‘วราวุธ’ ลุยกากพิษ ดันกฎหมายฟอกเงินยึดทรัพย์ถึงนอมินี

กระทรวงอุตสาหกรรมจับมือ ปปง. ผลักดันความผิดสิ่งแวดล้อมเป็นคดีมูลฐานฟอกเงิน หวังสาวถึงนายทุนตัวจริง ยึดทรัพย์ผู้บงการ คาดกฎหมายมีผลกลางปี 2570 พร้อมระดม 50 ชุดตรวจโรงงานเสี่ยงทั่วประเทศ

29 ตุลาคม 2569 - นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม สั่งการให้เร่งแก้ไขปัญหาการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมและการจัดการของเสียผิดกฎหมาย โดยให้ประสานสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.) ผลักดันการเพิ่มความผิดด้านสิ่งแวดล้อมเป็นความผิดมูลฐานตามกฎหมายฟอกเงิน เพื่อเปิดทางตรวจสอบเส้นทางการเงิน ยึดหรืออายัดทรัพย์สิน และขยายผลถึงผู้บงการที่อยู่เบื้องหลัง รวมถึงกลุ่มนอมินีที่ถือครองทรัพย์สินแทนผู้กระทำผิด

นายภาสกร ชัยรัตน์ ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม เปิดเผยว่า เมื่อวันที่ 27 ตุลาคมที่ผ่านมา ได้เข้าหารือกับ พล.ต.ท.เทพสุ บวรโชติดารา เลขาธิการ ปปง. เพื่อกำหนดแนวทางความร่วมมือในการปราบปรามการกระทำผิดด้านสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะปัญหาการใช้บุคคลหรือนิติบุคคลเป็นตัวแทนถือครองกิจการแทนเจ้าของที่แท้จริง ตลอดจนการถ่ายโอนทรัพย์สินและผลประโยชน์ที่ได้จากการกระทำผิด เพื่อหลีกเลี่ยงความรับผิดชอบ

ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรมระบุว่า ปัญหาดังกล่าวทำให้การติดตามตัวผู้รับผิดชอบและเรียกคืนค่าใช้จ่ายในการบำบัดฟื้นฟูพื้นที่เป็นไปด้วยความยากลำบาก ขณะที่ภาครัฐต้องนำงบประมาณมาใช้แก้ไขความเสียหายและบรรเทาความเดือดร้อนให้ประชาชน จึงจำเป็นต้องเพิ่มมาตรการทางกฎหมายเพื่อจัดการกับผู้ได้รับผลประโยชน์จากการกระทำผิด ไม่ใช่ดำเนินคดีเฉพาะผู้ประกอบการที่ปรากฏชื่ออยู่ในเอกสารเท่านั้น

สำหรับความคืบหน้าด้านกฎหมาย สำนักงาน ปปง. อยู่ระหว่างจัดทำร่างแก้ไขกฎหมายป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน เพื่อเพิ่มความผิดด้านสิ่งแวดล้อมเป็นความผิดมูลฐาน โดยครอบคลุมความผิดตามกฎหมายว่าด้วยโรงงาน กฎหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย และกฎหมายส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ คาดว่าอาจมีผลบังคับใช้ได้อย่างเร็วในช่วงกลางปี 2570

หากกฎหมายดังกล่าวมีผลบังคับใช้ จะทำให้เจ้าหน้าที่สามารถใช้มาตรการตามกฎหมายฟอกเงินตรวจสอบธุรกรรมและติดตามทรัพย์สินที่เกี่ยวข้องกับการกระทำผิดด้านสิ่งแวดล้อมได้กว้างขึ้น รวมถึงขยายผลไปยังผู้เกี่ยวข้องที่อยู่เบื้องหลัง อย่างไรก็ตาม ระหว่างที่กฎหมายยังอยู่ระหว่างแก้ไข หากพบการกระทำผิดที่เข้าข่ายความผิดมูลฐานตามกฎหมายที่ใช้บังคับอยู่แล้ว เช่น ความผิดเกี่ยวกับศุลกากร ก็สามารถพิจารณาใช้มาตรการตามกฎหมายฟอกเงินได้ทันที

ขณะเดียวกัน กระทรวงอุตสาหกรรมเตรียมระดมทีมปฏิบัติการไม่น้อยกว่า 50 ชุด ลงพื้นที่ตรวจสอบโรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการจัดการของเสียและวัสดุที่ไม่ใช้แล้ว โดยตั้งเป้าตรวจให้ครอบคลุมร้อยละ 100 ทั่วประเทศ เริ่มจากพื้นที่เร่งด่วนในเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) จังหวัดปราจีนบุรี และสมุทรปราการ ก่อนขยายการตรวจสอบไปยังพื้นที่อื่น

นายภาสกรกล่าวว่า กระทรวงอุตสาหกรรมและสำนักงาน ปปง. ยังเตรียมจัดทำบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลเส้นทางการเงินและทรัพย์สิน รวมถึงวางระบบส่งต่อข้อมูล สำนวนคดี และพยานหลักฐานระหว่างหน่วยงาน ให้สามารถดำเนินคดีอาญาควบคู่กับการยึดหรืออายัดทรัพย์สินได้อย่างมีประสิทธิภาพ

นอกจากนี้ จะมีการพัฒนาศักยภาพบุคลากรและบูรณาการการทำงานของเจ้าหน้าที่ทั้งสองหน่วยงาน เพื่อให้การปราบปรามการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมครอบคลุมตั้งแต่การตรวจสอบโรงงาน การดำเนินคดี ไปจนถึงการติดตามทรัพย์สินและผลประโยชน์ของผู้กระทำผิด.