'เอกนิติ' ที่ 'ดาวอส'

โดยมีผู้ร่วมเสวนาคือ พี่โจ้ Thana Thienachariya และพี่ Tonson Santitarn Sathirathai และพี่กระทิง Session นี้มันส์มากครับ ทำให้เราเห็นภาพใหญ่ตั้งแต่ Global ไปจนถึงนโยบายท้องถิ่น

PART 1: DAVOS INTELLIGENCE (โลกแบ่งขั้ว อาเซียนคือทางรอด)

เมื่อโลกแบ่งขั้วรุนแรงกว่าที่คิด บรรยากาศใน Davos ปีนี้ เต็มไปด้วย Drama และความตึงเครียด (Fragmentation) ที่สัมผัสได้จริง

Decoupling is Real: ผู้นำโลกไม่ได้แค่เจรจาเรื่องกำแพงภาษี (Tariff) แบบเดิมๆ อีกต่อไป แต่ยกระดับสู่การกีดกัน (Sanction) และบีบให้เลือกข้างชัดเจนระหว่าง US และ China

The "Menu" Theory: ประโยคเด็ดที่สั่นสะเทือนวงประชุมคือ "ถ้าคุณไม่ได้นั่งอยู่บนโต๊ะเจรจา คุณก็จะกลายเป็นอาหารบนเมนู" (If you are not at the table, you are on the menu) สะท้อนความโหดร้ายของ Geopolitics (ภูมิศาสตร์การเมือง) ยุคใหม่

Safe Haven Hunt: เมื่อสหรัฐฯ และจีน แยกกันเดินชัดเจน นักลงทุนกำลังมองหา "Safe Haven" หรือหลุมหลบภัย ซึ่งหวยมาออกที่ภูมิภาคเราครับ

1.2 ASEAN Centrality: จุดขายคือ "ความเป็นกลาง" ท่ามกลางโลกที่แตกแยก ASEAN กลับเนื้อหอมที่สุดเพราะสถานะ Neutral Zone

Team Thailand: ครั้งนี้ไทยไปในรูปแบบทีม (พี่เอก, พี่กระทิง, SCG, KBank, etc) มีการทำ "Thailand Deck" เพื่อให้ข้อมูลเป็นหนึ่งเดียวกัน และต้องปรับแก้ Speech ทุกวัน ตามสถานการณ์โลกที่เปลี่ยนรายชั่วโมง ทำให้มีการวาง Thailand's Position อย่างชัดเจน

 Thailand’s Position: ไทยมีความได้เปรียบเวียดนามในแง่ Infrastructure และความสามารถที่เป็นเอกลักษณ์คือ "ค้าขายได้กับทุกฝ่าย" (ทั้ง US & China) นักลงทุนมองว่าไทยมีจุดแข็งเรื่อง Food Security (อาหาร/Pet Food), Wellness และ Bio-Solution

พี่เอกแชร์ว่า อาเซียนมีถนนเชื่อมกันแล้ว (Physical Connectivity) แต่สิ่งที่ขาดคือ Digital Connectivity (การเชื่อมต่อดิจิทัล) เราต้องสร้าง ASEAN Digital Roadmap ร่วมกัน ทั้งเรื่อง Digital ID, Cross-border Payment (การชำระเงินข้ามประเทศ) และ Data Governance เพื่อให้ตลาด 680 ล้านคนเชื่อมต่อกันอย่างไร้รอยต่อ

PART 2: THE NEW INVESTMENT CYCLE (โอกาสรอบใหม่ในรอบ 40 ปี)

พี่เอกเปรียบเทียบเศรษฐกิจไทยว่า เหมือน "รถยนต์ที่คนขับแก่และเครื่องยนต์เก่า" เรากำลังเผชิญกับเหตุการณ์ Dejavu ทางประวัติศาสตร์

2.1 History Rhymes: เมื่อประวัติศาสตร์หมุนวนกลับมาที่จุดเดิม

"History doesn't repeat itself, but it often rhymes" (ประวัติศาสตร์ไม่ซ้ำรอยเดิมเป๊ะๆ แต่มันมักคล้องจองกัน)

พี่เอกชี้ให้เห็นความเชื่อมโยงระหว่าง "ความเป็นกลาง (Neutrality)" กับ "เงินทุนไหลเข้า (Capital Inflow)" ใน 2 ยุคสมัย:

 ยุค 1980s: Plaza Accord (Japan vs. USA)

สถานการณ์: สหรัฐฯ บีบญี่ปุ่นให้ค่าเงินเยนแข็งค่ามหาศาล ญี่ปุ่นอยู่ไม่ได้ ต้นทุนผลิตพุ่ง

ทำไมหวยออกที่ไทย?: เพราะเรามีความเป็นกลางและรัฐบาลยุคนั้นเตรียม Eastern Seaboard (ท่าเรือแหลมฉบัง/นิคมฯ) ไว้รองรับพอดี

Result: ญี่ปุ่นแห่มาไทย จนเรากลายเป็น "Detroit of Asia" และเศรษฐกิจโตระเบิด

ยุค 2020s: Trade War & Decoupling (China vs USA)

สถานการณ์: ภาพเดิมฉายซ้ำ เปลี่ยนคู่ชกเป็น จีน vs. สหรัฐฯ เครื่องมือคือ Tariff และ Tech War ทำให้โรงงานในจีน (China Plus One) ต้องหาบ้านใหม่

ทำไมหวยกำลังจะออกที่ไทยอีกรอบ?: เพราะ The "Neutrality" Asset ไทยรอดมาตลอดเพราะความเป็นกลาง และภูมิศาสตร์ (Geography) ที่เป็นศูนย์กลาง Logistics

2.2 กับดักความสำเร็จในอดีต

แม้ Pattern จะเหมือนเดิม แต่ "ความพร้อม" เราต่างไป พี่เอกเตือนสติด้วย Data จริง

The Opportunity: นิคมอุตสาหกรรมไทยเนื้อหอมมาก นักลงทุนวิ่งหาที่ดินกันเต็มไปหมด แต่โจทย์ครั้งนี้ต่างจากเดิม คือเขาต้องการ Sector ที่เฉพาะเจาะจง และต้องการ Clean Energy

The Bottleneck: เรากินบุญเก่ามา 40 ปี เครื่องยนต์เดิมมัน Overload หากไม่เร่งสร้าง New Infrastructure (ท่าเรือเฟสใหม่, รถไฟทางคู่, Smart Grid, Green Energy) เงินทุนรอบนี้จะไหลไปเวียดนามหรืออินโดนีเซียแทน เพราะ "ความเป็นกลาง" ดึงดูดความสนใจได้ แต่ "Infrastructure" คือตัวปิดการขาย

2.3 สร้างเครื่องยนต์ใหม่ ขับเคลื่อนใน 2 มิติหลัก:

1.Green Economy (ไฟต์บังคับ ไม่ใช่ทางเลือก)

Pain Point: Global Supply Chain จะไม่มาถ้าไม่มี Green Energy ที่ตรวจสอบได้ (Traceable)

Solution: ปลดล็อก Direct PPA ให้เอกชนซื้อขายไฟสะอาดกันเอง และใช้โมเดล Thailand Future Fund (TFF)

ระดมทุนสร้าง Solar Farm/Floating Solar โดยใช้รายได้อนาคตมาจ่ายผลตอบแทน (Securitization) ไม่ต้องใช้งบประมาณแผ่นดิน

2.AI & Digital Infrastructure

Action: ไทยต้องเป็นแกนนำสร้าง ASEAN Digital ID & Payment เพื่อให้ e-Commerce ไหลลื่น และสร้าง AI Governance & Foundation(Compute Power/Data Center)

ระวังกับดัก Data Center ที่ "กินไฟเท่าเมือง แต่จ้างคนแค่ 20 คน" ---BOI ต้องบังคับเงื่อนไข Tech Transfer และการจ้างงาน High Skill เท่านั้น

PART 3: HUMAN CAPITAL ENGINEERING (วิศวกรรมคน)

เมื่อเครื่องยนต์ใหม่พร้อม เราต้อง Upgrade "คนขับ" ด้วย พี่เอกเสนอโมเดลที่ใช้ Gamification (เทคนิคจูงใจเปลี่ยนพฤติกรรมคน) และ Behavioral Economics (เศรษศาสตร์ทางการวิเคราะห์พฤติกรรมมนุษย์) แทนการแจกเงินแบบเดิมๆ

3.1 Skill Bridge & The "Skill Plus" Model

การแจกเงินให้เปล่า (Helicopter Money) ไม่ยั่งยืน  รัฐต้องใช้ "กิเลส" (ความอยาก) มาเปลี่ยนพฤติกรรม:

 Incentive Design: รัฐช่วยจ่ายค่าเรียน (Co-pay) แต่เงื่อนไขคือ "ต้องมาเรียน" เมื่อเรียนจบจะได้สิทธิ์ "กู้เงินดอกเบี้ยต่ำ (Top-up Loan)"

 Platform Integration: ไม่ต้องสร้างแอปใหม่ แต่ฝัง (Embed) การเรียนรู้ลงใน Super App ที่ชาวบ้านใช้อยู่แล้ว(เป๋าตัง/ถุงเงิน) ป้าน้ำขายของที่จตุจักร แค่กดปุ่มในแอปก็เข้าถึงได้

Data-Driven: รัฐใช้ Data ระบุตัวตน ร้านไหนยอดตก--แนะนำคอร์ส "ถ่ายรูปสินค้า/ยิง Ads" ร้านไหนเงินหมุนไม่ทัน--แนะนำคอร์ส "บัญชี"

 Sandbox Result: จากการทดลองกับ Rider และร้านค้า 1 แสนคน พบว่าร้านที่ผ่านการอบรมมียอดขายเพิ่มขึ้นเฉลี่ย 500-600 บาทต่อวัน (เดือนละ 15,000-18,000 บาท) ซึ่งมากพอจะจ่ายดอกเบี้ยและเหลือเป็นกำไร

Equation: พิสูจน์สมการ Skills = Cash Flow

3.2 Silver Plus: สูงวัยมีไฟ

ดึงศักยภาพผู้สูงวัย (Active Aging) มาทำงานในจุดที่ AI ทำไม่ได้ โดยใช้ Unfair Advantage (ความชำนาญเฉพาะตัว) ของพวกเขา:

Patience & Focus: ฝึกเป็น Coffee Taster หรือ Barista เพราะมีความใจเย็นและความละเอียด (Sensory) สูงกว่าคนรุ่นใหม่

Service Mind: มีความเป็นเจ้าบ้านที่ดี สร้าง Storytelling และ Experience ที่แตกต่าง

PART 4: FINANCIAL & FISCAL INNOVATION(นวัตกรรมการคลัง)

ในฐานะอดีตคนคลัง พี่เอกเน้น "วินัยการคลัง" และการใช้เครื่องมือทางการเงินแก้ปัญหา โดยไม่ต้องใช้งบประมาณฟุ่มเฟือย:

พี่เอกย้ำเสมอว่า "Fiscal Discipline (วินัยการคลัง)" คือปราการด่านสุดท้าย ห้ามพังเด็ดขาด

ดังนั้นทุก Solution จึงใช้หลักการ Financial Engineering ที่ "ใช้เงินน้อย แต่ได้ Impact เยอะ"

4.1 Debt Solution: "ปิดหนี้ไว ไปต่อได้"

ไม่ใช่การยกหนี้แบบประชานิยม (Moral Hazard) แต่ใช้กลไก "The Bad Bank"

ดึงหนี้เสีย (NPL) ออกจากแบงก์โดยใช้เงินกองทุน FIDF (เงินเหลือจากโครงการคุณสู้เราช่วย) มาบริหาร

 Gamified Rehabilitation: ใช้สัญญาใจ รัฐยอม Haircut หนี้ก้อนใหญ่ แต่มีเงื่อนไขคือต้องเข้าคอร์ส Financial Literacy และผ่อนตรงเวลา ถ้าทำได้ตามเป้า หนี้จะลดจริงและเครดิตบูโรกลับมาดี

4.2 SME Credit Boost (Precision Guarantee)

แบงก์มีสภาพคล่องล้นแต่ไม่กล้าปล่อยกู้ SME เพราะกลัวความเสี่ยง

 Solution: รัฐใช้เงิน FIDF มาเป็น "Insurer" ผ่าน บสย. แต่ทำแบบ "Targeted Guarantee" คือค้ำประกันเฉพาะกลุ่ม S-Curve Industries เท่านั้น เพื่อ De-risk (ลดความเสี่ยง) ให้แบงก์และชี้นำทิศทางเศรษฐกิจใหม่

4.3 ท้องถิ่น (อปท.) มีเงินสะสมค้างท่อกว่า 4 แสนล้านบาท แต่ไม่กล้าใช้ หรือใช้ไปสร้างถนนลูกรัง

Sendai Model: รัฐเสนอ Co-Investment (50:50) คือ "คนละครึ่งกับท้องถิ่น" รัฐช่วยวางระบบมาตรฐาน

“ท้องถิ่นลงเงิน” เพื่อเปลี่ยนเงินที่นอนนิ่งให้เกิด Economic Asset ในชุมชน เมื่อท้องถิ่นต้องควักเงินตัวเองครึ่งหนึ่ง จะเกิดความเป็นเจ้าของ (Commitment) และรัฐส่วนกลางนำมาตรฐาน (Standard) เข้าไปจับ

PART 5: CAPITAL MARKET & TAX REFORM (ปฏิรูปตลาดทุนและภาษี)

5.1 Trust is the Currency

ตลาดหุ้นไทย PE ต่ำ เพราะขาดความเชื่อมั่น โดยเฉพาะหุ้นเล็ก

Solution: กองทุนพัฒนาตลาดทุน (CMDF) ต้องนำเงินมา Subsidize ค่าจ้าง Professional IR ให้บริษัทจดทะเบียนขนาดเล็ก เพื่อให้ข้อมูลถูกเปิดเผยอย่างโปร่งใสและตรวจสอบได้ สร้าง Trust Infrastructure ให้ตลาด

5.2 TISA: The "Freedom of Choice"

พี่เอกเสนอ Tax Saving Idea ใหม่ เพื่อแก้กับดัก Lose-Lose ของ LTF/SSF (คนซื้อขาดทุน รัฐเสียรายได้)

Concept: เลิกอุ้ม บลจ. คืนอำนาจให้ประชาชน ให้วงเงินลดหย่อน (เช่น 2 แสนบาทแรก) ที่....

 "ซื้ออะไรก็ได้" ที่ลงทุนใน ESG หรือ Infra มี "อิสระในการเลือก" (Freedom of Choice) ซื้อหุ้น ESG รายตัวก็ได้

ซื้อกองทุนโครงสร้างพื้นฐาน (Infra Fund) ก็ได้ ซื้อพันธบัตรก็ได้

 Goal: เลิกบังคับซื้อผ่าน บลจ.และให้เงินไหลเข้าสู่การลงทุนคุณภาพโดยตรง

PART 6: Open Data (ปราบ Corruption ด้วยแสงสว่าง)

"แสงสว่างคือยาฆ่าเชื้อที่ดีที่สุด"

 Solution: ไม่ต้องตั้งหน่วยงานปราบโกงเพิ่ม แต่ต้องทำ Open Data งบประมาณและการจัดซื้อจัดจ้างให้เป็น Machine Readable

Crowdsourcing Audit: เมื่อข้อมูลอ่านด้วยคอมพิวเตอร์ได้ AI และภาคประชาชน จะช่วยกันตรวจสอบความผิดปกติได้ทันที (Spotlight Effect) ทำให้คนไม่กล้าโกงเพราะความเสี่ยงสูงกว่าผลตอบแทน

PART 7: บทสรุป

จากการถอดรหัสทั้งหมด พี่เอก สรุปเป็น ยุทธศาสตร์ 5 ด้าน ที่ต้องลงทุนทันที:

1.Green Investment: ลงทุนโครงสร้างพื้นฐานสีเขียว เพื่อรองรับ Global Supply Chain

2.AI & Technology: สร้าง Digital Backbone และ AI Governance ให้ประเทศ

3.Human Capital: Reskill/Upskill ครั้งใหญ่ด้วยโมเดล Skill Bridge

4.Regulatory Reform แก้กฎกติกา ทำ BOI Fast Pass และ Ease of Doing Business (ความยากง่ายในการประกอบธุรกิจ) ให้เกิดขึ้นจริง

5.Inclusive Growth Plus: สร้างการเติบโตที่ทั่วถึงผ่าน SME ผ่านท้องถิ่น และกลุ่มผู้สูงอายุ

พี่เอกทิ้งท้ายด้วย Mindset แบบ Startup ที่ฝังอยู่ในนโยบายระดับชาติ:

"เริ่มจากทัศนคติที่ถูกต้อง ไม่มีอะไรถูก 100% แต่ถ้าผิดทาง ก็แค่ล้มแล้วลุกใหม่ (Fail Fast, Learn Faster)"

Cr Nuttakorn

....................................................

อาจเป็น “ยาขม” สำหรับบางท่าน

แต่ให้เข้าใจ บ้านเมืองจะพ้นจากคำว่า “ย่ำอยู่กับที่”

ก็ต้องมีคนอย่าง "เอกนิติ" นี่แหละ เข้ามาบริหาร.

-เปลว สีเงิน

๒๘ มกราคม ๒๕๖๙