รัฐบาลกระอัก'สารหนู-ขยะพิษ' อลเวงดีลการค้า สารพัดปัญหาเริ่มเร้า

“ปัญหาเหล่านี้ไม่ได้เป็นปัญหาทางการเมือง หากแต่เป็นเรื่องคุณภาพชีวิต ใกล้ตัวกับทุกคน เป็นปัญหาร่วมกันของประชาชนในประเทศ” 

ม็อบเริ่มผุด! จากม็อบกลุ่มแนวร่วมปฏิวัติประชาชนปกป้องแผ่นดิน (นปผ.) ที่นำโดย "กำนันมะโน" นายมะโน เครือแก้ว กำนัน ต.กระบี่น้อย อ.เมืองกระบี่ จ.กระบี่ ที่ปักหลักชุมนุมบริเวณสะพานชมัยมรุเชฐ หน้าทำเนียบรัฐบาล เรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาเรื่องราคาพลังงาน มาตั้งแต่ช่วงต้นเดือน พ.ย. ปัจจุบันยังไม่มีกำหนดกลับ

ล่าสุดเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมา "ม็อบเจนซี" หรือม็อบ 3 นิ้วเก่า ที่เป็นการเคลื่อนไหวของนักเรียน นิสิต นักศึกษา และเยาวชน ขยับออกมารวมตัวชุมนุมที่อนุสาวรีย์ประชาธิปไตย ในลักษณะ "แฟลชม็อบ"

เป็นการเคลื่อนไหวของ ม็อบ 2 ช่วงวัย "กำนันมะโน" ชุมนุมแบบดั้งเดิม ปักหลักค้างแรม กับ "ม็อบเจนซี" ที่แสดงพลังแล้วแยกย้าย 

ซึ่งเป็นคนละรูปแบบ และในทางปฏิบัติยากที่จะมารวมตัว แต่มีสิ่งหนึ่งที่เป็น จุดร่วม ในการเรียกร้องคือ ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน  

ตามศักยภาพและเงื่อนไข ยังไม่เพียงพอจะล้มรัฐบาลนายอนุทิน ชาญวีรกูล แต่ก็มองข้ามเลยไม่ได้ เพราะเป็นปัญหาที่คนในสังคมมองเห็นเหมือนกัน

แม้เสถียรภาพรัฐบาลจะแน่นปึ้ก คุมเกมทั้งในฝ่ายบริหาร ฝ่ายนิติบัญญัติ ตลอดจนกลไกต่างๆ ได้หมด จัดว่าเป็นรัฐบาลที่แข็งแกร่งที่สุดยุคหนึ่งทางการเมือง แต่กลับมีจุดอ่อนในเรื่อง "วิธีการแก้ปัญหา"

ที่ผ่านมาบางฝ่ายมองว่าหลายเรื่องรัฐบาลชุดนี้แก้ปัญหาแบบ วิ่งตามปัญหา เกิดเหตุการณ์ก่อนแล้วค่อยตามแก้ไข ​ขณะที่ความเดือดร้อนของประชาชนในปัจจุบันมีหลายเรื่อง ไม่ว่าจะเป็นภัยธรรมชาติ สารพิษ มลพิษ ขยะอิเล็กทรอนิกส์ และเรื่องเศรษฐกิจ ปากท้อง ค่าครองชีพที่สูง สินค้าอุปโภคบริโภคแพงขึ้น โดยเฉพาะน้ำมัน ซึ่งยังเป็นจุดอ่อนที่หลายฝ่ายมองว่ารัฐบาลยังสอบไม่ผ่าน

และปัญหาเหล่านี้ไม่ได้เป็นปัญหาทางการเมือง หากแต่เป็นเรื่องคุณภาพชีวิต ใกล้ตัวกับทุกคน เป็นปัญหาร่วมกันของประชาชนในประเทศ 

แน่นอนว่าสถานการณ์ปัจจุบันยังพอไปได้ แต่อยู่ในสถานะที่ยังไว้วางใจไม่ได้ หากวันหนึ่งปัญหาสะสมมากพอจนตกตะกอนก็อันตรายได้ในภายภาคหน้าเหมือนกัน

อย่างล่าสุดรัฐบาลกำลังเผชิญปัญหาสารพิษในแม่น้ำกก สาย รวก ที่ตรวจพบค่าปรอทและโลหะหนัก โดยเฉพาะสารหนูเกินมาตรฐานในตะกอนดินของแม่น้ำกก แม่น้ำรวก แม่น้ำสาย แม่น้ำโขง และแม่น้ำสาละวิน ซึ่งรัฐบาลถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักว่าไม่จริงจังและไม่ให้ความสำคัญมากพอในการแก้ปัญหา ปล่อยปละละเลยมาจน "วิกฤต"

เรื่องสารพิษในแม่น้ำทางภาคเหนือถูกภาคประชาชนและพรรคประชาชนของนายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ สส.บัญรายชื่อ หัวหน้าพรรค นำขึ้นมาหารือในสภาเป็นระยะเวลา 2 ปีแล้ว ตั้งแต่สถานการณ์ยังไม่หนักหน่วงเท่านี้ หากแต่กลับไม่ได้รับการแก้ไข 

ที่ผ่านมามีความพยายามอ้างข้อจำกัดเรื่องพื้นที่ก่อสารพิษเหล่านี้จะอยู่รัฐฉาน นอกราชอาณาเขตประเทศไทย หากแต่ก็ปัดความรับผิดชอบไม่ได้ เพราะคนที่ได้รับผลกระทบในขณะนี้คือคนไทย

และพอเกิดปัญหา รัฐบาลก็ถูกมองว่าใช้วิธีแก้ปัญหาแบบเดิมๆ คือ "วิ่งตามปัญหา" ลงไปสร้างความเชื่อมั่น จนโดนแซะเรื่องโชว์ดื่ม โชว์ล้างหน้า ซึ่งไม่ได้ทำให้สารพิษในแม่น้ำลดลง 

หากมองการแก้ไขปัญหาที่เป็นรูปธรรมขณะนี้ คงมีแค่การเจรจากับเมียนมาและจีนให้ช่วย แต่ไม่มีใครรับประกันได้ว่ามันจะสำเร็จ

ซึ่งหลายฝ่ายเสนอแนะให้ไทยต้องมีมาตรการที่ชัดเจนและเด็ดขาดกว่านี้ ไม่ใช่รอแค่การเจรจา  ขณะเดียวกัน เรื่องการแก้ไขปัญหาสารพิษในแม่น้ำยังถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่า รัฐบาลทำงานเหมือนไม่มีการบูรณาการร่วมกัน รัฐมนตรีแต่ละคนต่างคนต่างลงไปทำในขอบเขตความรับผิดชอบตัวเอง คล้ายกับตอนแก้ไขสถานการณ์น้ำท่วมในช่วงแรก 

โดยในวันที่ 22 พ.ย. ภาคประชาชนและเครือข่ายปกป้องลุ่มน้ำใน อ.แม่สาย จ.เชียงราย ได้นัดรวมพลใหญ่ เพื่อเรียกร้องให้รัฐบาลเร่งแก้ไขปัญหามลพิษและสารหนูข้ามพรมแดนในแม่น้ำสาย กก รวก และโขง จากการทำเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้าน

และประเด็นสารพิษนี้ยังถูกคาดหมายว่าฝ่ายค้านจะหยิบยกเอาไปซักฟอก จนอาจจะกลายเป็นธีมหลักของการอภิปรายไม่ไว้วางใจครั้งนี้เลยทีเดียว หากรัฐบาลยังไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้

เช่นเดียวกับเรื่องกากอุตสาหกรรมและขยะอิเล็กทรอนิกส์ ที่วันนี้น้ำใน จ.ปราจีนบุรีลดลงแล้ว แต่ร่องรอยความมักง่ายของโรงงานยังทิ้งเอาไว้เพียบ ประชาชนในพื้นที่ จ.ปราจีนบุรีมีสภาพไม่ต่างกับประชาชนในพื้นที่ จ.เชียงราย คือไม่กล้ารับประทานอาหาร โดยเฉพาะปลา และไม่กล้าใช้น้ำในการอุปโภคบริโภคเพราะไม่มั่นใจ 

เรื่องกากอุตสาหกรรมและขยะอิเล็กทรอนิกส์ถือเป็นอีกเรื่องที่ประชาชนในประเทศรับไม่ได้ และมองว่ามีต้นเหตุมาจากภาครัฐ มีการหยิบยกกันขึ้นมาว่า คำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ที่ 4/2559 เรื่อง การยกเว้นการใช้บังคับกฎกระทรวงให้ใช้บังคับผังเมืองรวมสำหรับการประกอบกิจการบางประเภท ว่าเป็นการเปิดรั้วให้นำเข้าขยะเหล่านี้เข้ามาในประเทศไทย

แม้จะไม่เกิดในรัฐบาลชุดนี้ แต่ความเป็นรัฐบาลก็หนีความรับผิดชอบไม่ได้ที่จะต้องจัดการ 

ถือเป็นอีกเรื่องที่น่าจะเป็นเรื่องหลักที่ฝ่ายค้านเตรียมนำไปซักฟอกรัฐบาลในช่วงต้นเดือน ธ.ค.นี้ เรียกว่ามีทั้ง สารพิษ-ขยะพิษ

 ขณะที่อีกเรื่องที่มองข้ามไม่ได้ หากรัฐบาลชี้แจงไม่ดี คือกรณี "อนุทิน" ลงนามในแถลงการณ์ร่วมว่าด้วยความตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทย-สหรัฐ ร่วมกับ "โดนัลด์ ทรัมป์" ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ในระหว่างไปประชุมสุดยอดอาเซียน ที่กรุงมะนิลา สาธารณรัฐฟิลิปปินส์ เมื่อต้นสัปดาห์ที่ผ่านมา

ซึ่งเรื่องดีลการค้าไทย-สหรัฐ ที่ "อนุทิน" ไปลงนาม วันนี้ยังไม่มีใครให้ข้อมูลชัดๆ ว่าสรุปแล้วไทยได้ประโยชน์อะไรบ้าง และเสียอะไรบ้าง 

โดยมีข้อสังเกตหลายประการของ "อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ" สส.บัญชีรายชื่อ และหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ ที่น่าคิดและน่าติดตาม รวมถึงหากหลายเรื่องเป็นจริง ผลกระทบจะมีมากมายมหาศาล โดยเฉพาะเกษตรกรซึ่งเป็นกระดูกสันหลังหลักของประเทศ

ทั้งกรณีการเปิดตลาดทางการเกษตร มูลค่า 2,600 ล้านเหรียญสหรัฐต่อปี คิดเป็นเงินไทยประมาณ 7-8 หมื่นล้านบาท ครอบคลุมทั้งไก่ หมู ข้าวโพด และถั่วเหลือง ซึ่งยังไม่เคลียร์ว่าตลาดไทยต้องรองรับมูลค่ากว่า 8 หมื่นล้านบาทต่อปี ที่สามารถทดแทนสิ่งที่เกษตรกรไทยผลิตอยู่ได้ขณะนี้หรือไม่

หรือกรณีมาตรฐานสินค้าของสหรัฐ ซึ่ง "อภิสิทธิ์" ตั้งข้อสังเกตเรื่องเนื้อหมู ที่ก่อนหน้านี้ไทยกีดกีดกันด้วยเหตุผลทางด้านสุขภาพ ที่สหรัฐต้องการให้เรายกเลิก ซึ่งดูเหมือนทางฝ่ายเรายอมรับแล้ว

“ยังไม่ปรากฏว่ามีสิ่งใดที่ทางฝ่ายไทยได้พูดถึงโอกาสที่เพิ่มขึ้น ยกเว้นการพูดทำนองว่า สหรัฐจะลดภาษีนำเข้าจากร้อยละ 12.5 มาเป็นร้อยละ 10 ซึ่งก็มีการตั้งคำถามว่า การเก็บภาษีในอัตรา 12.5% ไม่ได้เกี่ยวกับการเจรจาการค้า” นายอภิสิทธิ์ระบุ

 นายอภิสิทธิ์ยังตั้งข้อสังเกตอีกว่า เหตุใดไทยจึงเร่งทำข้อตกลงดังกล่าว และเหตุใดรัฐบาลไม่สามารถชี้แจงได้ว่าไทยจะได้อะไรจากการลงนามครั้งนี้

“ข้อตกลงของประเทศในภูมิภาคนี้ที่เคยทำกับสหรัฐ ล้วนทำก่อนที่จะมีคำพิพากษาของศาล ดังนั้น อะไรเป็นปัจจัยที่ทำให้รัฐบาลเร่งทำข้อตกลงในลักษณะที่ประธานาธิบดีสหรัฐบอก ซึ่งส่งผลกระทบต่อคนไทยมหาศาล และไม่สามารถบอกได้ชัดเจนว่าประเทศไทยจะได้อะไร”

ซึ่งเรื่องนี้อาจจะเป็นเรื่องใหญ่ได้ หากสุดท้ายการลงนามครั้งนี้ ประเทศ "เสีย" มากกว่า "ได้" เป็นโจทย์ที่รัฐบาลต้องเคลียร์ให้จบและชัดเจน ไม่ให้ลุกลามบานปลาย เพราะสุดท้ายอาจต้องเผชิญกับสงครามข่าวสารอีกระลอก

อย่างไรก็ดี หลายปัญหาข้างต้นอาจจะเป็นคนละรูปแบบและคนละเรื่อง หากแต่เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับประชาชน ถ้าไม่ได้สะสาง แต่ปล่อยให้สะสม วันหนึ่งสถานการณ์อาจรับมือไม่ง่ายเหมือนในปัจจุบัน.

เพิ่มเพื่อน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

ยันดีลภาษีเก็บทุกเม็ด

“อนุทิน” ยันดีลภาษีสหรัฐไม่มีใครเสียท่าใคร รับไทยไร้อำนาจต่อรอง แต่เก็บประโยชน์ได้ทุกเม็ด ขออย่าเปรียบเทียบใครได้มากกว่า โต้ข่าวสินค้ามะกันเข้าไทยไร้ภาษี ชี้ เสถียรภาพรัฐบาล เพิ่มความมั่นใจคู่ค้า-นักลงทุน ย้ำหลายบริษัทเชื่อมั่นไทย พร้อมขยายกิจการ เผยปรับภาษีรถสันดาป-EV ให้แข่งขันเป็นธรรม

“ดุลยภาค” ชม “อนุทิน” เดินมาถูกทาง! ยกระดับไทยเป็นวาทยากรอาเซียน เปิดเกมการทูต 3 มหาอำนาจ เพิ่มแต้มต่อประเทศไทย

นักวิชาการธรรมศาสตร์มองบทบาท “อนุทิน” บนเวที ASEAN–APEC เริ่มเห็นทิศทางชัด ผลักดันไทยเป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจและโลจิสติกส์อาเซียน ชูบทบาทผู้ประสานความร่วมมือ พร้อมเปิดสัมพันธ์ “ปูติน” เพิ่มทางเลือกถ่วงดุลสหรัฐฯ–จีน ชี้รัฐบาลปัจจุบันต้องรับมือปัญหาสารพิษข้ามแดนที่สะสมมาหลายปี

'อนุทิน' ชี้รัฐบาลมีเสถียรภาพ ย้ำต่างชาติไม่ย้ายฐานผลิต พร้อมขยายลงทุนในไทย

“อนุทิน” ชี้เสถียรภาพรัฐบาล เพิ่มความมั่นใจคู่ค้า-นักลงทุน ย้ำหลายบริษัทเชื่อมั่นไทย พร้อมขยายกิจการ เผยปรับภาษีรถสันดาป-EV ให้แข่งขันเป็นธรรม

'อนุทิน' เผยคุย 'ฮุน มาเนต' ไทยไม่รับประนอมภาคบังคับ ชี้ต้องแก้ปมเขตแดนก่อน ยังไม่ถกเปิดด่าน

‘อนุทิน’ เผยหารือ ‘ฮุน มาเนต’ ระหว่างประชุมสุดยอดอาเซียน แจ้งจุดยืนไทยไม่เห็นด้วยกัมพูชาใช้กระบวนการประนอมภาคบังคับตาม UNCLOS ก่อนเจรจาทวิภาคี ระบุหากยังใช้แนวทางดังกล่าว การเจรจาเรื่องอื่นต้องหยุดไปโดยปริยาย แต่เห็นควรเดินหน้าเก็บกู้ทุ่นระเบิดและหาทางปักปันเขตแดนเพื่อสร้างความไว้เนื้อเชื่อใจ ยืนยันยังไม่มีการพูดคุยเรื่องเปิดด่าน