‘ดีพร้อม’เดินหน้ายกระดับเกษตรอุตสาหกรรมไทยชูAIปลดล็อกต้นทุน-แรงงาน

‘ดีพร้อม’ ดันเกษตรอุตสาหกรรมไทยก้าวข้ามข้อจำกัดการผลิต ชูเทคโนโลยีอัจฉริยะปลดล็อกต้นทุน–แรงงานรับโอกาสภาคส่งออกสินค้าและอุตสาหกรรมเกษตร พร้อมเปิดเวที DIPROM Agro-Machinery Award 2026 โชว์ 5 ผลงานต้นแบบเทคฯ SME ไทย

11 พ.ย.2569 – นางสาวณัฏฐิญา เนตยสุภา อธิบดีกรมส่งเสริมอุตสาหกรรม  หรือ ดีพร้อม (DIPROM)  เปิดเผยว่า เกษตรอุตสาหกรรมเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ทั้งการสร้างรายได้จากการส่งออก การเพิ่มมูลค่าผลผลิตทางการเกษตร และการเสริมความเข้มแข็งให้ผู้ประกอบการตลอดห่วงโซ่การผลิต โดยข้อมูลจากสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า กระทรวงพาณิชย์ ระบุว่า ปี 2568 ประเทศไทยมีมูลค่าการส่งออกสินค้าเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตรรวมกว่า 1.7 ล้านล้านบาท สะท้อนศักยภาพทางเศรษฐกิจและโอกาสในการต่อยอดวัตถุดิบสู่สินค้าแปรรูปที่มีมูลค่าเพิ่ม อย่างไรก็ตาม ผู้ประกอบการยังเผชิญความท้าทายทั้งด้านต้นทุน วัตถุดิบ และการบริหารจัดการกำลังแรงงาน จึงต้องพัฒนากระบวนการผลิตให้มีประสิทธิภาพและสามารถแข่งขันได้ในระยะยาว โดยการยกระดับประสิทธิภาพของกระบวนการผลิตด้วยเครื่องจักรกลและเทคโนโลยีที่เหมาะสม เพื่อเพิ่มศักยภาพการผลิต ลดการสูญเสีย และรักษาคุณภาพสินค้าให้ได้มาตรฐาน

 ดังนั้นดีพร้อม (DIPROM) ให้ความสำคัญกับการยกระดับศักยภาพผู้ประกอบการเกษตรอุตสาหกรรม ด้วยการส่งเสริมให้สามารถเลือกใช้เทคโนโลยีได้อย่างเหมาะสมกับขนาดธุรกิจและกระบวนการผลิต ตั้งแต่เครื่องจักรกล ระบบอัตโนมัติ ไปจนถึง AI และระบบดิจิทัล เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ลดต้นทุนและขั้นตอนการทำงาน ตลอดจนยกระดับคุณภาพและมูลค่าเพิ่มของผลิตภัณฑ์ โดยเฉพาะกลุ่ม SMEs วิสาหกิจชุมชน และผู้ผลิตสินค้า OTOP ให้มีโอกาสพัฒนาธุรกิจและแข่งขันในตลาดได้อย่างเข้มแข็ง ซึ่งดีพร้อมได้ขับเคลื่อนแนวทางดังกล่าว

ผ่านกลไก “DIPROM ITC” ศูนย์ให้บริการด้านการพัฒนาและปฏิรูปอุตสาหกรรมที่ช่วยให้ผู้ประกอบการเข้าถึงเครื่องจักร อุปกรณ์ และเทคโนโลยี พร้อมรับคำปรึกษาและทดลองพัฒนาผลิตภัณฑ์ต้นแบบ โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรแปรรูปที่ต้องการต่อยอดวัตถุดิบทางการเกษตรเป็นผลิตภัณฑ์ที่มีรูปแบบและคุณภาพแตกต่างจากเดิม รวมถึงทดสอบกระบวนการผลิตก่อนขยายสู่เชิงพาณิชย์ กลไกดังกล่าวจึงเป็นพื้นฐานสำคัญในการต่อยอดไปสู่การพัฒนาเครื่องจักรกลและนวัตกรรมที่ตอบโจทย์ภาคเกษตรอุตสาหกรรมมากขึ้น

 นอกจากนี้ ดีพร้อมยังมุ่งเชื่อมโยงความร่วมมือระหว่างผู้ประกอบการ นักพัฒนาเทคโนโลยี สถาบันการศึกษา และภาคเอกชน เพื่อร่วมกันพัฒนาเครื่องจักรให้สอดคล้องกับลักษณะวัตถุดิบและกระบวนการผลิตของสินค้าเกษตรแต่ละประเภท ตั้งแต่การจัดการวัตถุดิบ การแปรรูป การคัดแยก ไปจนถึงการควบคุมคุณภาพ ซึ่งภายใต้แนวทางดังกล่าว ดีพร้อมจึงจัดกิจกรรม “DIPROM Agro-Machinery Award 2026” ภายใต้โครงการยกระดับสินค้าเกษตรสู่เกษตรอุตสาหกรรม ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 เพื่อเป็นเวทีส่งเสริมและเผยแพร่ต้นแบบเทคโนโลยีเกษตรอุตสาหกรรมอัจฉริยะ

โดยมีผลงานที่ได้รับรางวัลจำนวน 5 ผลงาน ซึ่งแต่ละผลงานมีจุดเด่นในการแก้ไขข้อจำกัดของกระบวนการผลิต ได้แก่ รางวัลชนะเลิศ ผลงาน “เทคโนโลยีเครื่องเป่าลมลดความชื้นเส้นก๋วยจั๊บอัจฉริยะ จากคณะศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี สามารถลดระยะเวลาการลดความชื้นจากเดิม 47.5 นาที เหลือ 40 นาทีต่อรอบ  รางวัลรองชนะเลิศอันดับ 1 ผลงาน ระบบดูแลติดตามวัวด้วยระบบ AI จัดเก็บข้อมูลด้วย GOOGLE SHEET” จากบริษัท เค.พี.เอส. ออโตเมชั่น แอนด์ เซอร์วิส จำกัด ช่วยลดภาระการตรวจติดตามและบันทึกข้อมูลด้วยแรงงานคนจากเดิม 12 ชั่วโมง เหลือ 2 ชั่วโมง พร้อมเพิ่มความแม่นยำในการติดตามข้อมูล 90%

 รางวัลรองชนะเลิศอันดับ 2 ผลงาน เครื่องคัดแยกส้มโออัตโนมัติด้วยระบบชั่งน้ำหนัก จากมหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์ สามารถคัดแยกผลผลิตได้ด้วยความแม่นยำ  98% และรองรับกำลังการผลิต 800 ผลต่อชั่วโมง  รางวัล Technical Challenge ผลงาน ระบบควบคุมอัตราการไหลของของเหลวอัตโนมัติด้วย IoTจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ช่วยควบคุมอัตราการไหลของของเหลวให้มีความคลาดเคลื่อนเพียง  2 %จากเดิม  8-12 % และลดความจำเป็นในการควบคุมด้วยแรงงานคน

และ รางวัล Knowledge Sharing ผลงานเครื่องบรรจุครีมอัจฉริยะที่ควบคุมปริมาณและคุณภาพอัตโนมัติ (SNP Cosmo Fill Smart Auto QC Pro) จากบริษัท เอ็นทูเอ็ม เอ็นจิเนียริ่ง แอนด์ คอนซัลท์ จำกัด ช่วยควบคุมปริมาณการบรรจุให้มีความคลาดเคลื่อนลดลงได้ถึง 75% พร้อมลดผลิตภัณฑ์สูญเสียจากกระบวนการบรรจุ 90 %สะท้อนให้เห็นถึงศักยภาพของนวัตกรรมเครื่องจักรและเทคโนโลยีอัจฉริยะในการแก้ไขปัญหาการผลิต เพิ่มประสิทธิภาพ และยกระดับมาตรฐานสินค้าเกษตรและผลิตภัณฑ์แปรรูป

 นางสาวณัฏฐิญา กล่าวว่า สำหรับการส่งเสริมผู้ประกอบการเพื่อสร้างระบบนิเวศด้านนวัตกรรมเกษตรอุตสาหกรรมในระยะต่อไป ดีพร้อมจะมุ่งดำเนินงาน 3 แนวทางสำคัญ ได้แก่ 1. การรวบรวมปัญหาและความต้องการด้านเครื่องจักรจากผู้ประกอบการเกษตรแปรรูปและอาหารแปรรูป เพื่อนำมาใช้กำหนดโจทย์การพัฒนาเทคโนโลยีให้ตรงกับกระบวนการผลิตจริง 2. การสนับสนุนความร่วมมือกับสถาบันการศึกษาและผู้พัฒนาเทคโนโลยีในการปรับปรุงและพัฒนาเครื่องจักรต้นแบบให้เหมาะสมกับวัตถุดิบและกำลังการผลิตของผู้ประกอบการแต่ละกลุ่ม

และ 3. การส่งเสริมให้ผู้ประกอบการทดลองนำต้นแบบไปใช้ พร้อมประเมินความเหมาะสมก่อนต่อยอดสู่การลงทุนและขยายกำลังการผลิต เพื่อให้การพัฒนาเครื่องจักรกลเกษตรอัจฉริยะสามารถตอบโจทย์ภาคธุรกิจได้จริงและเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับเกษตรอุตสาหกรรมไทยในระยะยาว เพื่อให้การพัฒนาเครื่องจักรกลเกษตรอัจฉริยะตอบสนองความต้องการของภาคการผลิตได้อย่างตรงจุด ลดข้อจำกัดในการดำเนินธุรกิจ และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการเกษตรอุตสาหกรรมไทยในระยะยาว .