ค่ารักษาพยาบาลพุ่ง! ชาวเน็ตไทยกังวลสิทธิรัฐไม่ตอบโจทย์ สะท้อนปัญหาโรงพยาบาลรัฐคิวแน่น–เอกชนราคาแพง

ต้นทุนสุขภาพกลายเป็นภาระทางการเงินที่คนไทยต้องเผชิญหนักขึ้น หลังเงินเฟ้อทางการแพทย์ของไทยปี 2568 พุ่ง 10.8% สูงกว่าเงินเฟ้อทั่วไปถึง 15 เท่า ขณะที่ผลสำรวจ RealWatch Lab พบชาวเน็ตไทยกังวลเรื่องการใช้สิทธิรักษาพยาบาลภาครัฐไม่ตอบโจทย์มากที่สุด 59.1% ตามด้วยค่ารักษาโรงพยาบาลเอกชนแพง 15.1% ส่วนทางออกที่ถูกกล่าวถึงมากที่สุดคือการใช้สิทธิบัตรทองและประกันสังคม 35% สะท้อนโจทย์ใหญ่ของระบบสุขภาพไทยที่ต้องสร้างสมดุลระหว่างคุณภาพบริการ ค่าใช้จ่าย และความสามารถในการเข้าถึงการรักษาของประชาชน

เงินเฟ้อทางการแพทย์พุ่ง ต้นทุนสุขภาพกดดันคนไทย

19 พ.ย. 2569 – ประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายด้านค่าใช้จ่ายสุขภาพ ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรเข้าสู่สังคมสูงวัย ซึ่งมีแนวโน้มทำให้ความต้องการบริการทางการแพทย์และการใช้จ่ายด้านการรักษาพยาบาลเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง ขณะที่ต้นทุนการรักษาที่สูงขึ้นกำลังกลายเป็นภาระทั้งต่อประชาชนและระบบประกันสุขภาพ

ผลการศึกษาของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) เรื่อง “เงินเฟ้อทางการแพทย์ ความเสี่ยงของระบบสุขภาพไทย” ระบุว่า เงินเฟ้อทางการแพทย์ หรือค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพที่คำนวณจากการเบิกจ่ายค่ารักษาพยาบาลของระบบประกันสุขภาพเอกชน มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยคาดการณ์ว่าในปี 2569 ทั่วโลกจะมีอัตราเงินเฟ้อทางการแพทย์อยู่ที่ 10.3% ขณะที่ประเทศไทยมีอัตราดังกล่าวอยู่ที่ 10.8% ในปี 2568 สูงกว่าอัตราเงินเฟ้อทั่วไปที่อยู่เพียง 0.7% ถึงกว่า 15 เท่า

หนึ่งในปัจจัยที่ทำให้ต้นทุนสุขภาพเพิ่มขึ้นมาจากการลงทุนในเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่ทันสมัย โดยโรงพยาบาลเอกชนถึง 92% นำเทคโนโลยีดังกล่าวมาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการรักษาและความสามารถในการแข่งขัน อย่างไรก็ตาม การลงทุนที่มีต้นทุนสูงอาจนำไปสู่การใช้เทคโนโลยีมากขึ้นเพื่อให้เกิดความคุ้มค่า ส่งผลให้ต้นทุนการให้บริการเพิ่มขึ้น และท้ายที่สุดอาจถูกส่งผ่านไปยังค่ารักษาพยาบาลและเบี้ยประกันสุขภาพของผู้บริโภค

เปิดผลสำรวจชาวเน็ต 59.1% กังวลสิทธิรักษาภาครัฐไม่ตอบโจทย์

จากสถานการณ์ดังกล่าว เรียลวอทช์ แล๊ป (RealWatch Lab) ส่วนวิจัยและวิเคราะห์ข้อมูล (Research and Data Analytics) บริษัท เรียล สมาร์ท จำกัด (มหาชน) ซึ่งดำเนินธุรกิจด้าน AI Transformation & Solution และ AI-Data Driven Technology ได้สำรวจความคิดเห็นของชาวเน็ตไทยที่เปิดเผยต่อสาธารณะบนแพลตฟอร์มออนไลน์ทุกช่องทาง ระหว่างวันที่ 1 มกราคม–31 ตุลาคม 2569 เพื่อศึกษาความกังวลและแนวทางแก้ไขปัญหาค่ารักษาพยาบาลแพง

ผลสำรวจพบข้อความที่กล่าวถึงเรื่องการรักษาพยาบาลทั้งหมด 16,073 ข้อความ ในจำนวนนี้เป็นการพูดถึงปัญหาค่ารักษาพยาบาลแพง 5,784 ข้อความ และแนวทางแก้ไขปัญหา 1,886 ข้อความ โดยประเด็นความกังวลสามารถแบ่งออกเป็น 5 อันดับสำคัญ

อันดับ 1 สัดส่วน 59.1% กังวลว่าการใช้สิทธิรักษาพยาบาลจากภาครัฐไม่ตอบโจทย์ โดยเสียงสะท้อนส่วนใหญ่กล่าวถึงปัญหาผู้ป่วยจำนวนมากในโรงพยาบาลรัฐ ระยะเวลารอคิวนาน 3–4 เดือน การเข้ารับการรักษาที่ต้องมีการนัดหมายล่วงหน้า รวมถึงกรณีที่ต้องเลือกใช้บริการคลินิกพิเศษเพื่อให้ได้รับการรักษาที่รวดเร็วขึ้น แต่กลับมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมและไม่สามารถเบิกได้ตามสิทธิ

อันดับ 2 สัดส่วน 15.1% กังวลเรื่องค่ารักษาพยาบาลของโรงพยาบาลเอกชนที่มีราคาสูง ทั้งค่ายา ค่ารักษา และค่าห้อง โดยผู้บริโภคสะท้อนว่าราคาบริการปรับเพิ่มขึ้นทุกปี แม้จะมีประกันสุขภาพก็อาจไม่ครอบคลุมค่าใช้จ่ายทั้งหมด ขณะที่ยังมีข้อกังวลเรื่องการควบคุมราคาค่ารักษาพยาบาล

อันดับ 3 สัดส่วน 12% ระบุว่ารายได้ไม่เพียงพอต่อค่ารักษาพยาบาลและเบี้ยประกันสุขภาพที่เพิ่มขึ้น ทำให้ต้องเผชิญภาระค่าใช้จ่ายสองด้าน ทั้งค่าเบี้ยประกันที่ต้องจ่ายต่อเนื่องและค่ารักษาพยาบาลส่วนที่ประกันไม่ครอบคลุม

อันดับ 4 สัดส่วน 10.2% กังวลเรื่องกระบวนการเคลมค่ารักษาพยาบาลจากบริษัทประกันที่ยุ่งยาก โดยมีเสียงสะท้อนว่ารายละเอียดความคุ้มครองในช่วงเสนอขายอาจไม่ชัดเจนเพียงพอ เมื่อถึงเวลาต้องใช้สิทธิกลับพบข้อจำกัดหรือไม่สามารถเคลมค่าใช้จ่ายได้ตามที่คาดหวัง

อันดับ 5 สัดส่วน 3.6% มองว่าเบี้ยประกันสุขภาพมีราคาแพงและไม่คุ้มค่า โดยเฉพาะการปรับเพิ่มเบี้ยประกันตามอายุ ขณะที่ผู้ที่ไม่ได้ใช้สิทธิหรือไม่เคยเคลมประกันยังมีข้อกังวลเรื่องความคุ้มค่าของเงินที่จ่ายไป

เปิด 5 ทางออกค่ารักษาแพง ใช้สิทธิรัฐ–ซื้อประกัน–ออมเงิน

นอกจากความกังวลเรื่องค่าใช้จ่ายแล้ว ผลสำรวจยังสะท้อนแนวทางที่ชาวเน็ตไทยมองว่าเป็นทางออกในการรับมือกับค่ารักษาพยาบาลที่สูงขึ้น โดยอันดับ 1 สัดส่วน 35% ระบุว่าควรใช้สิทธิประกันสังคมหรือบัตรทอง แทนการแบกรับค่าใช้จ่ายด้วยการซื้อประกันสุขภาพที่มีเบี้ยประกันสูง โดยมองว่าเป็นสิทธิที่ประชาชนสามารถใช้เพื่อช่วยลดภาระค่ารักษาพยาบาลได้

อันดับ 2 สัดส่วน 27.5% เลือกซื้อประกันสุขภาพจากบริษัทประกัน โดยมองว่าเป็นเครื่องมือช่วยบริหารความเสี่ยงด้านค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ และลดความกังวลเมื่อต้องเข้ารับการรักษา แม้จะต้องมีภาระจ่ายเบี้ยประกันอย่างต่อเนื่องก็ตาม

อันดับ 3 สัดส่วน 16.4% เสนอให้รัฐบาลเข้ามาควบคุมราคาค่ารักษาพยาบาลของโรงพยาบาลเอกชน รวมถึงกำกับดูแลบริษัทประกันในการกำหนดเบี้ยประกันสุขภาพให้เหมาะสมและเป็นธรรม เพื่อไม่ให้ประชาชนต้องแบกรับภาระค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

อันดับ 4 สัดส่วน 13.4% มองว่าการดูแลสุขภาพตัวเองเพื่อป้องกันโรคเป็นอีกแนวทางสำคัญ โดยเสนอให้ปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิต เช่น ลดการบริโภคน้ำตาล ของหวาน และอาหารแปรรูป รวมถึงออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อลดโอกาสการเจ็บป่วยและภาระค่าใช้จ่ายในการรักษา

ส่วนอันดับ 5 สัดส่วน 7.6% เสนอให้วางแผนการเงินและสำรองเงินออมสำหรับค่ารักษาพยาบาลในอนาคต โดยบางส่วนมองว่าการเก็บเงินสดไว้เป็นเงินสำรองอาจมีความยืดหยุ่นกว่าการซื้อประกันสุขภาพที่มีค่าเบี้ยสูงและยังอาจมีค่าใช้จ่ายส่วนเกินเมื่อเข้ารับการรักษา

โจทย์ระบบสุขภาพไทย ต้องแก้ทั้งราคาและการเข้าถึงบริการ

เมื่อพิจารณาผลสำรวจทั้งสองด้าน พบว่าปัญหาค่ารักษาพยาบาลแพงไม่ได้เกิดจากราคาบริการทางการแพทย์เพียงอย่างเดียว แต่ยังเชื่อมโยงกับข้อจำกัดในการเข้าถึงบริการของภาครัฐ ความสามารถในการจ่ายของประชาชน และความคุ้มครองจากระบบประกันสุขภาพ

ประเด็นที่น่าสนใจคือ แม้ชาวเน็ตไทย 59.1% จะกังวลว่าการใช้สิทธิรักษาพยาบาลภาครัฐไม่ตอบโจทย์ แต่เมื่อถามถึงแนวทางแก้ไข กลับมีผู้เสนอให้ใช้สิทธิบัตรทองและประกันสังคมมากที่สุดถึง 35% สะท้อนให้เห็นถึงความจำเป็นของระบบสาธารณสุขในการยกระดับคุณภาพบริการ ลดความแออัด และเพิ่มความสะดวกในการเข้าถึงการรักษา เพื่อให้สิทธิที่ประชาชนมีอยู่สามารถตอบโจทย์การใช้งานจริงได้มากขึ้น

ขณะเดียวกัน การกำกับดูแลค่ารักษาพยาบาลของโรงพยาบาลเอกชนและเบี้ยประกันสุขภาพก็เป็นอีกประเด็นที่ภาครัฐต้องให้ความสำคัญ เนื่องจากต้นทุนทางการแพทย์ที่เพิ่มขึ้นอาจส่งผลต่อเนื่องไปถึงค่าใช้จ่ายของผู้บริโภค ส่วนประชาชนเองก็ต้องให้ความสำคัญกับการวางแผนทางการเงินและการดูแลสุขภาพเชิงป้องกัน

ท้ายที่สุด ความท้าทายของระบบสุขภาพไทยจึงไม่ใช่เพียงการทำให้ประชาชนมีสิทธิรักษาพยาบาล แต่ต้องทำให้สิทธินั้นเข้าถึงได้จริง มีคุณภาพ และไม่สร้างภาระทางการเงินเกินกำลัง เพราะในวันที่ค่ารักษาพยาบาลแพงขึ้นอย่างต่อเนื่อง การเจ็บป่วยไม่ควรกลายเป็นความเสี่ยงที่ทำให้ประชาชนต้องเผชิญปัญหาทางการเงินตามมาอีกชั้นหนึ่ง

เพิ่มเพื่อน