12 ก.พ.2563 - นายชาญวิทย์ เกษตรศิริ สมาชิกพรรคอนาคตใหม่ (อนค.) โพสต์เฟซบุ๊กถึงกรณี พล.อ.อภิรัชต์ คงสมพงษ์ ผู้บัญชาการทหารบก (ผบ.ทบ.) แถลงถึงเหตุการณ์กราดยิงที่จังหวัดนครราชสีมาในหัวข้อ “อีกฉากหนึ่งของวัฒนธรรมไม่ต้องรับผิด (accountability)” มีเนื้อหาว่า ปี 2557 ผบ.ทบ.ของเกาหลีใต้ ลาออกเพราะพลทหารเสียชีวิตจากการถูกรังแกโดยผู้บังคับบัญชา 5 คน ทั้ง 5 คนถูกดำเนินคดีอาญาข้อหาฆ่าคนตาย

กรณีไทย ได้แต่บอกว่าเสียใจกับความหละหลวมในการดูแลคลังอาวุธของตัวเอง ตัดความรับผิดชอบของกองทัพ ด้วยการทำให้ผู้กระทำผิด "ไม่ใช่ทหาร" อีกต่อไป (ด้วยประโยคง่าย ๆ ว่าทันทีที่เขาลั่นกระสุนใส่ประชาชน เขาไม่ใช่ทหารอีกต่อไป)

นี่ไม่ใช่ครั้งแรก ที่ระบบการเก็บรักษาอาวุธของกองทัพสร้างปัญหาให้กับประชาชน ทั้งกรณีปล้นปืนที่ อ.เจาะไอร้องในปี 2547, กพ.ปีที่แล้ว ก็เกิดเหตุการณ์พลทหารปล้นปืน M16 แล้วก็เอาปืนไปปล้นรถกับทรัพย์สินของประชาชน กระนั้น ก็ยังปล่อยให้เกิดเหตุการณ์ที่โคราชอีก มันชี้ว่าพวกเขาไม่ได้ใส่ใจกับเรื่องนี้อย่างจริงจังเลย
ความหละหลวมบางเรื่อง เมื่อส่งผลเสียหายอย่างใหญ่หลวงถึงขนาดทำให้มีคนเสียชีวิตถึง 30 คน เป็นสิ่งที่ผู้มีอำนาจสูงสุดในองค์กรต้องแสดงความรับผิดชอบขั้นสูงสุด ไม่ใช่กรีดน้ำตาทำหน้าเศร้า แล้วกล่าวคำว่าเสียใจเท่านั้น

แต่นั่นแหละนะ นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่ผู้มีอำนาจของไทยไม่ต้องรับผิดกับ "อำนาจและหน้าที่" ของตนเอง เรื่องใหญ่กว่านี้ก็ทำกันมาแล้ว ทั้งตุลา 2516, พฤษภา 2535, เมษา-พฤษภา 2553, การเสียชีวิตของประชาชน-ทหารเกณฑ์ในค่ายทหารอีกนับไม่ถ้วน ฉะนั้น ฉันก็ไม่หวังจะเห็นความรับผิดอย่างสง่างามจากใครในกรณีนี้ทั้งสิ้น

กรณีการทำธุรกิจสีเทาในค่ายทหาร นี่ก็ไม่ใช่เรื่องใหม่ เป็นเรื่องปกติของระบบราชการ พวกแชร์ลูกโซ่ก็ระบาดกันในระบบราชการนี่แหละ ด้านหนึ่งเพราะระบบ Hierachy ในระบบราชการช่วยรับประกันความมั่นคงของผู้ที่เกี่ยวข้องระดับหนึ่ง เพราะทุกคนมีงานและระบบเงินเดือนมั่นคง

บ่อยครั้งคนที่เป็นหัวหน้าแก๊งค์มักมีตำแหน่งสูง มีอำนาจบังคับให้ลูกทีมต้องทำตามกฎเกณฑ์ ห้ามเบี้ยว แต่ปัญหาจะเกิดขึ้นเมื่อหัวหน้าทีมเบี้ยวลูกน้องเสียเอง ลูกน้องก็ต้องก้มหน้ารับความอยุติธรรมไป เพราะรู้ว่าการร้องเรียนผู้บังคับบัญชาของตนในระบบราชการเป็นสิ่งที่ยากยิ่ง เพราะเขามักจะมีเส้นใหญ่กว่าตน ร้องเรียนไปก็มีแต่จะทำให้ตัวเองลำบากยิ่งขึ้น แต่กรณีโคราช มันเกิดกับคนที่รู้จักการใช้อาวุธร้ายแรง ผลกระทบจึงมหาศาลขนาดนี้

อย่าไปคาดหวังว่าธุรกิจสีเทานี้จะหมดไปจากกองทัพหรือระบบราชการ ตราบเท่าที่ระบบ Hierachy ยังเข้มแข็ง มันก็จะอยู่คู่สังคมไทยไปอีกนาน