองคือสร้างการผูกมิตรใหม่                 จีนเชื่อว่า ณ วันนี้มีเพียงสหรัฐฯ และญี่ปุ่นที่มีความคึกคักในเรื่องนี้                 จีนเองก็ปรับท่าทีของตนเพื่อสร้างสัมพันธ์รูปแบบใหม่กับญี่ปุ่น, อินเดีย และออสเตรเลียเช่นกัน สังเกตได้จากที่เมื่อเร็วๆ นี้ สี จิ้นผิง ได้เชิญนายกรัฐมนตรีอินเดีย นรินธรา โมดี ไปเยือนจีนเพื่อกระชับความสัมพันธ์จีนกับอินเดียให้ดีขึ้น                 อีกด้านหนึ่งปักกิ่งก็กำลังปรับปรุงความสัมพันธ์กับญี่ปุ่น                 เป็นการสกัดไม่ให้ญี่ปุ่นแนบแน่นกับสหรัฐฯ มากไปกว่านี้ เพราะเห็นสัญญาณว่าผู้นำญี่ปุ่นอย่างชินโซ อาเบะ ก็เริ่มจะมีความกังวลใจต่อทิศทางของทรัมป์ในหลายเรื่อง                 อีกด้านหนึ่งจีนก็ไปพยายามประกบออสเตรเลียด้วยการเน้นความสัมพันธ์ทางการค้ามากขึ้น                 สรุปว่าทั้งจีนและสหรัฐฯ เห็นว่ายุทธศาสตร์อินโด-แปซิฟิกเป็นเรื่องที่สำคัญมากในการกำหนดโครงสร้างความมั่นคงของภูมิภาคนี้ในอนาคต                 ไม่ใช่แค่เรื่องความสัมพันธ์ของสองมหาอำนาจเท่านั้น แต่ยังโยงใยถึงประเด็นความมั่นคงร่วมกันทั่วภูมิภาค                 จีนมองว่าสหรัฐฯ ใช้นโยบายนี้มาสกัดการเติบใหญ่ของจีน                 สหรัฐฯ มองว่าจะต้องใช้แนวทางนี้เพื่อคงไว้ซึ่งอิทธิพลของตนในย่านนี้โดยไม่ให้จีนมาทดแทนตน                 ไทยและอาเซียนจะเดินเกมอย่างไรจึงจะรักษาความเป็นกลุ่มก้อนที่มีอำนาจต่อรองกับสองประเทศยักษ์นี้ จึงเป็นคำถามใหญ่ที่จะต้องถกแถลงและหาคำตอบให้ได้.  https://www.thaipost.net/main/detail/40027 กาแฟดำ, สุทธิชัย หยุ่น, ไทยต้องเข้าใจสาระลึกๆ ของ Asean Outlook on the Indo-Pacific FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20180720/image_big_5b515c1cad535.jpg