กับดักน้ำผึ้ง: เซ็กส์ คำโกหก และกลอุบายที่เก่าแก่ที่สุดของสายลับ

ปัญญาประดิษฐ์ ชิปประมวลผลขั้นสูง และสงครามไซเบอร์ อาจกำลังเปลี่ยนแปลงรูปแบบการจารกรรมสมัยใหม่ แต่ความลับบางอย่างก็ยังคงได้มาด้วยวิธีแบบดั้งเดิม นั่นคือ ผ่านเรื่องเพศและเรื่องอื้อฉาว

ประเด็นถกเถียงล่าสุดที่แพร่กระจายไปทั่วโลกเทคโนโลยีเกี่ยวข้องกับ เจนเซน หวง ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ Nvidia และความสัมพันธ์ของเขากับหญิงสาวคนหนึ่งที่วอชิงตันกล่าวหาว่าทำงานให้กับหน่วยข่าวกรองของจีน ซึ่งปักกิ่งปฏิเสธข้อกล่าวหานี้

เหตุการณ์ดังกล่าวได้จุดประกาย “กับดักน้ำผึ้ง” กลับมาอีกครั้ง กระตุ้นความสนใจในกลยุทธ์การสอดแนมแบบโบราณที่ใช้เสน่ห์และความใกล้ชิดเป็นเครื่องมือในการขโมยความลับของรัฐและมีอิทธิพลต่อผู้มีอำนาจ

การล่อลวงและการข่มขู่

ประวัติศาสตร์เต็มไปด้วยนักการเมืองผู้ทรงอิทธิพลและผู้มีอำนาจที่พบว่าตนเองตกเป็นเหยื่อของชายและหญิงที่ได้รับมอบหมายให้เอาชนะความไว้วางใจก่อนที่จะดึงเอาข้อมูลลับหรือใช้ประโยชน์ในทางที่ผิด

หนึ่งในหญิงร้ายที่มีชื่อเสียงที่สุดในตำนานสายลับคือ มาตา ฮารี นักเต้นระบำชาวดัตช์ที่ถูกประหารชีวิตในปี 1917 หลังจากถูกกล่าวหาว่าสอดแนมให้เยอรมนีในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1

สงครามเย็นยังก่อให้เกิดคดีที่มีสีสันในลักษณะเดียวกันอีกมากมาย

ในฝรั่งเศส เอกอัครราชทูตมอริซ เดอฌอง ถูกเรียกตัวกลับจากมอสโกในปี 1964 หลังมีเรื่องชู้สาว ตามที่เคลมองต์ เรโนลต์ นักวิจัยจากสถาบันวิจัยยุทธศาสตร์แห่งฝรั่งเศส (IRSEM) กล่าว

เรื่องอื้อฉาวนี้ทำให้ชาร์ลส์ เดอ โ Gaulle อดีตประธานาธิบดี กล่าวประโยคเสียดสีที่น่าจดจำที่สุดประโยคหนึ่งว่า “Alors Dejean, on couche?” (“งั้นเหรอ เดอฌอง นอนกับผู้หญิงคนอื่นไปเรื่อย?”)

เรโนลต์กล่าวว่า อีกกรณีที่มีชื่อเสียงคือ การที่หน่วย KGB ของโซเวียตแบล็กเมล์จอห์น วาสซอลล์ พนักงานสถานทูตอังกฤษ ด้วย “ภาพถ่ายส่วนตัวที่เปิดเผยว่าเขาเป็นเกย์ ซึ่งถ่ายในมอสโก”

ในช่วงทศวรรษ 1980 มอร์เดชัย วานูนู ผู้เปิดโปงโครงการนิวเคลียร์ลับของอิสราเอล ถูกล่อลวงให้ตกเป็นเหยื่อของกลุ่มผู้ลักพาตัวโดยหญิงคนหนึ่งที่รู้จักกันในชื่อ “ซินดี้”

เรโนลต์อธิบายว่า “เธอชักชวนให้เขาไปอยู่กับเธอที่โรม ซึ่งที่นั่นเขาถูกหน่วยมอสสาดลักพาตัวและนำตัวกลับไปยังอิสราเอล”

กับดักน้ำผึ้งแบบอื่น ๆ ใช้งานได้นานหลายปี

ในช่วงทศวรรษ 1960 นักร้องโอเปร่าชาวจีนชื่อ ชิ เป่ยปู ซึ่งทำงานให้กับหน่วยข่าวกรองของจีนอย่างลับๆ ได้เริ่มต้นความสัมพันธ์ยาวนานสองทศวรรษกับนักการทูตชาวฝรั่งเศสชื่อ แบร์นาร์ด บูร์ซิโกต์ ผู้ซึ่งส่งมอบข้อมูลลับให้กับเธอ

ไม่ได้ดูหรูหราอย่างที่คิด

กับดักล่อลวงด้วยน้ำผึ้งสามารถมีได้หลายรูปแบบ

นักล่อลวงบางคนได้รับการฝึกฝนมาอย่างมืออาชีพ เช่น “สายลับโรมิโอ” ชื่อดังของเยอรมนีตะวันออก ซึ่งมีภารกิจในการเกี้ยวพาราสีหญิงสาวชาวเยอรมันตะวันตกที่โดดเดี่ยวและเข้าถึงข้อมูลสำคัญ

“เนื่องจากขาดแคลนชายที่มีคุณสมบัติเหมาะสม ซึ่งเป็นผลพวงอีกอย่างหนึ่งของสงครามโลกครั้งที่สอง หญิงโสดชาวเยอรมันตะวันตกที่ปรารถนาจะมีเพื่อนชาย จึงกลายเป็นเป้าหมายของสายลับชายชาวเยอรมันตะวันออกอยู่บ่อยครั้ง” ซีไอเอระบุในภายหลังในรายงานการศึกษาฉบับหนึ่ง

ไม่ใช่ว่ากับดักล่อลวงทางเพศทุกแบบจะดูเหมือนฉากในภาพยนตร์ฮอลลีวูดเสมอไป

หน่วยงานข่าวกรองยังใช้ผู้ค้าบริการทางเพศ ผู้บริหารธุรกิจ และบุคคลที่มีเส้นสายดีซึ่งอยู่ในแวดวงของเป้าหมายอยู่แล้วด้วย

นั่นคือสิ่งที่ทำให้ข้อกล่าวหาต่อ Nvidia น่าสนใจเป็นอย่างยิ่ง

เรโนลต์ระบุว่า อลิซ หวง หญิงที่เกี่ยวข้องในเรื่องนี้ “ดำรงตำแหน่งระดับสูงในบริษัทเมกะสปีด บริษัทในสิงคโปร์ที่เชี่ยวชาญด้านโครงสร้างพื้นฐานการประมวลผล AI” ซึ่งทำธุรกิจกับ Nvidia

“มีรายงานว่าเธอถูกกระทรวงความมั่นคงแห่งรัฐของจีนชักชวนให้เป็นสายลับ โดยมีตำแหน่งที่เหมาะสมที่จะติดต่อกับเจนเซ่น หวง” เรโนลต์กล่าว

“สิ่งที่น่าสนใจคือ บุคคลสำคัญใน ‘สงครามปัญญาประดิษฐ์’ อาจถูกจับได้ในปฏิบัติการแบบคลาสสิก”

บางกรณีก็ไม่ซับซ้อนขนาดนั้น

อดีตเจ้าหน้าที่หน่วยงานความมั่นคงของฝรั่งเศสเล่าว่า เธอได้รับการติดต่อจากหญิงชาวอเมริกาใต้คนหนึ่งที่อ้างว่าเป็นนักข่าวที่ต้องการสัมภาษณ์เจ้าหน้าที่ระดับสูงด้านความมั่นคง

“ผมเคยเจอเธอสองครั้ง” เขากล่าวกับสำนักข่าวเอเอฟพี

“ทุกครั้งที่เธอพยายามเลี่ยงที่จะตอบคำถามเกี่ยวกับงานของเธอในฐานะนักข่าว และเรื่องที่สัมภาษณ์จริงๆ แต่เธอบอกฉันอยู่เสมอว่าชีวิตแต่งงานของเธอไม่มีความสุข และยังโชว์รูปตัวเองในชุดชั้นในให้ฉันดูด้วย”

ดีเกินกว่าที่จะเป็นจริง

ใครบ้างที่ใช้กลอุบายล่อลวงทางเพศ? จากข้อมูลของเรโนลต์ คำตอบสั้นๆ คือ เกือบทุกคน

“หน่วยงานข่าวกรองทุกแห่งอาจหันมาใช้ปฏิบัติการ ‘แทรกแซง’ และวิธีการที่คล้ายคลึงกันได้” เรโนลต์กล่าว

แต่ไม่ใช่ทุกรัฐจะมีศักยภาพเท่าเทียมกันในการดำเนินการดังกล่าว

เรโนลต์กล่าวว่า “ภารกิจเหล่านี้ต้องการความมุ่งมั่นทั้งทางด้านส่วนบุคคลและทางกายภาพในระดับสูงมากจากเจ้าหน้าที่”

เขาจึงให้เหตุผลว่า รัฐบาลเผด็จการ “ซึ่งสามารถกดดันพลเมืองได้มากกว่า หรือถูกขับเคลื่อนด้วยอุดมการณ์ที่แข็งแกร่ง” อาจอยู่ในสถานะที่ดีกว่าในการขอให้เจ้าหน้าที่เสียสละเช่นนั้น

หน่วยงานต่อต้านข่าวกรองมักเตือนเจ้าหน้าที่อยู่เสมอว่า การจารกรรมนั้นไม่ค่อยเริ่มต้นด้วยการโต้เถียงอย่างดุเดือดในตรอกมืดๆ สักเท่าไหร่

หน่วยงานบริการภายในของฝรั่งเศสได้เผยแพร่คลิปวิดีโอบน YouTube ชื่อเรื่องว่า “ติดกับดักหน่วยข่าวกรองต่างชาติ ไม่สายเกินไปที่จะขอความช่วยเหลือ”

ทางการอังกฤษให้คำแนะนำที่ง่ายกว่า

หากใครบางคนแสดงความสนใจในตัวคุณอย่างผิดปกติ หรือ “ดูดีเกินจริง” คุณควร “ระมัดระวัง”.