อิหร่านยึดมั่นข้อตกลงหยุดยิง โต้ทรัมป์ที่บอกว่าสิ้นสุดแล้ว

อิหร่านยืนยันว่าฝ่ายตนยึดมั่นรักษาสัญญาเกี่ยวกับการหยุดยิงกับสหรัฐอเมริกา หลังจากที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ย้ำว่าการหยุดยิงสิ้นสุดลงแล้วแต่ยังยินดีที่จะเจรจากับสาธารณรัฐอิสลามต่อไป

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ (Photo by Christian Hartmann / POOL / AFP)

เอเอฟพีรายงาน เมื่อวันเสาร์ที่ 11 กรกฎาคม 2569 กล่าวว่า หลังจากที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ยืนยันว่าการหยุดยิงกับอิหร่านที่เคยลงนามกันนั้นสิ้นสุดลงแล้วแต่เขายังยินดีที่จะเจรจากับสาธารณรัฐอิสลามต่อไป รัฐบาลเตหะรานได้ออกแถลงการณ์ตอบโต้และยืนยันว่าฝ่ายตนยังยึดมั่นรักษาสัญญาตามเงื่อนไขในบันทึกความเข้าใจดังกล่าว

การตอบโต้ทางวาจาล่าสุดถือเป็นจุดต่ำสุดครั้งใหม่ในความสัมพันธ์ระหว่างศัตรูทั้งสอง หลังจากมีการยิงปะทะกันในสัปดาห์นี้จนทำให้ข้อตกลงสั่นคลอน และอาจนำไปสู่สงครามระดับภูมิภาคเต็มรูปแบบอีกครั้ง

ทรัมป์ได้เพิ่มระดับความรุนแรงของถ้อยคำระหว่างฝ่ายที่กำลังสู้รบกัน โดยขู่ในโพสต์บนโซเชียลมีเดียว่าจะทำลายล้างอิหร่านให้สิ้นซาก หากอิหร่านพยายามลอบสังหารเขา

อับบาส อาราคชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่านโต้กลับทันที โดยยืนยันว่ารัฐบาลเตหะรานได้รักษาสัญญามาโดยตลอด ซึ่งแตกต่างจากรัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ ที่ละเมิดวรรคที่ 9 ของบันทึกความเข้าใจ

วรรคดังกล่าวหมายถึงส่วนหนึ่งของบันทึกความเข้าใจที่ระบุว่าอิหร่านจะรักษาสถานะปัจจุบันของโครงการนิวเคลียร์ โดยสหรัฐอเมริกาจะไม่กำหนดมาตรการคว่ำบาตรใหม่ใดๆ และจะไม่ส่งกำลังทหารเพิ่มเติมไปยังภูมิภาค จนกว่าจะมีการตกลงขั้นสุดท้าย

"สหรัฐฯ ต้องยอมรับความจริงว่า ที่ผ่านมามีเพียงการปฏิบัติตามข้อตกลงร่วมกันเท่านั้น และการละเมิดเกิดขึ้นจากการกระทำผิดพลาดอื่นๆ ของสหรัฐฯ เอง" อาราคชีกล่าวเสริม

ทั้งนี้ คณะผู้แทนสหรัฐฯ และอิหร่านได้เจรจาโดยตรงรอบหนึ่งในสวิตเซอร์แลนด์นับตั้งแต่ลงนามในบันทึกความเข้าใจ รวมถึงการเจรจาทางอ้อมในกาตาร์ แต่ก็ไม่มีสัญญาณความคืบหน้าทางการทูตใดๆ ตั้งแต่นั้นมา

ถ้อยคำที่แสดงความเป็นปรปักษ์เกิดขึ้นหลังจากสำนักข่าว Axios และ Politico รายงานว่ารัฐบาลวอชิงตันได้ให้เวลาเตหะรานจนถึงวันเสาร์เพื่อหยุดยิงเรือพาณิชย์ในช่องแคบฮอร์มุซและยอมเปิดเส้นทางอย่างเสรี

ช่องแคบนี้เป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันที่สำคัญของโลก และเป็นแหล่งที่มาของความขัดแย้งหลักระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน

รัฐบาลเตหะรานได้ปิดเส้นทางน้ำเชิงยุทธศาสตร์นี้อย่างเบ็ดเสร็จ เพื่อตอบโต้สงครามที่เกิดจากการโจมตีโดยสหรัฐฯ และอิสราเอลในปลายเดือนกุมภาพันธ์

สาธารณรัฐอิสลามยืนยันว่าพวกตนต้องได้ควบคุมช่องแคบฮอร์มุซ และได้แสดงความประสงค์ที่จะเรียกเก็บค่าธรรมเนียมจากเรือที่แล่นผ่าน

ก่อนสงคราม อิหร่านไม่มีอำนาจเช่นนี้ และถึงแม้ช่องแคบจะประกอบด้วยน่านน้ำของโอมานและอิหร่าน แต่ภายใต้กฎหมายระหว่างประเทศ ทั้งสองรัฐไม่สามารถปิดกั้นการผ่านแดนหรือเรียกเก็บค่าผ่านทางได้โดยทั่วไป

สหรัฐฯ ได้เปิดฉากโจมตีอิหร่านอย่างหนักในสัปดาห์นี้ หลังจากการโจมตีเรือในช่องแคบดังกล่าว ซึ่งก่อให้เกิดการตอบโต้ต่อฐานทัพอเมริกันในอ่าวเปอร์เซีย

กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ยังได้ยกเลิกการยกเว้นมาตรการคว่ำบาตรชั่วคราวสำหรับน้ำมันอิหร่าน โดยยกเลิกใบอนุญาตที่ประกาศในเดือนมิถุนายนซึ่งอนุญาตให้อิหร่านผลิต, จำหน่าย และส่งมอบน้ำมันดิบและผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้อง จนถึงวันที่ 21 สิงหาคม.