
ในยุคที่โลกกำลังเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ภายใต้ความผันผวนของหลากหลายองค์ประกอบที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิต และเศรษฐกิจที่ไม่แน่นอนของประชากร ‘พลังงานทางเลือกใหม่’ กลายเป็นความหวังและทิศทางที่หลายผู้ประกอบการกำลังมุ่งไป แนวคิดที่ล้ำสมัยอย่าง e-Fuels หรือเชื้อเพลิงสังเคราะห์ (Electrofuels) ได้กลายเป็นความจริงที่จับต้องได้ และกำลังได้รับความสนใจอย่างมากทั่วโลกเนื่องจาก e-Fuels คือเชื้อเพลิงเหลวที่ผลิตขึ้นจากไฮโดรเจนสะอาดและก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ด้วยการอาศัยไฟฟ้าที่มาจากพลังงานหมุนเวียน โดยกระบวนการดังกล่าว สามารถเปลี่ยนคาร์บอนที่ถูกดักจับจากปล่องโรงงาน หรืออากาศ ให้กลายเป็นน้ำมันดิบสังเคราะห์ เพื่อนำไปกลั่นเป็น e-Gasoline, e-Diesel และ e-SAF (Sustainable Aviation Fuel) ที่ใช้ได้กับเครื่องยนต์สันดาปภายในและโครงสร้างพื้นฐานที่มีอยู่เดิม
อย่างในประเทศญี่ปุ่น บริษัท ENEOS ที่ถือเป็นอันดับหนึ่งในด้านปิโตรเลียมของประเทศ จากส่วนแบ่งทางการตลาดกว่า 50% ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากภาครัฐในการลงทุนด้านนี้ ตั้งแต่กระบวนการสำรวจ ถึงสร้างโรงงานที่เริ่มผลิตได้จริง จนมั่นใจในกระบวนการ FT Synthesis โดยคำนึงถึงทั้งการจัดหาวัตถุดิบที่พยายามทำให้เกิดความเป็นกลางทางคาร์บอน ปัจจุบันนี้มีกำลังการผลิตราว 1 บาร์เรลต่อวัน และเริ่มมีการเริ่มทดลองใช้แล้วกับรถบัสรับส่งคนที่งาน Osaka World Expo 2025
นอกจากนั้น ENEOS Corporation ยังมีแผนการวิจัยและพัฒนาอย่างต่อเนื่อง วางโรดแมปไปจนถึงปี 2050 ด้วยความหวังว่าจะถึงจุดที่จะทําให้ราคาพอกันกับน้ำมันเชื้อเพลิงปกติได้ ในช่วงปี 2040 แม้พลังงานสะอาดที่ใช้จากโซลาร์เซลล์และพลังงานลมจากการผลิตในประเทศจะมีราคาถูก แต่ต้นทุนการผลิต e-Fuels ขณะนี้ยังอยู่ที่ประมาณ 700 เยนต่อ 1 ลิตร ซึ่งมีระยะวิ่งเท่ากับเชื้อเพลิงทั่วไปแล้ว พร้อมกับตั้งเป้าไว้ว่า จะสามารถใช้เชื้อเพลิง e-Fuels สำหรับรถยนต์ที่ใช้ทั่วญี่ปุ่น รวมถึงรถเมล์ได้ ขณะการแข่งขันกับรถยนต์ไฟฟ้าโซลาร์ก็ไม่มองว่าเป็นการแข่งขันกัน แต่เป็นแค่เป็นอีกหนึ่งตัวเลือก เพราะเห็นว่า อย่างไรก็ไม่มีทางที่รถยนต์ไฟฟ้าจะอยู่นาน ต้องมีการใช้เชื้อเพลิงอยู่ดี
แม้ขณะนี้โลกกำลังพยายามเปลี่ยนผ่านเข้าสู่การใช้พลังงานไฟฟ้า แต่ในการเดินทางสัญจรทั้งทางบก ทางน้ำ และทางอากาศ ยังคงต้องพึ่งพาเชื้อเพลิงเหลวที่มีความหนาแน่น พลังงานสูง และจัดเก็บได้สะดวก จึงทำให้ e-Fuels กลายเป็นทางเลือกที่ช่วยลดการปลดปล่อยคาร์บอน โดยไม่ต้องเปลี่ยนแปลงใหม่ทั้งระบบ แต่จะยังมีความท้าทายเรื่องต้นทุนการผลิต และโครงสร้างพื้นฐาน รวมถึงเรื่องกฎระเบียบ การให้การสนับสนุน เพิ่มแรงจูงใจ
นายชัยวัฒน์ โควาวิสารัช ประธานเจ้าหน้าที่บริหารกลุ่มบริษัท และกรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท บางจาก คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) หรือ BCP มองถึงเรื่องการเปลี่ยนผ่านพลังงาน ที่แม้จะมีหลายคนบอกว่าไฮโดรเจนคือคำตอบ แต่นั่นอาจทำให้ต้องมีการเปลี่ยนใหม่ทั้งหมด ขณะที่ e-Fuels นั้น แค่เปลี่ยนวิธีการผลิต ซึ่งหากสามารถทำให้เกิดการแข่งขันได้จริง เราจะได้เชื้อเพลิงเหลวที่มีคุณสมบัติเหมือนกับน้ำมันที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน และสามารถใช้แทนกันได้ปกติ
“ถ้าสุดท้ายทำแล้วราคาแข่งขันได้ ก็น่าจะเป็นคำตอบสุดท้าย ณ วันนี้ e-Fuels เป็นน้ำมันที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมจริงๆ เแต่ราคาในตอนนี้ยังค่อนข้างแพง สูงว่า 8-9 เท่าของราคาน้ำมันปกติ การที่ได้มาเห็นกับตาตอนนี้ ถือว่าเป็นเรื่องดี เพราะก่อนหน้านี้ 2 ปีที่แล้วยังคงเป็นแค่เทคโนโลยี” นายชัยวัฒน์กล่าว
ดังนั้น แนวคิดการลงทุนในเทคโนโลยีต่อจากนี้ของบางจาก ได้มีการทำ CVC (Corporate Venture Capital) อยู่แล้ว ปีนี้เองก็สำรองไว้ประมาณ 1,000 ล้านบาท ซึ่งมองว่าเป็นการเรียนลัด เพราะอย่างน้อยบางจากก็ไม่ต้องลงตั้งแต่แรกตั้งแต่ศูนย์ เพราะเป็นการเข้าไปในระดับ 3-4 เพื่อช่วยขยายแบบสเกลอัป อย่างไรก็ดีเราก็ยังหวังจะได้ผลกำไรตอบแทนกลับมาด้วย เพื่อนำไปต่อยอดกับส่วนอื่นๆ ต่อไป ซึ่งมีความเป็นไปได้ว่า บริษัทอาจจะมีการเสนอขอทุนจากหน่วยงานอื่นเพิ่มเติมอีก
สำหรับสิ่งที่น่ากังวล ต้องยอมรับว่าคือเรื่องต้นทุนที่สูง โดยเฉพาะค่าไฟภายในประเทศไทย ซึ่งต้องใช้เยอะในการแยกโมเลกุล จึงอาจจะต้องติดตั้งในพื้นที่ที่เหมาะสม อย่างในพื้นที่ที่มีโรงงานอุตสาหกรรม นิคมต่างๆ หรือในประเทศอื่นที่มีพลังงานสะอาดเกินกว่าจำนวนที่ใช้ภายในประเทศนั้นๆ ทำให้การจะเริ่มทำในประเทศไทย ยังต้องรอดูโอกาสอีกที ถ้าจะทำให้เกิดขึ้นได้ก่อน ก็ยังมองว่าเชื้อเพลิงชีวภาพ หรือ Biofuel ซึ่งนำชีวมวล และเทคโนโลยีผลิตเอทานอลจากไม้และเศษกระดาษเก่า รวมถึงวัตถุดิบจากธรรมชาติต่างๆ น่าจะเป็นจริงได้เร็วกว่า

นายชัยวัฒน์ ย้ำว่า บางจากยังคงศึกษาเรื่องไฮโดรเจนอยู่เช่นเดียวกัน แต่เนื่องจากมีสถานะแก๊สจึงทำให้การขนส่งทำได้ค่อนข้างยาก จึงใช้รูปแบบแอมโมเนียแทน ซึ่งมีการพูดคุยกันว่า สุดท้ายโลกนี้ไม่มีใครทำอะไรคนเดียว คงมีการร่วมทุน หรือเกี่ยวก้อยร่วมมือกับองค์กรอื่น
ส่วนเรื่องรถยนต์ไฟฟ้า (Electric Vehicle: EV) นั้น นายชัยวัฒน์มองว่าไม่น่ากังวลสำหรับธุรกิจโรงกลั่นและการค้าน้ำมันมากนัก เพราะทุกอย่างมีวัตถุประสงค์เฉพาะของมันเอง รถแต่ละประเภทก็ใช้คนละแบบ
“ผมเปรียบเทียบเสมอว่า มันไม่มีอะไรที่เป็นคำตอบเดียว เรื่องเชื้อเพลิงก็เช่นกัน น้ำมันในรถต่างๆ ยังใช้ไม่เหมือนกันเลย ฉะนั้นแบตเตอรี่ก็ไม่ใช่คำตอบเดียว อาจจะมีช่วงจังหวะหรือการแบ่งกลุ่มของเขาอยู่ ทางออกแต่ละอันก็มีคำตอบที่แตกต่างกันไป บางจากเองก็ไม่ได้ถอยเรื่อง EV เรามีบริการสถานีชาร์จ และจะขยายเพิ่มอีก”
อย่างไรก็ตาม เพื่อทำให้เดินเข้าเป้าของแผนการเติบโตตามกลยุทธ์ ‘Accelerating Bangchak 100x: Pivoting toward Energy Security and Sustainability’ ให้ก้าวกระโดด มี EBITDA เพิ่มขึ้น 100% ภายในปี 2571 ของบางจากนั้นมีหลายสิ่งที่ทำให้สามารถเกิดการขับเคลื่อนได้จริง เช่น การนำสิ่งที่เกี่ยวข้องกันมาอยู่ภายใต้หลังคาเดียวกัน ทั้งโรงกลั่น การตลาด และเชื้อเพลิงชีวภาพ เพื่อให้ได้ปรับปรุงกระบวนการทำงานพอสมควร ส่วนสิ่งที่จะช่วยให้กำไรสุทธิดีขึ้นคือ ธุรกิจ Trading ที่จะมุ่งเน้นไปที่พลังอื่นอีก นอกเหนือจากน้ำมันดิบ โดยยืนยันว่าทุกสิ่งที่ทำเราทำเพื่อผู้ถือหุ้นทุกคน
ขณะที่ การขยายเครือข่ายการตลาด ควบคู่กับการผลักดันธุรกิจ Non-Oil ให้เติบโตนั้น บางจากก็มีตัวอย่าง Inthanin Coffee ที่มุ่งจับเทรนด์ตามทันการเปลี่ยนแปลงของผู้บริโภค มีการนำเข้าชาเขียวจากแหล่งที่มา โดยบริษัท Yamama Masudaen ที่มีประวัติทำไร่ชามากว่า 150 ปี ส่งต่อกันมาถึงรุ่นที่ 5 แล้ว และถือเป็น 1 ใน 3 รายที่ใหญ่ที่สุดของญี่ปุ่น ใช้การผลิตแบบบูรณาการ จัดการทุกอย่างภายใน ตั้งแต่การปลูกชาไปจนถึงการผลิตและจําหน่าย รับประกันคุณภาพได้จาก The Emperor’s Cup หรือ รางวัลไร่ชาจักรพรรดิ ที่มีอยู่เพียง 5 แห่งเท่านั้น โดยบางจากได้สั่งให้คัดเฉพาะมัทฉะเกรดพรีเมียมเข้ามา
นางสาวณิภาภรณ์ จักรพิทักษ์ ผู้จัดการใหญ่บริษัท บางจาก รีเทล จำกัด เปิดเผยว่า ปีนี้ถือเป็นปีแรกที่อินทนิลก้าวเข้าสู่ตลาดของชาเขียวมัทฉะ ที่เป็นเทรนด์มาแรงของคนรักสุขภาพในยุคปัจจุบัน โดยมุ่งเน้นการสรรหาชาเขียวคุณภาพดีที่สุดให้กับผู้บริโภค โดยเราได้จัดสรรต้นทุน ที่ไม่เน้นตั้งราคา เพื่อกำไรที่สูง แต่มุ่งหวังให้เป็นเครื่องดื่มที่ทุกคนสามารถเข้าถึงได้ทุกวัน หรือเรียกว่าเป็นการทำกำไรให้ธุรกิจสามารถอยู่ได้อย่างยั่งยืน
แม้จะมีการแข่งขันในตลาดมัทฉะที่ดุเดือดขึ้น เราก็ไม่ได้กังวล เพราะมีความมั่นใจในคุณภาพ และราคาที่เข้าถึงได้ทุกวัน ซึ่งยอดขายในปัจจุบันนั้นประมาณ 100 แก้วต่อวันต่อสาขา จึงตั้งใจจะดับเบิลคัพเป็น 200 แก้วต่อวันต่อสาขา แม้เมนูอเมริกาโนที่ขายดีที่สุด เพราะทำจากเมล็ดกาแฟอาราบิก้า 100% แต่มีแนวโน้วว่า มัทฉะกำลังจะแซงในอีกไม่ช้า เพราะเห็นการเติบโตชัดเจน และตอนนี้ก็มีการเตรียมตุนวัตถุดิบเผื่อไว้สำหรับปีหน้าแล้ว ส่วนเมนูโกโก้ก็ยังคงมียอดขายที่ดีไม่แพ้กัน ถึงต้นทุนสูง แต่เรายินดีจะขายราคานี้ จึงตั้งเป้าว่าจะสามารถทำยอดขายรวมของทุกผลิตภัณฑ์ จากเดิม 30 ล้านแก้ว เป็น 60 ล้านแก้วได้ภายใน 3 ปี
สอดรับกับการเพิ่มสาขาของกาแฟอินทนิล ที่ในปีนี้มีอยู่ 1,100 สาขา จะตั้งเป้าไว้ให้ถึง 1,300 สาขาภายในสิ้นปี 2568 ต่อเนื่องไป 1,500 สาขา ภายในปี 2569 ย้ำว่า เราไม่ได้ขยายสาขาแบบวิ่ง เพราะอยากให้สาขาของเรามีคุณภาพ นอกจากนั้นเรายังได้ช่วยเกษตรกร ด้วยการนำทั้งน้ำมะพร้าว น้ำอ้อย น้ำส้มมาเป็นส่วนผสมในเครื่องดื่มด้วย.
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
กฟผ. ผนึก Google ลงนาม MOU ยุทธศาสตร์ด้านพลังงานและโครงสร้างพื้นฐาน หนุนประเทศไทยสู่ศูนย์กลางดิจิทัลและพลังงานสะอาด
นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน เป็นประธานและสักขีพยานในพิธีลงนามบันทึกความเข้าใจ (MOU) ความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์ด้านพลังงานและโครงสร้างพื้นฐาน ระหว่างการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) และ Google
'เอกนิติ' หารือคลังญี่ปุ่น ปรับ JTEPA ดึงลงทุนอุตสาหกรรมอนาคต หนุนเศรษฐกิจไทยโตระลอกใหม่
'เอกนิติ' นำคณะรัฐ-เอกชนไทยหารือรัฐมนตรีคลังญี่ปุ่น เสนอปรับความตกลง JTEPA

