The Global Risks Report 2026 ระบุไทยเสี่ยง 5 ด้าน'มรสุมศก.'หนักหน่วง

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยในฐานะพันธมิตรหนึ่งเดียวในประเทศไทยของWorld Economic Forum (WEF) จัดงาน Chula-WEF Global Futures#5   ขณะเดียวกัน  ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยแถลง “The Global Risks Report 2026” ผลการวิเคราะห์ความเสี่ยงในมิติต่าง ๆที่ประเทศไทยและประเทศทั่วโลกกำลังเผชิญอยู่ ร่วมนำเสนอโดย

The Global Risks Report 2026  เป็นการนำเสนอมุมมองการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ที่แต่ละประเทศรวมถึงประเทศไทยเผชิญทั้งในระยะสั้น ระยะกลาง และระยะยาวโดยอ้างอิงการสำรวจความคิดเห็นของผู้ชี่ยวชาญ 1,300คนจากแวดวงวิชาการ ธุรกิจ ภาครัฐ ประชาคมระหว่างประเทศ และภาคประชาสังคมรวมทั้งผู้นำธุรกิจ 11,000 คน จาก 116 ประเทศ และผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้าน 160คน  จากเครือข่ายทั่วโลกของ World Economic Forum  

รายงานผลการวิเคราะห์ความเสี่ยงระบุถึงภัยคุกคามที่ต้องให้ความสำคัญเพื่อรับมือกับความผันผวนของโลกและการแข่งขัน ซึ่งครอบคลุมมิติของความเสี่ยง 5 ด้าน ได้แก่เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม ภูมิรัฐศาสตร์ สังคม และเทคโนโลยีซึ่งแสดงให้เห็นความแตกต่างอย่างชัดเจนในการรับรู้ความเสี่ยงทั้งในระดับโลกระดับภูมิภาค และในประเทศไทยรายงานผลการวิเคราะห์ความเสี่ยงแสดงให้เห็นว่าโลกกำลังเผชิญหน้าทางภูมิเศรษฐศาสตร์ (Geoeconomic confrontation) ความขัดแย้งด้วยอาวุธระหว่างรัฐ (State-based armed conflict) เหตุการณ์สภาพอากาศรุนแรง (Extreme weather  events) การแบ่งแยกทางสังคม (Societal polarization)รวมถึงการบิดเบือนข้อมูลและข้อมูลเท็จ (Misinformation and disinformation) ขณะที่ประเทศไทยเผชิญกับความท้าทายทางเศรษฐกิจที่ไม่เหมือนใคร  ซึ่งแตกต่างจากเพื่อนบ้าน ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และเวทีโลก

ความเสี่ยง 5 อันดับแรกของไทยในปี 2569เน้นย้ำถึงความกังวลด้านเศรษฐกิจอย่างชัดเจน อันดับ 1 คือหนี้สิน (Debt)ซึ่งครอบคลุมหนี้สาธารณะ หนี้องค์กร และหนี้ครัวเรือน ซึ่งความเสี่ยงนี้อยู่อันดับ 17ของโลก 2.ตามด้วยภาวะเศรษฐกิจถดถอย (Economic downturn) ขยายตัวต่ำกว่าศักยภาพที่ควรจะเป็น ขณะเดียวกันกำลังซื้อก็ยังโตไม่เต็มที่ 3.ภาวะการว่างงานหรือขาดโอกาสทางเศรษฐกิจ (Lack of economic opportunity orunemployment) 4.ผลกระทบด้านลบจากเทคโนโลยี AI (Adverse outcomes of artificial intelligence technologies) 5. ความเหลื่อมล้ำทางความมั่งคั่งและรายได้  ความกังวลเหล่านี้แตกต่างอย่างมากจากระดับโลกรวมถึงความเสี่ยงของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่งไม่ได้มุ่งไปที่หนี้สินและความเหลื่อมล้ำ แสดงให้เห็นว่าความเสี่ยงของไทยมีรากฐานมาจากความมั่นคงทางเศรษฐกิจ  และแสดงถึงประเด็นเร่งด่วนที่ประเทศไทยต้องให้ความสำคัญและเร่งพัฒนาภัยคุกคามด้านสิ่งแวดล้อม ความเสี่ยงในระยะยาว

ความเสี่ยงในระดับโลก มุมมอง 10 ปีข้างหน้า (ถึงปี 2579) เปลี่ยนไปสู่ภัยคุกคามด้านสิ่งแวดล้อม โดยเหตุการณ์สภาพอากาศรุนแรง(Extreme weather events)การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพและการล่มสลายของระบบนิเวศ(Biodiversity loss and ecosystem collapse)รวมถึงการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญต่อระบบของโลก (Critical change to earthsystems) ครองอันดับต้น ๆ ในด้านความเสี่ยงในขณะที่การบิดเบือนข้อมูลและข้อมูลเท็จ (Misinformation and disinformation)ซึ่งเป็นความกังวลหลักในระยะสั้นยังคงมีนัยสำคัญในระยะยาวควบคู่ไปกับผลกระทบด้านลบจากเทคโนโลยี AI  (Adverse outcomes of artificial intelligence technologies)แนวทางรับมือลดความเสี่ยง

จากรายงานผลการวิเคราะห์ความเสี่ยงระบุกลยุทธ์สำคัญเพื่อรับมือความเสี่ยงเหล่านี้ได้แก่ กฎระเบียบระดับชาติและท้องถิ่น เครื่องมือทางการเงินการสร้างความตระหนักรู้และการศึกษาแก่สาธารณะการวิจัยและพัฒนากลยุทธ์ขององค์กร ความช่วยเหลือด้านการพัฒนาการมีส่วนร่วมของหลายภาคส่วน สนธิสัญญาและข้อตกลงระดับย่อยรวมถึงสนธิสัญญาและข้อตกลงระดับโลก สำหรับประเทศไทยการนำแนวทางเหล่านี้มาใช้สามารถเสริมสร้างความยืดหยุ่นต่อความไม่มั่นคงทางเศรษฐกิจและภัยคุกคามด้านสิ่งแวดล้อมที่กำลังเกิดขึ้นโดยสอดคล้องกับแนวปฏิบัติที่ดีที่สุดของโลก

ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาฯ ย้ำว่า The Global Risks Report 2026  เน้นสถานะที่ไม่เหมือนใครของประเทศไทยซึ่งอยู่ท่ามกลางความท้าทายทางเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อม ขณะที่ความสำคัญในระดับโลกและภูมิภาคมีความแตกต่างกันประเทศไทยต้องสร้างสมดุลระหว่างการฟื้นตัวทางเศรษฐกิจทันทีและความยั่งยืนในระยะยาวเพื่ออนาคตที่มั่นคงรายงานนี้เป็นเสียงเรียกร้องให้ผู้กำหนดนโยบาย ธุรกิจและชุมชนลงมือปฏิบัติอย่างเร่งด่วนและเตรียมพร้อมรับมือความเสี่ยงเหล่านี้อย่างจริง