นายกรัฐมนตรีมหาเธร์ โหฮัมหมัดแห่งมาลเซียมาเยือนไทย 24-25 ตุลาคมที่ผ่านมา ผมมีโอกาสได้สัมภาษณ์ท่านอีกครั้งหนึ่ง

                หนึ่งในคำถามของผมคือ ประเทศไทยจะเป็นประธานอาเซียนในปีหน้า ประเด็นเรื่องเมียนมากับโรฮีนจา ท่านคิดว่าประเทศไทยจะมีบทบาทในฐานะเป็นผู้ประสานงานไกล่เกลี่ยเพื่อหาทางแก้ปัญหาได้หรือไม่อย่างไร

                นี่คือส่วนหนึ่งของคำถามคำตอบวันนั้น:

                สุทธิชัย:   ประเทศไทยจะเป็นประธานอาเซียนในปีหน้า ซึ่งเราจำเป็นต้องขอความเห็นของท่านเกี่ยวกับชาวโรฮีนจาในเมียนมา คุณคิดว่าประเทศไทยจะเข้าไปมีบทบาทหรือไม่ ในการเป็นตัวเชื่อมให้มีการพูดคุยกันระหว่างเมียนมาและอาเซียน โดยเฉพาะกับมาเลเซีย ถึงวิธีการปฏิบัติต่อชาวโรฮีนจาและประเด็นอื่นๆ ที่เกี่ยวกับชาวโรฮีนจา เรื่องนี้ควรจะนำมาเป็นปัญหาของอาเซียนไหม หรือเป็นแค่ปัญหาของสองประเทศ

                มหาเธร์:   ไม่ครับ นี่เป็นประเด็นเกี่ยวกับหลักการพื้นฐานว่าคนที่อาศัยอยู่ในไม่ว่าจะประเทศไหนก็ควรมีสิทธิ์ ก็ควรได้รับการยอมรับเป็นพลเมือง ตอนที่มาเลเซียได้รับเอกราช เรามีคนต่างชาติที่มาจากต่างถิ่นถึง 40% เรายอมรับคนเหล่านี้หมด หรือแม้แต่ยอมรับให้สอนภาษาของพวกเขาในโรงเรียนได้ นี่ก็เลยเป็นผลให้มาเลเซียเป็นประเทศที่มีสันติภาพ และทุกคนก็มีชีวิตที่ดีขึ้นเหมือนกัน ผมว่าแม้แต่ประเทศไทยคุณก็มีคนชนเผ่าเยอะ บางคนก็มีเชื้อสายกัมพูชาหรือลาว

                สุทธิชัย: เมียนมาด้วยครับ

                มหาเธร์: แต่คนเหล่านี้ก็เป็นพลเมืองไทยรวมถึงชาวมาเลเซียด้วย ผมเลยคิดว่าการยอมรับชาวต่างชาติเป็นสิ่งที่ดี แน่นอนว่าพวกเขาต้องไม่ครอบงำชาวมาเลเซีย แต่สิ่งที่พลเมืองต่างชาติในมาเลเซียก็มีส่วนสร้างสิ่งดีๆ ให้แก่ประเทศ และทำให้ทุกคนมีชีวิตที่ดีขึ้น

                สุทธิชัย: ท่านมีท่าทีแข็งกร้าวมากในการประกาศว่า มาเลเซียจะไม่สนับสนุน อองซาน ซูจี อันเนื่องมาจากปัญหาชาวโรฮีนจา

                มหาเธร์:   เราผิดหวังมาก เราสนับสนุนเธอในช่วงเวลาที่เธอถูกกักบริเวณโดยรัฐบาลทหาร และเราคิดว่าจากประสบการณ์นั้น เธอควรมีความเห็นใจต่อความทุกข์ยากของชาวโรฮีนจา แต่จนกระทั่งบัดนี้เธอก็ยังปฏิเสธการยอมรับว่านี่คือปัญหา เรารู้สึกผิดหวังมาก

                สุทธิชัย:   ในฐานะสมาชิกอาเซียนควรทำอย่างไรครับ

                มหาเธร์:   ในฐานะของการเป็นประเทศสมาชิก เราไม่เข้าไปแทรกแซงกิจการภายในของประเทศสมาชิก แต่เรากำหนดจุดไหนล่ะที่จะไม่แทรกแซง ถ้าเราเห็นประชาชนถูกสังหารหมู่อย่างเหตุการณ์ที่เคยเกิดขี้นในกัมพูชา ประชาชนชาวกัมพูชาเป็นทุกข์มาก เพราะพวกเขาไม่สามารถสู้รบตบมือกับรัฐบาลได้ และพวกเขาเป็นทุกข์ที่ถูกสังหารเกือบ 2 ล้านคน ก็ได้แต่มองดูการสังหารนั้น และไม่มีการทำอะไรเพื่อพวกเขาเลย ผมมองว่าเราควรหาแนวทางเพื่อทำอะไรบางอย่างให้คนเหล่านี้

                สุทธิชัย:   ดังนั้นอาเซียนไม่สามารถนั่งเฉยๆ แต่ควรดูว่าสามารถทำอะไรได้ใช่ไหม ท่านจะเสนอให้เรื่องนี้ควรเป็นหนึ่งในวาระการสุดยอดประชุมอาเซียนในเดือนพฤศจิกายนนี้หรือไม่ครับ

                มหาเธร์:   เราต้องรู้ให้ชัดว่าประเทศอาเซียนรู้สึกอย่างไร มีแนวโน้มอย่างไร เพื่อที่จะนำไปสู่ฉันทามติในสิ่งที่เราจะทำ

                สุทธิชัย:   ท่านได้คุยกับรัฐบาลไทยเรื่องนี้ไหมครับ

                มหาเธร์:   ไม่ครับ

                สุทธิชัย:   ท่านคิดไหมครับว่าประเทศไทยจะเป็นผู้เอื้ออำนวย เป็นสื่อกลางที่ดีสำหรับเรื่องนี้

                มหาเธร์:   ไทยเป็นประเทศที่อยู่ติดกับเมียนมาที่สุด และแน่นอนว่ามีผู้ลี้ภัยจำนวนมากจากเมียนมาเข้ามาที่ประเทศไทย ดังนั้นคุณรู้จักพวกเขาดีกว่า บางทีคุณสามารถให้การยอมรับที่พวกเขาเป็นกลุ่มชาติพันธุ์หนึ่ง นี่ไม่ใช่เรื่องไม่ดี เพราะในทุกประเทศรวมถึงประเทศไทย มีคนเข้ามาลงหลักปักฐานและมีสถานะเป็นพลเมือง

                ในมาเลเซียหรือสิงคโปร์ก็เช่นกัน มีชาวต่างชาติเข้ามา แต่ชาวโรฮีนจาไม่ใช่คนต่างชาติของเมียนมาด้วยซ้ำ พวกเขาอยู่ที่นั่นมาร่วม 800 ปีแล้ว และข้อเท็จจริงก็คือพวกเขาเป็นส่วนหนึ่งของเมียนมา เพราะอังกฤษสมัยเป็นผู้ปกครองได้ตั้งรัฐบาลชุดเดียวสำหรับทั้งภูมิภาค ซึ่งรวมถึงรัฐยะไข่ด้วย

                สุทธิชัย:   แต่ในแง่ทางการของเมียนมาก็คือ พวกเขาไม่ได้เรียกว่าโรฮีนจาด้วยซ้ำไป พวกเขาคือชาวเบงกาลีที่ลักลอบเข้าเมืองอย่างผิดกฎหมาย เมียนมาต้องการส่งกลับหรือผลักดันออกไป

                มหาเธร์:   จากการรับรู้ของเรา พวกเขาบางคนเป็นชาวเบงกาลี แต่นั่นเป็นเรื่องนานมากแล้ว ในมาเลเซียก็มีคนจีน คนอินเดีย พวกเขาเข้ามาอาศัยอยู่ได้ไม่ถึงร้อยปี เรายอมรับพวกเขา และประเทศก็สงบสุข.