50 ปีหลังการเสียชีวิตของฟรังโก สเปนต้องการลบสัญลักษณ์จากยุคของฟรังโก

ห้าสิบปีหลังจากการเสียชีวิตของฟรานซิสโก ฟรังโก ผู้นำเผด็จการสเปน รัฐบาลฝ่ายซ้ายในกรุงมาดริดประกาศว่าจะลบสัญลักษณ์จากยุคของฟรังโกออกจากพื้นที่สาธารณะ

นอกจากนี้รัฐบาลจะเผยแพร่ “รายการทั้งหมด” ที่เกี่ยวข้องกับสัญลักษณ์และองค์ประกอบต่างๆ จากยุคเผด็จการก่อนสิ้นเดือนพฤศจิกายนนี้ “เพื่อที่จะสามารถลบสัญลักษณ์เหล่านี้ออกจากประเทศและท้องถนนของเราได้อย่างสิ้นเชิง” เปโดร ซานเชซ นายกรัฐมนตรีสเปน กล่าวต่อรัฐสภาเมื่อวันพุธ

ซานเชซไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับเนื้อหาของรายการ และยังไม่ได้เปิดเผยระยะเวลาการลบล้างสัญลักษณ์ของฟรังโกออกจากพื้นที่สาธารณะด้วย

นายพลฟรานซิสโก ฟรังโก ผู้นำฝ่ายขวาจัด ได้รับชัยชนะจากสงครามกลางเมืองสเปนในช่วงปี 1936-1939 ซึ่งมีผู้เสียชีวิตหลายแสนคน เขาปกครองประเทศด้วยกำปั้นเหล็กในฐานะเผด็จการอยู่นานเกือบ 40 ปี จนกระทั่งถึงแก่กรรมในวันที่ 20 พฤศจิกายน 1975 หลังจากนั้นสเปนจึงเริ่มเปลี่ยนผ่านสู่ระบอบประชาธิปไตยอย่างช้าๆ กระทั่งทุกวันนี้ประเทศยังคงแตกแยกอย่างรุนแรงเกี่ยวกับวิธีการรับมือกับประวัติศาสตร์อันเจ็บปวดของสงครามกลางเมืองและระบอบเผด็จการของฟรังโก ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของความตึงเครียดอย่างรุนแรงระหว่างฝ่ายซ้ายและฝ่ายขวา

ร่อยรอยการปกครองอันยาวนานหลายทศวรรษของฟรังโกยังคงปรากฏให้เห็นในพื้นที่สาธารณะของสเปน ไม่ว่าถนน จัตุรัส หรือถนนใหญ่หลายสายได้รับการตั้งชื่อตามผู้นำเผด็จการหรือตัวแทนของกลไกอำนาจของเขา อีกทั้งยังมีอนุสรณ์สถานหลายแห่งที่สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงเขาด้วย เว็บไซต์ ‘Deberia Desaparecer’ (ในภาษาอังกฤษ: This Must Disappear) ซึ่งเปิดตัวในปี 2022 ระบุว่ายังคงมีสัญลักษณ์จากยุคของฟรังโกมากกว่า 6,000 รายการในสเปน

หนึ่งในสถานที่สำคัญที่โด่งดังที่สุดในยุคเผด็จการคือ ซุ้มประตูชัย (Arco de la Victoria) สูง 49 เมตรในกรุงมาดริด ซึ่งสร้างขึ้นในช่วงทศวรรษ 1950 บนวงเวียนที่พลุกพล่านเพื่อเฉลิมฉลองชัยชนะของกองทหารของฟรังโกเหนือหน่วยรบสาธารณรัฐในสงครามกลางเมืองตั้งแต่ปี 1936-1939

ภายหลังการเสียชีวิตของฟรังโก สเปนได้เปลี่ยนผ่านสู่ระบอบประชาธิปไตย อย่างไรก็ตามกฎหมายนิรโทษกรรมอันครอบคลุมที่ผ่านมติรัฐสภาในปี 1977 ได้คุ้มครองทั้งอดีตสมาชิกรัฐบาลของฟรังโกและนักเคลื่อนไหวต่อต้านฟรังโกจากการถูกดำเนินคดี สัญลักษณ์หลายอย่างของระบอบเผด็จการยังคงไม่ได้รับการแก้ไข ความพยายามในการเยียวยาอดีตได้รับแรงผลักดันมากขึ้นในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา

จากการสำรวจที่เผยแพร่ในเดือนนี้โดยสถาบัน CIS พบว่าผู้ตอบแบบสอบถาม 1 ใน 5 คนมองว่าระบอบเผด็จการฟรังโก “ดี” หรือ “ดีมาก” แต่ทว่าชาวสเปนส่วนใหญ่ถึง 65.5 เปอร์เซ็นต์มองว่าระบอบดังกล่าว “แย่” หรือ “แย่มาก”.