สหรัฐเลือกข้างชัดเจนแล้ว รัฐมนตรีต่างประเทศไมค์ ปอมเปโอ ระบุ สหรัฐถือว่าจีนแสวงหาทรัพยากรในทะเลจีนใต้อย่างผิดกฎหมาย และสหรัฐยืนอยู่ฝ่ายเดียวกับชาติพันธมิตรในภูมิภาคนี้เพื่อปกป้องสิทธิอธิปไตยนอกชายฝั่ง ด้านจีนตอกกลับสหรัฐสร้างความปั่นป่วนทำลายสันติภาพ

แฟ้มภาพ ไมค์ ปอมเปโอ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐ

    ในแถลงการณ์เมื่อวันจันทร์ที่ 13 กรกฎาคม ปอมเปโอกล่าวว่า รัฐบาลของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ มีความชัดเจนว่า การอ้างสิทธิ์ของจีนเหนือทรัพยากรนอกชายฝั่งเกือบทั่วทั้งทะเลจีนใต้นั้นเป็นสิ่งผิดกฎหมายอย่างสิ้นเชิง เช่นเดียวกับการรณรงค์ข่มเหงรังแกเพื่อควบคุมทรัพยากรเหล่านี้ "โลกจะไม่ยอมให้ปักกิ่งปฏิบัติต่อทะเลจีนใต้เสมือนจักรวรรดิทางทะเล" รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐกล่าว

    รัฐบาลสหรัฐปฏิเสธการอ้างสิทธิ์ของจีนในทะเลจีนใต้มาช้านาน แต่สหรัฐกล่าวมาตลอดหลายปีว่าสหรัฐไม่เข้าข้างประเทศใด แถลงการณ์ล่าสุดของปอมเปโอมีความชัดเจนยิ่งขึ้นว่า สหรัฐเข้าข้างประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ซึ่งรวมถึงฟิลิปปินส์และเวียดนาม

    "อเมริกายืนหยัดข้างชาติพันธมิตรและหุ้นส่วนของเราในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในการปกป้องสิทธิอธิปไตยเหนือทรัพยากรนอกชายฝั่งของประเทศเหล่านี้ สอดคล้องกับสิทธิและพันธะภายใต้กฎหมายระหว่างประเทศ" ปอมเปโอกล่าว "เรายืนหยัดข้างประชาคมระหว่างประเทศในการป้องกันเสรีภาพทางทะเล และเคารพอำนาจอธิปไตย และปฏิเสธการผลักดันใดๆ ที่จะใช้อำนาจสร้างสิทธิในทะเลจีนใต้หรือภูมิภาคที่กว้างขึ้น"

    รายงานกล่าวว่า จีนอ้างแผนที่เส้นประ 9 เส้นจากยุคทศวรรษ 1940 ในการอ้างสิทธิเหนือพื้นที่เกือบทั้งหมดของทะเลจีนใต้ และใช้เวลาหลายปีสร้างฐานทัพบนเกาะเทียมในพื้นที่ที่เป็นข้อพิพาทกรรมสิทธิ์กับชาติอื่นๆ เพื่อการยืนยันการอ้างสิทธิ์ ขณะเดียวกันก็ยืดกระบวนการทางการทูตเพื่อแก้ปัญหาพิพาทมายาวนานร่วม 2 ทศวรรษ

    ด้านสถานทูตจีนประจำกรุงวอชิงตันแถลงตอบโต้เมื่อวันอังคารว่า คำกล่าวหาของปอมเปโอไม่ยุติธรรมอย่างสิ้นเชิง สหรัฐไม่ใช่ประเทศที่เกี่ยวข้องโดยตรงในข้อพิพาท ทว่าสหรัฐคอยแต่แทรกแซงประเด็นนี้อยู่เรื่อย สหรัฐกำลังอวดอำนาจ กระพือความตึงเครียดและยุยงให้เกิดการเผชิญหน้าในภูมิภาคนี้ ภายใต้ข้ออ้างเรื่องการรักษาเสถียรภาพ

    คำแถลงของจีนกล่าวว่า สหรัฐควรให้เกียรติอย่างจริงจังต่อคำมั่นจะไม่เข้าข้างชาติใดในประเด็นอธิปไตยเหนือดินแดน, เคารพความพยายามของประเทศในภูมิภาคนี้เพื่อให้ทะเลจีนใต้มีสันติภาพและเสถียรภาพ และยุติความพยายามสร้างความปั่นป่วนและทำลายสันติภาพและเสถียรภาพในภูมิภาคนี้

    แถลงการณ์ของปอมเปโอออกมาในวันครบรอบ 4 ปีที่ศาลอนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศตัดสินตามคำฟ้องของฟิลิปปินส์ว่า จีนอ้างสิทธิ์เหนือทะเลจีนใต้เกือบทั้งหมดโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย

    ปอมเปโอกล่าวว่า จากคำตัดสินของศาล จีนจึงไม่สามารถอ้างสิทธิ์เหนือสการ์โบโรห์รีฟหรือหมู่เกาะสแปรตลี และสหรัฐก็ปฏิเสธการอ้างสิทธิของจีนเหนือน่านน้ำที่เป็นข้อพิพาทกับเวียดนาม, มาเลเซีย, บรูไน และอินโดนีเซียด้วยเช่นกัน.