วันวิสาขบูชา วันสำคัญสากลของโลก เป็นวันที่พุทธศาสนิกชนทั่วโลกร่วมน้อมรำลึกถึงเหตุการณ์สำคัญ 3 ประการของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ได้แก่ การประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพาน เนื่องในโอกาสอันเป็นมงคลนี้ กรมการศาสนา (ศน.) กระทรวงวัฒนธรรม กำหนดจัดกิจกรรมส่งเสริมพระพุทธศาสนา เนื่องในเทศกาลวันวิสาขบูชา ประจำปี พ.ศ. 2569 ภายใต้แนวคิด “จุดประทีป 1 ล้านดวง สวดมนต์ 1 ล้านจบ ถวายพุทธบูชา วันวิสาขบูชาโลก” การจุดประทีปเป็นสัญลักษณ์แห่งปัญญา ช่วยขจัดความมืดในจิตใจ ก่อให้เกิดอานิสงส์นำมาซึ่งความเจริญรุ่งเรือง ปัญญาแจ่มใส ตลอดจนเสริมสร้างความเป็นสิริมงคลแก่ชีวิต ส่วนการสวดมนต์บูชาพระรัตนตรัยช่วยฝึกจิตใจให้สงบ มีสติ ก่อให้เกิดปัญญาและความเข้มแข็งทางจิตใจ เป็นรากฐานสำคัญการดำเนินชีวิตด้วยความไม่ประมาท
นายชัยพล สุขเอี่ยม อธิบดีกรมการศาสนา กล่าวว่า การจัดกิจกรรมส่งเสริมพระพุทธศาสนาในเทศกาลวันวิสาขบูชา เปิดโอกาสให้พุทธศาสนิกชนและประชาชนได้ร่วมกันบำเพ็ญกุศล พร้อมทั้งน้อมนำหลักธรรมคำสอนของพระพุทธศาสนาไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันอย่างเป็นรูปธรรม น้อมรำลึกถึงพระคุณอันยิ่งใหญ่ของพระพุทธองค์ ทำความดี เจริญภาวนา ฟังธรรมเทศนา เวียนเทียน น้อมถวายเป็นพุทธบูชา และตระหนักความเหตุการณ์ของวันสำคัญ คือ วันประสูติ วันตรัสรู้ วันที่พระพุทธองค์ได้แสวงหาความหลุดพ้น ด้วยความจริงอันยิ่งใหญ่ คือ “อริยสัจ 4” หนทางแห่งการดับทุกข์ และวันปรินิพพาน เป็นการแสดงให้เห็นถึงไตรลักษณ์ ถือเป็นตัวแทนพระพุทธองค์ให้ชาวพุทธได้น้อมนำไปปฏิบัติสืบไป
“ ชวนพุทธศาสนิกชนสืบสานวัฒนธรรมประเพณีอันดีงาม จุดประทีป 1 ล้านดวง สวดมนต์ 1 ล้านจบ ถวายพุทธบูชา วันวิสาขบูชาโลก มุ่งเน้นให้ทุกพื้นที่ทั่วประเทศร่วมกันสร้างสัญลักษณ์แห่งแสงสว่างทางปัญญาและศรัทธา โดยเปิดโอกาสให้แต่ละพื้นที่สามารถออกแบบและประยุกต์รูปแบบการจัดวางโคมประทีปให้สอดคล้องกับอัตลักษณ์ท้องถิ่น ควบคู่กับการคำนึงถึงความปลอดภัยอย่างเคร่งครัด พร้อมส่งเสริมการใช้วัสดุในท้องถิ่นอย่างสร้างสรรค์ กรณีพื้นที่จำกัด สามารถปรับใช้โคมไฟหรือเทียนไฟฟ้าแทนได้ตามความเหมาะสม “ นายชัยพล กล่าว
กิจกรรมจุดประทีปล้านดวง สวดมนต์ล้านจบ ศน. ร่วมกับจังหวัดที่มีศักยภาพโดดเด่นทั้งด้านวัฒนธรรมและสถานที่ ยกระดับให้เป็นกิจกรรมสำคัญในระดับภูมิภาค สะท้อนพลังศรัทธาของพุทธศาสนิกชนอย่างยิ่งใหญ่ 9 จังหวัด ได้แก่ 1. วัดธาตุน้อย จ.นครศรีธรรมราช 2. วัดพระบาทมิ่งเมือง จ.แพร่ 3. วัดศรีโคมคำ จ.พะเยา 4. วัดผาซ่อนแก้ว จ.เพชรบูรณ์ 5. วัดพระธาตุเชิงชุม จ.สกลนคร 6. วัดต้นเลียบ จ.สงขลา 7. วัดตระพังทอง จ.สุโขทัย 8. วัดอุโปสถาราม จ.อุทัยธานี 9. วัดพระบรมธาตุทุ่งยั้ง จ.อุตรดิตถ์ และวัดสำคัญทุกจังหวัดทั่วประเทศ
สำหรับกิจกรรมในส่วนกลาง กรุงเทพมหานครเตรียมจัดขึ้นอย่างยิ่งใหญ่ ณ วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม เขตดุสิต ระหว่างวันที่ 29 – 31 พ.ค. 2569 ตั้งแต่เวลา 10.00 – 20.00 น. ภายในงานมีกิจกรรมทางพระพุทธศาสนา ชวนสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์สำคัญ ได้แก่ พระพุทธชินราช พระบรมราชสรีรางคาร รัชกาลที่ 5 พระพุทธรูป 3 ปาง (ประสูติ ตรัสรู้ ปรินิพพาน) ซึ่งอัญเชิญจากประเทศอินเดียมาประดิษฐานเป็นการชั่วคราว ณ ด้านหน้าพระอุโบสถ วัดเบญจมบพิตรฯ และพระบรมราชานุสาวรีย์ รัชกาลที่ 5
ตลอด 3 วัน พบกิจกรรมเสริมสิริมงคล อาทิ พิธีรดน้ำและห่มผ้าต้นพระศรีมหาโพธิ์ เพื่อความสงบร่มเย็น ชมการสาธิตการพับดอกบัว ชม ชิม ช้อป ผลิตภัณฑ์อาหารชุมชน ตลอดจนการทำวัตรเย็น เจริญพระพุทธมนต์บท “ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร” และเจริญภาวนา ไฮไลต์ชมบรรยากาศอันงดงามของสวนแสง “ประทีปแห่งศรัทธา” จัดแสดงตระการตา ณ โพธิมณฑล สัตตมหาสถาน
วันที่ 31 พฤษภาคมตรงกับวันวิสาขบูชา ช่วงเช้าจัดพิธีทำบุญตักบาตรพระสงฆ์ พิธีแห่ผ้าห่มและไม้ค้ำต้นพระศรีมหาโพธิ์ พิธีจุดประทีป และการสวดมนต์บทพระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ ทำนองสรภัญญะ พร้อมทั้งพิธีเวียนเทียนและถวายผ้าป่าเป็นสิริมงคล บรรยากาศภายในงานจะสว่างไสวด้วยแสงแห่งศรัทธาตลอดค่ำคืน
ส่วนภูมิภาค ศน.ประสานความร่วมมือกับสำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดทั่วประเทศบูรณาการการทำงานร่วมกับคณะสงฆ์ หน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาชนจัดกิจกรรมที่สอดคล้องกับบริบทของแต่ละพื้นที่ อาทิ พิธีเจริญพระพุทธมนต์ ทำบุญตักบาตร ปฏิบัติธรรม ฟังพระธรรมเทศนา การห่มผ้าพระธาตุเจดีย์ และเวียนเทียน ถวายเป็นพุทธบูชาเนื่องในวันสำคัญของสากลโลก โอกาสนี้ ชวนสวมใส่ผ้าไทยและชุดไทยร่วมสืบสานประเพณีและคุณค่าแห่งพระพุทธศาสนาในฐานะมรดกทางจิตใจและภูมิปัญญาของมนุษยชาติ
