ทำไม 9 พฤษภาคมจึงสำคัญ ต่อแผนรบรัสเซียในยูเครน?

ต้องย้อนกลับไปที่ประวัติศาสตร์สงครามโลกครั้งที่ 2

นาซีเยอรมนีบุกสหภาพโซเวียตเมื่อวันที่ 22 มิถุนายน พ.ศ.1941 เป็นปฏิบัติการทางทหารสมัยใหม่ที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของโลก

ขณะนั้น อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ ส่งทหารมากกว่า 3 ล้านนายบุกรัสเซีย...เป็นส่วนหนึ่งของปฏิบัติการ “Barbarossa” หรือ "บาร์บารอสซา" ที่เยอรมนีขณะนั้นคิดว่าจะเผด็จศึกได้อย่างง่ายดาย

แม้ว่าปฏิบัติการบาร์บารอสซาจะล้มเหลวในท้ายที่สุด นาซีเยอรมนีก็เปิดฉากโจมตีสหภาพโซเวียตหลายครั้ง แต่ก็ล้มเหลวซ้ำแล้วซ้ำเล่า

ในศึกสงครามหลายรอบนั้น จำนวนทหารเยอรมันที่เสียชีวิตที่ใหญ่ที่สุดของระบอบนาซีอยู่ในยุโรปตะวันออก

แต่ต้องไม่ลืมว่าสหภาพโซเวียตสูญเสียผู้คนมากกว่า 24 ล้านคน ในสงครามโลกครั้งที่ 2

เป็นประเทศที่สูญเสียทหารและพลเรือนมากที่สุดในสงคราม

ในที่สุดสหภาพโซเวียตและกองกำลังพันธมิตรปิดล้อมเบอร์ลิน ทำให้สงครามยุติลง

วันแห่งชัยชนะในยุโรป (V-E Day) ได้รับการประกาศเมื่อวันที่ 8 พฤษภาคม 1945

แต่รัสเซียเฉลิมฉลองชัยชนะในวันรุ่งขึ้นในวันที่ 9 พฤษภาคม

 การสิ้นสุดของ “มหาสงครามแห่งความรักชาติ” ในรัสเซียยังคงเป็นหนึ่งในงานเฉลิมฉลองสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่ใหญ่ที่สุดในโลก

มีขบวนพาเหรด คอนเสิร์ต กิจกรรม ดอกไม้ไฟ เทศกาล และสุนทรพจน์ประจำทุกปี

แล้วมันเกี่ยวอะไรกับสงครามยูเครนวันนี้?

สำหรับคนรัสเซียแล้ว สงครามโลกครั้งที่ 2 ส่งผลกระทบอย่างลึกซึ้งต่อการเมืองและวิถีชีวิตของคนรัสเซียเป็นอย่างมาก

เพราะประวัติศาสตร์ฉากนั้นสามารถกระตุ้นความรักชาติและความรู้สึกของประชาชนต่อต้านนาซีในรูปแบบต่างๆ มาอย่างยาวนาน

ปูตินตระหนักถึงประเด็นนี้เป็นอย่างดี ยิ่งเมื่อเขาเคยทำงานกับ KGB ที่เยอรมนีในช่วงที่สหภาพโซเวียตล่มสลายต่อหน้าต่อตา ยิ่งทำให้ปูตินมีความมุ่งมั่นที่จะ “ฟื้นฟู” ความยิ่งใหญ่ของจักรวรรดิรัสเซียในอดีต

เมื่อเขาต้องทำอะไรบางอย่างกับยูเครน ปูตินจึงรู้จักใช้ประโยชน์จากกระแสความรักชาติและการต่อต้านลัทธินาซี

เมื่อเขาสั่งทหารรัสเซียบุกยูเครน เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ ก็กล่าวอ้างว่าเขากำลังต้องการจะปกป้องรัสเซียจากการกระทำของกลุ่ม Neo-Nazis ในยูเครน

และสกัดกั้นอิทธิพลของตะวันตกผ่าน NATO ที่ใช้ยูเครนเป็นเครื่องมือในการคุกคามความมั่นคงของรัสเซีย

คนรัสเซียจำนวนไม่น้อยย่อมจะเชื่อตาม

แม้ว่าคนรัสเซียอีกจำนวนหนึ่งไม่ไว้วางใจปูติน เพราะระแวงว่าเขาเปิดศึกกับยูเครนเท่ากับเป็นการผลักดันให้รัสเซียเข้าสู่วงจรอันตรายที่มีผลกระทบต่อปากท้องของประชาชนและอนาคตของรัสเซียเอง

ทหารรัสเซียได้รับคำสั่งให้ถอนตัวจากภูมิภาค Kyiv ทางตอนเหนือของยูเครน หลังถูกส่งให้ยึดเมืองหลวงของยูเครนให้ได้ในระยะเวลาสั้นที่สุด

ปฏิบัติการทางทหารภาคพิเศษภาค 2 ตามคำสั่งของปูตินก็คือการมุ่งยึดครองภูมิภาค Donbas ทางตะวันออกและเมืองท่าสำคัญๆ ทางใต้บนฝั่งของทะเลดำ

มีสัญญาณชัดเจนจากมอสโกว่าปูตินต้องการจะประกาศ “ชัยชนะเหนือยูเครน” ให้ทันกับการเฉลิมฉลองวันแห่งชัยชนะ 9 พฤษภาคมนี้ให้ได้

เจ้าหน้าที่ของกองทัพยูเครนเตือนในโพสต์ Facebook เมื่อวันที่ 24 มีนาคมว่า รัสเซียต้องการยุติสงครามภายในวันที่ 9 พฤษภาคม

 “มีการโฆษณาชวนเชื่ออย่างต่อเนื่องในหมู่บุคลากรของกองกำลังติดอาวุธของสหพันธรัฐรัสเซีย ซึ่งกำหนดแนวคิดที่ว่าสงครามจะต้องยุติลงในวันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ.2022” โพสต์ที่ว่านี้อ้างแหล่งข่าวในกองทัพรัสเซีย

หากเข้าไปดูข้อมูลใน Defence Blog ของทางการรัสเซีย จะเห็นว่ามีการเตรียมการฉลองครบรอบ 77 ปีด้วยการเตรียมรองรับผู้ร่วมงาน 12,500 คน ยานพาหนะ 190 คัน และเครื่องบิน 76 ลำ

โฆษกเครมลิน ดมิทรี เปสคอฟ บอกเมื่อต้นเดือนนี้ว่ารัสเซียจะเฉลิมฉลองวันนั้นเป็นวันหยุดตามปกติเช่นเดียวกับทุกปีที่ผ่านมา

 “เราจะเฉลิมฉลองในแบบที่เราทำอยู่เสมอ นี่เป็นวันหยุดที่ศักดิ์สิทธิ์ที่สุดในประเทศของเรา มันเป็นวันหยุดที่ศักดิ์สิทธิ์ที่สุดสำหรับชาวรัสเซียทุกคน และจะยังคงเป็นวันหยุดที่ศักดิ์สิทธิ์ที่สุด” Peskov กล่าวเมื่อวันที่ 6 เมษายน ตามบล็อกชื่อ Defense

แต่ในสมรภูมิรบจริงในยูเครนวันนี้ สถานการณ์ยังมีความไม่แน่นอนอย่างสูง

ปูตินคงจะพยายามเร่งรัดให้การสู้รบในแนวรบต่างๆ สามารถนำไปสู่การประกาศชัยชนะให้ได้...อย่างน้อยก็บางภูมิภาคและบางสมรภูมิสู้รบ

ล่าสุด ประธานาธิบดีเซเลนสกีแห่งยูเครนขู่ว่าเขาจะยุติการเจรจาสันติภาพกับรัสเซีย หากทหารรัสเซียที่ปกป้องด่านสุดท้ายที่เมืองท่า Mariupol ทางใต้ถูกรัสเซียสังหาร

รัสเซียโจมตีเมืองนี้ที่มีความสำคัญทางยุทธศาสตร์มาหลายสัปดาห์แล้ว              

และเจ้าหน้าที่กล่าวว่า การอพยพที่วางแผนไว้ได้หยุดชะงักลง เพราะมีการยิงกระสุนปืนใหญ่โจมตีอย่างไม่หยุดยั้ง

ก่อนหน้านี้มีการเผยแพร่วิดีโอที่แสดงภาพผู้หญิงและเด็กๆ พักพิงในบังเกอร์ใต้โรงงานเหล็ก ซึ่งทหารยูเครนหน่วยนาวิกโยธินกำลังยืนหยัดปกป้องอยู่

วันต่อมา รัสเซียถล่มเมือง Odessa ซึ่งเป็นเมืองหลักทางใต้ติดกับทะเลดำอีกเมืองหนึ่ง

ฝั่งยูเครนระบุว่า มีผู้เสียชีวิตแล้ว 8 คน รวมถึงทารกวัย 3 เดือน 1 คน หลังจากอพาร์ตเมนต์ในเมืองโอเดสซาถูกขีปนาวุธโจมตี

ขณะที่นายกรัฐมนตรีอังกฤษ บอริส จอห์นสัน บอกกับผู้นำของยูเครนว่าจะส่งยุทโธปกรณ์ทางทหารไปยังประเทศมากขึ้น

และสหรัฐฯ กับอีกหลายประเทศในยุโรปตะวันตกยืนยันว่ากำลังเร่งส่งอาวุธยุทโธปกรณ์มาช่วยยูเครนต้านการรุกคืบล่าสุดของรัสเซีย

อีกเพียงไม่ถึง 2 สัปดาห์ ก็คือ 9 พฤษภาคมแล้ว

ปูตินจะสั่งการให้ทหารรัสเซียในยูเครน “เร่งเครื่อง” อย่างไรจึงจะสามารถประกาศชัยชนะใน “วัยแห่งชัยชนะ” ได้เป็นเรื่องที่ตามติดตามทุกย่างก้าว.