ท่ามกลางกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก ทั้งสงครามการค้าและเทคโนโลยีที่เข้มข้น รวมถึงการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของเทคโนโลยียานยนต์ไฟฟ้า (EV) และปัญญาประดิษฐ์ (AI) ทำให้อุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์และเซมิคอนดักเตอร์กลายเป็นยุทธศาสตร์สำคัญที่ทุกประเทศต่างมุ่งแย่งชิงการลงทุนและฐานการผลิต ประเทศไทยเองก็ไม่รอช้าที่จะใช้จุดแข็งที่มีอยู่เพื่อคว้าโอกาสทองครั้งนี้ โดย สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (บีโอไอ) จึงได้จัดเวที BOI Forum ขึ้น เพื่อระดมสมองและผนึกกำลังระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และภาควิชาการ มุ่งหาแนวทางผลักดันประเทศไทยให้เป็นศูนย์กลางการผลิตอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงและเซมิคอนดักเตอร์ของภูมิภาค
โดยเฉพาะในกลุ่มแผ่นวงจรอิเล็กทรอนิกส์ (PCB) และเซมิคอนดักเตอร์ขั้นสูง ซึ่งได้รับความสนใจจากนักลงทุนทั่วโลกอย่างล้นหลาม โดยมีมูลค่าการลงทุนในกลุ่ม PCB ตั้งแต่ปี 2565-มิ.ย.2568 สูงถึงกว่า 2 แสนล้านบาท ซึ่งเป็นสัญญาณที่ชัดเจนว่าประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ "คลื่นการลงทุนครั้งใหญ่"
ปัจจัยสำคัญที่ส่งผลให้อุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ในตลาดโลกขยายตัวสูงคือ การเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยี โดยเฉพาะดิจิทัลและ AI ที่เข้ามาเปลี่ยนพฤติกรรมและความต้องการสินค้าของผู้บริโภคภาคอุตสาหกรรมใหม่ๆ ที่เติบโตอย่างรวดเร็ว เช่น ยานยนต์ไฟฟ้าทุกประเภท แบตเตอรี่ ดาต้าเซ็นเตอร์ ระบบอัตโนมัติและหุ่นยนต์ ซึ่งทำให้ความต้องการชิปและชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์เพิ่มสูงขึ้นมาก ตลอดจนปัจจัยด้านสงครามการค้าโลกและสงครามเทคโนโลยี (Trade War & Tech War) ที่มีผลต่อความมั่นคงและเศรษฐกิจ ในขณะที่หลายบริษัทต้องปรับห่วงโซ่อุปทานเพื่อกระจายความเสี่ยงทางธุรกิจ
นฤตม์ เทอดสถีรศักดิ์ เลขาธิการบีโอไอ ได้ฉายภาพวิสัยทัศน์ที่มุ่งมั่นให้ประเทศไทยเป็น Regional Hub for Smart Electronics Production โดยชี้ให้เห็นถึงจุดแข็งที่สำคัญหลายประการ ได้แก่ โครงสร้างพื้นฐานที่แข็งแกร่งทั้งระบบน้ำ ไฟฟ้า พลังงานสะอาด นิคมอุตสาหกรรม ระบบโลจิสติกส์ และห่วงโซ่อุปทานที่ครอบคลุม, มาตรการสนับสนุนจากภาครัฐ มีการตั้งบอร์ดเซมิคอนดักเตอร์ เพื่อกำหนดนโยบายและยุทธศาสตร์ที่ชัดเจน และอยู่ระหว่างการจัดทำแผนยุทธศาสตร์ร่วมกับผู้เชี่ยวชาญระดับโลก
“บีโอไอและหน่วยงานภาครัฐมีความมุ่งมั่นในการสนับสนุนอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง โดยมีการตั้งบอร์ดเซมิคอนดักเตอร์ เพื่อกำหนดยุทธศาสตร์ เป้าหมายที่ชัดเจน การพัฒนาบุคลากรทักษะสูงรองรับอุตสาหกรรม การออกมาตรการสนับสนุนที่ตรงจุด และการปรับปรุงกฎระเบียบต่างๆ ให้เอื้อต่อภาคธุรกิจ ซึ่งแผนยุทธศาสตร์ที่บีโอไอทำร่วมกับบริษัทที่ปรึกษาระดับโลกและคณะผู้เชี่ยวชาญใกล้เสร็จ พร้อมนำเสนอบอร์ดภายใน 1-2 เดือนนี้ ยุทธศาสตร์ใหม่นี้จะช่วยตอกย้ำว่า ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงของโลก ไทยมีความพร้อมที่จะเป็นผู้นำในอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงอย่างครบวงจร ซึ่งไม่ใช่แค่ฐานผลิต แต่รวมถึงการเป็นศูนย์กลางการวิจัยและพัฒนา ศูนย์กลางการพัฒนาบุคลากรทักษะสูง และซัพพลายเชนหลักของภูมิภาค”
ความต้องการปรับห่วงโซ่อุปทานของโลก การที่บริษัทต่างๆ ต้องการกระจายความเสี่ยง ทำให้ประเทศไทยเป็นจุดหมายปลายทางที่น่าสนใจ นอกจากนี้ ผู้แทนจากภาคเอกชนและภาควิชาการต่างร่วมแสดงความเห็นที่สอดคล้องกันว่า ประเทศไทยมีโอกาสสูงที่จะเป็นฐานการผลิตในยุค Physical AI และ Humanoid Robotics ที่กำลังเติบโต โดยเฉพาะในด้านการออกแบบชิป (IC Design), การประกอบชิป (IC Packaging) และการผลิตชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ (EMS)
ทั้งนี้ ความท้าทายที่สำคัญที่สุดคือการพัฒนาบุคลากร สุรินทร์ คำฝอย รองผู้อำนวยการสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (NXPO) ย้ำว่า "There is no right time. There is only right now" หรือไม่มีเวลาที่เหมาะสม มีแต่ต้องลงมือทำทันที และนี่คือสิ่งที่ประเทศไทยกำลังทำ โดยมีแผนผลิตและพัฒนากำลังคนกว่า 80,000 คนภายใน 5 ปี เพื่อป้อนเข้าสู่อุตสาหกรรมในอนาคต
การก้าวสู่การเป็นผู้นำด้านอิเล็กทรอนิกส์และเซมิคอนดักเตอร์ของไทยจึงไม่ใช่เพียงแค่ความฝัน แต่เป็นเป้าหมายที่อยู่ไม่ไกลเกินเอื้อม หากทุกฝ่ายร่วมมือกันอย่างต่อเนื่องและจริงจัง ประเทศไทยจะสามารถช่วงชิงโอกาสและสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันระดับโลกได้อย่างยั่งยืน.
ณัฐวัฒน์ หาญกล้า
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ยาแรงหรือแค่ยาแก้ปวด?
ท่ามกลางภาวะสุญญากาศทางเศรษฐกิจที่ผู้ประกอบการขนาดกลางและขนาดย่อม (SME) ไทยต้องเผชิญกับมรสุม "วิกฤตซ้ำซ้อน" มาอย่างยาวนาน ตั้งแต่บาดแผลเรื้อรังจากโรคระบาดที่ยังไม่ทันสมานดี กลับต้องมาถูกซ้ำเติมด้วยวิกฤตพลังงานโลกที่ทำให้ต้นทุนการผลิตและค่าขนส่งพุ่งทะยานอย่างควบคุมไม่ได้ สถานการณ์ในวันนี้ไม่ใช่เพียงแค่การกำไรลดลง แต่คือการดิ้นรนเพื่อความอยู่รอดในสภาวะที่ "สภาพคล่องติดขัด หนี้เสียติดหล่ม และหนี้นอกระบบกลายเป็นกับดัก"
กระตุ้นท่องเที่ยวขับเคลื่อนเศรษฐกิจ
อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว ถือเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญของเศรษฐกิจไทย ทั้งในด้านการสร้างรายได้ การจ้างงาน และการกระจายเม็ดเงินสู่ภูมิภาคต่างๆ ของประเทศ ภายหลังการฟื้นตัวของภาคการท่องเที่ยวทั่วโลก
โซลาร์รูฟท็อป ฝ่าวิกฤตค่าไฟฟ้าแพง
สถานการณ์สงครามตะวันออกกลางส่งผลให้ราคาพลังงานเพิ่มขึ้นหลายเท่าตัว ทั่วโลกต่างได้รับผลกระทบกันถ้วนหน้า ซึ่ง คุรุจิต นาครทรรพ ผู้อำนวยการสถาบันปิโตรเลียมและพลังงานแห่งชาติ คาดการณ์ว่าสถานการณ์คงจะยืดเยื้อไม่จบภายในปี 2569 จะทำให้วิกฤตราคาพลังงานลากยาว ดังนั้นประเทศไทยต้องเร่งปรับตัวเพื่อรองรับกับวิกฤตดังกล่าว
เมื่อ‘การมีงาน’ไม่ได้แปลว่า‘มั่นคง’?
เพิ่งจะผ่านพ้นวันที่ 1 พฤษภาคมไป ซึ่งแน่นอนว่า “แรงงาน” ในสังคมไทยนับว่ามีความสำคัญอย่างมากในฐานะกำลังสำคัญของเศรษฐกิจ แต่ในวันแรงงานปี 2569 คำถามของคนทำงานจำนวนไม่น้อยอาจไม่ใช่เพียง “ยังมีงานทำหรือไม่” หากเป็น “รายได้ที่มีอยู่ วันนี้ยังพอรับมือกับความไม่แน่นอนข้างหน้าได้แค่ไหน?”
หนึ่งทศวรรษค่าจ้างขั้นต่ำไทย
ในช่วงกว่าทศวรรษที่ผ่านมา ‘ค่าจ้างขั้นต่ำ’ ของประเทศไทยถูกวางบทบาทให้เป็นทั้งเครื่องมือคุ้มครองแรงงานและกลไกขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก ตัวเลขที่ปรับเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องอาจสะท้อนภาพของความก้าวหน้าในเชิงนโยบาย
เมื่อดาต้าไม่ได้มาแค่สร้างตึก
ย้อนกลับไปเมื่อ 2-3 ปีก่อน เราอาจได้ยินข่าวการลงทุนดาต้าเซ็นเตอร์ (Data Center) ในไทยระดับ “หมื่นล้าน” จนคุ้นหู แต่ภาพเหล่านั้นมักจะเป็นเพียงตัวเลขบนกระดาษหรือไซต์ก่อสร้างขนาดใหญ่ในแถบเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) แต่ว่าในปี 2026 นี้ ทิศทางได้เปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง เมื่อยักษ์ใหญ่อย่าง DayOne Data Center ร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ประกาศเฟ้นหาบุคลากรไทยกว่า 500 ตำแหน่ง