กำจัดกาก...แบบกากๆ

แต่เมื่อมีโรงงานอุตสาหกรรมเพิ่มขึ้นสิ่งที่จะตามมาคือมลพิษ ดังนั้นกระบวนการสำคัญที่ต้องไม่ลืมคือการบริหารจัดการที่ดี เข้มงวด ต้องจริงจังและจริงใจ และต้องยอมรับว่าที่ผ่านมานั้นปัญหาใหญ่ของมลพิษที่เกิดขึ้นจากโรงงานอุตสาหกรรมนั้นมาจากการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมที่เกิดขึ้นในหลายพื้นที่

จากสถิติของทีดีอาร์ไอ หรือสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย พบว่า ปริมาณกากอุตสาหรกรมในปี 2559 จำนวน 2.8 ล้านตันนั้นถูกกำจัดอย่างถูกต้องเพียง 1 ล้านตันเท่านั้น ส่วนที่เหลือนั้น 60% เป็นของเสียอันตรายที่ไม่มีการขออนุญาตนำไปกำจัด และมีการลักลอบนำไปทิ้งเพื่อลดค่าใช้จ่าย โดยขยายพื้นที่ลักลอบทิ้งกว้างออกไกลจากเดิม ซึ่งในส่วนนี้ส่งผลกระทบกับสิ่งแวดล้อมอย่างมาก

นอกจากนี้ยังพบว่า ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมานั้นมีการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมถึง 92 ครั้ง แต่ละครั้งจะสร้างความเสียหายให้กับสิ่งแวดล้อมและประชาชนในพื้นที่โดยรอบอย่างรุนแรง จะเห็นได้จากในช่วง 2-3 เดือนที่ผ่านมานั้นมีการลักลอบทิ้งของเสียอันตรายในพื้นที่อำเภอพัฒนานิคม จังหวัดลพบุรี ที่เป็นถังเหล็กบรรจุของเสียอันตรายจากการประกอบกิจการโรงงาน เช่น ตัวทำละลายสี กาว ที่มีขนาด 200 ลิตร จำนวนถึง 360 ถัง และยังมีถังพลาสติกขนาด 200 ลิตรอีกถึง 40 ถัง รวมของเสียประมาณ 8 หมื่นลิตร

และยังพบว่าบรรดาถังเหล่านั้นส่วนใหญ่อยู่ในสภาพที่บุบและแตก มีสารเคมีไหลออกมาขังเป็นบ่อ และมีบางส่วนซึมลงดินและแหล่งน้ำใกล้เคียง หากปล่อยไว้นานจะกระจายเป็นวงกว้างจนไม่สามารถควบคุมได้ แม้ว่ากรมโรงงานอุตสาหกรรมในฐานะที่กำกับดูแลในเรื่องนี้จะออกมาระบุว่าจะรีบดำเนินการขนย้ายสารเคมีบางส่วนเช่นคราบน้ำมันออกไปเพื่อลดผลกระทบ และส่วนที่้เหลือเจ้าของพื้นที่และผู้ที่เกี่ยวข้องต้องเป็นผู้รับผิดชอบ

ดังนั้นจึงทำให้เกิดความกังวลว่า ของเสียเหล่านี้ล้วนเป็นสิ่งที่สร้างความเสียหายและกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอย่างรุนแรง ทั้งคุณภาพดิน น้ำ พืช อากาศ ล้วนแล้วแต่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชนในพื้นที่ทั้งสิ้น ยังไม่รวมถึงงบประมาณที่จะต้องนำไปฟื้นฟูจำนวนมหาศาล

ซึ่งการดำเนินการกำจัดนั้นต้องรีบทำอย่างเร่งด่วน ทุกหน่วยงานต้องบูรณาการการทำงาน โดยเฉพาะกรมโรงงานอุตสาหกรรมที่มีหน้าที่ในการกำกับดูแลเรื่องการกำจัดกากอุตสาหกรรม ควรที่จะเป็นแม่งานในการประสานให้ทุกหน่วยงานมารวมกันดำเนินการเสียก่อน อย่ารอหาคนผิดมาเป็นคนกำจัด ควรกำจัดก่อนแล้วค่อยเรียกเก็บค่าดำเนินงานหรือค่าความเสียหายจากการกระทำผิดภายหลังจะดีกว่าหรือไม่

นี่ขนาดตะแบงว่ามีระบบจีพีเอสติดตามรถขนกากที่เข้ามาลงทะเบียนกว่า 5,000 คันแล้ว ยังปล่อยให้มีการนำกากอุตสาหกรรมมาลักลอบทิ้งไปทั่ว อย่าเอาชีวิตประชาชนมาเป็นเครื่องต่อรอง เพราะไม่รู้ว่าจะนานแค่ไหนจึงจะหาคนผิดมาลงโทษได้ หรือจะรอให้เกิดความเสียหายต่อชีวิตประชาชนในพื้นที่เสียก่อนแล้วค่อยดำเนินการ การบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพและเข้มงวด รวมถึงจิตสำนึกที่ดี จึงจะรอดพ้นจากวิกฤตโลกแปรปรวน

ชีวิตประชาชนคงรอถึงวันนั้นไม่ได้แน่.

บุญช่วย ค้ายาดี