รัฐบาลยืนยัน 'ข้าวเชียงราย' ไร้สารพิษเกินมาตรฐาน หากพบพร้อมรับซื้อทำลายทันที

รัฐบาลยันข้าวเชียงรายไม่พบสารพิษเกินค่ามาตรฐาน บอกหากค่าเกินพร้อมคุยรับซื้อทำลายทันที เล็งติดตามคุณภาพสินค้าเกษตร-ตรวจคุณภาพน้ำทุกชั่วโมง​ ด้านการผลิตน้ำประปาค่าเกินเกณฑ์หยุดผลิตทันที สินค้าเกษตรค่าสารพิษพุ่งรัฐรับซื้อก่อนทำลายทิ้ง​ ขณะที่ฝายดักตะกอนต้องคำนึงผลกระทบประชาชน ขอรอที่ประชุมนายกฯเคาะพรุ่งนี้​

20 พฤศจิกายน 2569 -เมื่อเวลา 12.30 น. ที่กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) นายเจเศรษฐ์ ไทยเศรษฐ์ รมช.มหาดไทย พร้อมด้วย น.ส.ปิยะรัฐชย์ ติยะไพรัช รมช.เกษตรและสหกรณ์ แถลงผลการประชุมคณะกรรมการป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยพิบัติในพื้นที่ภาคเหนือ

โดยนายเจเศรษฐ์ กล่าวย้ำถึงข้อสั่งการในที่ประชุมถึงการตรวจหาค่าสารโลหะในน้ำ โดยแต่ละหน่วยงานจะรับผิดชอบในพื้นที่ของตัวเอง เช่น กรมควบคุมมลพิษให้ดูเส้นน้ำหลัก ส่งตรวจ และกระจายครอบคลุมในทุกพื้นที่ โดยการประปาจะมีการตรวจแหล่งน้ำดิบ และน้ำประปาหมู่บ้านทั้งผิวดินและใต้ดิน หรือประปาภูเขาจะให้ทางจังหวัดรวบทางน้ำก่อนสูบ และน้ำหลังสูบกรองส่งให้การประปานครหลวงเป็นผู้ตรวจ เนื่องจากห้องแล็ปจากการประปานครหลวงมีมาตรฐานระดับโลก มีข้อมูลที่น่าเชื่อถือ แม่นยำสูง และจะดำเนินการในพื้นที่ที่มีปัญหา

ขณะที่กระทรวงสาธารณสุข จะตรวจการป้องกันก่อนที่ประชาชนจะอุปโภค บริโภคในทุกมิติ ส่วนกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จะตรวจดิน พืชผลทางการเกษตรให้ครอบคลุมในทุกพื้นที่ ข้อมูลทั้งหมดจะมีการบูรณาการส่งมายังอธิบดี ปภ. ซึ่งเป็นฝ่ายเลขา สิ่งที่กำชับมากที่สุดในวันที่ 21 พ.ย. นายกรัฐมนตรีจะเรียกประชุมทุกหน่วยงานในเวลา 11.00 น. ฉะนั้นทุกหน่วยงานต้องกลับไปรวบรวมข้อมูลทั้งหมดในการป้องกัน แนวทางแก้ไข และพูดคุยในอนาคตในทุกกรมทุกกระทรวง

ด้าน น.ส.ปิยะรัฐชย์ กล่าวว่า จะต้องให้ความห่วงใยและความสำคัญ โดยจะมีการอำนวยการอย่างชัดเจน เบื้องต้นชลประทานจะดูเส้นทางน้ำ ทั้งบ้านเรือนประชาชน หรือแม้กระทั่งพืชไร่นา กรมการข้าวมีการตรวจข้าว และจะร่วมมือกับทางกรมวิทยาศาสตร์เพื่อสนับสนุนข้อมูลซึ่งกันและกัน ส่วนการตรวจข้าวที่จ.เชียงราย ผลสรุปออกมาเรียบร้อยไม่มีค่าเกินมาตรฐานอย่างแน่นอน จึงขอให้ความมั่นใจ และความเชื่อมั่นกับประชาชนผู้บริโภคข้าวจ.เชียงราย

นอกจากนี้ กระทรวงเกษตรฯจะมีการตรวจสอบคุณภาพข้าวหากเกินค่ามาตรฐาน จะมีการหารือเพื่อรับซื้อข้าว และนำไปทำลายทิ้งไม่ให้รอดออกจากพื้นที่ จึงขอให้เกษตรกรในพื้นที่ที่ประสบปัญหา และประชาชนมีความมั่นใจว่าข้าวจะไม่หลุดออกไปอย่างแน่นอน โดยนายกฯ ได้ให้ข้อสำคัญและแนวทางชัดเจน ซึ่งวันที่ 25-26 พ.ย.นี้ จะมีการเข้าร่วมการประชุมกับผู้แทนจากเมียนมา และจะนำข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ ผลการศึกษาที่เกี่ยวข้องรวมถึงค่า Total Maximum Daily Load (TMDL) คือ ข้อมูลสารที่แหล่งน้ำสามารถรองรับได้ในแต่ละวันมาใช้ในการประกอบการพิจารณา และแก้ไขปัญหาบนพื้นฐานของข้อมูลที่ตรวจสอบได้

นอกจากนี้ นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรมว.การอุดมศึกษาวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (อว.) มีการพูดคุยกับผู้นำจีนเรียบร้อยในระดับรัฐต่อรัฐ มีการหารือกันแล้วถือว่าเป็นอีกเปราะหนึ่ง ซึ่งทางผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงรายจะมีการคุยกับผู้แทนเมียนมาเช่นเดียวกัน แต่การประชุมในครั้งนี้เน้นย้ำมากที่สุดคือ ข้อมูลที่ต้องตรงกันในทุกหน่วยงาน​ โดยทาง ปภ.จะเป็นฝ่ายเลขาฯในการรวบรวมข้อมูล และนำข้อมูลออกสู่สาธารณะ มีการแบ่งแยกการทำงานอย่างชัดเจนและเตรียมความพร้อมว่า​ หากในวันนี้เราทำงานภายใต้แต่ละกรม​ แต่ละกระทรวง​ หากงบประมาณไม่เพียงพอ​จะมีการของบ กลาง แต่ต้องอยู่บนพื้นฐานที่ไม่มีการของบประมาณซ้ำซ้อน และยืนยันว่า มีการวางแผนอย่างเป็นระบบ

เมื่อถามถึง การตรวจค่าดิน​ ค่าน้ำ​มีการตรวจซ้ำทุกกี่วันหรือกี่สัปดาห์เพื่อติดตามผล น.ส.ปิยะรัฐชย์ กล่าวว่า​ อยากให้ตรวจทุกวัน​ เนื่องจากเชื่อว่าประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ในครั้งนี้ต้องการทราบถึงตัวเลข จะมีการสรุปกันอีกครั้งโดยในวันพรุ่งนี้ ก็จะมีการเรียกประชุม​เช่นเดียวกัน ก็น่าจะมีการสั่งการที่ชัดเจนเพิ่มมากขึ้น ส่วนการตรวจพืชผล​ทางการเกษตรอื่นๆมีอย่างแน่นอน​ ไม่ได้มุ่งเน้นเพียงแค่ข้าว และทางกระทรวงเกษตรและสหกรณ์มีมาตรการเชิงรุกแบ่งโซนนิ่ง​ แดง​ เหลือง​ เขียว ที่มีแผนการรองรับปรับเปลี่ยนการปลูก จากปลูกพืชที่ใช้ในการอุปโภคบริโภค​ อาจปรับเป็นพืชเศรษฐกิจ​ หรือไม้เศรษฐกิจที่นำไปใช้ในการประกอบเฟอร์นิเจอร์หรืออื่นๆ ยืนยันว่า จะมีการเตรียมความพร้อมรองรับแน่นอน

น.ส.ปิยะรัฐชย์ กล่าวอีกว่า กระทรวงอว.มอบหมายให้สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) ให้มีนวัตกรรมเกี่ยวกับการกรองน้ำ ให้ดูเรื่องของระบบกรองน้ำชุมชน ว่ามีความคุ้มค่าหรือไม่หากจะติดตั้ง รวมถึงการซ่อมแซมจะต้องใช้งบประมาณเท่าใด ก่อนย้ำว่า ขอให้ใช้นวัตกรรมมาร่วมด้วย โดยนายยศชนันจะนำนวัตกรรมที่อยู่เพียงในเปเปอร์​มาทำให้เป็นรูปธรรม

ขณะที่น้ำอุปโภคบริโภค นายเจ​เศรษฐ์​ กล่าวว่า​ การประปาส่วนภูมิภาคจะมีการตรวจทุกชั่วโมง โดยดูจากค่าความขุ่น 24 ชั่วโมง​ ซึ่งจะเป็นตัวแปรตัวหนึ่งว่าเมื่อใดที่น้ำขุ่นสารหนูจะเพิ่มขึ้น ส่วนประปาหมู่บ้าน​ หรือประปา​ผิวดิน​ ใต้ดิน​ ประปาภูเขา​ จะมีการสแกนทั้งจังหวัด​ ตรวจสรุปหาพื้นที่ใดเกินมาตรฐานหรือสุ่มเสี่ยงจะทำการงดใช้​จนกว่าจะมีอุปกรณ์หรือวิธีการที่แก้ไข ซึ่งเมื่องดใช้แล้วจะมีแผนรับมือให้กับประชาชน​ ไม่ว่าจะเป็นการใช้น้ำสุกจากประปาส่วนภูมิภาคไปแจกจ่ายให้กับประชาชน หรือติดตั้งรถเคลื่อนที่กรองน้ำให้กับประชาชน​ครอบคลุมทุกพื้นที่

นายเจเศรษฐ์​ กล่าวอีกว่า ผลการตรวจที่ไม่ตรงกันของน้ำ​ สืบเนื่องจากห้วงเวลาในการตรวจที่ไม่ตรงกัน แต่ไม่ใช่ว่าจะอยู่ในปริมาณเช่นนั้นตลอดไป ก่อนยอมรับว่า ในสายน้ำมีมลพิษจริง​ แต่ไม่ใช่ค่าจะอยู่เช่นนั้นตลอดไป เนื่องจากบางห้วงเวลาที่ไปตรวจสถานการณ์ปัจจุบันค่าสารหนูก็ลดลงอยู่ในเกณฑ์ที่สามารถผลิตได้ เพราะฉะนั้นค่าที่ตรวจออกมาจะไม่เท่ากันอยู่แล้ว และยืนยันว่า จะมีการบูรณาการเพื่อบอกผลค่าน้ำดิบ ค่าน้ำสุกที่ผลิตแล้ว​ และรวบรวมข้อมูล เพื่อให้ประชาชนเข้าใจ ตนขอยืนยันในหลักการเมื่อใดที่ค่าน้ำดิบเกินมาตรฐานจะไม่มีการผลิตในทันที แน่นอนว่า ประปาหมู่บ้าน​ เทศบาล​ หมู่บ้าน​จะต้องรับนโยบายนี้ไปเช่นเดียวกัน

ส่วนฝ่ายดักตะกอน​ นายเจ​เศรษฐ์​ กล่าวว่า มีข้อเสนอของแต่ละกรมที่เกี่ยวข้อง ทั้งกระทรวง​ทรัพยากรธรรมชาติ​และ​สิ่ง​แวดล้อม​ กระทรวงเกษตร​และ​สหกรณ์​ ได้ทำการรวบรวมข้อมูลทั้งหมด​ ประเด็นสำคัญคือต้องให้ความสบายใจกับประชาชนในพื้นที่ด้วยในการทำฝ่ายดักตะกอนกรองสารหนูมาจากแม่น้ำ เนื่องจากบางพื้นที่อยู่ใกล้ชุมชน และมีการวางพิกัดที่จะต้องทำในพื้นที่ต้นน้ำ​ ซึ่งทุกหน่วยงานจะต้องรวบรวมข้อมูล และนำเสนอต่อนายกฯเพื่อให้ที่ประชุมเห็นชอบหรือพิจารณาว่า​จะเดินไปในแนวทางใด ก่อนย้ำว่าขอให้รอผลการประชุมในวันพรุ่งนี้ถึงความชัดเจนแนวทางพื้นที่ในการสำรวจ

ขณะเดียวกันกระทรวงอุตสาหกรรม​ เตรียมออกคำสั่งงดการส่งออกผลิตภัณฑ์ หรือสารที่สามารถนำไปทำเหมืองแร่​ ซึ่งมีผลกระทบต่อคนไทย รวมไปถึงแร่ที่จะนำเข้ามาในประเทศ​ เนื่องจากวันนี้เรายังไม่สามารถระบุได้ว่าแร่ที่เข้ามาอยู่ในพื้นที่ใด​ แต่ต่อไปนี้จะต้องสามารถระบุให้ได้​ หากสร้างผลกระทบกับประชาชนคนไทย​ และมีบุคคลใดบุคคลหนึ่งหรือกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งได้ประโยชน์​จะต้องหยุดบุคคลเหล่านั้นจนกว่าจะมีแนวทางที่ชัดเจนในการดูแลสายน้ำให้กับประชาชน 

เพิ่มเพื่อน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

รัฐบาลลุยเจาะบ่อบาดาล 10 แห่ง เชียงใหม่-เชียงราย ลดเสี่ยงใช้น้ำปนสารพิษ

รัฐบาลเร่งจัดหาแหล่งน้ำสะอาดทดแทน รับมือมลพิษแม่น้ำกก–สาย–รวก เดินหน้าเจาะบ่อบาดาล 10 แห่งในเชียงใหม่–เชียงราย ลดความเสี่ยงประชาชนใช้น้ำปนเปื้อน

'สกลธี' จี้รัฐเปิดแผนระยะยาวแก้มลพิษแม่น้ำสาย คุมเข้มสินค้าเกษตร-ดูแลกลุ่มเปราะบาง

กมธ.สาธารณสุข ห่วงชาวบ้านแม่สาย เผชิญสารหนู จี้ รัฐเปิดแผนระยะยาว-คุมเข้มสินค้าเกษตร แนะ "กต." งัดวิธีนอกกรอบกดดันต้นทางสารพิษ

นครพนมตรวจปัสสาวะกลุ่มเสี่ยงริมแม่น้ำโขง พบสารหนูเกินเกณฑ์ 10 ราย ลุยเก็บตัวอย่างดิน-น้ำ-ข้าว หาต้นตอ

สสจ.นครพนม เปิดผลตรวจปัสสาวะกลุ่มเสี่ยง 159 ราย พบ 10 รายมีค่าสารหนูเกินเกณฑ์ ยังไม่พบผู้แสดงอาการทางคลินิก เตรียมลงพื้นที่สอบสวนโรค 25–26 พ.ย. ก่อนเก็บตัวอย่างน้ำดื่ม–น้ำใช้ที่บ้านผู้มีผลตรวจเกินเกณฑ์ 2 ธ.ค.

'เอกภพ' โพสต์ฟาด สส.พรรคส้ม เห็นหรือยังรัฐบาลนัดถกเมียนมาแก้สารพิษข้ามแดนแล้ว

นายเอกภพ เพียรพิเศษ โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี โพสต์เฟซบุ๊กตอบโต้นายภัทรพงษ์ ลีลาภัทร์ สส.เชียงใหม่ พรรคประชาชน ในฐานะประธานคณะอนุกรรมาธิการพิจารณาศึกษามลพิษทางน้ำข้ามแดน ได้ออกมาให้สัมภาษณ์ว่ารัฐบาลละเลยการแก้ปัญหาสารพิษในแม่น้ำภาคเหนือ

นายกฯ สั่งเร่งแก้ปัญหาสารพิษข้ามแดน นัดถกเมียนมา 25-26 พ.ย. ที่กรุงเทพฯ

นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี มีข้อสั่งการให้กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) เร่งแก้ไขปัญหามลพิษข้ามแดน โดยเฉพาะการปนเปื้อนสารหนูในแม่น้ำกกและแม่น้ำสาย จังหวัดเชียงราย พร้อมมอบหมาย