‘ธปท.’ ลุยสกัดทุนเทา-ธุรกิจผิดกฎหมาย สั่งแจงแหล่งที่มากรณีฝากเงินสดเกิน5ล้าน

‘แบงก์ชาติ’ เดินหน้าสกัดทุนเทา-ธุรกิจผิดกฎหมาย ลุยมาตรการคุมเข้มเงินสด เตรียมผุดเกณฑ์บังคับแจงแหล่งที่มากรณีฝากเงินสดมูลค่า 5 ล้านบาทขึ้นไป ครอบคลุมถึงการแลกเงินสดในมูลค่าสูงด้วย พร้อมสั่งธนาคารตรวจสอบและรายงานธุรกรรมยิบ

8 มิ.ย. 2569 – นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เปิดเผยว่า ธปท. เดินหน้ามาตรการเฝ้าระวังธุรกรรมที่ไม่พึงประสงค์ ซึ่งถือเป็นการจัดระเบียบธุรกรรมเงินสด ซึ่งถือเป็นการขยายผลจากมาตรการคุมเข้มเงินสด โดยภายใน 2-3 เดือนข้างหน้าจะเริ่มบังคับใช้เกณฑ์การฝากเงินสด มูลค่าตั้งแต่ 5 ล้านบาทขึ้นไปจะต้องแจ้งแหล่งที่มาของรายได้

ทั้งนี้ มาตรการดังกล่าวจะครอบคลุมถึงการแลกเงินสดในมูลค่าสูงด้วย เช่น การนำธนบัตรใบละ 1,000 บาท มาแลกเป็นธนบัตรใบละ 100 บาท หรือ 500 บาท จำนวน 5 ล้านบาท เช่นนี้ผู้แลกจะต้องแจ้งวัตถุประสงค์ และแหล่งที่มาของเงินด้วยเช่นกัน ขณะที่ธนาคารพาณิชย์จะมีหน้าที่ในการตรวจสอบและรายงานธุรกรรมเหล่านี้ โดยมาตรการดังกล่าวนี้เหมือนที่ใช้ในช่วงใกล้เลือกตั้ง

“ธุรกรรมที่น่าสงสัยเกี่ยวกับการคอร์รัปชันหรือธุรกิจผิดกฎหมายมักจะใช้เงินสดเป็นหลัก เนื่องจากไม่มีร่องรอยให้ติดตาม ดังนั้นการเข้มงวดทั้งขาฝาก ขาถอนและขาแลกเงิน ก็จะเป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยลดโอกาสในการทำธุรกิจสีเทาและการทุจริตในระยะยาว และเจตนารมณ์สำคัญของ ธปท. ในการออกเกณฑ์นี้คือการผลักดันธุรกรรมเข้าสู่ระบบอิเล็กทรอนิกส์ไม่ว่าจะเป็นการโอนเงินหรือการใช้แคชเชียร์เช็ค เพื่อให้ทุกธุรกรรมสามารถตรวจสอบย้อนหลังได้” ผู้ว่าการ ธปท. ระบุ

โดยก่อนหน้านี้ ธปท. ได้ออกมาตรการควบคุมการถอนเงินสดตั้งแต่ 5 ล้านบาทขึ้นไป ซึ่งพบว่า ในเดือน เม.ย. 2569 จำนวนรายการถอนเงินสดมูลค่าสูงลดลงประมาณ 28% ขณที่มูลค่ารวมลดลงประมาณ 25% เมื่อเทียบกับค่าเฉลี่ยไตรมาสแรก ส่วนในเดือน พ.ค. 2569 ยังพบอีกว่าแนนวโน้มการใช้เงินสดลดลงต่อเนื่อง ราว 25-30%

อย่างไรก็ดี ผู้ว่าการ ธปท. กล่าวอีกว่า มาตรการนี้มีเป้าหมายให้ประชาชนและภาคธุรกิจใช้การโอนเงินหรือเครื่องมือทางการเงินอื่นแทนเงินสด เพื่อสกัดธุรกรรมไม่พึงประสงค์ และทำให้ระบบการเงินมีความโปร่งใสมากขึ้น โดยยอมรับว่ามาตรการนี้อาจสร้างภาระให้กับธนาคารพาณิชย์บ้าง โดยเฉพาะในเรื่องการติดตาม (Tracking) เนื่องจากต้องตรวจสอบกรณีการกระจายถอนเงินสดหลายสาขาในชื่อบัญชีเดียวกัน แต่ยังมั่นใจว่ามาตรการดังกล่าวเป็นแนวทางที่ถูกต้องเพื่อความมั่นคงของระบบการเงินของประเทศ