มาเลเซียแนะอาเซียนทบทวนหลัก 'ไม่แทรกแซงกิจการภายใน'

สมาชิกอาเซียนรุกเมียนมาหนัก ไซฟุดดิน อับดุลลาห์ รัฐมนตรีต่างประเทศมาเลเซีย แนะนำว่าอาเซียนควรทบทวนนโยบายไม่แทรกแซงกิจการภายในของชาติสมาชิก โดยเฉพาะหลังจากวิกฤติด้านสิทธิมนุษยชนที่เลวร้ายลงในเมียนมา

ข่าวรอยเตอร์เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 21 ตุลาคม 2564 กล่าวว่า ข้อเสนอของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของมาเลเซียมีออกมา 1 วันล่วงหน้าการประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียนวันศุกร์นี้ ซึ่งพลเอกอาวุโส มิน อ่อง หล่าย ผู้นำรัฐบาลทหารเมียนมา ไม่ได้รับเชิญให้เข้าร่วม สืบเนื่องจากการขาดความคืบหน้าในการปฏิบัติตามฉันทมติ 5 ข้อ ที่ผู้นำเมียนมาเคยให้คำมั่นไว้ในการประชุมสุดยอดผู้นำเมื่อเดือนเมษายน

การตัดสินใจดังกล่าว ซึ่งแหล่งข่าวกล่าวว่ามาจากการผลักดันของมาเลเซีย, อินโดนีเซีย, สิงคโปร์ และฟิลิปปินส์ เป็นการดำเนินการที่กล้าหาญของอาเซียน ซึ่งโดยธรรมเนียมแล้วสนับสนุนฉันทมติและการมีส่วนร่วมมากกว่าการวิจารณ์ชาติสมาชิก

ไซฟุดดินกล่าวต่อวงสานเสวนาทางไกลประเด็นสิทธิมนุษยชนในเมียนมา เมื่อวันพฤหัสบดีว่า อาเซียนควร "ค้นหาจิตวิญญาณ" เกี่ยวกับนโยบายไม่แทรกแซงของอาเซียน สืบเนื่องจากสถานการณ์ที่เลวร้ายลงในเมียนมา ซึ่งมีคนเสียชีวิตจากการปราบปรามมากกว่า 1,000 คน นับแต่รัฐประหาร 1 กุมภาพันธ์

เขาย้ำเตือนว่า การประชุมอาเซียนเป็นเรื่องเกี่ยวกับ 10 ชาติสมาชิก แม้ปัญหาในเมียนมาจะเป็นเรื่องท้องถิ่นและเรื่องในประเทศ แต่มันก็ส่งผลกระทบต่อภูมิภาคเช่นกัน จึงควรคำนึงถึงความห่วงกังวลของชาติสมาชิกอีก 9 ชาติด้วย และตนขอกล่าวถึงข้อเท็จจริงที่ว่า เราไม่สามารถใช้หลักการไม่แทรกแซงเป็นเกราะกำบังเพื่อหลีกเลี่ยงการแก้ไขปัญหา

รัฐมนตรีมาเลเซียผู้นี้ชี้อีกว่า หลักการไม่แทรกแซงมีส่วนทำให้อาเซียนไม่สามารถตัดสินใจอย่างมีประสิทธิภาพได้โดยเร็ว โดยเขาเสนอให้อาเซียนใช้นโยบายใหม่ของการเกี่ยวพันอย่างสร้างสรรค์หรือการไม่นิ่งดูดาย

ภายหลังอาเซียนประกาศเชิญตัวแทนที่ไม่เกี่ยวกับการเมืองในเมียนมาเข้าร่วมประชุมสุดยอดแทนในวันศุกร์นี้ โฆษกรัฐบาลทหารเมียนมาก็กล่าวโทษว่า การตัดสินใจของอาเซียนเกิดจาก "การแทรกแซงจากต่างชาติ" รวมถึงจากสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรป.