90367 20/01/2021 00:01 20/01/2021 00:01 ไบเดนเห็นอาเซียน สำคัญมากกว่าทรัมป์ไหม? วันนี้ 20 มกราคม 2021 ตรงกับวันที่โจ ไบเดน จะทำพิธีสาบานตนเข้ารับตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา                 เข้านั่งตำแหน่งที่มีอิทธิพลทางการเมืองที่สุดของอเมริกา...และของโลก                 สำหรับคนเอเชีย คำถามใหญ่ก็คือ ผู้นำคนใหม่ของสหรัฐจะมีความสนใจเอเชีย โดยเฉพาะอาเซียนมากน้อยกว่าโดนัลด์ ทรัมป์ เพียงใด                 ผมเชื่อว่าไบเดนและทีมงานด้านต่างประเทศ, เศรษฐกิจและความมั่นคงของเขาจะมองเห็นอาเซียนเป็นกุญแจสำคัญต่อคำมั่นสัญญาของไบเดนว่า                 America is Back!                 นั่นหมายถึงการที่สหรัฐกำลังจะ “กลับมา” มีบทบาทคึกคักอีกครั้งหนึ่งในเอเชีย                 เพราะนั่นหมายถึงการมาถ่วงดุลอำนาจของจีนในภูมิภาคที่มีความสำคัญต่ออนาคตของโลกเป็นอย่างยิ่ง                 ประเด็นสำคัญสำหรับไทยและอาเซียนก็คือ จะต้องทำให้ “การกลับมาสนใจเอเชีย” ของอเมริกาเกิดประโยชน์กับภูมิภาคนี้                 มิใช่เพียงแค่การเอื้อประโยชน์ให้มหาอำนาจสหรัฐกลับมามีอิทธิพลเพื่อตนเองเท่านั้น                 นักวิเคราะห์ด้านเอเชียในสหรัฐแสดงความเห็นว่า ความพร้อมและความตั้งใจของไบเดนที่จะเพิ่มบทบาทของสหรัฐในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จะช่วยสร้างความมั่นใจในกลุ่มผู้นำของอาเซียน                 นั่นหมายความว่าไบเดนจะต้องแสดงออกอย่างเป็นรูปธรรมถึงความตั้งใจของวอชิงตันที่จะกลับมามีบทบาทผู้นำในลักษณะ “ที่สามารถคาดเดาได้” อีกครั้งหนึ่ง                 คำว่า “คาดเดาได้” หรือ predictable มีความสำคัญสำหรับผู้นำในเอเชีย                 เพราะตลอด 4 ปีที่ทรัมป์นั่งทำเนียบขาวนั้น นโยบายจากวอชิงตันต่อเอเชียตกอยู่ในภาวะเอาแน่เอานอนไม่ได้                 ทรัมป์เล่นเกมต่อรองแบบทวิภาคีเพื่อกดดันให้ประเทศต่างๆ ยอมตามเงื่อนไขของเขา                 ผู้นำเอเชียไม่อาจจะประเมินได้ว่าสหรัฐจะมีนโยบายอย่างไร และการต่อรองแต่ละครั้งมีเป้าหมายเพียงระยะสั้นหรือระยะยาวอย่างไร                 ตลอด 4 ปีที่ผ่านมา สหรัฐมีความกังวลว่าจีนพยายามเข้าครอบครองพื้นที่ในทะเลจีนใต้ และพยายามจะกดดันให้ประเทศคู่พิพาทในย่านนี้ยอมตามเงื่อนไขของจีน                 อเมริกาส่งเรือรบเข้ามาลาดตระเวนในทะเลจีนใต้เป็นสัญญาณเตือนเป็นระยะๆ                 อีกทั้งยังให้ความสนับสนุนทางทหารแก่บางประเทศของอาเซียนเพื่อเป็นการส่งสัญญาณเตือนถึงปักกิ่ง                 แต่ท่าทีของทรัมป์ก็ยังเป็นลักษณะห่างเหินจากอาเซียน ไม่ให้ความสำคัญเหมือนรัฐบาลสหรัฐก่อนๆ                 ด้วยเหตุนี้จึงเกิด “สุญญากาศแห่งอำนาจ” ในเอเชีย                 เป็นการเปิดช่องให้จีนเข้ามาสร้างอิทธิพลกดดันในภูมิภาคได้อย่าชัดแจ้ง                 นักวิชาการอเมริกันด้านนี้บอกว่า จีนได้ใช้ soft power กับประเทศสมาชิกของอาเซียนเพื่อชนะใจในประเด็นปัญหาต่างๆ                 มีตั้งแต่การช่วยผ่อนคลายปัญหาเศรษฐกิจจากกรณีโควิด-19                 และเข้าร่วมกิจกรรมการพบปะของอาเซียนอย่างแข็งขัน                 อีกทั้งยังแสดงความใกล้ชิดกับกลุ่มประเทศลุ่มแม่น้ำโขง                 ในทางกลับกัน สหรัฐกลับมีท่าทีเหินห่างและเฉยเมยกับอาเซียน โดยทรัมป์เข้าร่วมการประชุมสุดยอดของอาเซียนเพียงครั้งเดียวเมื่อปี 2560                 และมอบหมายให้ตัวแทนเข้าร่วมการประชุมแทนหลังจากนั้น                 ไม่แต่เท่านั้น อเมริกายังไม่ยอมรับข้อเสนอความสัมพันธ์และความร่วมมือแบบพหุภาคีเหมือนที่เคยเป็นมาตลอด                 หนีไม่พ้นว่าผู้นำอาเซียนเริ่มไม่แน่ใจว่าจะทำตัวอย่างไรกับทรัมป์ และจะบริหารความสัมพันธ์กับวอชิงตันอย่างไร                 นักวิเคราะห์ที่อเมริกาบางคนเชื่อว่ารัฐบาลสหรัฐชุดใหม่ภายใต้การนำของไบเดนจะมีท่าทีที่ตรงกันข้ามกับทรัมป์                 เชื่อว่าไบเดนจะหันมากลับมาพึ่งพากลไกความร่วมมือระหว่างประเทศแบบพหุภาคีอีกครั้ง                 ไม่ยึดแต่เพียงคบหากันแบบ “สองต่อสอง” สไตล์ทรัมป์                 แนวทางพหุภาคีเป็นแนวทางปฏิบัติดั้งเดิมของพรรคเดโมแครตมาช้านาน                 ด้วยวิธีนี้จะช่วยสร้างกรอบความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐกับอาเซียนอย่างเป็นรูปธรรมที่ชัดเจนขึ้น                 จะช่วยลดความขัดแย้งกับความไม่แน่นอนลงได้                 หรืออย่างน้อยก็จะเป็นการช่วย “ซื้อเวลา” ให้กับอาเซียนสร้างดุลความสัมพันธ์กับสหรัฐและจีนได้ในระยะเวลาต่อแต่นี้ไป                 ต้องไม่ลืมว่าสหรัฐจำเป็นต้องอาศัยอาเซียนเพื่อต้านอิทธิพลของจีนเช่นกัน                 แม้ว่าหลายประเทศในอาเซียนต้องพึ่งพาจีนอยู่ทั้งในเรื่องการค้าและการลงทุน แต่หลายประเทศเหล่านี้ โดยเฉพาะไทยก็เป็นพันธมิตรเก่าแก่ของสหรัฐมานานเช่นกัน                 ถ้าสหรัฐภายใต้ไบเดนมีความริเริ่มด้านการค้าใหม่ อาเซียนก็คงพร้อมที่จะนั่งลงพูดคุยกับทีมงานของไบเดนอย่างกระตือรือร้นแน่นอน                 เหมือนได้เจอเพื่อนเก่าที่คุ้นเคยมากกว่าคนรู้จักที่ส่งเสียงโหวกเหวกทำนอง “นักเลงโต” อย่างทรัมป์เป็นแน่นอน.   https://www.thaipost.net/main/detail/90367 กาแฟดำ, สุทธิชัย หยุ่น, ไบเดนเห็นอาเซียน สำคัญมากกว่าทรัมป์ไหม FALSE FALSE ADD https://storage.thaipost.net/main/uploads/photos/big/20191229/image_big_5e08a1204492e.jpg