ไขข้อกม. ความผิดเป็นเจ้าพนักงานฟอกเงิน อยู่ในอำนาจไต่สวนของ ป.ป.ช.หรือไม่

9 มิ.ย.2567-พ.ต.ท.ภูมิรพี  ผลาภูมิ นักกฎหมายและอดีตพนักงานสอบสวน โพสต์เฟซบุ๊ก กฎหมายตำรวจและพนักงานสอบสวน by ภูมิรพี ผลาภูมิ คำถาม 1. ความผิด เป็นเจ้าพนักงานฟอกเงิน อยู่ในอำนาจไต่สวนของ ป.ป.ช. หรือไม่

2. กรณีตามข้อ 1. ถ้า ป.ป.ช. ไม่คืน สำนวนให้ตำรวจสอบสวน โดยเห็นว่าเป็นคดีที่อยู่ในอำนาจ ป.ป.ช. ปรากฏว่า ต่อมา ในชั้นอัยการ หรือชั้นศาล  พิจารณาแล้ว เห็นว่า ป.ป.ช.ไม่มีอำนาจไต่สวน ผลจะเป็นอย่างไร 3. กรณีตามข้อ 1. ถ้า ป.ป.ช. ส่งสำนวนคืนให้ตำรวจสอบสวน โดยเห็นว่าเป็นคดีที่อยู่ในอำนาจพนักงานสอบสวนตำรวจ หรือในอีกกรณีหนึ่ง เห็นว่าเป็นคดีที่อยู่ในอำนาจ ป.ป.ช. แต่เป็นคดีไม่ร้ายแรง จึงมอบหมายให้ พงส.ทำแทน ปรากฏว่า ต่อมาในชั้นอัยการ หรือชั้นศาล พิจารณาแล้ว เห็นว่า เป็นคดีอยู่ในอำนาจ ป.ป.ช. ผลจะเป็นอย่างไร

คำตอบ : ทุกมิติ อาจเทียบเคียงได้ กับคดี อดีตอธิบดีกรมสอบสวนคดีพิเศษ นายธาริต เพ็งดิษฐ์ กรณีทำสำนวนดำเนินคดีนายอภิสิทธิ์  เวชชาชีวะ อดีตนายกรัฐมนตรี  และนายสุเทพ  เทือกสุบรรณ อดีตรองนายกรัฐมนตรี ในความผิดฐาน ร่วมกันเป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบหรือโดยทุจริต และเป็นพนักงานสอบสวนกระทำการโดยมีเจตนากลั่นแกล้งให้ผู้อื่นได้รับโทษอาญา ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157, 200 วรรคสอง ซึ่งศาลฎีกา ได้มีคำวินิจฉัย โดยสรุปว่า นายธาริต ฯ และหน่วยงานไม่มีหน้าที่สืบสวนสอบสวนบุคคลทั้งสองที่เป็นผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ต้องส่งเรื่องให้คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ที่มีอำนาจหน้าที่สรุปสำนวนส่งเรื่องให้อัยการสูงสุด (อสส.) เพื่อฟ้องต่อศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง

คำถามตามข้อ 1. ข้อ 2. และข้อ 3. หากเกิดกรณีเช่นนี้ โดย ส่วนตัว เห็นว่า ป.ป.ช. ควรคืนสำนวนให้ พนักงานสอบสวนตำรวจ ด้วยเหตุผล ดังต่อไปนี้ 1. ความผิด เป็นเจ้าพนักงานฟอกเงิน ไม่อยู่ในอำนาจไต่สวนของ ป.ป.ช. 2. พนักงานสอบสวนตำรวจ มีอำนาจพิเศษ ตาม ป.วิ.อ.ในการรวบรวมพยานหลักฐานมากกว่า ป.ป.ช.จึงเหมาะสมทำคดีนี้ ซึ่งมีความยุ่งยากสลับซับซ้อน

3. ความผิด ร่วมกันเป็นเจ้าพนักงานฟอกเงิน อาจเกี่ยวพัน ป.อ.ม. 157 เล็กน้อย หรืออาจไม่เกี่ยวพันเลย เพราะไม่ได้รับการมอบหมายดูแลคดีเวบพนันออนไลน์ จาก ผู้บังคับบัญชา 4. เหตุผลตาม ข้อ 1-3 ป.ป.ช. ควรต้องฟันธงว่า ความผิด ข้อหา จัดให้มีการเล่นการพนันออนไลน์ และร่วมกันเป็นเจ้าพนักงานฟอกเงินนั้น ไม่อยู่ในอำนาจไต่สวนของ ป.ป.ช.

ในกรณี ที่ เกิดปัญหาตามข้อ 2. ถ้าอัยการ หรือศาล เห็นว่า คดีเป็นอำนาจสอบสวนของตำรวจ แต่ ป.ป.ช. เอาไปทำเอง คณะกรรมการ ป.ป.ช. จะมีความผิด ตาม ป.อ. ม.157 ปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบ

ในกรณี ที่ เกิดปัญหาตามข้อ 3. ถ้าอัยการ หรือศาล เห็นว่า คดีเป็นอำนาจสอบสวนของ ป.ป.ช. แต่ ป.ป.ช. ส่งคืน พนักงานสอบสวนตำรวจ เพราะเห็นว่าไม่อยู่ในอำนาจของ ป.ป.ช. และ พงส.ตำรวจ ก็ได้สรุปสำนวนเอง กรณีนี้ ทั้ง ป.ป.ช. และ พงส.ตำรวจ ไม่มีความผิด เนื่องจาก มีความเห็นไปในทิศทางเดียวกัน ขาดเจตนาพิเศษ

ในกรณี ที่ เกิดปัญหาตามข้อ 3. ถ้าอัยการ หรือศาล เห็นว่า คดีเป็นอำนาจสอบสวนของ ป.ป.ช. แต่ ป.ป.ช. มอบหมายให้พนักงานสอบสวนตำรวจ ทำ เพราะเห็นว่าเป็นคดีไม่ร้ายแรง และ พงส.ตำรวจ ก็ได้สรุปสำนวน เสนอ ป.ป.ช.ก่อนส่งอัยการ กรณีนี้ ทั้ง ป.ป.ช. และ พงส.ตำรวจ ไม่มีความผิด เนื่องจาก เป็นไปตาม พรป.ป.ป.ช. พ.ศ.2561