ย้ำไทยไม่เสียเปรียบ อนุทินชี้ต้องรักษาตลาดสหรัฐ/ศุภจีเสียใจปกป้องแต่ถูกด่า

"อนุทิน" ย้ำไทยไม่เสียเปรียบ “Joint  Statement” ยันยังไม่ใช่สัญญาการค้าต่างตอบแทน ลั่นต้องรักษาตลาดสหรัฐ “ศุภจี” ย้ำ ART  ไทย-สหรัฐ หวังป้องผู้ประกอบการ-เกษตรกรไทย รักษาตลาดส่งออก ย้ำแค่กรอบเจรจา บอกไม่มีข้อผูกมัด ขออย่าด่วนตีความ-ออกตัวแรง จากข้อมูลไม่ครบ หวั่นกระทบอำนาจต่อรองของประเทศ  พร้อมทิ้งท้าย “เสียใจ” กับความพยายามปกป้อง  แต่ถูกมองทำไทยเสียหาย

เมื่อวันศุกร์ที่ 20 พ.ย.2569 ที่ท่าอากาศยานทหาร 2 กองบิน 6 (บน.6) ดอนเมือง นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย แถลงถึงการลงนามแถลงการณ์ร่วมว่าด้วยความตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างสหรัฐอเมริกาและราชอาณาจักรไทย (Joint Statement on an Agreement Between the United States of America and the Kingdom of Thailand on Reciprocal Trade: ART) กับนายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ว่า ต้องขอย้ำว่ายังเป็นเพียงการแถลงการณ์ร่วม ยังไม่ใช่เป็นการลงนามในสัญญาการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทยและสหรัฐ ซึ่งยังมีความสับสนในการนำเสนอข่าวมาก

“ประโยชน์ต่างๆ ยังคงอยู่ในประเทศไทย และหลักการคือการลงนามในสัญญาการค้าต่างตอบแทน ซึ่งมาจากคำว่า Agreement from Reciprocal Trade ซึ่งอธิบายในตัวมันเอง คือต่างตอบแทน เราก็ต้องตอบแทนเขา ขณะเดียวกันเขาก็ต้องตอบแทนเราด้วย ซึ่งหลักการในการเจรจาเนื้อหาสัญญาต่างตอบแทนนี้คือเราต้องรักษาตลาดส่งออกอันดับหนึ่งของเราไว้คือสหรัฐ ซึ่งเรามีการได้เปรียบดุลการค้า ทำให้เราสามารถมีรายได้ในการขยายการพัฒนาตัวประเทศไทย และการขยายฐานการผลิตต่างๆ ของธุรกิจในประเทศไทย ซึ่งเราต้องรักษาเอาไว้ไม่ให้เราเสียฐานลูกค้า ตรงนี้ไปให้ประเทศคู่แข่งอื่นๆ”

นายกฯ กล่าวด้วยว่า ข้อตกลงที่ทำให้สินค้าสหรัฐไม่เสียเปรียบประเทศอื่นๆ ก็มีด้วยเช่นกัน คือเราจะต้องให้สินค้าของสหรัฐมีโอกาสเข้ามาจำหน่ายในไทย ซึ่งในกรณีที่เราทำสัญญาการค้า (เอฟทีเอ) กับประเทศในกลุ่มภูมิภาคอื่นๆ ก็มีข้อตกลงเช่นนี้เหมือนกัน ไม่ได้มีข้อยกเว้นพิเศษใดๆ ที่ทางไทยได้ให้กับประเทศคู่ค้า ซึ่งส่วนใหญ่เป็นไปตามหลักการการค้าต่างตอบแทน

นายสีหศักดิ์​  พวง​เกตุ​แก้ว​ รอง​นายกฯ ​และ รมว.​การต่างประเทศ​ แถลงชี้แจงกรณี​มีบทสัมภาษณ์​เรื่องดีลการค้ากับสหรัฐว่า​ประเทศไทยเป็นประเทศเล็ก ต้องเสียสละ ว่าเป็นการเลือกนำถ้อยคำของตนจากการให้สัมภาษ​ณ์กับบลูมเบิร์ก​มาแค่บาง​ช่วงบางตอนเท่านั้น ยืนยันพูดในหลักการ​ว่า​ไทยได้บรรลุข้อตกลงร่วมกัน​ และสหรัฐเป็นตลาดที่สำคัญ​ มูลค่าการค้ามากมายมหาศาล​ เพราะฉะนั้นถึงแม้ไม่เห็นด้วยกับการใช้ภาษีเป็นเครื่องมือในการต่อรอง แต่ก็ต้องเจรจา​ เพราะสหรัฐเป็นตลาดที่สำคัญ​ แต่ไม่ได้หมายถึงว่าไทยเสียเปรียบ เจรจาบนพื้นฐานประโยชน์ของประเทศ​ แต่การเจรจามันต้องมีเรื่องการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์​ ทั้งสองฝ่ายต้องหาทางประนีประนอม​ และท้ายที่สุดแล้วต้องพอใจกับผลสุดท้ายของการประชุม​

“เรื่องผลประโยชน์ของประเทศโดยรวม​ ไม่ว่าจะอยู่พรรคไหน บางครั้งเราต้องคำนึงถึงผลประโยชน์ของชาติ ควรหลีกเลี่ยงไม่ควรนำไปใช้เป็นการเมืองภายใน โดยเฉพาะหากเป็นการบิดเบือน กับสิ่งที่ได้กล่าวไป ต้องระมัดระวังอย่างยิ่ง เพราะจะเป็นการส่งสัญญาณที่ไม่ดีกับอีกฝ่ายหนึ่ง”​

แจงทรัมป์พูดข้อมูลเก่า

นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกฯ และ รมว.พาณิชย์ แถลงเรื่องดังกล่าวว่า เป็นการตกลงระหว่าง 2 ประเทศในการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์ซึ่งกันและกันที่ยอมรับกันได้ ซึ่งหลายคนอาจยังไม่ทราบรายละเอียด และเกิดความสับสนกับสิ่งที่เคยตกลงกันไว้ก่อนหน้านี้เมื่อช่วงต้นปี 2568 กับสิ่งที่นายโดนัลด์ ทรัมป์ พูดถึงคือสิ่งที่เป็นกรอบตกลงอันเดิม ในการซื้อสินค้าเกษตรมูลค่า 2,600 ล้านดอลลาร์ ตรงนั้นเป็นเรื่องจริงที่คุย ณ เวลานั้น รวมถึงพลังงาน เครื่องอากาศยาน แต่กว่าจะบรรลุข้อตกลงดังกล่าว ได้หารือร่วมกับภาคเอกชน และข้อตกลงเป็นเรื่องที่ภาคเอกชนเป็นผู้ซื้อ ขณะที่ภาครัฐเป็นผู้รวบรวม เช่นสินค้าเกษตร กากถั่วเหลือง ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ที่ไทยผลิตไม่เพียงพอ จึงต้องนำเข้า  และทางสหรัฐอยากมีส่วนแบ่งตรงนี้ หากนำเข้าจากสหรัฐจะช่วยลดช่องว่างการขาดดุลทางการค้าระหว่างไทยและสหรัฐ

“ขอย้ำว่ากรอบการตกลงไม่ได้หมายความว่ารัฐต้องซื้อเท่านี้ แต่ขึ้นอยู่กับราคา คุณภาพ เงื่อนไขของสหรัฐตรงตามสิ่งที่ผู้ประกอบการและเกษตรกร คนในประเทศต้องการจะซื้อหรือไม่ ถ้าไม่ซื้อก็ไม่มีอะไรที่เป็นข้อผูกมัด แต่เราต้องแสดงความจริงใจว่าเรามีเจตนารมณ์จะเปิดโอกาสให้สหรัฐและวิธีคือการเจรจาเรื่องมาตรการ เรื่องภาษี การเปิดตลาดมาตรการที่ไม่เกี่ยวข้องกับภาษี” นางศุภจีกล่าว

นางศุภจีกล่าวอีกว่า ส่วนคำถามที่ว่าเราเสียเปรียบตรงไหน ต้องชี้แจงว่าเราเปิดการค้าเสรีในลักษณะเช่นนี้ ต่างประเทศเปิดให้ถึง 100% ทั้งหมด 24 ประเทศ ซึ่งทำมา 20-30 ปีแล้ว สหรัฐต้องการให้เราช่วยลดช่องว่างจากการขาดดุลการค้า โดยเปิดให้สินค้าสหรัฐเข้ามาในประเทศ เป็นสินค้าทางเลือก เพื่อแข่งขันกับประเทศอื่นได้เช่นกัน แต่ไม่ได้หมายความว่าเปิดตลาดแล้วต้องซื้อ ทั้งหมดขึ้นอยู่กับประชาชนตัดสินใจ ขณะที่สหรัฐไม่ตั้งใจให้เกิดผลกระทบกับไทย ทั้งเกษตรกรผู้ผลิต หากสินค้าใดก็ต้องตกลงแบบมีเงื่อนไข เช่น การกำหนดโควตาและระเบียบในการนำเข้า เพื่อปกป้องผู้ผลิต และเกษตรกรของเรา และประโยชน์ที่เราได้ครั้งนี้จากการลงนามถ้อยแถลงไทยจะสามารถแข่งขันในตลาดส่งออกอันดับ 1 ของประเทศ ซึ่งสิ่งที่ผ่านมาไทยได้ดุลการค้าสหรัฐกว่า 70,000 ล้านดอลลาร์ หรือเกือบ 2 ล้านล้านบาท และอาจเพิ่มมากขึ้นกว่านั้น รวมถึงรายได้จากการส่งออกจะเกี่ยวข้องกับการจ้างงานของคนไทยประมาณ 1.25 ล้านคน ดังนั้นเราต้องรักษาความสามารถในการแข่งขันและโอกาสเข้าถึงตลาดสหรัฐควบคู่กับการดูแลปกป้องผู้ประกอบการ เกษตรกรภายในประเทศ

นางศุภจีกล่าวอีกว่า ข้อสงสัยการลงนามแถลงการณ์ร่วมไม่มีรายละเอียดระบุ เป็นการตกลงแค่กรอบนั้น เพราะแต่ละฝ่ายต้องไปจัดการภายในประเทศ ซึ่งต้องขัดเกลาข้อความทางกฎหมาย และต้องนำเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรีพิจารณาและนำออกมา เปิดรับฟังความคิดเห็นก่อนส่งรัฐสภา เมื่อถึงขั้นตอนนั้นหากมีอะไรที่จะแนะนำพร้อมยินดีที่จะรับฟัง แต่ตอนนี้ยังไม่สามารถนำข้อมูลออกมาพูดได้

“เราต้องการปกป้องศักยภาพการแข่งขันของไทยในระยะยาว เราทำงานเต็มที่ทุกวัน ระหว่างหมุดหมายประเทศไทยให้เกิดความเชื่อมั่น แต่กลับมามองในประเทศข้อมูลบางอย่างไม่ครบถ้วน ตีความและเข้าใจกันไปเอง ซึ่งเรื่องสำคัญในระดับประเทศไม่ควรออกมาพูดกันแบบนี้ แต่จะค่อยๆ  พูดทำความเข้าใจ ถ้ายังเห็นไม่ครบอย่ารีบออกตัวแรง เพราะอาจจะสุ่มเสี่ยงต่อการเสียศักยภาพในการต่อรอง ขอย้ำว่าไม่ได้ทำให้ประเทศไทยเสียประโยชน์ ยังคุ้มครองปกป้องตลาดเกษตรและการส่งออกโดยรวม รวมถึงการจ้างงาน และเพิ่มศักยภาพในการแข่งขัน แต่ถ้าคนไทยคิดว่าไม่ใช่ไม่ควรจะเป็นแบบนี้ก็รู้สึกเสียใจกับสิ่งที่เราพยายามปกป้อง” นางศุภจีกล่าว

ผู้สื่อข่าวถามว่า คำประกาศของคู่ค้าหลังลงนามทำให้ถูกมองว่ารัฐบาลไทยถูกมัดมือชก นางศุภจีกล่าวว่า ตรงนั้นเป็นการพูดกับประชาชนของเขา หากพูดว่าเสียดุลการค้าไทยอยู่ตลอด หรือไม่ได้อะไรเพิ่มเติมคงไม่ได้ ก็ต้องพูดว่าได้ลดภาษี ซึ่งต่างจากการเปิดตลาด เป็นคนละส่วนกัน

อนุทินเล็งเล่าผลงาน

มีรายงานข่าวจากทำเนียบรัฐบาลแจ้งว่า รายการ "คุยกับนายกฯ อนุทิน วันเสาร์ที่ 21 พ.ย.นี้ จะเป็นเทปพิเศษที่ติดตามภารกิจนายกฯ จากมหานครเซินเจิ้น หลังจบการประชุมอาเซียนที่ฟิลิปปินส์ ต่อด้วยเวทีเอเปก พร้อมเปิดคำตอบหลายเรื่องที่กำลังเป็นประเด็นทั้งเศรษฐกิจ การค้า และต่างประเทศ โดยไฮไลต์แรกจะเป็นการลงนาม Joint Statement ไทย-สหรัฐ  ซึ่งนายอนุทินจะอธิบายว่า ART จะเปลี่ยนเกมการค้าไทยอย่างไร เหตุใดรัฐบาลมองว่าสหรัฐยังเป็นลูกค้ารายใหญ่ที่สุดของไทย และการเปิดตลาดบางส่วนแต่จะได้โอกาสส่งออกสินค้าไทย โดยเฉพาะสินค้าเกษตรและอาหารไปสหรัฐได้มากขึ้นอย่างไร นอกจากนี้ ในรายการยังเจาะข้อตกลงเศรษฐกิจดิจิทัล DEFA ที่ไทยผลักดันร่วมกับอาเซียน ก่อนปิดท้ายรายการด้วยบทบาทไทยบนเวทีโลกและการพบผู้นำหลายประเทศ

นายอนุทินยังกล่าวถึงผลประชุมสุดยอดอาเซียนและการประชุมเอเปกว่า การประชุมเป็นไปด้วยดี โดยอินเดียมีนิมิตหมายอันดี มีการพูดถึงโครงการพัฒนาท่าเรือขนส่งสินค้าที่จังหวัดระนอง ในขณะที่ BYD ก็ยืนยันแผนขยายฐานการผลิตรถยนต์ EV ในไทยเพื่อส่งออกทั่วโลก โดยมุ่งเน้นการใช้ชิ้นส่วนในประเทศและสร้างซัพพลายเชนในไทยอย่างเต็มรูปแบบ

ส่วนนางศุภจีกล่าวว่า ในเวทีอาเซียนปีนี้ไทยได้พลิกบทบาทจากผู้ร่วมรับมาเป็นผู้ผลักดันข้อตกลงสำคัญหลายเรื่อง จนได้รับการตอบรับอย่างดี โดยเฉพาะการเป็นผู้นำผลักดันให้ประเทศสมาชิกทั้ง 11 ประเทศ บรรลุข้อตกลงร่วมกันในกรอบเศรษฐกิจดิจิทัลอาเซียน หรือ DEFA โดยสถาบัน Boston Consulting ประเมินว่า หากใช้กรอบ DEFA ได้สำเร็จ จะช่วยขยายมูลค่าเศรษฐกิจดิจิทัลของอาเซียนเพิ่มขึ้นจาก 1 ล้านล้านดอลลาร์ เป็น 2 ล้านล้านดอลลาร์

นางศุภจียังกล่าวยังมีความสำเร็จในการเปิดโอกาสทางการค้าครั้งสำคัญในการเจาะตลาดประเทศที่มีศักยภาพสูงในภูมิภาคลาตินอเมริกา  โดยสามารถลงนามในสัญญาการค้าเสรีกับเปรูได้สำเร็จ หลังจากที่การเจรจาหยุดชะงักมานานกว่า 10 ปี หลังจากนี้ ไทยจะสามารถใช้ประโยชน์จากการขนส่งที่เชื่อมโยงกับเปรูผ่านท่าเรือชางไค ซึ่งจะช่วยย่นระยะเวลาและลดต้นทุนโลจิสติกส์ในการกระจายสินค้าไทยไปสู่ประเทศอื่นๆ ในภูมิภาคลาตินอเมริกาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

น.ส.ลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกฯ กล่าวว่า สื่อมวลชนจีนหลายสำนักให้ความสนใจรายงานข่าวการเดินทางของนายอนุทินเข้าร่วมการประชุมเอเปก โดยนอกจากประเด็นเศรษฐกิจแล้ว สื่อจีนยังให้ความสนใจความผูกพันทางวัฒนธรรมของนายอนุทิน ที่ได้พูดกวางตุ้งถ่ายทอดเรื่องราวรากเหง้าครอบครัวของนายกฯ ที่มีความเกี่ยวพันกับมณฑลกวางตุ้ง รวมถึงการใช้ภาษากวางตุ้งสื่อสารกับชาวจีนอย่างเป็นกันเอง โดยนายกฯ กล่าวว่า “好开心” ซึ่งหมายถึงดีใจมาก.

เพิ่มเพื่อน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

ซัดกัมพูชาละเมิดข้อตกลง

“อนุทิน” เตรียมเล่าเรื่องคุย “ฮุน มาเนต” ส่วน “โสภณ” เปิดเบื้องหลังสกัดกัมพูชาตีกินเรื่องพลเรือนผู้พลัดถิ่น