
ป่าเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญต่อชีวิตมนุษย์และสรรพสิ่งทั้งปวง รวมถึง “พระพุทธศาสนา” ที่มีความสัมพันธ์กับป่าไม้อย่างลึกซึ้ง
ดังจะเห็นได้จากประวัติของพระพุทธเจ้าและพระสงฆ์ ซึ่งได้อาศัยป่าไม้เป็นสถานที่ปฏิบัติธรรมมาเป็นเวลายาวนาน
ในพุทธประวัติ พระพุทธเจ้าประสูติที่สวนลุมพินีวันใต้ต้นสาละ เมื่อเสด็จออกผนวช ก็เข้าไปบำเพ็ญทุกรกิริยาในป่า ต่อมาได้ตรัสรู้ใต้ต้นโพธิ์และเสด็จไปโปรดปัญจวัคคีย์แสดงพระปฐมเทศนาที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน พระพุทธเจ้าทรงบำเพ็ญสมณธรรมในป่าเป็นเวลานานถึง 6 ปี จนกระทั่งตรัสรู้
พระสงฆ์ในพระพุทธศาสนาก็ได้อาศัยป่าเป็นสถานที่ปฏิบัติธรรมเช่นกัน พระองค์ได้ประทานพระบรมพุทโธวาท ให้เป็นแนวทางแห่งการอยู่กับธรรมชาติ บำเพ็ญสมณธรรมในป่าไว้อย่างชัดเจน เช่น นิสสัย 4 ข้อ หนึ่งก็คือการอยู่โคนต้นไม้ซึ่งเป็นประโยชน์เกื้อกูลแก่การปฏิบัติธรรมเป็นอย่างยิ่ง
ปัจจุบันมีวัดและศาสนสถานที่ได้รับอนุญาตให้เข้าไปทำประโยชน์ในเขตพื้นที่ป่าจากกรมป่าไม้ จำนวนกว่า 2,000 วัด พื้นที่ไม่น้อยกว่า 25,000 ไร่ นอกจากนั้น ยังมีวัดที่อยู่ระหว่างขออนุญาตให้เข้าไปทำประโยชน์จากพื้นที่ป่าไม้ตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2563 และมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2564 อีกกว่า 8,500 วัด พื้นที่ประมาณ 127,500 ไร่

ดร.เฉลิมชัย ศรีอ่อน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กล่าวว่า กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม(ทส.) ให้ความสำคัญกับการปลูกต้นไม้ การดูแลรักษาป่าไม้ และทรัพยากร ธรรมชาติโดยเร่งดำเนินการในการเพิ่มพื้นที่สีเขียว เน้นการมีส่วนร่วมของภาคประชาชน เอกชน รัฐ ตลอดจนความร่วมมือจากชุมชน วัด มัสยิด โรงเรียน ให้การสนับสนุน การอนุรักษ์ ป้องกันการบุกรุกทำลายป่า และป้องกันไฟป่า โดยได้มอบหมายให้กรมป่าไม้จัดทำโครงการ “ธรรมจักรสีเขียว” มีวัตถุประสงค์ เพื่อเชิดชู ส่งเสริมสนับสนุน และเป็นตัวอย่างให้แก่วัด ชุมชน ประชาชนในท้องถิ่น รวมทั้งส่งเสริมให้วัดหรือพระสงฆ์ได้ช่วยงานด้านป่าไม้ ในการอนุรักษ์ ปลูกป่า ป้องกันการบุกรุกทำลายป่า และป้องกันไฟป่า และเพิ่มพื้นที่สีเขียวให้กับประเทศ พร้อมกับสร้างจิตสำนึก และหวงแหนทรัพยากรธรรมชาติให้แก่ชุมชน ตลอดจนประชาชน
ดร.เฉลิมชัย กล่าวต่อว่า ในปีงบประมาณ 2568 กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยกรมป่าไม้ ร่วมกับกระทรวงมหาดไทย องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ ดำเนินการคัดเลือกวัด หรือศาสนาสถานทั่วประเทศที่ได้รับอนุญาตให้เข้าทำประโยชน์ในพื้นที่ป่าไม้จากกรมป่าไม้ในโครงการ“ธรรมจักรสีเขียว” ที่มีผลงานดีเด่นในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เข้ารับรางวัลในช่วงวันมาฆบูชา
“โครงการธรรมจักรสีเขียวจัดทำขึ้น เพื่อแก้ไขปัญหาศาสนสถานในพื้นที่ป่าไม้ สร้างการอยู่ร่วมกับธรรมชาติควบคู่กับพระพุทธศาสนา เพื่อส่งเสริมให้ศาสนสถานหรือพระสงฆ์ได้ช่วยงานด้านป่าไม้ ด้วยการปลูกป่า อนุรักษ์ และป้องกันการบุกรุกทำลายป่ารวมทั้งเชิดชู ส่งเสริม สนับสนุน และเป็นตัวอย่างให้แก่วัด ชุมชน ราษฎรในท้องถิ่นในการมีส่วนร่วมในการดูแลทรัพยากรป่าไม้ รวมทั้งการส่งเสริมให้เป็นสถานที่ศึกษาทางศาสนาพุทธ เป็นแหล่งศึกษาธรรมชาติและสถานที่พักผ่อนหย่อนใจ ซึ่งจะเป็นการแก้ไขปัญหาพระสงฆ์ในพื้นที่ป่าไม้ รวมทั้งเป็นการพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติควบคู่กับพระพุทธศาสนา เพื่อให้เกิดความยั่งยืนตลอดไป” ดร.เฉลิมชัย กล่าว
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
'สุชาติ' เผยผลเวที GLSTF 2026 เดินหน้าตามนโยบายรัฐบาล ดันไม้เศรษฐกิจถูกกฎหมาย–ยั่งยืน เชื่อมตลาดโลก สร้างมูลค่าเพิ่มให้ไทย
นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เปิดเผยภายหลังเข้าร่วมงาน Global Legal and Sustainable Timber Forum 2026 (GLSTF 2026) ณ เขตบริหารพิเศษมาเก๊า สาธารณรัฐประชาชนจีน ว่า การเข้าร่วมเวทีครั้งนี้เป็นโอกาสสำคัญในการแลกเปลี่ยนแนวทางด้านกฎหมาย การค้า การพัฒนาอุตสาหกรรมไม้ และการบริหารจัดการทรัพยากรป่าไม้อย่างยั่งยืนกับนานาประเทศ
คพ. ผนึกกำลัง SCG ศึกษาแนวทางจัดการตะกอนดินปนเปื้อนสารหนู ในพื้นที่แม่น้ำกก
กรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ประชุมหารือร่วมกับบริษัท เอสซีจี ซิเมนต์ จำกัด (SCG) เร่งศึกษาแนวทางจัดการตะกอนดินลำน้ำ และดินแปลงเกษตรที่ปนเปื้อนสารหนูและโลหะหนัก รวมถึงน้ำผิวดิน และตะกอนจากกระบวนการผลิตน้ำประปา ในพื้นที่แม่น้ำกก เพื่อศึกษาแนวทางจัดการที่เหมาะสมและปลอดภัยต่อประชาชน
'สุชาติ' สั่ง ทส. เร่งประเมินดินถล่มโรงเรียนบ้านดอยติ้ว จ.น่าน พบพื้นที่เสี่ยงสูง-รอยแยกขยายตัว กำชับเฝ้าระวังใกล้ชิด
นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เปิดเผยว่า ได้สั่งการให้หน่วยงานของกระทรวงฯ ในพื้นที่จังหวัดน่าน เร่งประเมินสถานการณ์และติดตามปัญหาดินถล่มและดินทรุดตัวบริเวณโรงเรียนบ้านดอยติ้ว ตำบลศรีภูมิ อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน พร้อมประสานจังหวัดน่านและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง วางมาตรการป้องกันและช่วยเหลืออย่างเหมาะสม
'รมว.สุชาติ' สั่ง คพ. ผนึกกำลังจังหวัดสมุทรสาคร ปูพรมตรวจโรงงานเสี่ยง ป้องกันลักลอบปล่อยน้ำเสียลงแหล่งน้ำสาธารณะ
นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สั่งการกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) โดยสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 5 (สคพ.5) บูรณาการร่วมกับจังหวัดสมุทรสาครและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เดินหน้าปูพรมตรวจสอบโรงงานและสถานประกอบการกลุ่มเสี่ยง เพื่อป้องกันการลักลอบปล่อยน้ำเสียลงสู่แหล่งน้ำสาธารณะ
'สุชาติ' ผนึก ทส.-กลาโหม! ดึงเทคโนโลยีป้องกันประเทศ ยกระดับพิทักษ์ป่า-สกัดไฟป่า ทั่วประเทศ
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) ผนึกกำลังกระทรวงกลาโหม เดินหน้ายกระดับการปกป้องทรัพยากรธรรมชาติ ตามนโยบายรัฐบาลที่ให้ความสำคัญกับการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมมาเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการประเทศ โดยกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ล
'สุชาติ' หารือเอกอัครราชทูตเกาหลีใต้ เดินหน้าหุ้นส่วนสีเขียวไทย-เกาหลี ผนึกกำลัง 'มรดกโลก-Climate Change-อุทยานแห่งชาติ' มุ่งสู่ Net Zero และการพัฒนาที่ยั่งยืน
นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม พร้อมด้วย ดร.รวีวรรณ ภูริเดช ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และคณะผู้บริหารระดับสูงในสังกัดกระทรวงฯ ให้การต้อนรับ นายพัก ยงมิน (H.E. Mr. Park Yongmin) เอกอัครราชทูตสาธารณรัฐเกาหลีประจำประเทศไทย และคณะผู้แทนสถานเอกอัครราชทูตฯ ในโอกาสเข้าเยี่ยมคารวะและหารือแนวทางกระชับความร่วมมือด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมระหว่างไทยและสาธารณรัฐเกาหลี

