จากฉนวนกาซาสู่ทะเลแดง ใครจะระงับสงครามได้?

การถล่มใส่กันระหว่างสหรัฐฯ กับพันธมิตรและกลุ่มติดอาวุธในเยเมน, เลาบานอนและอิรัก ที่มีอิหร่านหนุนหลัง ทำท่าจะบานปลายกลาย เป็นการเผชิญหน้าที่ไม่มีใครสามารถระงับยับยั้งได้

อิหร่านใช้ตัวแทน เช่น ฮิซบุลเลาะห์และกลุ่มฮูตี เพื่ออ้างได้ว่าไม่ได้เกี่ยวข้องกับสงครามนี้โดยตรง

เพราะต้องการจะรักษาสถานภาพความน่าเชื่อถือในภูมิภาค และลึกๆ แล้วอาจจะไม่ต้องการจะก่อให้เกิดปฏิกิริยาต่อต้านภายในประเทศ และไม่ต้องการให้มีผลกระทบต่อโครงการนิวเคลียร์ของตนที่เป็นเป้าวิพากษ์ของตะวันตกมาระยะหนึ่งแล้ว

แม้อิหร่านจะยังไม่ได้พัฒนาถึงขั้นมีอาวุธนิวเคลียร์ของตนก็ตาม แต่เชื่อกันว่าสามารถเสริมสมรรถนะยูเรเนียมให้เพียงพอกับเกรดอาวุธได้ภายในไม่กี่สัปดาห์

จากที่ได้รับการเสริมสมรรถนะ 60 เปอร์เซ็นต์ในปัจจุบันเป็น 90 เปอร์เซ็นต์

ผู้เชี่ยวชาญด้านนี้เชื่อว่านักวิทยาศาสตร์อิหร่านได้ทำงานด้านนี้ลุล่วงไปแล้วถึง 95 เปอร์เซ็นต์

ด้านอิสราเอลก็เร่งโหมโจมตี “ตัวแทน” ของอิหร่าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเลบานอนและซีเรีย

หลังจากการโจมตีโดยกลุ่มฮามาสต่ออิสราเอล กลุ่มฮิซบุลเลาะห์ในเลบานอนได้เสริมด้วยการโจมตีเป้าหมายอิสราเอลหลายครั้งจากเลบานอน

หลังจากนั้น ปฏิบัติการทางอากาศของอิสราเอลได้สังหารสมาชิกฮิซบุลเลาะห์ในซีเรียไป 19 รายภายในสามเดือน

ซึ่งเป็นความถี่เพิ่มขึ้นสองเท่าเมื่อเทียบกับช่วงที่เหลือของปี 2023 รวมกัน 

นักรบฮิซบุลเลาะห์กว่า 130 คนถูกอิสราเอลสังหารในเลบานอนในช่วงเวลาเดียวกัน

นักวิเคราะห์บางคนมองว่าอิสราเอลมุ่งโจมตีเป้าหมายในซีเรียก็เพื่อกดดันรัฐบาลซีเรียให้ตัดเส้นทางเสบียงของอิหร่าน

กองทหารสหรัฐฯ ที่ประจำการในอิรักและซีเรียที่มีภารกิจหลักคือสกัดกั้นการฟื้นคืนชีพของกลุ่ม ISIS กลายเป็นเป้าถูกโจมตีจากกลุ่มติดอาวุธที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน 130 ครั้งนับตั้งแต่วันที่ 17 ต.ค.

รวมการโจมตี 53 ครั้งในอิรัก และ 77 ครั้งในซีเรีย

สหรัฐฯ ได้ตอบโต้มาแล้วไม่ถึง 10 ครั้ง โดยเฉพาะในกรณีที่ชาวอเมริกันเสียชีวิต

แต่ละครั้ง สหรัฐฯ ระบุว่าการตอบสนองของตนมีจุดมุ่งหมายเพื่อยับยั้งการโจมตีเพิ่มเติม และมุ่งเป้าไปที่การส่งสัญญาณไปยังอิหร่าน และ “ผู้รับมอบฉันทะ” หรือ Proxies ซึ่งเคลื่อนไหวทั้งในอิรักและซีเรียอย่างคล่องแคล่ว

วันที่ 4 มกราคม กองทัพสหรัฐฯ เปิดฉากโจมตีตอบโต้ในกรุงแบกแดดซึ่งเป็นกรณีที่ไม่ค่อยจะเกิดขึ้นนัก

สหรัฐฯ อ้างว่าผู้ก่อเหตุจงใจพุ่งเป้าไปที่ฐานทัพสหรัฐฯ

รัฐบาลอิรักอออกมาประณามเหตุการณ์ครั้งนั้น

รัฐบาลอิรักปัจจุบันถูกครอบงำโดยพรรคการเมืองที่ใกล้ชิดกับอิหร่าน

แต่อิรักโดยส่วนรวมก็ยังถูกมองว่าเป็นปัจจัยสำคัญที่จะสกัดกั้นไม่ให้กลุ่ม ISIS สามารถฟื้นคืนสภาพเดิมได้

ในขณะที่ความสนใจหลักอยู่ที่กลุ่มฮามาสในฉนวนกาซาและฮิซบุลเลาะห์ ภัยคุกคามทางการค้าของกลุ่มฮูตีมีศักยภาพที่จะสร้างผลกระทบระดับโลกครั้งใหญ่ที่สุด เนื่องจากประมาณร้อยละ 30 ของเรือคอนเทนเนอร์ของโลกแล่นผ่านทะเลแดง

ปัจจุบัน Volvo, Tesla และผู้ผลิตรถยนต์รายอื่นๆ ในยุโรปได้ระงับการผลิตเป็นเวลาสองสามวันหรือมากกว่านั้น เพราะเกิดอาการหยุดชะงักในการส่งมอบชิ้นส่วนระหว่างเส้นทางเดินเรือรอบทะเลแดงและคลองสุเอซ

สหรัฐอเมริกาและประเทศอื่นๆ อีกกว่าสิบประเทศได้จัดตั้งแนวร่วมเพื่อปกป้องการเดินเรือ Operation Prosperity Guardian เพื่อเปิดศึกกวาดล้างกลุ่มฮูตีในเยเมน

เป็นปฏิบัติการดุดันที่ไม่ค่อยปรากฏให้ได้เห็นนัก

แต่กลุ่มฮูตีหาได้ยอมล่าถอยไม่ ยังคงพยายามโจมตีเรือต่างๆ ต่อไป ไม่ว่าจะมีความเกี่ยวข้องกับอิสราเอลหรือไม่ก็ตาม

และสายเดินเรือยักษ์ Maersk ก็ตัดสินใจหยุดการขนส่งในทะเลแดงทั้งหมดชั่วคราวหลังการโจมตีเรือลำหนึ่งในวันที่ 31 ธันวาคม

โดยออกมาเตือนลูกค้าให้เตรียมตั้งรับภาวะฉุกเฉิน เพราะคาดว่าจะมีการหยุดชะงักกิจกรรมเดินเรือในย่านนั้นครั้งใหญ่

นำไปสู่การที่นักวิเคราะห์พยากรณ์ว่าค่าระวางเรือและราคาสินค้าจะพุ่งสูงขึ้นอันจะส่งผลทำให่อัตราเงินเฟ้อโลกมีอันต้องกระโดดขึ้นไปด้วย

ในสุนทรพจน์ต่อสาธารณะในสัปดาห์นี้ อยาตอลเลาะห์ อาลี คาเมเนอี ผู้นำสูงสุดของอิหร่าน และชีค ฮัสซัน นัสรุลเลาะห์ ผู้นำกลุ่มฮิซบุลเลาะห์ ย้ำว่าพวกเขาไม่ต้องการให้เกิดสงครามที่ขยายวงกว้างขึ้น

แต่ผู้เชี่ยวชาญด้านการต่อต้านการก่อการร้าย ซึ่งเป็นผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยของกลุ่มซูฟานเชื่อว่าอิสราเอลไม่สามารถที่จะนิ่งเฉยได้

เหตุเพราะความผิดพลาดที่คาดไม่ถึง ถือเป็นการคำนวณผิดที่รายแรงจนนำไปสู่การถูกกลุ่มฮามาสโจมตีแบบสายฟ้าแลบเมื่อ 7 ต.ค.

เหตุการณ์รุนแรงที่ระดับนำของฝ่ายอิหร่านที่ถูกลอบสังหารต่อเนื่องในช่วงหลังนี้เป็นกุญแจสำคัญของความสัมพันธ์ระหว่างอิหร่านกับกลุ่มฮิซบุลเลาะห์และฮามาส

ทำให้ชาวอิหร่านตกใจกับเสียงวิพากษ์ในโซเชียลมีเดียว่า “ถูกตบหน้าซ้ำแล้วซ้ำอีก”

พล.อ.ไซเยด ราซี มูซาวี ซึ่งถูกสังหารในวันคริสต์มาสที่เมืองดามัสกัส มีบทบาทสำคัญในการจัดหาขีปนาวุธ จรวด และโดรนให้กับกลุ่มฮิซบุลเลาะห์ในเลบานอน และกลุ่มติดอาวุธพันธมิตรในซีเรียและอิรักมาเป็นเวลาสองทศวรรษ

ตามรายงานของสื่ออิหร่าน นายคาเมเนอีประกอบพิธีสวดภาวนาเหนือร่างของเขาในงานศพ ซึ่งเป็นเกียรติที่ให้กับลูกน้องที่ได้รับความเคารพนับถือมากที่สุดเท่านั้น

ซาเลห์ อัล-อารูรี รองหัวหน้าฝ่ายการเมืองของกลุ่มฮามาส ถูกสังหารด้วยโดรนโจมตีใจกลางฐานทัพของกลุ่มฮิซบุลเลาะห์ในเขตดาฮีเอห์ของเบรุต เป็นสมาชิกของกลุ่มฮามาสที่ใกล้ชิดที่สุดกับอิหร่านและฮิซบุลเลาะห์

และเป็นคนที่พวกเขาไว้วางใจมากที่สุด

เพราะเป็นจุดเชื่อมต่อด้วยอำนวยความสะดวกในการจัดหา เงินทุนและความรู้ทางเทคนิคจากอิหร่าน

ปฏิบัติการจากนี้ไปจึงเป็นการ “แก้แค้น” ของกันและกันอย่างดุเดือดและต่อเนื่อง

เพราะต่างฝ่ายต่างก็ไม่อาจจะถูกมองว่าเป็นม้ารองบ่อนในการทำศึกสงคราม

เมื่อสหประชาชาติทำอะไรไม่ได้ แต่ไม่มีประเทศไหนเป็น “กาวใจ” ได้เพราะทุกฝ่ายมี “ค่าย” ที่ตนสังกัดทั้งสิ้น

โลกในปีใหม่ 2024 นี้จึงอลวนตั้งแต่สองสัปดาห์แรกเลยทีเดียว!.

เพิ่มเพื่อน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

แชร์สนั่นโซเชียล ลุกโชนเป็นไฟลามทุ่ง! ‘อนุทิน’ บุกเพจ ‘สุทธิชัย’ แจงกรณีคุยกับ ‘ทรัมป์’

ภายหลัง เพจ Suthichai Yoon  โพสต์ข้อความว่า‘ทรัมป์‘ ให้สัมภาษณ์ Wall Street Journal ว่าเขาได้ใช้ tariff กดดันให้ไทยกับกัมพูชายุติการสู้รบ!

ประเทศเดียวในโลก ‘นายกฯทับซ้อน’ มหันตภัยปี 2568

นายสุทธิชัย หยุ่น สื่อมวลชนอาวุโส โพสต์เฟซบุ๊กว่าสำนักวิจัยต่าง ๆ กำลังวิเคราะห์เพื่อพยากรณ์ว่าประเทศไทยจะต้องเผชิญกับความท้าทายสาหัสอะไรบ้างใน