13 ม.ค.2564 -  นพ.สุทธิพงษ์ ตรีรัตน์ หรือหมอหนึ่ง ศัลยแพทย์ชื่อดัง ได้โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กในหัวข้อ “#ประสิทธิภาพวัคซีนทำไมต่างกันเยอะจัง” ระบุว่า บางครั้งขึ้นกับการ design ทดสอบด้วยครับ เพราะการทดสอบวัคซีนไม่ใช่การให้วัคซีนกับอาสาสมัครแล้วเอาเขาไปรับเชื้อไวรัสโดยตรงนะครับ 

แหม ผิดจริยธรรมตายเลย นักวิจัยติดคุกหัวโตแน่ๆ  ฉีดวัคซีนแล้วเอาคนป่วยมาลองไอใส่หน้าอาสาสมัครเนี่ย

แล้วเขาทำยังไง? มันยุ่งยากนิดหน่อยครับผม

เขาก็จะให้วัคซีนกับกลุ่มอาสาสมัคร 2 กลุ่ม กลุ่มหนึ่งได้รับวัคซีนของจริง อีกกลุ่มได้รับยาหลอก (placebo) แล้วให้ทั้ง 2 กลุ่ม กลับไปใช้ชีวิตตามปกติในบริเวณที่มีการระบาด 

จากนั้นเราก็รอเวลา ..ติ๊ก ต๊อกๆ ...ติดตามว่าแต่ละกลุ่มจะติดเชื้อต่างกันไหมน้าาา (โหดมะ) จากนั้นก็จะเปรียบเทียบอัตราส่วนของคนที่ติดเชื้อทั้ง 2 กลุ่ม  ได้ค่าที่เรียกว่า risk factor ค่าที่ว่านี่ก็เอามาคำนวณ ประสิทธิภาพ (efficacy)อีกที

เอาหล่ะ หากอ่านไปชักมึน สรุปว่าหากเจอว่ากลุ่มที่ได้วัคซีนแทบไม่ติดเชื้อเลย กลุ่มได้ยาหลอกติดเชื้อเพียบ ก็จะคำนวณประสิทธิภาพได้สูง

ปัญหาคือ การทดลองแบบนี้ หากไปทำในประเทศที่มีคนติดเชื้อมาแล้วเยอะๆ อาสาสมัครก็มีภูมิคุ้มกันธรรมชาติอยู่แล้วบ้าง แม้จะได้ยาหลอก เราอาจจะเห็นความแตกต่างของอัตราการติดเชื้อน้อยลงไปด้วย  ก็จะคำนวณประสิทธิภาพได้น้อยลงเช่นกัน ไม่เกี่ยวกับการที่วัคซีนห่วยเสมอไป

ทีนี้ไม่ต้องแตกตื่น ทำไม ทำไม ทำไม วัคซีน ก ห่วยกว่า วัคซีน ข ฯลฯ 

เรามารอดู final report ที่จะรวมข้อมูลทั้งหมดอีกทีดีกว่าครับ มัวตามอ่านข่าวมากๆช่วงนี้ จะมึนเอา 

#จะวัคซีนอะไรก็สู้ใส่แมสก์ล้างมือบ่อยๆไม่ได้นะจะบอกให้