ถก‘พลังงาน-พณ.’ตรึงราคา

นายกฯ ยันน้ำมันสำรองเพียงพอ  ไม่ถึงขั้นวิกฤต วันพุธนี้เรียก “พลังงาน-พาณิชย์”  หารือตรึงราคา หากสถานการณ์ยืดเยื้อ พณ.ประเมินด้านการค้ามีผลกระทบไม่มาก เตรียม 6 มาตรการรับมือกำกับดูแลสินค้า "กรมการค้าภายใน" งัด กม.ป้องกันฉวยโอกาสเอาเปรียบ  ปชช. ขออย่าตื่นตระหนก สินค้ามีเพียงพอ “พลังงาน" สั่งตรึงดีเซล 7-10 วัน ย้ำไทยมีน้ำมันสำรอง 60 วัน ไม่ต้องแตกตื่น ลั่นไม่สมเหตุสมผล! เชลล์-คาลเท็กซ์ขึ้นราคาดีเซล 4 บาท/ลิตร ยันใช้กลไกกองทุนตรึงอุ้ม ปชช.ผ่านพ้นวิกฤต  หากจำเป็นจะทยอยปรับครั้งละ 50 สตางค์

ที่กระทรวงการต่างประเทศ วันที่ 3 มีนาคม นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและ รมว.มหาดไทย แถลงภายหลังเป็นประธานการประชุมศูนย์ติดตามสถานการณ์เพื่อประเมินสถานการณ์ความตึงเครียดในภูมิภาคตะวันออกกลาง และการช่วยเหลือคนไทยในตะวันออกกลาง (War Room) ถึงแผนรับมือจากการปิดช่องแคบฮอร์มุซว่า เรามีมาตรการในการบริหารจัดการเรื่องน้ำมัน ที่มีการให้ข้อมูลเปรียบเทียบว่าน้ำมันของเราอยู่ในมือเอกชนนั้น เอกชนที่ว่าหมายถึงอยู่ใน ปตท. ที่แม้เป็นเอกชน แต่ก็ถือหุ้นใหญ่โดยรัฐ อีกทั้งมีกฎหมายว่าถ้ามีความจำเป็นด้านความมั่นคง จะสามารถสั่งห้ามในการส่งออกน้ำมันได้ ซึ่งทุกวันนี้เราก็สั่งห้าม ยกเว้น สปป.ลาว นอกจากเป็นบ้านพี่เมืองน้องแล้ว เราต้องรักษาเรื่องพลังงานด้วย

"ได้ให้นโยบายไปว่า ถ้าสถานการณ์พัฒนาไปในทางที่รุนแรงขึ้น ส่วน 30 กว่าล้านลิตรที่เคยส่งไปสร้างรายได้ให้กับประเทศต้องมีการกำหนดใหม่เราต้องส่ง เพราะความเป็นประเทศเพื่อนบ้าน และยังมีการพึ่งพาไฟฟ้าจากเขา หากมีอะไรที่มีความจำเป็น ยังเชื่อว่าเรายังมีแหล่งผลิตไฟฟ้าที่เราสามารถนำเข้ามาใช้ในประเทศได้ หากไปตรึงตอนนี้เมื่อถึงเวลาที่เราต้องพึ่งพาเขา อาจเป็นปัญหา แต่เรายังไม่ถึงจุดนั้น"  นายอนุทินกล่าว

เมื่อถามว่า ต้องมีการทบทวนได้หรือยัง เพราะล่าสุดมีการปรับขึ้นราคาน้ำมันแล้ว นายกฯ กล่าวว่า เรื่องราคาน้ำมันจะต้องไปดำเนินการ แต่เป็นกลไกตลาด เราจะพยายามตรึงราคาให้มากที่สุด วันที่ 4 มี.ค. จะหารือกับกระทรวงพาณิชย์และกระทรวงพลังงานในการตรึงราคาสิ่งต่างๆ ที่มีผลต่อต้นทุนและการใช้ชีวิตของประชาชน

ส่วนหลายพื้นที่ประชาชนเริ่มมีการกักตุนน้ำมัน นายกฯ กล่าวว่า เราตื่นตัวไว้ไม่เป็นไร แต่ยืนยันว่าในช่วงนี้ยังไม่ถึงขั้นวิกฤตแน่นอน เรามีน้ำมันที่ใช้ได้ไม่ใช่แค่ 60 วัน ซึ่ง 60 วันหมายถึงถ้าไม่มีน้ำมันดิบเข้ามาเลย ซึ่งเราไม่ได้นำเข้าจากตะวันออกกลางเท่านั้น แต่มีแหล่งนำน้ำมันดิบจากภูมิภาคอื่นๆ อีกด้วย วันนี้หากกำลังผลิตของโลกหายไป กลไกตลาดอาจมีผลต่อราคาน้ำมัน ราคาแก๊สต่างๆ ซึ่งเราต้องพิจารณาดูว่าจะทำอย่างไร

เมื่อถามว่า จะต้องหาแหล่งน้ำมันเพิ่มหรือไม่ นายกฯ กล่าวว่า การใช้ในแต่ละวันในประเทศไทยยังมีเพียงพอ ซึ่งเป็นข้อมูลที่ตนได้มาล่าสุด และจะกำชับให้ทางกระทรวงพลังงานและ ปตท. ออกมาชี้แจง ตอนนี้ได้แจ้งไปยังปลัดกระทรวงพาณิชย์ ซึ่งเป็นประธาน ปตท.ด้วยว่าให้ชี้แจงเพื่อเกิดความมั่นใจกับประชาชน

"หนึ่งวันก็ห่วงแล้ว เพราะเป็นสงครามมีการทำลายล้างกัน ซึ่งของประเทศไทยคืออย่าให้ฝนที่ตกทางโน้นหนาวถึงคนทางนี้ ทั้งเรื่องความปลอดภัยของคนไทย ค่าครองชีพของประเทศไทย เรื่องราคาสินค้า อย่าให้มีการฉวยโอกาส การสำรองน้ำมันเชื้อเพลิงที่ถือว่าเป็นปัจจัยหลักในการใช้ในประเทศ เลยยังไม่ได้ประเมินสถานการณ์ว่าจะจบเมื่อไหร่ " นายอนุทินกล่าวเมื่อถามว่าหากสถานการณ์ยืดเยื้อ 1 เดือน ห่วงอะไรหรือไม่

นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ (พณ.) เปิดเผยว่า ได้ประเมินสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง พบว่าผลกระทบด้านการค้ามีไม่มาก เพราะไทยมีสัดส่วนการค้าโดยตรงกับประเทศคู่ขัดแย้งไม่สูง โดยในปี 2568 ไทยส่งออกไปยังภูมิภาคตะวันออกกลางมูลค่า 12,475.58 ล้านดอลลาร์สหรัฐ คิดเป็น 3.67% ของมูลค่าการส่งออกรวม จึงยังไม่พบสัญญาณการยกเลิกหรือชะลอคำสั่งซื้อในภาพรวมอย่างมีนัยสำคัญ แต่มีผลกระทบด้านราคาพลังงาน และการขนส่งสินค้าทางเรือที่ต้องผ่านเส้นทางหลักในภูมิภาคดังกล่าว

 ทั้งนี้ ในด้านราคาพลังงานในตลาดโลก มีแนวโน้มผันผวน ซึ่งอาจส่งผ่านมายังต้นทุนการผลิตและค่าขนส่งในระยะถัดไป ดังนั้น เพื่อรองรับสถานการณ์ดังกล่าว พณ.ได้กำหนดมาตรการเชิงรุก 6 แนวทางสำคัญ ได้แก่ 1.การบริหารจัดการราคาสินค้าและป้องกันการฉวยโอกาส กำกับดูแลราคาสินค้าอุปโภคบริโภคอย่างใกล้ชิดป้องกันการกักตุนหรือปรับขึ้นราคาเกินสมควรพร้อมติดตามการส่งผ่านต้นทุนพลังงานสู่ราคาสินค้า

2.การจัดหาแหล่งวัตถุดิบและปัจจัยการผลิตสำรอง ประสานผู้นำเข้าสำรวจสต๊อกและกระจายความเสี่ยงไปยังแหล่งนำเข้านอกพื้นที่เสี่ยง รวมถึงสนับสนุนการใช้วัตถุดิบภายในประเทศมากขึ้น 3.การสนับสนุนผู้ส่งออกและบริหารจัดการโลจิสติกส์ร่วมกับภาคเอกชนโดยประเมินผลกระทบค่าระวางเรือและค่าประกันภัยที่ปรับสูงขึ้น ให้คำปรึกษาเชิงลึกด้านการบริหารต้นทุน การปรับเงื่อนไขการส่งมอบสินค้าการกระจายตลาดเพื่อลดความเสี่ยง

4.การประสานงานใกล้ชิดกับสายเรือและผู้ให้บริการโลจิสติกส์ โดยติดตามสถานการณ์เส้นทางเดินเรือ ความแออัดของท่าเรือ และความต่อเนื่องของห่วงโซ่อุปทาน 5.การขับเคลื่อนบทบาทเชิงรุกของทูตพาณิชย์ ได้มอบหมายให้รายงานสถานการณ์การค้า ความเชื่อมั่นผู้นำเข้า และมาตรการที่เกี่ยวข้องอย่างใกล้ชิด 6.การวิเคราะห์ผลกระทบต่อเงินเฟ้อและเสถียรภาพราคา ประเมินผลจากต้นทุนพลังงานและค่าขนส่งที่เพิ่มขึ้นต่อโครงสร้างต้นทุนและมูลค่าการส่งออก เพื่อจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายอย่างตรงจุดและทันท่วงที

งัด กม.ฟันฉวยขึ้นราคาสินค้า

นายวิทยากร มณีเนตร อธิบดีกรมการค้าภายใน เปิดเผยว่า รมว.พณ.ได้สั่งการให้หน่วยงานในสังกัด พณ.ติดตามสถานการณ์ความไม่สงบในภูมิภาคตะวันออกกลางอย่างใกล้ชิด  และให้เตรียมมาตรการรับมือในส่วนที่แต่ละหน่วยงานกำกับดูแล ในส่วนของกรมได้สั่งการให้เจ้าหน้าที่ทั้งในส่วนกลางและประสานไปยังสำนักงานพาณิชย์จังหวัดทั่วประเทศ ลงพื้นที่ตรวจสอบการจำหน่ายสินค้าและบริการ โดยเฉพาะสินค้าที่มีความเชื่อมโยงกับต้นทุนพลังงานและการขนส่ง เพื่อเฝ้าติดตามสถานการณ์ราคาและป้องกันการอ้างสถานการณ์ต่างประเทศเป็นเหตุปรับขึ้นราคาโดยไม่มีเหตุอันสมควร และกำชับผู้ประกอบการให้ปิดป้ายแสดงราคาสินค้าและบริการอย่างชัดเจน ถูกต้อง และครบถ้วนตามกฎหมาย

 ทั้งนี้ ยังได้เน้นย้ำให้ผู้ประกอบการปฏิบัติตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยราคาสินค้าและบริการ พ.ศ.2542 อย่างเคร่งครัด ห้ามฉวยโอกาสขึ้นราคาสินค้าและบริการ ห้ามกักตุนสินค้าหรือกระทำการใดที่ส่งผลให้เกิดความไม่เป็นธรรมต่อผู้บริโภค หากตรวจพบการกระทำความผิด จะดำเนินการตามกฎหมายทันที ซึ่งความผิดในการฉวยโอกาสขึ้นราคาสินค้าโดยไม่เหตุอันควร มีโทษสูงสุดจำคุกไม่เกิน 7 ปี หรือปรับไม่เกิน 140,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

 “ขอให้ประชาชนอย่าตื่นตระหนก เนื่องจากสินค้าอุปโภคบริโภคยังมีเพียงพอ และยังไม่พบปัจจัยที่จำเป็นต้องปรับขึ้นราคา โดยกรมจะติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด และพร้อมใช้มาตรการทางกฎหมายอย่างเด็ดขาดกับผู้ที่ฉวยโอกาสเอาเปรียบประชาชน หากประชาชนพบเห็นการขึ้นราคาสินค้าและบริการโดยไม่มีเหตุอันสมควร ไม่ปิดป้ายแสดงราคา หรือมีพฤติการณ์กักตุนสินค้า สามารถร้องเรียนได้ที่สายด่วนกรมการค้าภายใน 1569 หรือแจ้งผ่านสำนักงานพาณิชย์จังหวัดทั่วประเทศ” นายวิทยากรกล่าว

นายอรรถพล ฤกษ์พิบูลย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน ให้สัมภาษณ์ในรายการ "กรรมกรข่าวคุยนอกจอ" ถึงราคาน้ำมันท่ามกลางสงครามอิหร่านในภูมิภาคตะวันออกกลางว่า น้ำมัน 50% มาจากตะวันออกกลาง ยังมี 1 ใน 3 ที่ไม่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ มีน้ำมันอีก 40% ไม่ผ่านตะวันออกกลาง ทุกวันนี้น้ำมันยังเข้ามาเติมเรื่อยๆ การปิดช่องแคบฮอร์มุซ ไทยยังมีเวลาในการหาแหล่งอื่น น้ำมันสำรองที่มีประมาณ 60 วัน นั่นหมายถึงกรณีที่ไม่มีมาจากแหล่งอื่นๆ  ตอนนี้ได้มีการเจรจากับสหรัฐ แอฟริกาตะวันตก และมาเลเซีย คุยกับประเทศอื่นๆ พร้อมขอให้เชื่อมั่นว่าไทยมีน้ำมันใช้อย่างเพียงพอ

ส่วนกรณี LNG แก๊สธรรมชาติเหลว ผลิตไฟฟ้า 20% ผ่านจากกาตาร์ 10-20% ไทยสามารถหาจากแหล่งอื่นได้ เช่น เพิ่มก๊าซในอ่าว รวมถึงเจรจากับมาเลเซียหรือลาว เป็นแผนสำรอง พร้อมขอให้ความมั่นใจต่อประชาชนว่า น้ำมัน  ไฟฟ้า เราสามารถบริหารจัดการได้ ไม่ขาดแคลน ไม่ต้องแตกตื่น ไม่ต้องกังวล ส่วนเรื่องราคาอาจต้องดูไปตามตลาดโลก ต้องติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิด

 “7-10 วันนี้ยังไม่มีการขึ้นราคาน้ำมันดีเซล  โดยใช้กองทุนน้ำมันฯ เข้าไปช่วย ถ้ามีความจำเป็นต้องปรับขึ้นก็จะต้องไม่ขึ้นแบบกระชากจนส่งผลกระทบต่อประชาชน ส่วนราคาน้ำมันเบนซิน อาจเข้าไปช่วยแค่บางส่วน ดังนั้นราคาอาจมีการขยับบ้าง” รมว.พลังงานกล่าว

โวยเชลล์-คาลเท็กซ์ขึ้น 4 บาท

นายวีรพัฒน์ เกียรติเฟื่องฟู รองปลัดกระทรวงพลังงาน ในฐานะโฆษกกระทรวงพลังงาน เปิดเผยว่า กรมธุรกิจพลังงานได้เรียกผู้ค้าน้ำมันประชุมด่วนแล้ว เพื่อให้เตรียมความพร้อมรับมือและเร่งจัดหาน้ำมัน ขอให้ผู้ค้าเร่งจัดหาจากแหล่งอื่นนอกภูมิภาคตะวันออกกลาง เช่น อเมริกา แอฟริกาตะวันตก มาเลเซีย อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ปริมาณสำรองภายในประเทศมีเพียงพอต่อความต้องการใช้ของประชาชน  พร้อมใช้กลไกกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิงในการชดเชยราคาน้ำมันที่ปรับตัวสูงขึ้น 

 “ขอให้ประชาชนอย่าตื่นตระหนกและกักตุนน้ำมัน การกักตุนน้ำมันในปริมาณมาก เข้าข่ายผิดกฎหมายและอาจเกิดอันตรายจากการจัดเก็บที่ไม่ถูกวิธี ส่วนกระแสข่าวการส่งออกน้ำมันไปยังประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งเป็นสัญญาส่งออกที่ดำเนินการก่อนเกิดสถานการณ์ความไม่สงบนั้น หากสถานการณ์เข้าขั้นวิกฤต ก็พร้อมที่จะดำเนินมาตรการระงับการส่งออกตามความเหมาะสม"  นายวีรพัฒน์กล่าว

แหล่งข่าวจากกระทรวงพลังงานเปิดเผยว่า  ล่าสุดกรณีสถานีบริการน้ำมัน (ปั๊ม) เชลล์และคาลเท็กซ์ประกาศปรับขึ้นราคาขายปลีกน้ำมันดีเซลในประเทศสูงสุดถึง 4 บาทกว่าต่อลิตร ถือเป็นเรื่องที่เกินกว่าเหตุ แม้ประเทศไทยจะเป็นตลาดการค้าเสรีก็ตาม

 “รัฐบาลยังคงยืนยันว่ามีนโยบายตรึงราคาขายปลีกน้ำมันในประเทศ เพื่อบรรเทาผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับประชาชนไม่ให้ได้รับความเดือดร้อน ซึ่งการปรับขึ้นราคาหน้าปั๊มครั้งนี้ เข้าใจว่าเป็นน้ำมันในสต๊อกเดิมที่มีอยู่แล้ว ก็ควรบริหารจัดการน้ำมันในสต๊อกเก่าให้ขายในราคาเดิมไปก่อนสัก 2-3 วัน ก็เชื่อว่าจะยังอยู่ได้ แต่นี่จู่ๆ มาปรับขึ้นราคา ก็มองว่าเป็นเรื่องที่ไม่สมเหตุสมผล เป็นสิ่งที่ไม่ควรทำแบบนี้” แหล่งข่าวกล่าว

ทั้งนี้ ในเวลาปกติก่อนจะมีการประกาศปรับขึ้น/ลงราคาน้ำมัน อาจจะมีการแจ้งผู้ค้าน้ำมันล่วงหน้า 1 สัปดาห์ เพื่อให้ปั๊มมีการบริหารจัดการสต๊อกน้ำมันก่อน รัฐบาลยังมีนโยบายใช้กลไกกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง ตรึงราคาขายปลีกน้ำมันในประเทศสักระยะหนึ่ง หรือประมาณ 1 เดือน หากจะมีการปรับราคาน้ำมันขึ้น ต้องมีเวลาให้ประชาชนรับรู้สถานการณ์และเตรียมตัวเตรียมใจปรับตัวในการประหยัด ผู้ประกอบการมีการบริหารจัดการต้นทุนก่อนอย่างน้อย 1 สัปดาห์

 ประเมินสถานการณ์สู้รบขณะนี้มองว่าจะยืดเยื้อและขยายวงกว้างแน่นอน หากราคาน้ำมันตลาดโลกขยับเป็น 130 เหรียญสหรัฐต่อบาร์เรล กองทุนอาจเริ่มทยอยลดเงินอุดหนุน และทยอยราคาขายปลีกน้ำมันในประเทศขึ้นครั้งละ 50 สตางค์ ไม่เกิน 1 บาทต่อลิตร โดยน้ำมันดีเซลอาจขยับเพดานราคา จากปัจจุบันไม่เกิน 30 บาท เป็นไม่เกิน 33 บาท และเป็นไม่เกิน 35 บาท หากมีความจำเป็น ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ราคาน้ำมันตลาดโลก

ทางด้าน บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) (ปตท.) แจ้งว่า ได้ประสาน บริษัท ปตท. น้ำมันและการค้าปลีก จํากัด (มหาชน) หรือ OR ยังคงไม่ปรับขึ้นราคาจำหน่ายน้ำมันสำเร็จรูปในช่วงเวลานี้ เพื่อบรรเทาผลกระทบต่อประชาชน ขอให้ผู้ใช้พลังงานไม่ตื่นตระหนกหรือกักตุนเชื้อเพลิง เนื่องจากปริมาณสำรองน้ำมันและระบบขนส่งในประเทศยังคงเป็นไปตามปกติ

เช่นเดียวกับ บริษัท บางจาก คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) แจ้งว่าจะคงราคาจำหน่ายน้ำมันในระดับปัจจุบันจนกว่าจะมีประกาศเปลี่ยนแปลง โดยคำนึงถึงผลกระทบต่อประชาชนและผู้ใช้พลังงานเป็นสำคัญ พร้อมบริหารจัดการด้านการจัดหาและต้นทุนอย่างรอบคอบ.