อาเซียนหันมามองภายในประเทศ หลังวิกฤตตะวันออกกลางกระทบถึงบ้าน

ผู้นำอาเซียนจะเรียกร้องให้เสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงานในภูมิภาคและเส้นทางเดินเรือที่ปลอดภัยและเปิดกว้าง ในการประชุมของสมาคมประชาชาติเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ 11 ประเทศ ทางภาคกลางของฟิลิปปินส์

การประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 48 จัดขึ้นในเมืองเซบู ประเทศฟิลิปปินส์ (Photo by Ted ALJIBE / AFP)

เอเอฟพีรายงาน เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 7 พฤษภาคม 2569 กล่าวว่า การประชุมของสมาคมประชาชาติเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) 11 ประเทศ ที่เมืองเซบูของฟิลิปปินส์ประจำปีนี้ จะมีประเด็นหลักที่การแก้ปัญหาวิกฤตในตะวันออกกลางซึ่งส่งผลให้ราคาน้ำมันเชื้อเพลิงและราคาอาหารในภูมิภาคพุ่งสูงขึ้น

แม้ว่าร่างแถลงการณ์จะไม่ได้กล่าวถึงช่องแคบฮอร์มุซซึ่งถูกปิดกั้นตั้งแต่สหรัฐฯ และอิสราเอลเริ่มโจมตีอิหร่านเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ แต่คาดว่าจะมีการเรียกร้องให้เปิดสัญจรผ่านช่องแคบที่ใช้สำหรับการเดินเรือระหว่างประเทศอย่างปลอดภัย, ไม่ติดขัด และต่อเนื่อง

นอกจากนี้ยังรวมถึงข้อเสนอต่างๆ ที่มุ่งส่งเสริมความเป็นอิสระด้านพลังงานมากขึ้น, การขยายโครงข่ายไฟฟ้าของอาเซียน, การเปลี่ยนไปใช้พลังงานหมุนเวียน และแม้แต่การสำรวจพลังงานนิวเคลียร์

ในส่วนของสถานการณ์ภายในภูมิภาค สงครามกลางเมืองในเมียนมายังคงเป็นประเด็นสำคัญ โดยเกา กิม ฮวน เลขาธิการอาเซียนกล่าวกับผู้สื่อข่าวว่ามีความเป็นไปได้ที่จะมีการพบปะกับรัฐมนตรีต่างประเทศของรัฐบาลเนปยีดอ

ทั้งนี้ เมียนมาถูกตัดออกจากการประชุมสุดยอดอย่างเป็นทางการ นับตั้งแต่คณะรัฐบาลทหารยึดอำนาจในการรัฐประหารปี 2021 ซึ่งจุดชนวนสงครามกลางเมืองนองเลือดและการปราบปรามผู้เห็นต่าง

ขณะที่คณะรัฐบาลทหารของเมียนมาได้รับการยกย่องจากฟิลิปปินส์ในสัปดาห์นี้สำหรับการตัดสินใจย้ายอองซานซูจีไปอยู่ภายใต้การกักบริเวณในบ้าน แต่ประเทศสมาชิกยังคงไม่สามารถบรรลุข้อตกลงร่วมกันเกี่ยวกับการอนุญาตให้เมียนมากลับเข้าร่วมกลุ่มได้

"บรรดารัฐมนตรีต่างประเทศได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็น รวมถึงข้อเสนอที่จะจัดการประชุมกับรัฐมนตรีต่างประเทศของเมียนมา โดยจะมีบางอย่างเกิดขึ้นและอาจจะเป็นการประชุมทางออนไลน์" เกา กิม ฮวนกล่าวกับผู้สื่อข่าวระหว่างการประชุมสุดยอดในวันแรก

นอกจากนี้ ยังมีการเพิ่มการเจรจาที่ไม่ได้ประกาศไว้ก่อนหน้านี้ระหว่างผู้นำของไทยและกัมพูชา

ประเทศเพื่อนบ้านในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ทั้งสองประเทศยังคงอยู่ในสถานการณ์ที่ไม่มั่นคงนับตั้งแต่ลงนามในข้อตกลงหยุดยิงเมื่อปลายเดือนธันวาคม หลังจากข้อพิพาทชายแดนก่อให้เกิดการปะทะที่คร่าชีวิตผู้คนไปหลายสิบรายและทำให้ผู้คนกว่าล้านคนต้องพลัดถิ่น

นายกรัฐมนตรีของไทยและนายกรัฐมนตรีของกัมพูชาต่างให้คำมั่นว่าจะมอบหมายให้รัฐมนตรีต่างประเทศของตนดำเนินการเจรจาต่อไปเพื่อบรรลุสันติภาพที่ยั่งยืน

อย่างไรก็ตาม นับตั้งแต่มีการลงนามหยุดยิง ทั้งสองฝ่ายต่างกล่าวหาซึ่งกันและกันว่าอีกฝ่ายละเมิดข้อตกลงหยุดยิง

นายกรัฐมนตรีของไทยกล่าวในการแถลงข่าวว่า พวกเขาตกลงที่จะทำงานร่วมกันอย่างใกล้ชิดในมาตรการต่างๆ ที่มุ่งเป้าไปที่การฟื้นฟูความไว้วางใจและค่อยๆ สร้างความสัมพันธ์ทวิภาคีขึ้นมาใหม่.