"ศุภจี" ยันลงนาม ART ไทย-สหรัฐ หวังปกป้องผู้ประกอบการ-เกษตรกรไทย รักษาตลาดส่งออก ย้ำแค่กรอบเจรจา บอกไม่มีข้อผูกมัด บังคับซื้อสินค้า ลั่นไม่ยอมรับเนื้อสัตว์สารเร่งเนื้อแดง ขออย่าด่วนตีความ-ออกตัวแรง จากข้อมูลไม่ครบ หวั่นกระทบอำนาจต่อรองของประเทศ พร้อมทิ้งท้าย "เสียใจ" กับความพยายามปกป้อง แต่ถูกมองทำไทยเสียหาย
20 พฤศจิกายน 2569 - เมื่อเวลา 16.15 น. ที่ท่าอากาศยานทหาร 2 กองบิน 6 (บน.6) ดอนเมือง นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ แถลงถึงข้อตกลงการค้าต่างตอบแทน ART ไทย-สหรัฐฯว่า เป็นการตกลงระหว่าง 2 ประเทศ ในการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์ซึ่งกันและกัน ที่สามารถยอมรับกันได้ ซึ่งหลายคนอาจจะยังไม่ทราบรายละเอียด และเกิดความสับสนกับสิ่งที่เคยตกลงกันไว้ก่อนหน้านี้เมื่อช่วงต้นปี 2568 กับสิ่งที่นายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯพูดถึงคือสิ่งที่เป็นกรอบตกลงอันเดิม ในการซื้อสินค้าเกษตรมูลค่า 2,600 ล้านเหรียญสหรัฐ ตรงนั้นเป็นเรื่องจริง ที่คุย ณ เวลานั้น รวมถึงพลังงาน เครื่องอากาศยาน แต่กว่าจะบรรลุข้อตกลงดังกล่าวได้มีการหารือ ร่วมกับภาคเอกชน และข้อตกลงเป็นเรื่องที่ภาคเอกชนเป็นผู้ซื้อ ขณะที่ภาครัฐเป็นผู้รวบรวมเช่นสินค้าเกษตร กากถั่วเหลือง ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ที่ไทยผลิตไม่เพียงพอ จึงต้องนำเข้า และทางสหรัฐอยากมีส่วนแบ่งตรงนี้ หากนำเข้าจากสหรัฐฯจะช่วยลดช่องว่างการขาดดุลทางการค้า ระหว่างไทยและสหรัฐฯ
นางศุภจี กล่าวว่า ไทยได้ดุลการค้าสหรัฐฯเมื่อช่วงต้นปี 2568 อยู่อันดับที่ 11 ของโลก และปลายปี 2568 เพิ่มระดับได้ดุลการค้ามาอยู่อันดับที่ 7 ของโลก หากนับช่วง 6 เดือนสุดท้ายของปีนี้ จะอยู่อันดับ 5 ของโลก ดังนั้นการคุยต่างตอบแทน ต้องแสดงเจตจำนงว่าควรซื้ออะไรจากเขาบ้าง และเป็นสิ่งที่ต้องซื้ออยู่แล้ว เช่นเดียวกับเรื่องพลังงานที่พึ่งพาจากตะวันออกกลาง หากมีแหล่งซื้ออื่น ก็ต้องดูว่าเป็นประโยชน์กับไทยหรือไม่ รวมทั้งเครื่องบินที่ให้โอกาสสหรัฐฯ เพราะเราประกอบเองไม่ได้
"ขอย้ำว่ากรอบการตกลงไม่ได้หมายความว่ารัฐต้องซื้อเท่านี้ แต่ขึ้นอยู่กับราคา คุณภาพ เงื่อนไขของสหรัฐฯตรงตามสิ่งที่ผู้ประกอบการและเกษตรกร คนในประเทศต้องการจะซื้อหรือไม่ ถ้าไม่ซื้อก็ไม่มีอะไรที่เป็นข้อผูกมัด แต่เราต้องแสดงความจริงใจว่าเรามีเจตนารมณ์จะเปิดโอกาสให้สหรัฐฯและวิธีคือการเจรจาเรื่องมาตรการ เรื่องภาษี การเปิดตลาดมาตรการที่ไม่เกี่ยวข้องกับภาษี" นางศุภจี กล่าว
นางศุภจี กล่าวอีกว่า ส่วนคำถามที่ว่าเราเสียเปรียบตรงไหน ต้องชี้แจงว่าเราเปิดการค้าเสรีในลักษณะเช่นนี้ ต่างประเทศเปิดให้ถึง 100% ทั้งหมด 24 ประเทศ ซึ่งทำมา 20 - 30 ปีแล้ว สหรัฐฯต้องการให้เราช่วยลดช่องว่างจากการขาดดุลการค้า โดยเปิดให้สินค้าสหรัฐฯเข้ามาในประเทศ เป็นสินค้าทางเลือก เพื่อแข่งขันกับประเทศอื่นได้เช่นกัน แต่ไม่ได้หมายความว่าเปิดตลาดแล้วต้องซื้อ ทั้งหมดขึ้นอยู่กับประชาชนตัดสินใจ
ขณะที่สหรัฐไม่ตั้งใจให้เกิดผลกระทบกับประเทศไทย ทั้งเกษตรกรผู้ผลิต หากสินค้าใด ก็ต้องตกลงแบบมีเงื่อนไข เช่นการกำหนดโควตาและระเบียบในการนำเข้า เพื่อปกป้องผู้ผลิต และเกษตรกรของเรา และประโยชน์ที่เราครั้งนี้ได้จากการลงนามถ้อยแถลงในครั้งนี้ ไทยจะสามารถแข่งขันในตลาดส่งออกอันดับ 1 ของประเทศ
สิ่งที่ผ่านมาไทยได้ดุลการค้าสหรัฐ กว่า 70,000 ล้านเหรียญสหรัฐ หรือเกือบ 2 ล้านล้านบาท และอาจเพิ่มมากขึ้นกว่านั้น รวมถึงรายได้จากการส่งออกจะเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยประมาณ 1.25 ล้านคน
ดังนั้นเราต้องรักษาความสามารถในการแข่งขันและโอกาสเข้าถึงตลาดสหรัฐควบคู่กับการดูแลปกป้องผู้ประกอบการ เกษตรกรภายในประเทศ เนื่องจากเราส่งออกสินค้าเกษตรให้ลูกค้าสหรัฐเป็นอันดับ 2 รองจากจีนโดยมูลค่าส่งออก อย่างน้อย 1.7 แสนล้านบาทต่อปี
ดังนั้นที่บอกว่าไทยไม่ได้ประโยชน์ ขอให้ตัดออกไปและมามองว่าเป็นการหาจุดที่ได้ประโยชน์ร่วมกัน ต่างฝ่ายได้สิทธิ์ในการแข่งขันของแต่ละประเทศ หากไม่มีการเจรจาและลงนาม ก็จะเป็นปัญหาเนื่องจากปัจจุบันไทยเผชิญอัตราภาษี 301 แรงงานบังคับไทย อยู่ที่ 12.5% ขณะที่มาเลเซียและกัมพูชา ซึ่งบรรลุข้อตกลงกับสหรัฐฯแล้ว อยู่ที่ 10% หรือแตกต่างกัน 2.5 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งแม้จะดูเป็นส่วนต่างไม่มาก แต่เมื่อคำนวณเป็นมูลค่าการส่งออกแล้วถือว่ามีนัยสำคัญ และอาจส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทยเมื่อเทียบกับประเทศคู่แข่ง 301 กำลังผลิตส่วนเกิน
หากไทยไม่ลงนามในกรอบการเจรจา จะทำให้ส่วนต่างของภาษีมากขึ้น แต่ตรงนี้เรายังเซ็นต์ไม่ได้ เพราะตรงนี้ ยังมีกระบวนการภายในของแต่ละประเทศ โดยทั้งสองประเทศจะทำให้เร็วที่สุดให้ 301 แรงงานภาคบังคับลงมาที่ 10% เพื่อปกป้องรายได้ส่งออกของไทย
หากไทยไม่สามารถเดินหน้าข้อตกลงได้ ก็มีความเสี่ยงที่จะเสียเปรียบประเทศที่สามารถเจรจาและได้ข้อสรุปไปก่อนแล้ว ขณะที่ประเทศใหญ่ได้ลงนามไปแล้ว ทั้งสหภาพยุโรป อียู ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ เหลืออินเดีย จีน เวียดนาม ที่อยู่ระหว่างเจรจา หากเวียดนามตกลงไม่ได้ส่วนต่างภาษีก็จะมากกว่าไทย ตรงนี้จะเป็นประโยชน์กับเรา จึงต้องเร่งกอบเจรจา
นางศุภจี กล่าวว่า ส่วนข้อสงสัยการลงนามแถลงการณ์ร่วมไม่มีรายละเอียดระบุ เป็นการตกลงแค่กรอบนั้น เพราะแต่ละฝ่ายต้องไปจัดการภายในประเทศ ซึ่งต้องขัดเกลาข้อความทางกฎหมาย และต้องนำเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรีพิจารณาและนำออกมา เปิดรับฟังความคิดเห็นก่อนส่งรัฐสภา เมื่อถึงขั้นตอนนั้นหากมีอะไรที่จะแนะนำพร้อมยินดีที่จะรับฟัง แต่ตอนนี้ยังไม่สามารถนำข้อมูลออกมาพูดได้
"เราต้องการปกป้องศักยภาพการแข่งขันของไทยในระยะยาว เราทำงานเต็มที่ทุกวัน ระหว่างหมุดหมายประเทศไทยให้เกิดความเชื่อมั่น แต่กลับมามองในประเทศข้อมูลบางอย่างไม่ครบถ้วน ตีความและเข้าใจกันไปเอง ซึ่งเรื่องสำคัญในระดับประเทศไม่ควรออกมาพูดกันแบบนี้ แต่จะค่อยๆพูดทำความเข้าใจ ถ้ายังเห็นไม่ครบอย่ารีบออกตัวแรง เพราะอาจจะสุ่มเสี่ยงต่อการเสียศักยภาพในการต่อรอง
"ขอย้ำว่าไม่ได้ทำให้ประเทศไทยเสียประโยชน์ ยังคุ้มครองปกป้องตลาดเกษตรและการส่งออกโดยรวม รวมถึงการจ้างงาน และเพิ่มศักยภาพในการแข่งขัน แต่ถ้าคนไทยคิดว่าไม่ใช่ไม่ควรจะเป็นแบบนี้ก็รู้สึกเสียใจกับสิ่งที่เราพยายามปกป้อง ที่มีการตีความด้วยข้อมูล ที่ไม่ครบถ้วนว่าเราไปทำอะไรที่ทำให้เกิดความเสียหายกับประเทศ"
นางศุภจี กล่าวอีกว่า ยังไม่ถึงเวลาที่จะเปิดเผยในรายละเอียด ถึงเวลานั้นค่อยว่าอะไรควรไม่ควร ทั้งนี้ในกรอบเจรจาก็มีบางเรื่องที่รัฐบาลไม่เห็นด้วย เช่นกรณี ที่ไทยต้องยอมรับในสัตว์ที่มีสารเร่งเนื้อแดง ยืนยันว่าไม่ยอมให้คนไทยมีความเสี่ยงเรื่องนี้ หากมาดูในข้อตกลงล่าสุด ไม่มีเรื่องนี้อยู่ อย่างที่มีการกล่าวอ้าง หลังการเจรจาต้องกลับมาพิจารณา และคุยกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ถ้ามีเงื่อนไขที่ทำให้ไทยเกิดความเสียหาย กลุ่มหรือเกิดผลกระทบกับบางกลุ่ม จะมีเงื่อนไขบรรเทาผลกระทบ"นางศุภจีกล่าว
ผู้สื่อข่าวถามว่า คำประกาศของคู่ค้าหลังลงนาม ทำให้ ถูกมองว่ารัฐบาลไทยถูกมัดมือชก นางศุภจี กล่าวว่า ตรงนั้นเป็นการพูดกับประชาชนของเขา หากพูดว่าเสียดุลการค้าไทยอยู่ตลอด หรือไม่ได้อะไรเพิ่มเติมคงไม่ได้ ก็ต้องพูดว่าได้ลดภาษี ซึ่งต่างจากการเปิดตลาด เป็นคนละส่วนกัน
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
'ศุภจี' ปิดดีลลงนาม FTA ไทย-เปรู ฉบับสมบูรณ์ หลังชะงักนานกว่า 10 ปี
นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยถึงความสำเร็จสำคัญในการเข้าร่วมการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปค (APEC) ณ นครเซินเจิ้น สาธารณรัฐ
'สีหศักดิ์' แจงปมดีลการค้าไทย-สหรัฐ ย้ำผลประโยชน์ชาติต้องมาก่อน อย่าปั่นกระแสการเมือง
"สีหศักดิ์" แจงดรามาบทสัมภาษณ์ดีลการค้าสหรัฐฯ ยันถูกตัดตอนคำพูด ชี้การเจรจาต้องยึดประโยชน์ชาติควบคู่ความประนีประนอม วอนอย่าบิดเบือนเล่นการเมือง หวั่นกระทบความเชื่อมั่นคู่เจรจา
นายกฯ ยัน Joint Statement ยังไม่ใช่สัญญาการค้าต่างตอบแทน ลั่นไทยไม่เสียเปรียบสหรัฐฯ
"อนุทิน" ย้ำไทยไม่เสียเปรียบ "Joint Statement" ยังไม่ใช่สัญญาการค้าต่างตอบแทน ลั่นต้องรักษาตลาดสหรัฐฯส่งออกอันดับหนึ่ง ไทยได้เปรียบดุลการค้า
'อภิสิทธิ์' จี้ นายกฯ แจงดีลสหรัฐฯ ชี้เอาเกษตรกรแลกลดภาษี 2.5% จัดลำดับผิดรุนแรง
หัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ท้วงติงการเปิดตลาดสินค้าเกษตรและบริการดิจิทัลในดีลสหรัฐฯ ชี้ต้องชั่งน้ำหนักผลกระทบต่อเกษตรกรและเศรษฐกิจไทย
รองโฆษกรัฐบาล สวน 'ศิริกัญญา' อย่าสับสน 'เจรจา' กับ 'บังคับใช้' ปมดีลการค้าไทย-สหรัฐ
น.ส.ลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี กล่าวถึงกรณี น.ส.ศิริกัญญา ตันสกุล วิพากษ์วิจารณ์การลงนามด้านการค้าระหว่างไทยกับสหรัฐอเมริกา พร้อมกล่าวหานายกรัฐมนตรีว่าไม่รู้หน้าที่และไม่เห็นอกเห็นใจประชาชนว่า การตรวจสอบรัฐบาลเป็นสิทธิของฝ่ายค้าน และรัฐบาลมีหน้าที่ชี้แจง แต่ก่อนจะกล่าวหาผู้นำประเทศอย่างรุนแรง
'สติธร' ชี้ 'อนุทิน' ใช้เวทีอาเซียนยกระดับอำนาจต่อรองไทย พบ 'ทรัมป์' ปิดจ๊อบ ART เปิดทางรักษาตลาดส่งออก
ดร.สติธร ธนานิธิโชติ อาจารย์ประจำคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย วิเคราะห์บทบาทของนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ในก

