มอง’ไต้หวัน’ผ่านศิลปะกระดาษหนึ่งเดียวในโลก

“ไต้หวัน” เกาะที่มีพื้นที่เพียง 36,000 ตารางกิโลเมตร ล้อมรอบด้วยเกาะน้อยใหญ่ เช่น หมู่เกาะเผิงหู หมู่เกาะจินเหมิน และเกาะมัตสึ แต่มีความหลากหลายทางชีวภาพสูง  มีชนิดพันธุ์สัตว์ป่ามากมาย ด้านศิลปวัฒนธรรมในไต้หวันมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวเช่นเดียวกัน  โดยเฉพาะศิลปะกระดาษไต้หวันที่มีมาตั้งแต่ในอดีตและพัฒนามายาวนาน โดยมีความแตกต่างจากศิลปะตัดกระดาษแบบจีน และศิลปะการพับกระดาษของญี่ปุ่น ด้วยสภาพภูมิประเทศที่หลากหลาย ประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมที่มีความพิเศษไม่เหมือนใครในโลก

เรียนรู้ศิลปะกระดาษไต้หวันผ่านผลงาน

ศิลปะกระดาษไต้หวันได้รับการอนุรักษ์และพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และสามารถดึงดูดคนรุ่นใหม่มาช่วยกันสร้างสรรค์ศิลปะกระดาษ รวมทั้งแลกเปลี่ยนเรียนรู้ทางวัฒนธรรม นับเป็นเรื่องน่ายินดีที่คนไทยมีโอกาสได้สัมผัสงานหัตถ์ศิลป์จากเกาะไต้หวันผ่านนิทรรศการ “ นิทรรศการแลกเปลี่ยนศิลปะกระดาษ ไต้หวัน-เกาะอีโค่ (Taiwan Eco-Island) ” จัดโดยสำนักงานเศรษฐกิจและวัฒนธรรมไทเป ประจำประเทศไทย (TECO) ร่วมกับมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา นำผลงานศิลปะกระดาษอันโดดเด่นกว่า 70 ชิ้น ของสองศิลปิน  อ.หงซินฟู่ และอ.เหลียงจิ่งเหยา จัดแสดงอย่างน่าตื่นตาตื่นใจ

สองศิลปินไต้หวันได้ใช้งานศิลป์เชื่อมโยงระบบนิเวศทั้งทางธรรมชาติและศิลปวัฒนธรรม กระตุ้นให้ผู้คนที่ได้เห็นศิลปะกระดาษเข้าใจคุณค่า ความหมาย และอัตลักษณ์ในงานศิลปะแขนงนี้ พร้อมทั้งให้ความสำคัญกับธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  

หงซินฟู่ ศิลปินกระดาษไต้หวันที่มีชื่อเสียง

งานเปิดนิทรรศการศิลปะกระดาษ ศิลปินทั้งสองเดินทางมาร่วมงานที่ประเทศไทย พร้อมบอกเล่าความพิเศษของศิลปะกระดาษไต้หวันที่เป็นมากกว่างานศิลป์ อ.หงซินฟู่ ศิลปินด้านศิลปะกระดาษระดับนานาขาติของไต้หวัน   กล่าวว่า สนใจการพับกระดาษและตัดกระดาษตั้งแต่อายุ 4 ขวบ ทำเล่นๆ เพื่อสร้างความสัมพันธ์กับเพื่อนและครอบครัว จนกระทั่งอายุ 14 ปี ได้เรียนศิลปะกระดาษอย่างจริงจังจากสถาบันที่เปิดสอนศิลปะกระดาษ เมื่อสั่งสมความรู้ได้ระดับหนึ่งก็ศึกษาต่อด้วยตนเอง จนสามารถสร้างสรรค์งานกระดาษตามแนวคิดและจินตนาการเป็นรูปแบบต่างๆ ต่อยอดเรียนรู้สู่การพับ ตัดหรือใช้อุปกรณ์อื่นๆ 

“ ผมทำให้กระดาษมีชีวิตด้วยจินตนาการพร้อมกับฝีมือ ทุกผลงานไม่ได้ใช้กาว ไต้หวันมีวัฒนธรรมการถือโคมในงานเทศกาลสำคัญ ตนสร้างโคมไฟกระดาษรูปกระต่ายที่สามารถเคลื่อนไหวขณะถือ ผลงานแสดงถึงดอกไม้ ส่วนผลงานที่โดดเด่นมาก คือ การรังสรรค์ศิลปะกระดาษเป็นรูปสัตว์ในไต้หวัน  นก ปลา หมี ผีเสื้อ สิ่งเหล่านี้เป็นองค์ประกอบที่มีค่าในธรรมชาติ ผมให้ความสนใจเรื่องสิ่งแวดล้อม และเป็นแรงบันดาลใจอันดับแรกในการสร้างผลงาน “ อ.หงซินฟู่ เล่าแนวคิดทำงานศิลป์

โคมไฟกระดาษกระต่ายเคลื่อนไหวได้

สำหรับอ.หงซินฟู่ ประสบความสำเร็จและอยู่ในวงการศิลปะกระดาษไต้หวันมา 40 ปี นอกจากสร้างผลงาน ยังสวมหมวกเป็นอาจารย์สอนศิลปะกระดาษ และเป็นหัวเรือสำคัญในการส่งเสริมศิลปะกระดาษไต้หวันให้เป็นที่ยอมรับระดับนานาชาติ และจัดแสดงผลงานไปกว่า 30 ประเทศทั่วโลก รวมถึงที่พิพิธภัณฑ์ลูฟวร์ ประเทศฝรั่งเศส

ศิลปะกระดาษที่นำมาจัดแสดงในเมืองไทย ศิลปินไต้หวันบอกว่า เป็นสัตว์ในไต้หวัน และบางชนิดพบในไทยด้วย เช่น กบที่สามารถกระโดดได้ ลูกอ๊อดที่เคลื่อนไหงด้วยการใช้ลูกแก้วสอดไว้ในกระดาษ หรือผลงานเสือ แมวดาว กวางซีกา และสัตว์ประจำนักษัตรแต่ละปี รวมถึงพันธุ์สัตว์ที่มีเฉพาะในไต้หวันที่ดูมีชีวิตชีวา  อย่าง นกแมกพายสีน้ำเงินไต้หวัน โคไต้หวัน  หวังวาผู้ชมจะชื่นชอบและสนุก มีความรักต่อสิ่งแวดล้อม เห็นผลงานแล้วอยากไปเที่ยวไต้หวัน ผลงานจะเป็นแรงผลักดันให้คนรุ่นใหม่อนุรักษ์ศิลปะกระดาษ รวมถึงสนับสนุนให้เกิดการเรียนการสอนที่กว้างขวางยิ่งขึ้น

เหลียงจิ่งเหยา ศิลปินไต้หวันรุ่นใหม่กับงานศิลปะพับกระดาษ3มิติ

ด้าน อ.เหลียงจิ่งเหยา ศิลปินศิลปะกระดาษรุ่นใหม่ไต้หวัน กล่าวว่า   พื้นฐานครอบครัวทำของเล่นขาย เป็นของเล่นแนวพัฒนาสมองสำหรับเด็ก ผู้ใหญ่ และผู้สูงอายุที่มีอาการหลงลืม  ตนคลุกคลีอยู่กับของเล่นที่มีกลไกใช้ความคิด มีโอกาสอ่านหนังสือของ อ.หงซินฟู่ สนใจและอยากทำได้  จึงได้ศึกษาและเรียนกับอ.หงซินฟู่  เกี่ยวกับการออกแบบภายในและโครงสร้างศิลปะกระดาษทั้งสนุกและมีความสุข  ผลงานที่กระดาษที่ทำขึ้นมาจะมีปฏิสัมพันธ์กับคน  โดยเฉพาะงานศิลปะพับกระดาษสามมิติ หรือ ป๊อปอัพ ที่มีความร่วมสมัย นอกจากสร้างความประทับใจแล้ว ยังสามารถพับเก็บง่าย 

“ มีผลงานออกแบบของเล่นให้มาอยู่ในรูปแบบของกระดาษ ซึ่งนำมาจัดแสดงที่ไทยด้วย เช่น  ปืนกระดาษ เกม 5 ห่วง เกมตัวต่อปริศนา เกมลอดห่วง ซึ่งเป็นเกมประเทืองปัญญาที่มีมานาน ผู้ชมสามารถสแกนคิวอาร์โค้ดดูวิธีการเล่น หรือการทำของที่ระลึกในรูปแบบการ์ดที่เราสามารถใส่วัฒนธรรมของไต้หวันลงไปได้  เช่น เรือ หรือรถถังสะเทินสะเทนบก  เจดีย์เกาสง ซึ่งของจริงสูงถึง 2 เมตร ก็จำลองให้อยู่ในรูปแบบป๊อปอัพที่ออกแบบโครงสร้างซับซ้อนและใส่ความประณีตไว้ในผลงาน แล้วยังมีศาลา 6 เหลี่ยม อาคารเขียว รถไฟของบริษัทน้ำตาลไต้หวันเพิ่มลูกเล่นสามารถดึงกระดาษออกมาให้เหมือนมีคนอยู่บนรถไฟ “ ศิลปินไต้หวันแนะนำผลงาน

ศิลปะกระดาษสุดประณีต’เจดีย์เกาสง’

การพัฒนาศิลปะกระดาษ อ.เหลียงจิ่งเหยาตั้งเป้าจะทำของเล่นทั้งแบบดั้งเดิมและสมัยใหม่ให้อยู่ในรูปแบบของกระดาษที่สามารถเล่นได้ง่าย พับเก็บได้ และจะขยายการผลิตในเชิงพาณิชย์ภายใน 5 ปีนี้ เพื่อส่งของเล่นศิลปะกระดาษไปจำหน่ายประเทศต่างๆ ซึ่งเป็นการสอดแทรกวัฒนธรรมและภูมิปัญญาของไต้หวัน ขยายการรับรู้และสร้างภาพลักษณ์ที่ดีด้านศิลปวัฒนธรรมไต้หวัน

ชมผลงานศิลปะกระดาษไต้หวันที่ มรภ.สวนสุนันทา

ผู้สนใจนิทรรศการ”แลกเปลี่ยนศิลปะกระดาษไต้หวัน-เกาะอีโค่” สามารถเข้าชมได้ตั้งแต่วันนี้ – 31 สิงหาคม 2565 เวลา 09.00-16.00 น.  ณ อาคารจุฑารัตนาภรณ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา ภายในงานมีกิจกรรมเวิร์คช็อปสอนพับกระดาษจากสองศิลปินไต้หวัน พร้อมรับผลงานศิลปะกระดาษเป็นที่ระลึกกลับไปตั้งโชว์ที่บ้านอีกด้วย