วันนี้วันสิ้นปี 2021 ผมกำลังส่องกล้องไปปีหน้า 2022 ซึ่งเป็นปีเสือดุ เพื่อจะประเมินว่าข่าวใหญ่ระดับโลกที่จะมีผลกระทบอย่างกว้างไกล
หลีกหนีไม่พ้นว่าประเทศไทยก็จะต้องเผชิญกับผลทั้งทางตรงและทางอ้อมด้วย
จึงเป็นเรื่องสำคัญที่เราจะต้องวาด “ฉากทัศน์” ไว้ล่วงหน้า เพื่อวางยุทธศาสตร์ให้สอดคล้องกับความเปลี่ยนแปลงที่จะมีความท้าทายเราอย่างสูงยิ่ง
ผมรวบรวม 10 หัวข้อที่น่าจะเป็นประเด็นที่จะนำมาซึ่งความเปลี่ยนแปลงที่มีนัยสำคัญ
บางสำนักวิเคราะห์ระหว่างประเทศได้ให้คะแนน “ความน่าจะเป็น” ว่ามากน้อยเพียงใด
กับ “ผลกระทบ” ที่จะตามมาจะเป็นอย่างไร เรียงลำดับได้อย่างนี้
1.ความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐฯ กับจีนที่เลวร้ายลง ส่งผลให้เศรษฐกิจโลกต้องแยกตัวออกจากกันอย่างเต็มรูปแบบ หรือที่เรียกว่า decoupling
ความน่าจะเป็น: สูง
ผลกระทบ: สูงมาก
สองมหาอำนาจที่ใหญ่ที่สุดในโลก คือ สหรัฐฯ และจีน กำลังแย่งชิงอิทธิพลและการครอบงำระดับโลก
“ประธานาธิบดีโจ ไบเดน แห่งสหรัฐฯ กำลังพยายามโน้มน้าวให้ประเทศที่มี 'ความคิดเหมือนกัน' (ส่วนใหญ่เป็นชาวตะวันตก) ให้ร่วมกันกดดันจีน”
ซึ่งรวมถึงข้อจำกัดในด้านการค้า เทคโนโลยี การเงิน และการลงทุน รวมถึงการคว่ำบาตร บังคับให้บางตลาดและบางบริษัทเลือกข้าง
มาถึงจุดนี้ปัญหาสำหรับประเทศขนาดกลางและเล็ก (ทั้งด้านประชากรและเศรษฐกิจ) จะต้องถูกบังคับทั้งทางตรงและทางอ้อมให้ต้องมีจุดยืนที่ต้องเลือกข้าง
สิ่งที่เรียกว่า “ความเป็นกลาง” กลายเป็นข้อห้ามสำหรับประเทศที่สาม โดยแบ่งเศรษฐกิจที่จีนสนับสนุนและสหรัฐฯ สนับสนุน
ผลกระทบอาจเพิ่มความไม่แน่นอนในการค้าและการลงทุนทั่วโลก
2.การตึงตัวทางการเงินอย่างรวดเร็วโดยไม่คาดคิด จะนำไปสู่ความล้มเหลวของตลาดหุ้นสหรัฐ หรือมีผลกระทบไปประเทศอื่นๆ ทั่วโลก
ความน่าจะเป็น: สูงมาก
ผลกระทบ: สูง
ผลกระทบจากวิกฤตโลกทำให้เกิดปัญหา เช่น
การหยุดชะงักของ supply chain หรือห่วงโซ่อุปทาน
ราคาพลังงานที่สูงขึ้น
นโยบายการเงินที่ผ่อนคลายมาก
ทั้งหมดนี้ล้วนส่งผลให้อัตราเงินเฟ้อของสหรัฐฯ พุ่งสูงขึ้นอย่างมากในปีที่ 2564
นั่นอาจบีบให้ธนาคารกลางสหรัฐต้องบังคับใช้นโยบายการเงินที่เข้มงวดขึ้น
ซึ่งอาจส่งผลให้อัตราดอกเบี้ยสูงขึ้นภายในกลางปี 2565
3.การพังทลายของทรัพย์สินในจีนทำให้เศรษฐกิจชะลอตัวลงอย่างมาก
ความน่าจะเป็น: สูง
ผลกระทบ: สูงมาก
ปัญหาทางการเงินที่กระทบกระเทือนหัวใจของ Evergrande ยักษ์ใหญ่ด้านอสังหาริมทรัพย์ของจีน แสดงถึงความเสี่ยงอย่างรุนแรงของการกระจายตัวทางการเงินในภาพรวมของเศรษฐกิจจีน
ที่ค่อนข้างแน่ชัดคือ บริษัทอสังหาริมทรัพย์ของจีนหลายแห่งก็มีหนี้สินล้นพ้นตัวในรูปแบบเดียวกัน
เป็นไปได้ว่าถ้าความเชื่อมั่นด้านอสังหาริมทรัพย์เสื่อมถอยลงก็จะนำไปสู่การผิดนัดชำระหนี้ต่อเนื่องในภาคอสังหาริมทรัพย์ของจีน
ซึ่งอาจจะหมายความว่าปักกิ่งอาจพยายามดิ้นรนเพื่อยับยั้งการล่มสลายในวงกว้าง
4.ภาวะการเงินในสหรัฐฯ และตลาดโลกที่ตึงตัวขึ้น ทำให้การฟื้นตัวในตลาดเกิดใหม่ (emerging economies ซึ่งหมายรวมถึงไทยด้วย) ล้มเหลว
ความน่าจะเป็น: สูง
ผลกระทบ: สูง
เศรษฐกิจของประเทศเกิดใหม่มีความเสี่ยงต่อแรงกดดันด้านเงินเฟ้อ เพราะราคาสินค้าโภคภัณฑ์ที่ฟื้นตัว
“ความเสี่ยงจะเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะในประเทศที่มีภาระหนี้ในสกุลเงินต่างประเทศสูงเป็นพิเศษ”
ยกตัวอย่างอาร์เจนตินาและตุรกี
ที่เห็นได้ชัดคือ บราซิล เม็กซิโก รัสเซีย ศรีลังกา และยูเครน ได้ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายการเงินในปี 2564
5.Omicron คือเชื้อโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ที่พิสูจน์ได้ว่าดื้อต่อวัคซีน
ความน่าจะเป็น: ปานกลาง
ผลกระทบ: สูงมาก
ไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ Delta และ Mu ถูกระบุว่าเป็นตัวอย่างของการกลายพันธุ์ของ COVID-19 และท้าทายประสิทธิภาพของวัคซีน
แต่พอ Omicron ปรากฏตัวขึ้นมา และสร้างความประหลาดใจให้กับนักวิทยาศาสตร์ เพราะเป็นการกลายพันธุ์ที่ผิดความคาดหมายของผู้เชี่ยวชาญทั้งหลาย
ความเสี่ยงหลักประการหนึ่งสำหรับการฟื้นตัวของโลกคือ เชื้อโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่ที่มีความก้าวร้าวมากขึ้น พิสูจน์แล้วว่าสามารถต้านทานวัคซีนในปัจจุบันได้
สิ่งที่จะตามมาคือ "วัฏจักรต่อเนื่อง" ของการฉีดวัคซีนกระตุ้นหรือบูสเตอร์ และวัคซีนใหม่
(พรุ่งนี้: ปีใหม่กับความท้าทายใหม่ๆ)
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ยุค‘ประโยชน์นิยม’ ชัยวุฒิซัดข้ามขั้วแบ่งเค้ก ยศชนันโอดกาสิโนหลอน
“อนุทิน" โต้เดือด "หยุ่น-วีระ" ลั่นชัดเจน "สีหศักดิ์-ศุภจี-เอกนิติ" คนของ "ภูมิใจไทย"
สื่ออาวุโสลืมหน้าที่ ‘หยุ่น-วีระ’ มาตรฐานที่หายไปในดงส้ม
การวิจารณ์นักการเมืองไม่ใช่เรื่องผิด และการตั้งคำถามกับพรรคการเมืองก็เป็นหน้าที่ปกติของสื่อมวลชน
แชร์สนั่นโซเชียล ลุกโชนเป็นไฟลามทุ่ง! ‘อนุทิน’ บุกเพจ ‘สุทธิชัย’ แจงกรณีคุยกับ ‘ทรัมป์’
ภายหลัง เพจ Suthichai Yoon โพสต์ข้อความว่า‘ทรัมป์‘ ให้สัมภาษณ์ Wall Street Journal ว่าเขาได้ใช้ tariff กดดันให้ไทยกับกัมพูชายุติการสู้รบ!
มีแม้วไม่มีเรา! วัดใจจุดยืน 'พรรคส้ม' หลังทักษิณขีดเส้นแบ่งข้างทุกเวทีแล้ว
นายสุทธิชัย หยุ่น สื่อมวลชนอาวุโส โพสต์เฟซบุ๊กว่า "พรรคส้มกล้าไหม? มีแม้วไม่มีเรา!
ประเทศเดียวในโลก ‘นายกฯทับซ้อน’ มหันตภัยปี 2568
นายสุทธิชัย หยุ่น สื่อมวลชนอาวุโส โพสต์เฟซบุ๊กว่าสำนักวิจัยต่าง ๆ กำลังวิเคราะห์เพื่อพยากรณ์ว่าประเทศไทยจะต้องเผชิญกับความท้าทายสาหัสอะไรบ้างใน


