'โกวิท' อสส.ใหม่ สั่งอัยการกล้าไม่ฟ้องคดีหลักฐานอ่อน ชี้ศาลยกฟ้อง 40%

อัยการสูงสุดคนที่ 21 มอบนโยบายอัยการทั่วประเทศ ย้ำต้องกล้าใช้ดุลพินิจสั่งไม่ฟ้องคดีที่พยานหลักฐานไม่ชัดเจน หลังพบคดีที่อัยการฟ้องศาลยกฟ้องถึง 40% ชี้ฟ้องข้อหาหนักเกินจริงทำเสียรูปคดี ประกาศหนีการเมืองไม่พ้น แต่ไม่ยอมให้ใครชี้นำการสั่งคดีเด็ดขาด

9 ตุลาคม 2569 - ที่ห้องประชุม 120 ปี สำนักงานอัยการสูงสุด ชั้น 1 อาคารศูนย์ราชการ อาคารเอ นายโกวิท ศรีไพโรจน์ อัยการสูงสุด แถลงนโยบายการบริหารงานของอัยการสูงสุด ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570-2571 หลังมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งอัยการสูงสุด ตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม 2569 นับเป็นอัยการสูงสุดคนที่ 21

โดยมีรองอัยการสูงสุด ผู้ตรวจการอัยการ อธิบดีอัยการสำนักงานในส่วนกลาง อธิบดีอัยการภาค และผู้อำนวยการสำนักงานต่าง ๆ เข้าร่วมรับฟัง พร้อมถ่ายทอดผ่านระบบออนไลน์ไปยังข้าราชการฝ่ายอัยการและบุคลากรสำนักงานอัยการสูงสุดทั่วประเทศ

นายโกวิทกล่าวว่า ท่ามกลางบริบทสังคมที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและซับซ้อน ทั้งอาชญากรรมรูปแบบใหม่ อาชญากรรมข้ามชาติ ปัญหาการทุจริต และความคาดหวังของประชาชนที่มีต่อกระบวนการยุติธรรม ล้วนเป็นความท้าทายสำคัญที่องค์กรอัยการต้องก้าวให้ทัน โดยยึดมั่นในหลักนิติธรรม เพื่อให้สำนักงานอัยการสูงสุดสามารถปฏิบัติหน้าที่เพื่อประโยชน์ของชาติและประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นองค์กรแห่งความยุติธรรมที่ประชาชนเชื่อมั่นไว้วางใจ

สำหรับปีงบประมาณ พ.ศ. 2570-2571 ได้กำหนดนโยบายการบริหารงาน 4 เรื่อง ภายใต้แนวคิด “อัยการของชาติและประชาชน” ประกอบด้วย

เรื่องที่ 1 สานภารกิจเดิม เร่งรัดการสั่งสำนวนคดีอาญาและคดีแพ่งให้เสร็จสิ้นอย่างรวดเร็วและเป็นธรรม ยกระดับระบบไกล่เกลี่ยและระงับข้อพิพาทเชิงรุกของสำนักงานคุ้มครองสิทธิและช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ประชาชน (สคช.) พร้อมพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมบุคลากร และลดขั้นตอนการทำงานเพื่อเข้าสู่ระบบไร้กระดาษในทุกหน่วยงานทั่วประเทศ

เรื่องที่ 2 เสริมภารกิจใหม่ เพิ่มประสิทธิภาพการรักษาผลประโยชน์ของรัฐในการบังคับคดีแพ่งและคดีปกครอง เพิ่มประสิทธิภาพการบังคับใช้กฎหมายเกี่ยวกับอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ปรับปรุงกฎหมายและอนุบัญญัติที่เกี่ยวข้อง และยกระดับการสั่งคดีให้ถูกต้อง รวดเร็ว เป็นธรรม และมีคุณภาพตามมาตรฐาน

เรื่องที่ 3 ให้ประชาชนเชื่อมั่น สร้างความโปร่งใส ลดความเหลื่อมล้ำ เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้อย่างรวดเร็วและไม่มีค่าใช้จ่าย โดยยกระดับระบบฐานข้อมูลกลาง เตรียมความพร้อมเข้าสู่องค์กรอัยการยุคดิจิทัล (Smart OAG) พัฒนาแอปพลิเคชันติดตามสถานะคดีผ่านระบบออนไลน์ (OAG Tracking) และส่งเสริมความร่วมมือระหว่างหน่วยงานทั้งในและต่างประเทศ

เรื่องที่ 4 ร่วมสร้างสรรค์วัฒนธรรมองค์กร เสริมสร้างความผูกพันและสุขภาวะในการทำงานของบุคลากร ปลูกฝังวัฒนธรรมความซื่อสัตย์และความรับผิดชอบต่อสังคม ภายใต้ค่านิยมร่วม “PUBLIC” ได้แก่ P : People First ประชาชนมาที่หนึ่ง, U : Uprightness เป็นที่พึ่งความยุติธรรม, B : Betterment คิดและทำเพื่อพัฒนา, L : Lawfulness รักษากฎหมายด้วยเหตุผล, I : Integrity ประพฤติตนซื่อสัตย์และโปร่งใส และ C : Collaboration ร่วมมือร่วมใจสู่เป้าหมาย

นายโกวิทกล่าวว่า นโยบายทั้ง 4 เรื่องเป็นหัวใจสำคัญในการขับเคลื่อนสำนักงานอัยการสูงสุด เพื่อให้การอำนวยความยุติธรรมเกิดผลสัมฤทธิ์ ประชาชนเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้ง่าย สะดวก และทันต่อสถานการณ์ รวมถึงสร้างความเชื่อมั่นต่อองค์กรอัยการ

จากนั้น นายโกวิทได้พบปะและชี้แจงแนวทางการสื่อสารภารกิจของสำนักงานอัยการสูงสุดกับสื่อมวลชน โดยกล่าวถึงการขับเคลื่อนนโยบายว่า นอกจากนโยบายที่มอบให้ผู้บริหารสำนักงานอัยการสูงสุดแล้ว ยังพร้อมสานต่อนโยบายของอดีตอัยการสูงสุดที่มีประโยชน์ต่อองค์กร

อาทิ นโยบายของนางสาวนารี ตัณฑเสถียร อดีตอัยการสูงสุด เรื่องการพัฒนาทักษะและเพิ่มทักษะใหม่ (Upskill และ Reskill) ผ่านการฝึกอบรมเพื่อเพิ่มความเชี่ยวชาญด้านคดีและประสิทธิภาพการว่าความของพนักงานอัยการ รวมถึงนโยบายของนายอิทธิพร แก้วทิพย์ อดีตอัยการสูงสุด เกี่ยวกับการเร่งรัดการสั่งคดี และการให้อัยการเรียกพยานมาสอบเพิ่มเติมเพื่อให้ทราบข้อเท็จจริงและพยานหลักฐานอย่างชัดเจน

นายโกวิทกล่าวว่า ที่ผ่านมาพนักงานอัยการทำงานในลักษณะเชิงรับ โดยอาศัยพยานหลักฐานจากพนักงานสอบสวนเป็นหลัก แต่เมื่อคดีเข้าสู่การพิจารณาของศาล กลับมีพยานบางรายให้การว่า ถูกโน้มน้าวหรือจูงใจในชั้นสอบสวน จนส่งผลให้ศาลยกฟ้อง หากพนักงานอัยการเรียกพยานมาสอบข้อเท็จจริงเพิ่มเติมตั้งแต่ต้น ก็จะทำให้เห็นพยานหลักฐานได้ชัดเจนยิ่งขึ้น ดังนั้น อัยการยุคใหม่จึงต้องปรับการทำงานให้เป็นเชิงรุกมากขึ้น

อัยการสูงสุดกล่าวอีกว่า ได้มอบนโยบายให้ผู้บริหารสำนักงานอัยการสูงสุดถ่ายทอดไปยังพนักงานอัยการทั่วประเทศ ให้พิจารณาพยานหลักฐานในแต่ละคดีอย่างละเอียดรอบคอบ ไม่ใช่เพียงพิจารณาสั่งฟ้องไปก่อน เพราะการฟ้องคดีโดยไม่ตรวจสอบพยานหลักฐานให้ชัดเจน จะเพิ่มต้นทุนด้านงบประมาณ เอกสาร และระยะเวลา รวมทั้งเพิ่มภาระคดีให้แก่ศาล

นายโกวิทระบุว่า จากข้อมูลที่ผ่านมา พบว่าคดีที่พนักงานอัยการยื่นฟ้องต่อศาล มีคดีที่ศาลพิพากษายกฟ้องถึง 40% จึงต้องการให้พนักงานอัยการกล้าใช้ดุลพินิจสั่งไม่ฟ้องในคดีที่พยานหลักฐานไม่ชัดเจน โดยไม่ได้หมายความว่าจะปล่อยให้ผู้กระทำผิดหลุดพ้นจากกระบวนการยุติธรรม แต่ต้องตรวจสอบพยานหลักฐานให้รอบคอบก่อนสั่งคดี

ทั้งนี้ พยานหลักฐานไม่จำเป็นต้องครบถ้วน 100% แต่ควรมีน้ำหนักเพียงพอในระดับประมาณ 80% จึงค่อยพิจารณายื่นฟ้อง เพื่อให้การดำเนินคดีมีประสิทธิภาพและลดปัญหาการฟ้องคดีที่ขาดพยานหลักฐานรองรับ

นายโกวิทกล่าวด้วยว่า เข้าใจความรู้สึกของผู้เสียหายที่ต้องการให้ดำเนินคดีกับผู้ต้องหาในข้อหาที่รุนแรง แต่พนักงานอัยการมีหน้าที่ฟ้องคดีให้ตรงกับข้อเท็จจริงและข้อหาที่ถูกต้อง ไม่ใช่ฟ้องในข้อหาที่หนักเกินกว่าพฤติการณ์ที่เกิดขึ้นจริง เพราะอาจส่งผลเสียต่อรูปคดีและทำให้ศาลพิพากษายกฟ้องได้

เมื่อผู้สื่อข่าวถามว่า การบริหารงานสำนักงานอัยการสูงสุดในยุคของตนจะปลอดจากการเมืองหรือไม่ นายโกวิทกล่าวว่า ประเทศไทยมีการปกครองภายใต้อำนาจนิติบัญญัติ บริหาร และตุลาการ ขณะที่องค์กรอัยการก็มีระบบสายการบังคับบัญชา จึงต้องยอมรับว่าการเมืองและฝ่ายบริหารมีผลต่อหน่วยงานต่าง ๆ รวมถึงประชาชนทุกคน อีกทั้งยังมีคดีที่เกี่ยวข้องกับนโยบายปราบปรามของรัฐบาล

“เราหนีการเมืองไม่พ้น อย่าว่าแต่อัยการเลย ประชาชนก็หนีการเมืองไม่ได้ แต่จะให้มาสั่งให้ชี้ซ้ายชี้ขวา ผมยืนยันว่าไม่มีทาง” นายโกวิทกล่าว

พร้อมยืนยันว่า การปฏิบัติหน้าที่และการสั่งคดีจะยึดข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายเป็นหลัก และพร้อมเปิดสำนวนคดีให้ตรวจสอบได้

ภายหลังการแถลงนโยบาย อัยการสูงสุดได้เปิดตัวคณะโฆษกสำนักงานอัยการสูงสุด ประกอบด้วย นายประยุทธ เพชรคุณ อธิบดีอัยการภาค 4 เป็นโฆษกสำนักงานอัยการสูงสุด โดยมีรองโฆษก ได้แก่ นายสุรเชษฐ์ งามวงศ์ อธิบดีอัยการ สำนักงานคดีพิเศษ, นางสาวเบญจรัตน์ เนติโพธิ์ อัยการผู้เชี่ยวชาญ, นายทรงพล สุวรรณพงศ์ อัยการจังหวัดประจำสำนักงานอัยการสูงสุด, นายทีปกร โกมลพันธ์พร อัยการจังหวัดประจำสำนักงานอัยการสูงสุด, นายจิตภัทร พุ่มหิรัญ อัยการจังหวัดประจำสำนักงานอัยการสูงสุด สำนักงานคดีแพ่งกรุงเทพใต้ และนางสาววนาทิพย์ วาเซอร์ อัยการประจำสำนักงานอัยการสูงสุด

ทั้งนี้ คณะโฆษกจะทำหน้าที่สื่อสารและสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับภารกิจและการดำเนินงานของสำนักงานอัยการสูงสุดแก่สื่อมวลชนและประชาชน ตลอดจนเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างหน่วยงานในการอำนวยความยุติธรรม.