เหลน 'กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร' ยืนยันตุ๊กตาหิน ไม่ใช่ 'อับเฉา' แต่สั่งมาประดับงานฉลองพระนคร

16 ก.ค.2565 - พลตรีหญิง หม่อมหลวงลดาวัลย์ กมลาศน์ นักเขียนชื่อดัง ในฐานะเหลนของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร ผู้รับผิดชอบเรื่องเครื่องประดับศิลาและรูปปั้นประดับในงานฉลองพระนคร 100 ปี สมัยรัชกาลที่ 5 โพสต์ภาพตุ๊กตาหินโบราณที่เพิ่งขุดค้นพบในวัดพระแก้ว พร้อมเขียนข้อความบนเฟซบุ๊กว่า รูปปั้นที่เห็นคือ รูปปั้นที่ฮือฮากันในตอนนี้ว่า ค้นพบรูปปั้นเหล่านี้ถูกฝังไว้ใต้ดินในพระบรมมหาราชวัง

เรื่องรูปปั้นเหล่านี้ เป็นเรื่องที่ข้าพเจ้าคาใจมาเป็นเวลาหลายปีแล้ว เพราะเมื่อข้าพเจ้ามาสนใจประวัติศาสตร์ของครอบครัว ข้าพเจ้าเคยอ่านพบเรื่องรูปปั้นนี้โดยบังเอิญ โดยมีนักประวัติศาสตร์ท่านหนึ่ง เขียนไว้อย่างที่คนอ่าน อ่านแล้วจะรู้สึกถึงความคลุมเครือโดยเจตนาของผู้เขียน และตอนนั้น ข้าพเจ้ายังอ่านหนังสือประวัติศาสตร์ไม่มากนัก จึงได้แต่เก็บความเจ็บลึกๆไว้เพียงผู้เดียว ไม่กล้าออกความเห็นใดๆ

บทความนั้นกล่าวว่า การบูรณะวัดพระศรีรัตนศาสดารามในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดให้พระเจ้าน้องยาเธอหลายพระองค์ทรงรับผิดชอบเรื่องการบูรณะทั้งสถานที่และเครื่องประดับ

เสด็จทวดของข้าพเจ้า พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้ากมลาสน์เลอสรร ตอนนั้น ทรงพระยศพระเจ้าน้องยาเธอและยังไม่ทรงกรม ทรงรับผิดชอบเครื่องประดับพวกรูปปั้นและเครื่องประดับศิลา

ในบทความนั้นเล่าว่า หลังจากการบูรณะวัดพระศรีรัตนศาสดารามแล้ว ก็ได้ความงามสมพระประสงค์ และพระเจ้าน้องยาเธอทั้งหลายเหล่านั้น ก็ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯให้ ทรงกรม โดยที่เสด็จทวดได้ทรงรับพระนามทรงกรมว่า "พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร"

หลังจากนั้นมาอีกหลายปี มีผู้ตั้งข้อสังเกตว่า รูปปั้นหินอ่อนหายไปไหนเกือบหมด มีการเขียนกันถึงขนาดว่า ไม่ทราบว่าผู้ใดยกไปไว้ไหน และมีการเข้าไปตามดูในวังของกรมหมื่นราชศักดิ์สโมสรก็ไม่พบรูปปั้นหินอ่อนนี้แม้แต่ตัวเดียว องค์เสด็จในกรมเองก็ไม่ทรงชี้แจงอย่างใด

ไว้ว่างๆข้าพเจ้าจะไปค้นบทความนี้มาให้อ่านกันค่ะ มีอยู่เรื่อง ที่ใช้หัวข้อเรื่องว่า "รูปปั้นล่องหน"

ตอนนี้ก็รู้แล้วว่า "ตุ๊กตาศิลา" อยู่ที่ไหน ถ้าอย่างไรถ้าใครคิดว่า เสด็จทวดมีความเกี่ยวข้องกับการหายไปของ"ตุ๊กตาศิลา" จุดธูปทูลขอประทานอภัยเสด็จในกรมท่านเสียก็ดีนะคะ

ทั้งนี้ พลตรีหญิง หม่อมหลวงลดาวัลย์ กมลาศน์ ได้ระบุเพิ่มเติมว่า ตุ๊กตาหินที่เพิ่งขุดค้นพบในวัดพระแก้ว ไม่ใช่อับเฉาแน่นอน แต่สั่งมาประดับในงานฉลองพระนคร 100 ปี