กองทัพฟิลิปปินส์จะจัดซ้อมรบร่วมกับกองทัพสหรัฐนาน 2 สัปดาห์เริ่มตั้งแต่จันทร์นี้ โดยมีทหารเข้าร่วมแค่ประมาณ 1,700 นาย ท่ามกลางการระบาดของโควิด-19 และความตึงเครียดระหว่างฟิลิปปินส์กับจีนกรณีพิพาททะเลจีนใต้กำลังร้อนระอุ

แฟ้มภาพ การซ้อมรบร่วมประจำปีบาลิกาตันระหว่างกองทัพสหรัฐและกองทัพฟิลิปปินส์ ในทะเลฟิลิปปินส์ตะวันออก เมื่อวันที่ 21 เมษายน 2558 (Photo by Dondi Tawatao/Getty Images)

    คำประกาศของกองทัพฟิลิปปินส์เมื่อวันอาทิตย์ที่ 11 เมษายน มีออกมาไม่กี่ชั่วโมงหลังจากลอยด์ ออสติน รัฐมนตรีกลาโหมสหรัฐ โทรศัพท์พูดคุยกับเดลฟิน ลอเรนซานา รัฐมนตรีกลาโหมฟิลิปปินส์ซึ่งเพิ่งตรวจพบว่าติดเชื้อไวรัสโควิด-19 สัปดาห์ที่แล้ว

    เอเอฟพีรายงานอ้างข้อมูลจากกระทรวงกลาโหมสหรัฐว่า รัฐมนตรีทั้งสองหารือสถานการณ์ในทะเลจีนใต้ และการรวมตัวของกองเรืออาสาทางทะเลของจีนจำนวนมาก ที่พืดหินปะการังใต้น้ำวิตซันในหมู่เกาะสแปรตลี โดยออสตินเสนอ "เสริมสร้างความตระหนักรู้สถานการณ์ภัยคุกคามในทะเลจีนใต้" เพื่อกระชับความร่วมมือด้านกลาโหมเพิ่มขึ้น

    กองทัพของสองประเทศนี้ยกเลิกการซ้อมรบร่วมประจำปี "บาลิกาตัน"  (เคียงบ่าเคียงไหล่) เมื่อปีที่แล้ว เนื่องจากการระบาดของโควิด-19 แต่ปีนี้ การฝึกนาน 2 สัปดาห์ ที่จะเริ่มต้นในวันจันทร์ที่ 12 เมษายน เพื่อทดสอบความพร้อมของกองทัพทั้งสองฝ่ายในการตอบโต้ภัยคุกคาม เช่น ภัยพิบัติทางธรรมชาติและการโจมตีโดยพวกนักรบหัวรุนแรง จะลดขนาดลง

    พลโท ซิริลิโต โซเบจานา ประธานคณะเสนาธิการทหารร่วมของฟิลิปปินส์ เผยว่า การฝึกซ้อมร่วมในปีนี้จะมีทหารเข้าร่วมเพียง 1,700 นาย โดยฝ่ายสหรัฐใช้ทหาร 700 นาย ส่วนฟิลิปปินส์ใช้ทหารราว 1,000 นาย หรือราว 1 ใน 4 จากภาวะปกติก่อนเกิดโรคระบาดที่เคยมีถึง 7,600 นาย

    "การฝึกปีนี้จะเป็นการผสมระหว่างกิจกรรมเสมือนจริงกับการฝึกจริง" เขากล่าว โดยบอกว่าเป็นการฝึกที่ลดขนาดลงให้มีการติดต่อกันทางกายภาพน้อยที่สุด แค่เพียงรักษาความเป็นพันธมิตร หรือการติดต่อระหว่างกองทัพของสองประเทศเอาไว้

    สถานการณ์ในทะเลจีนใต้ตึงเครียดขึ้นนับแต่จีนส่งเรือว่า 200 ลำมาจอดเรียงเป็นแถวเป็นแนวใกล้วิตซันรีฟ ซึ่งอยู่ในพื้นที่อ้างกรรมสิทธิ์ทับซ้อนที่ฟิลิปปินส์ระบุว่าเป็นเขตเศรษฐกิจจำเพาะของตน จีนอ้างว่าเรือเหล่านี้เป็นเรือประมงมาหลบคลื่นลม แต่ถึงขณะนี้ก็ยังถอนกลับไปไม่หมด

    สัปดาห์ที่ผ่านมา สหรัฐเตือนให้จีนระลึกว่า สหรัฐและฟิลิปปินส์มีสนธิสัญญาความมั่นคงระหว่างกัน ซึ่งสหรัฐมีพันธะผูกพันว่าต้องปกป้องฟิลิปปินส์หากเผชิญการโจมตีในน่านน้ำของฟิลิปปินส์.