18 ก.พ.2569 - นายวัส ติงสมิตร นักวิชาการอิสระ และอดีตผู้พิพากษาอาวุโสในศาลฎีกา โพสต์เฟซบุ๊กในหัวข้อเลือกตั้ง 8 ก.พ. 69: "บัตรมี Barcode" เสี่ยงไม่ลับ? ต้องร้องศาลไหน?” ระบุว่า เคยสงสัยไหมครับ? ถ้าวันหนึ่งเราเข้าคูหาไปกากบาท แต่ดันเห็น Barcode หรือ QR Code อยู่บนบัตรเลือกตั้ง! จนรู้สึกว่า "เห้ย แบบนี้เขาจะเช็กย้อนหลังได้ไหมว่าเราเลือกใคร?"
ในเมื่อรัฐธรรมนูญเขียนไว้ชัดว่า "การเลือกตั้งต้องเป็นความลับ" ถ้าเกิดเหตุการณ์แบบนี้ขึ้นจริง เราจะไปฟ้องใคร? ศาลปกครอง หรือ ศาลรัฐธรรมนูญ? วันนี้มีคำตอบครับ!
ทำไม "ศาลปกครอง" ถึงไม่ใช่คำตอบ?
หลายคนอาจนึกถึงศาลปกครองเป็นที่แรก เพราะ กกต. เป็นองค์กรของรัฐ แต่ช้าก่อนครับ!
รัฐธรรมนูญ มาตรา 197 ระบุว่า อำนาจศาลปกครอง "ไม่รวมถึง" การวินิจฉัยชี้ขาดขององค์กรอิสระซึ่งเป็นการใช้อำนาจโดยตรงตามรัฐธรรมนูญขององค์กรอิสระนั้น ๆ
การออกระเบียบเรื่อง "รูปแบบบัตรเลือกตั้ง" และการพิมพ์บัตรที่มี Barcode หรือ QR Code เพื่อใช้ในการเลือกตั้ง เป็นการใช้อำนาจโดยตรงของ กกต. เพื่อจัดการเลือกตั้ง ดังนั้นงานนี้ศาลปกครองกลางหรือศาลปกครองสูงสุด อาจจะไม่มีอำนาจรับฟ้องครับ
เส้นทางสู่ "ศาลรัฐธรรมนูญ" (Roadmap ของผู้ถูกละเมิดสิทธิ)
เมื่อเรื่องนี้เป็นการกำหนดให้ใช้วิธีลงคะแนนโดยลับในการเลือกตั้ง สส. ซึ่งเป็น "สิทธิและเสรีภาพ" ที่รัฐธรรมนูญคุ้มครองไว้ (มาตรา 83) ช่องทางที่ถูกต้องตาม พ.ร.ป. ว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ มาตรา 48 คือ:
1.ด่านแรก: ยื่นเรื่องต่อ "ผู้ตรวจการแผ่นดิน"
เราต้องไปร้องเรียนว่าการกระทำของ กกต. (เรื่อง Barcode/QR Code) ขัดต่อรัฐธรรมนูญ
ผู้ตรวจการแผ่นดินมีเวลา 60 วัน ในการพิจารณาส่งเรื่องให้ศาลรัฐธรรมนูญ
2.ด่านสอง: ยื่นตรงต่อศาลรัฐธรรมนูญ (ถ้าด่านแรกปฏิเสธหรือนิ่งเฉย)
ถ้าครบ 60 วันแล้วผู้ตรวจการแผ่นดินไม่ส่งเรื่อง หรือบอกว่าไม่ขัด...
เราในฐานะ "ผู้ถูกละเมิดสิทธิ" มีสิทธิยื่นคำร้องโดยตรงต่อศาลรัฐธรรมนูญได้เองเลยครับ!
จุดสำคัญที่ต้องรู้! หลายคนอาจเจอ "เกจิอาจารย์กฎหมาย" โต้ว่า จะร้องผ่านผู้ตรวจการแผ่นดินได้เฉพาะกรณี 'กฎหมาย' ขัดรัฐธรรมนูญเท่านั้นนะ! แต่เรื่องบัตรเลือกตั้งมันคือ 'การกระทำ' ไม่ใช่ตัวกฎหมาย... จะร้องได้เหรอ?
คำตอบคือ "ร้องได้แน่นอน!" เพราะกฎหมายเขียนดักไว้แล้วใน มาตรา 48 วรรคสาม ว่าให้ใช้บังคับกับกรณีที่ประสงค์จะให้ศาลวินิจฉัยว่า "การกระทำนั้น" ขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญด้วย!
สรุปสั้นๆ ให้จำง่าย
ถ้าบัตรเลือกตั้ง "ไม่ลับ" เพราะเทคโนโลยีรบกวนสิทธิ ไปหาผู้ตรวจการแผ่นดินเพื่อส่งต่อศาลรัฐธรรมนูญ เพราะความลับในคูหา คือหัวใจสำคัญของประชาธิปไตย ถ้าไม่ลับ... ก็ไม่ถือว่าเป็นการเลือกตั้งที่แท้จริง!
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
'สมชัย' วิเคราะห์อะไรจะเกิดหาก พรก.เงินกู้ขัดรัฐธรรมนูญ!
นายสมชัย ศรีสุทธิยากร อดีตคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.)
เลขาฯครม. หวังคำวินิจฉัยศาลรธน. คดีพ.ร.ก.กู้เงิน 4 แสนล้าน ออกมาดี เผยเตรียมแผนสำรองไว้แล้ว
ที่ทำเนียบรัฐบาล นางณัฐฏ์จารี อนันตศิลป์ เลขาธิการคณะรัฐมนตรี กล่าวถึงกรณีศาลรัฐธรรมนูญนัดลงมติวินิจฉัยคำร้องที่สส.พรรคร่วมฝ่
'ศุภจี' ไม่ได้แก้ปัญหาเกษตรด้วยการอุ้มราคา แต่แก้ด้วยการออกแบบระบบมูลค่าใหม่
เอ็ดดี้ อัษฎางค์ ยมนาค นักวิชาการอิสระ โพสต์ข้อความว่าคุณศุภจีไม่ได้มองสินค้าเกษตรเป็นแค่ “ผลผลิต” แต่มองเป็น “ระบบเศรษฐกิจครบวงจร”
'อนุทิน' ลั่นสุดแล้วแต่ 'ศาลรัฐธรรมนูญ' ชี้ชะตา พรก.กู้เงิน 4 แสนล้าน 9 ก.ค.นี้
นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และรมว.มหาดไทย ให้สัมภาษณ์กรณีศาลรัฐธรรมนูญนัดลงมติวินิจฉัยคำร้องที่สส.พรรคร่วมฝ่ายค้านยื่นคำร้องกรณีที่รัฐบาลมีมติคณะรัฐมนตรี (ครม.)ออกพระราชกำหนด (พ.ร.ก.) ให้อำนาจกระทรวงการคลังกู้เงินเพื่อแก้ไขปัญหาผลกระทบจากสถานการณ์วิกฤตด้านพลังงานและสร้างการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานของประเทศ พ.ศ. 2569
จากคดีแอร์มีนา สู่บทพิสูจน์หลัก Wilful Blindness ศาลสูงออสเตรเลีย เมื่อการเลือกที่จะไม่รู้อาจไม่ใช่ข้อแก้ตัว
นักวิชาการอิสระ ชี้ในมุมของกฎหมายเปรียบเทียบ คดีนี้มีความสำคัญอย่างยิ่ง เพราะทำให้สังคมไทยได้รู้จักหลัก Wilful Blindness
เจาะมหากาพย์ โกงสอบท้องถิ่น เมื่อ 'เทคโนโลยี-ปากพยาน' กำลังขยี้เครือข่ายไอ้โม่ง
สถานการณ์การทุจริตสอบแข่งขันข้าราชการส่วนท้องถิ่น ปี 2568 เข้มข้นขึ้นจนถึงจุดเดือด! หลังจากที่กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น (สถ.) พบว่ามีการแก้ไขกระดาษคำตอบในระบบอย่างอุกอาจ