เมื่อปูตินประกาศ S-300 ของรัสเซีย เหนือกว่า Patriot ของสหรัฐฯ!

เพราะต่างฝ่ายต่างยืนยันว่าจะต้องเอาชนะในสมรภูมิก่อนแล้วจึงจะคิดถึงการต่อรองกันบนโต๊ะเจรจา

แม้แต่ประธานาธิบดีโจ ไบเดนยังพูดต่อหน้าประธานาธิบดีเซเลนสกีของยูเครนที่ทำเนียบขาวว่าการเจรจาจะเกิดขึ้นก็ต่อเมื่อยูเครนสามารถยึดพื้นที่สำคัญ ๆ ในยูเครนกลับจากรัสเซียเท่านั้น

ไม่มีใครรู้ว่าระหว่าง Patriot ของสหรัฐฯกับ S-300 ของรัสเซียนั้นใครจะมีศักยภาพของการทำลายล้างสูงกว่ากัน

แต่ที่แน่ ๆ ก็คือว่าหากทั้งสองฝ่ายพยายามจะพิสูจน์ว่าใครมีอาวุธเหนือชั้นกว่าใครก็หมายความว่าทหารยูเครนและรัสเซียจะต้องเผชิญกับความสูญเสียเพิ่มขึ้นอีกอย่างมาก

เท่ากับว่าสมรภูมิรบของยูเครนกลายเป็นโชว์รูมของการประชันขันแข่งอาวุธของสหรัฐฯกับรัสเซียอย่างบ้าคลั่งกันเลยทีเดียว

แต่เมื่อต่างฝ่ายต่างมีเดิมพันที่สูงลิ่ว การประชันกันด้านอาวุธจึงกลายเป็นเครื่องมือต่อรองที่สำคัญกว่าความสามารถทางการทูต

ในช่วงก่อนเกิดสงคราม รัสเซียพยายามโน้มน้าวชาวยูเครนว่าสหรัฐฯ กำลังใช้พวกเขาเป็น “เบี้ยประกันทางภูมิรัฐศาสตร์”

และเตือนว่าอเมริกาไม่ใช่เพื่อนแท้

และพร้อมจะทิ้งยูเครนเหมือนกับที่เคยทำกับอัฟกานิสถานมาเมื่อไม่นานมานี้เอง

(ความจริง รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯแอนโทนี บลิงเคนบอกว่าถ้าสหรัฐฯไม่เลิกยุ่งกับอัฟกานิสถานก็อาจจะไม่มีอาวุธและทรัพยากรอื่น ๆ มาช่วยยูเครนเหมือนกับที่ทำอยู่วันนี้)

ผ่านมา 10 เดือน วอชิงตันทุ่มงบประมาณ 65 พันล้านดอลลาร์ลงไปในสนามรบยูเครน

ไบเดนกับเซเลนสกีนั่งในห้องที่ทำเนียบขาวโดยที่ฝ่ายสหรัฐฯยืนยันว่าจะยืนเคียงข้างยูเครน “ไม่ว่าจะนานเพียงใดก็ตาม” (as long as it takes)

“ปีนี้ได้นำความทุกข์ยากและความสูญเสียมาสู่ชาวยูเครนโดยไม่จำเป็น” ไบเดนกล่าวในการแถลงข่าวร่วมกันในทำเนียบขาว

 "แต่ผมต้องการให้ท่านรู้ว่าคนอเมริกันอยู่กับคุณทุกย่างก้าว และเราจะอยู่เคียงคู่กับคุณตราบเท่าที่จำเป็น" ไบเดนย้ำ

แต่เซเลนสกีก็ใช่จะไม่ตระหนักว่าคำมั่นสัญญาของผู้นำสหรัฐฯย่อมปรับเปลี่ยนได้ตามสถานการณ์และผลการเลือกตั้งทุก 4 ปี

เพราะเซเลนสกีเคยสัมผัสอดีตประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์มาก่อนหน้านี้แล้ว

ความผูกพันและมุ่งมั่นของวอชิงตันย่อมแปรเปลี่ยนไปตามคำนิยามของผลประโยชน์ของสหรัฐฯภายใต้การนำของประธานาธิบดีที่เปลี่ยนได้ตลอดเวลา

อีกทั้งต้องไม่ลืมว่าพันธมิตรของสหรัฐกำลังเผชิญกับฤดูหนาวที่ยาวนานและยากลำบากจากราคาพลังงานที่สูงและความเจ็บปวดทางเศรษฐกิจที่ตามมา

และการสำรวจความเห็นของคนอเมริกันก็พบว่าอย่างน้อย  1 ใน 3 ไม่สนับสนุนความช่วยเหลืออย่างต่อเนื่องของสหรัฐฯ แก่ยูเครน

และครึ่งหนึ่งของผู้ตอบคำถามบอกว่าต้องการให้ยูเครนยุติสงครามและบรรลุสันติภาพ "โดยเร็วที่สุด"

สมาชิกสภาคองเกรสสหรัฐฯนั้นแม้ว่าทั้งสองพรรคคือเดโมแครตและรีพับบลิกันจะเห็นพ้องในภาพใหญ่ว่าควรสกัดอิทธิพลรัสเซียด้วยการสนับสนุนยูเครน

แต่ฝ่ายรีพับบลิกันจำนวนหนึ่งก็ต้องการให้มีการตรวจสอบการใช้เงินช่วยเหลือยูเครนอย่างเข้มงวดกว่าที่ผ่านมา

ส.ส. และ ส.ว. รีพับบลิกันหลายคนออกมาพูดตรงกันว่า “เราต้องการช่วยเหลือยูเครน แต่เราไม่ต้องการเขียนเช็คเปล่าให้โดยไม่มีการตรวจสอบอย่างรัดกุม”

จึงเห็นได้ว่าเซเลนสกีใช้เวทีการปราศรัยกับสภาคองเกรสวันนั้นเพื่อจะตอกย้ำว่าเงินช่วยเหลือของสหรัฐฯ “ไม่ใช่เงินบริจาคเพื่อการกุศล”

หากแต่เป็น “เงินลงทุน” เพื่อการปกปักรักษาค่านิยมของสหรัฐฯและโลกตะวันตกว่าด้วยประชาธิปไตยและเสรีภาพ

ในช่วงปีที่ผ่านมา สภาคองเกรสได้อนุมัติเงินประมาณ 67 พันล้านดอลลาร์ในด้านเศรษฐกิจ การทหาร และความช่วยเหลือทางเศรษฐกิจแก่ยูเครน

แพคเกจการใช้จ่ายปี 2023 ของสภาคองเกรสพร้อมที่จะผ่านในสภาอย่างไม่ยากเย็นนักจะรวมถึงเงินช่วยเหลือยูเครนเพิ่มเติมอีก 4.5 หมื่นล้านดอลลาร์

แต่การจะได้รับความช่วยเหลือเพิ่มเติมในปีใหม่อาจเป็นเรื่องที่ท้าทายกว่าที่คิด

ในเดือนพฤษภาคม พรรครีพับลิกัน 57 คนในสภาผู้แทนราษฎร 435 ที่นั่ง และ 11 คนในวุฒิสภา 100 ที่นั่งลงมติไม่เห็นด้วยกับชุดความช่วยเหลือแบบ “แยกเดี่ยว”

และแบบสำรวจระบุว่าการสนับสนุนของพรรครีพับลิกันในการให้ความช่วยเหลืออย่างต่อเนื่องได้ลดลงตั้งแต่นั้นมา

ในการสำรวจที่จัดทำขึ้นในเดือนพฤศจิกายน ผู้มีสิทธิเลือกตั้งจากพรรครีพับลิกันเกินครึ่งสนับสนุนความช่วยเหลือแก่ยูเครน ลดลงจาก 80% ในเดือนมีนาคม

สำหรับการเมืองแบบอเมริกันนั้น ไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจที่คนของพรรครีพับลิกันบางคนในเส้นทางการหาเสียงเลือกตั้งกลางเทอมเมื่อเดือนที่แล้วสงสัยอย่างเปิดเผยว่าเหตุใดสหรัฐฯ จึงทุ่มเงินมหาศาลในประเทศที่ห่างไกล

แทนที่จะใช้เงินทุนเพื่อความมั่นคงชายแดนและต่อสู้กับอาชญากรรมที่บ้าน

เซเลนสกีคงได้ศึกษาแนวโน้มเช่นนี้ในสภาคองเกรสอเมริกันพอสมควร

ดังนั้นในคำปราศรัยของเขาจึงพยายามเจาะลงไปในประเด็นที่ตอบโจทย์และข้อสงสัยเหล่านั้น

“เรามีปืนใหญ่ แต่ยังไม่พอที่จะขับไล่การุกรานจากรัสเซีย” เซเลนสกีประกาศกลางสภาคองเกรส

และเสริมต่อทันทีว่า “เพื่อให้กองทัพรัสเซียถอนกำลังออกไปอย่างสมบูรณ์ จำเป็นต้องมีปืนและกระสุนเพิ่มเติม”

น่าสังเกตเช่นกันว่าในคำปราศรัยของเซเลนสกีนั้นคำว่า “การสู้รบ” มีการเอ่ยถึงถี่กว่าคำว่า “สันติภาพ” หลายเท่านัก

หรืออาจจะเป็นเพราะผู้นำยูเครนคนนี้สรุปตั้งแต่ก่อนจะบินมาลงวอชิงตันแล้วว่าเขาต้องเน้นการปกป้องค่านิยมตะวันตกมากกว่าความอยู่รอดของยูเครน

ฟังจากเสียงตอบรับของนักการเมืองอเมริกันวันนั้น การประเมินของ “อดีตนักแสดงตลก” อย่างเซเลนสกีก็ “จับเส้น” ผู้ฟังเขาไม่ผิดเท่าไหร่นัก