กองกำลังของรัฐบาลเอธิโอเปียควบคุมเมเคเล เมืองหลวงของกลุ่มกบฏได้แล้ว

ในเอธิโอเปีย กองกำลังรัฐบาลได้เข้าควบคุมเมืองหลวงของจังหวัดทีเกรย์ที่อยู่ภายใต้การควบคุมของกลุ่มกบฏอย่างสมบูรณ์แล้วเมื่อวันอาทิตย์

ทหารและกองกำลังพันธมิตรลาดตระเวนตามท้องถนนในเมืองเมเคเล และเข้ายึดครองสถาบันสำคัญต่าง ๆ นักข่าวท้องถิ่นรายหนึ่งบอกกับสำนักข่าวเอเอฟพี ทว่าในมุมมองของนานาชาติกลับมีความกังวลเพิ่มมากขึ้น เกี่ยวกับความรุนแรงของความขัดแย้งที่เพิ่มขึ้นในภูมิภาคแอฟริกาตะวันออก

เมื่อวันเสาร์ กองกำลังรัฐบาลเข้าเมืองโดยไม่มีการต่อต้าน เหตุเพราะผู้นำและนักรบของแนวร่วมปลดปล่อยประชาชนทีเกรย์ (TPLF) พากันออกจากเมืองเมเคเลไปแล้ว

การสู้รบในภาคเหนือของเอธิโอเปียปะทุขึ้นอีกครั้งเมื่อวันที่ 23 กันยายน กลุ่ม TPLF ได้เปิดฉากโจมตีในจังหวัดอัมฮาราและอาฟาร์ ซึ่งอยู่ติดกับทีเกรย์ แต่ถูกกองกำลังรัฐบาลและพันธมิตรผลักดันกลับไปในช่วงไม่กี่วันที่ผ่านมา ตามแหล่งข่าวจากองค์กรด้านมนุษยธรรม กลุ่ม TPLF ถูกขับไล่ออกจากอาฟาร์อย่างสิ้นเชิงแล้ว เมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา กองกำลังติดอาวุธที่สนับสนุนรัฐบาลอ้างว่าได้เข้าควบคุมสนามบินเมเคเลแล้ว

เดเบรตซิออน เกเบรไมเคิล-ผู้นำกลุ่ม TPLF ซึ่งเผชิญกับความพ่ายแพ้ของกองกำลังของตน ได้แสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนไปใช้ยุทธวิธีแบบกองโจร “กลยุทธ์ของเราคือการโจมตีศัตรูในจุดที่เราต้องการ” เขากล่าวในข้อความวิดีโอที่เผยแพร่เมื่อวันพฤหัสบดี กองกำลังรัฐบาลเคยยึดเมืองเมเคเลได้ในปี 2020 กลุ่ม TPLF ถอยร่นไปยังพื้นที่ภูเขา ก่อนเปิดฉากการรบแบบกองโจร และยึดเมืองคืนได้ในกลางปี 2021

สถานการณ์ที่ทวีความรุนแรงขึ้นในขณะนี้ กำลังสร้างความตึงเครียดอย่างหนักให้กับความสัมพันธ์ระหว่างเอธิโอเปียกับประเทศเพื่อนบ้านหลายประเทศ เอธิโอเปียกล่าวโทษเอริเทรีย, ซูดาน และอียิปต์ว่าให้การสนับสนุนกลุ่ม TPLF ซึ่งทั้งสามประเทศปฏิเสธข้อกล่าวหานี้ ในทางกลับกัน เอธิโอเปียก็ถูกกล่าวหาว่าให้การสนับสนุนกองกำลังสนับสนุนเคลื่อนที่เร็ว (RSF) ในซูดาน ส่วนอียิปต์นั้นมองว่าเขื่อนแกรนด์เอธิโอเปีย เรอเนสซองซ์ (GERD ซึ่งเป็นโครงการเขื่อนผลิตไฟฟ้าพลังน้ำที่ใหญ่ที่สุดในทวีปแอฟริกา ตั้งอยู่บนแม่น้ำบลูไนล์ ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศเอธิโอเปีย ใกล้กับพรมแดนประเทศซูดาน) ของเอธิโอเปียเป็น “ภัยคุกคามต่อการดำรงอยู่”

ประธานาธิบดีของอียิปต์, เอริเทรีย และโซมาเลีย พร้อมด้วยผู้บัญชาการทหารของซูดาน ได้พบปะกันเมื่อวันอาทิตย์ที่เมืองเอล อลาเมน ประเทศอียิปต์ ในระหว่างการประชุมสหภาพแอฟริกา เพื่อหารือเกี่ยวกับสถานการณ์ล่าสุดในภูมิภาคแอฟริกาตะวันออกและทะเลแดง พวกเขาเรียกร้องให้เคารพในอธิปไตย ความเป็นเอกภาพ และบูรณภาพแห่งดินแดนของรัฐต่าง ๆ สนับสนุนสถาบันของชาติ ปฏิเสธการแทรกแซงกิจการภายใน และแก้ไขข้อพิพาทอย่างสันติ ตามแถลงการณ์จากสำนักประธานาธิบดีอียิปต์

วอชิงตันเรียกร้องให้ใช้ “ความยับยั้งชั่งใจ” และ “การเจรจา” เนื่องจากมีความเสี่ยงที่ความขัดแย้งกับเอริเทรียจะบานปลาย กระทรวงการต่างประเทศของสหรัฐฯ แถลงเมื่อวันเสาร์ว่า “ความตึงเครียดข้ามพรมแดนที่ทวีความรุนแรงขึ้นระหว่างเอธิโอเปียและเอริเทรีย มีศักยภาพมากพอที่จะส่งผลกระทบต่อทั้งภูมิภาค” ซึ่งภูมิภาคแอฟริกาตะวันออกไม่สามารถทนต่อความขัดแย้งทางทหารและวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรมได้อีกแล้ว

สหรัฐฯ เรียกร้องให้ทั้งสองประเทศ “เคารพในอธิปไตยและบูรณภาพดินแดนของประเทศเพื่อนบ้านอย่างจริงจัง ใช้ความยับยั้งชั่งใจอย่างที่สุด และกลับสู่การเจรจาเพื่อแสวงหาความร่วมมือระหว่างกัน”

กลุ่ม TPLF มีอำนาจเหนือเอธิโอเปียตั้งแต่ปี 1991 ถึง 2018 แต่สูญเสียอิทธิพลเหนือรัฐบาลกลางเมื่อนายกรัฐมนตรี อบีย์ อาห์เหม็ด ขึ้นมามีอำนาจ ในเดือนเมษายน กลุ่ม TPLF ได้ขับไล่คณะบริหารที่ได้รับการแต่งตั้งจากรัฐบาลกลางออกจากทีเกรย์ และกลับมาควบคุมพื้นที่นั้นได้อีกครั้ง

ในสงครามระหว่างกองทัพเอธิโอเปียและกลุ่ม TPLF ตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2020 ถึงพฤศจิกายน 2022 สหภาพแอฟริกาประเมินว่ามีผู้เสียชีวิตมากกว่า 600,000 คน แม้ว่าข้อตกลงสันติภาพพรีทอเรียจะยุติการสู้รบ แต่ข้อกำหนดสำคัญหลายประการยังไม่ได้รับการดำเนินการ ซึ่งรวมถึงการปลดอาวุธของกลุ่ม TPLF และการส่งผู้พลัดถิ่นหลายแสนคนกลับคืนสู่ถิ่นฐานเดิม.