ย้อนประวัติศาสตร์การเมืองไทย ยุบสภาฯ มาแล้ว 14 ครั้ง พร้อมสาเหตุที่แตกต่างกัน

3ก.ย.2568 - จากกรณี นายภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ในฐานะปฏิบัติหน้าที่แทนนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่าได้ยื่นทูลเกล้าฯ ยุบสภาผู้แทนราษฎร ไปแล้ว ตั้งแต่วันที่ 2 ก.ย.ที่ผ่านมา โดยอ้างว่าระบอบประชาธิปไตยบิดเบี้ยว พรรคประชาชนสนับสนุนพรรคภูมิใจไทยเป็นรัฐบาลเสียงข้างน้อย ทำให้พรรคประชาชนสวมหมวกสองใบ

เมื่อย้อนประวัติศาสตร์การเมืองไทย พบว่ามีการยุบสภามาแล้วรวมทั้งสิ้น 14 ครั้ง โดยเกิดจากสาเหตุ ไม่มีเสถียรภาพ/แพ้มติ วิกฤติการเมือง/เศรษฐกิจ 7 ครั้ง (1,3,5,6,8,9,12) , การชุมนุม 3 ครั้ง (7,10,11) ขัดแย้งนโยบาย หรือร่างกฎหมาย , กลยุทธ์ทางการเมือง 3 ครั้ง (2,4,13) 1 ครั้ง (14) มีรายละเอียดดังนี้

ครั้งที่ 1 วันที่ 11 ก.ย. 2481 พันเอกพระยาพหลพลพยุหเสนา นายกรัฐมนตรี สาเหตุ แพ้มติในสภา กรณีญัตติขอแก้ไขข้อบังคับเกี่ยวกับ กรณีการขอแก้ไขข้อบังคับเกี่ยวกับ การเสนอร่าง พ.ร.บ. งบปร ะมาณ

ครั้งที่ 2 วันที่ 15 ต.ค. 2488 หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช นายกรัฐมนตรี สาเหตุ ขัดแย้งกฎหมายอาชญากรสงคราม

ครั้งที่ 3 วันที่ 12 ม.ค. 2519 หม่อมราชวงศ์ คึกฤทธิ์ ปราโมช นายกรัฐมนตรี สาเหตุ ขัดแย้งใน ครม. และปัญหาเรื้อรัง

ครั้งที่ 4 วันที่ 19 มี.ค. 2526 พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรี สาเหตุ คัดค้านแก้ไขเพิ่มเติม รธน. ระบบบัญชีรายชื่อ

ครั้งที่ 5 วันที่ 1 พ.ค. 2529 พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรี สาเหตุ พระราชกำหนดไม่ผ่าน-รัฐบาลไร้เสถียรภาพ

ครั้งที่ 6 วันที่ 29 เม.ย. 2531 พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรี สาเหตุ พรรคการเมืองไม่มีเอกภาพ

ครั้งที่ 7 วันที่ 30 มิ.ย. 2535 นายอานันท์ ปันยารชุน นายกรัฐมนตรี สาเหตุ วิกฤตหลังเหตุการณ์พฤษภาทมิฬ

ครั้งที่ 8 วันที่ 19 พ.ค. 2538 นายชวน หลีกภัย นายกรัฐมนตรี สาเหตุ พรรคการเมืองไม่มีเอกภาพ

ครั้งที่ 9 วันที่ 28 ก.ย. 2539 นายบรรหาร ศิลปอาชา นายกรัฐมนตรี สาเหตุ เสถียรภาพรัฐบาลอ่อนแอ

ครั้งที่ 10 วันที่ 9 พ.ย. 2543 นายชวน หลีกภัย นายกรัฐมนตรี สาเหตุ วิกฤติเศรษฐกิจ - คืนอำนาจประชาชน

ครั้งที่ 11 วันที่ 24 ก.พ. 2549 พันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี สาเหตุ ชุมนุมต่อต้านรัฐบาล

ครั้งที่ 12 วันที่ 10 พ.ค. 2554 นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ นายกรัฐมนตรี สาเหตุ ความขัดแย้งทางการเมือง - รธน. ใหม่

ครั้งที่ 13 วันที่ 9 ธ.ค. 2556 นางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี สาเหตุ ความขัดแย้งทางการเมือง

ครั้งที่ 14 วันที่ 20 มี.ค. 2566 พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี สาเหตุ เปิดทางย้ายพรรคก่อนครบกำหนด 90 วัน

ที่มา : กลุ่มงานพัฒนาทรัพยากรสารสนเทศ สำนักวิชาการ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร