'บอล สครับบ์' แชร์เรื่องลิขสิทธิ์เพลง หลังโดนนำเพลงไปเล่นคอนเสิร์ตโดยไม่ขออนุญาต

บอล-ต่อพงศ์ จันทบุบผา หนึ่งในสมาชิกวง “สครับบ์” โพสต์ถึงศิลปินที่นำเพลงของสครับบ์ไปเล่นคอนเสิร์ตที่ต่างประเทศโดยไม่มีการขออนุญาตว่า

“มี Live stream ก็ต้องขออนุญาตเช่นกันครับ #fy! ...เล่นเพลงคนอื่นในต่างประเทศก็ต้องขออนุญาตนะครับ #fyi”

งานนี้ทำเอาแฟนๆต่างก็อยากรู้ว่าศิลปินคนดังกล่าวเป็นใคร ซึ่งต่อมาเจ้าตัวก็แชร์ความรู้เรื่องลิขสิทธิ์เพลงผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวโดยเนื้อหาที่แชร์มีอยู่ว่า

“รู้หรือไม่? เพลงหนึ่งเพลงมีลิขสิทธิ์อะไรประกอบอยู่บ้าง วันนี้เราจะมาเล่าให้ฟังกันว่า ‘เพลง’ มีลิขสิทธิ์อะไรเกี่ยวข้องอยู่บ้าง ใครเป็นผู้ดูแล ครอบคลุมถึงส่วนไหน และเราจะจัดการกับลิขสิทธิ์เหล่านี้ยังไง ‘เพลง’ ในโลกยุคดิจิทัลนี้จะมีลิขสิทธิ์ที่เข้ามาเกี่ยวข้องอยู่ 3 สิทธิคือ งานสิ่งบันทึกเสียง (Sound Recording) งานดนตรีกรรม (Musical Work) และสิทธินักแสดง (Performer Right) ซึ่งจะครอบคลุมเรื่องต่างๆ ภายใต้หัวข้อนั้นๆ และมีหน่วยงานที่เข้ามาช่วยดูแลที่แตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับข้อกำหนดและกฎหมายของประเทศนั้น ๆ .งานสิ่งบันทึกเสียง (Sound Recording) – ลิขสิทธิ์ที่เกี่ยวข้องกับสิ่งบันทึกเสียง หรือที่เรามักเรียกกันว่างานมาสเตอร์ของเพลง จะมี Music Distributor อย่าง Believe คอยเป็นผู้ดูแลสิทธิ์ในส่วนนี้ให้ ซึ่งโดยส่วนมากเจ้าของสิทธิ์จะเป็นศิลปินหรือค่ายเพลง ส่วนในบางกรณีที่เพลงนั้นๆ มีผู้ว่าจ้างผลิตเพลง สิทธิในสิ่งบันทึกเสียงนี้อาจเป็นของผู้ว่าจ้างก็เป็นไปได้เช่นกัน เช่น เพลงโฆษณาหรือเพลงประกอบภาพยนต์ ละคร ซีรีย์ การ์ตูนต่าง ๆ ขึ้นอยู่กับการตกลงระหว่างผู้ว่าจ้างกับศิลปิน โดยที่ Music Distributor จะเข้าไปดูแลสิทธิเหล่านี้บนโลกดิจิทัลให้กับเจ้าของสิทธิ เก็บรายได้ (Claim) กลับสู่เจ้าของสิทธิหรือระงับการใช้งาน (Block) มาสเตอร์เพลงนั้นๆ ตามหลักการสากลและความเหมาะสมในแต่ละกรณี”

“งานดนตรีกรรม (Musical Work) – ลิขสิทธิ์ที่เกี่ยวข้องกับผู้ประพันธ์เนื้อร้องและทำนองเพลง รวมถึงบริษัท Publishing ที่เข้ามาช่วยดูแลสิทธิ์นี้ให้กับนักแต่งเพลงทั่วโลก โดยลิขสิทธิ์ในงานดนตรีกรรมก็จะมีองค์กรนักแต่งเพลง หรือที่ในวงการเพลงเรียกว่า Collective Management Organizations (CMOs) เข้ามาดูแล ซึ่งในแต่ละประเทศก็จะมีองค์กรในลักษณะนี้คอยดูแลอยู่.สิทธินักแสดง (Performer Right) – สิทธิส่วนนี้จะเป็นการดูแลถึงการแสดงของศิลปินหรือนักแสดง ยกตัวอย่างเช่น ถ้ามีคนเต้นท่า Moon Walk ของ Michael Jackson แล้วเรานึกถึง Michael นั้นคือสิทธิที่สามารถเรียกเก็บค่าลิขสิทธิ์ได้ ซึ่งถึงแม้ลิขสิทธิ์ส่วนนี้จะมีระบุอยู่ในกฎหมายลิขสิทธิ์ของประเทศไทย แต่การดำเนินงานโดยส่วนใหญ่ยังคงถูกรวมไปกับงานสิ่งบันทึกเสียง เนื่องจากตอนนี้ในประเทศไทยยังไม่มีองค์กรหรือหน่วยงานที่มากำกับดูแลลิขสิทธิ์ในส่วนนี้นั้นเอง**ข้อมูล ณ วันที่ 17 สิงหาคม 2565 #believeTH #believe #MusicInsights #MusicCopyright”