กทม.เนรมิตเมือง 15 นาทีเป็นจริง สร้างพื้นที่สีเขียวอิ่มเอมใจทั่วกรุง

กทม.ทวีความรุนแรง เมืองจมฝุ่น การจราจรติดขัด ขาดแหล่งอาหาร สำรวจคนกรุงเผชิญรถติดเฉลี่ยวันละ 2 ชั่วโมง หรือใน 1 ปีชีวิตติดหนึบอยู่บนรถเท่ากับ 1 เดือน 3 วัน ในรอบ 12 ปีเด็กโตวันโตคืนในรถ เกิดปัญหาอ้วนลงพุง มีแนวโน้มเกิดโรค NCDs ในเด็ก ...

เป็นข้อมูลที่ได้จากงานประชุมวิชาการโภชนาการแห่งชาติ ครั้งที่ 17 โภชนาการเพื่อความเสมอภาคและยั่งยืน “Nutrition for Equality and Sustainability” เมื่อต้นเดือนมีนาคมที่ผ่านมา ณ ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค บางนา กรุงเทพฯ

นายอดิศักดิ์ กันทะเมืองลี้  ผู้ช่วยผู้อำนวยการศูนย์ออกแบบและพัฒนาเมือง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ชี้แจงว่าสภาวะแวดล้อมทางกายภาพ และสังคมการใช้ชีวิตใน กทม.จากการสำรวจผังเมืองรวมในช่วง 10 ปี พบว่าคน กทม.ใช้ชีวิตอยู่ในรถยนต์ 800 ชั่วโมง/ปี หรือ 1 ปีใช้ชีวิตอยู่บนรถยนต์ 1 เดือน 3 วัน เมื่อคำนวณแล้วในรอบ 12 ปี เด็กใน กทม.เติบโตอยู่ในรถยนต์ มีปัญหาอ้วนลงพุงไขมันพอก มีโอกาสที่จะเกิดโรค NCDs เพราะแต่ละวันเด็กต้องเผชิญกับรถติดบนท้องถนนวันละ 2 ชั่วโมง ไม่ได้กินอาหารดีๆ ออกกำลังกายได้น้อย กายภาพของเมืองเกี่ยวข้องกับตัวเรามากกว่าที่เราคิด

“เด็กบางคนบ้านอยู่รังสิตมาเรียนสาทร ตื่นนอนตั้งแต่ตี 3 เพื่อออกจากบ้านตี 5 กินข้าวเหนียวหมูปิ้งบนรถยนต์  เด็กจะมีคุณภาพชีวิตที่ดีได้อย่างไร ต้องเลือกอาหารที่มีสุขอนามัยที่ดีด้วย ทุกวันนี้เรายังต้องใช้หน้ากากอนามัยเพราะปัญหาฝุ่นควัน PM2.5 ผมเป็นคนเชียงใหม่ ตอนนี้เรามองไม่เห็นดอยสุเทพเพราะฝุ่นควัน PM2.5” นายอดิศักดิ์ชี้แจง

คำถามก็คือ ข้อแนะนำให้กินอาหารที่หลากหลาย เรามีความมั่นคงทางอาหารและความปลอดภัยทางอาหารมากน้อยแค่ไหน? เราใช้รถขนส่งสาธารณะ รถไฟฟ้า รถยนต์ส่วนตัวเดินทางกันวันละกี่ชั่วโมงกว่าจะถึงบ้าน “ผมสอนนิสิตนักศึกษาเมืองคืออะไร? ที่อยู่อาศัยในเมืองส่งผลต่อคุณภาพชีวิต สุขอนามัย เรามีพื้นที่ที่ 3 เพื่อการพักผ่อน เป็นพื้นที่สาธารณะ เป็นห้างสรรพสินค้า พิพิธภัณฑ์ ห้องสมุด โรงเรียน เพื่อใช้กิจกรรมทางกาย ออกกำลังกายบนพื้นที่สาธารณะ” การไป fitness ก็ต้องใช้เงิน มีต้นทุนที่เราใช้ชีวิตอยู่ในเมือง สภาพแวดล้อมของเมืองเราเลือกได้ให้มีคุณภาพชีวิตที่ดี การปลูกสวนผัก ปลูกต้นกล้วยบนตึกสูง  ข้อจำกัดพื้นที่สาธารณะในเมือง บางพื้นที่เป็นแหล่งงานซอยตันก็ต้องใช้รถมอเตอร์ไซค์เพื่อไปสถานีรถไฟฟ้า บางย่านไม่มีแหล่งอาหาร จำเป็นต้องสร้างสรรค์เพื่อให้เกิดสุขภาวะทางกาย จิต สังคม

สมัยก่อนโรคอหิวาต์เป็นโรคระบาดที่มาจากน้ำบริโภคที่เป็นพิษ สุขอนามัยในเมืองเกี่ยวข้องกับความเจ็บป่วย Orientical Health Environmental Health การตรวจวัดจำนวนแบคทีเรียใน subway ของรถใต้ดินในนิวยอร์กมีมากน้อยเพียงใด เมืองที่เราอยู่อาศัยมีผลกระทบต่อคุณภาพชีวิต กิน อยู่ พฤติกรรมการใช้ชีวิต ในช่วงโควิดระบาดเมือง 15 นาทีเป็นจริงได้ เราใช้ชีวิตโดยไม่ต้องใช้รถยนต์ เดินไปทำงาน เดินไปสวนสาธารณะ เดินไปติดต่อหน่วยงานภาครัฐ แม้จะมีความเหลื่อมล้ำในเชิงพื้นที่ ก็ต้องทำแผนที่เดินได้ เพื่อเข้าถึงแหล่งสาธารณูปโภคด้วยเส้นทาง 800 เมตร บ้านเราอากาศร้อนเด็กต้องรีบเดินเพื่อหลบแสงแดด การจัดการด้านผังเมืองออกแบบถนนทางเท้า ทำงานร่วมกับ กทม. 7 โซน พื้นที่ชั้นใน 17 เขต มีการเปลี่ยนแปลงพัฒนาเมือง ส่งเสริมการเดินเท้าเชื่อมฝั่งธนฯ และฝั่งพระนคร ขณะนี้ทางเดินริมน้ำบริเวณชุมชนกุฎีจีน-คลองสานเสร็จแล้ว

นายยศพล บุญสม ภูมิสถาปนิกนักคิดพัฒนาเมือง และผู้บริหารบริษัท ฉมา จำกัด เปิดเผยถึงโครงการ We Park เปลี่ยนพื้นที่ร้างให้เป็นพื้นที่สุขภาวะ (คนเมือง) ใกล้บ้าน ได้รับงบสนับสนุนจาก สสส. เนื่องจาก Bangkok  as unplanned city ไม่ได้มีการวางผังเมืองตั้งแต่ต้น จึงเป็นเมืองที่มีการซ่อมแซม การพัฒนาเมืองนำไปสู่คุณภาพชีวิต เน้นการทำงานใกล้บ้านเพื่อเป็นประโยชน์ต่อกลุ่มเปราะบาง ในการเข้าถึงสวนสาธารณะเพื่อได้รับอากาศที่ดี Abandoned area = opportunity พัฒนาความเจริญกระจายไปตามตรอกซอกซอยต่างๆ ที่ดินของรัฐที่อยู่ใต้ทางด่วน ริมคลอง ที่ดินเอกชนก่อให้เกิดรายได้ ทำเป็นพื้นที่เกษตร ภาษีที่ดินเป็นกลไกสำคัญที่เจ้าของที่ดินภาคเอกชนจะต้องใช้ที่ดินให้เกิดความคุ้มค่า

We Park คือกลยุทธ์ที่เราจะเปลี่ยนที่ร้างให้เป็นสวนสาธารณะให้ชุมชนเดินถึง ง่ายต่อการบริหารจัดการใช้ประโยชน์ร่วมกัน ทำให้ภาคีเครือข่ายเชื่อมโยงถึงกันได้ การใช้ Multi-stakeholders ด้วยการดึงภาคีลงทุนร่วมกันให้เกิดประโยชน์ ใครที่มีเงินทุน มีที่ดิน องค์ความรู้ มีทรัพยากรฯ เผยแพร่องค์ความรู้ด้วยการคิดวิเคราะห์ ด้วยการใช้ที่ดินมีส่วนร่วมกับชุมชน การจัดฝึกอบรมเจ้าหน้าที่ 50 เขต ผลักดันสวนสาธารณะ 15 นาทีใกล้บ้าน สวนคือโครงสร้างพื้นฐานของสวนเกษตร พื้นที่รับน้ำ

ในช่วง 3 ปีที่ กทม.ดำเนินงาน We Park ร่วมกับ สสส.ขยายใน 24 พื้นที่ ใช้สวนสาธารณะหัวลำโพงเป็นพื้นที่ต้นแบบ จัดกิจกรรม ระดมทุนเพื่อให้เอกชนได้ใช้ประโยชน์ 12 ปี เพื่อการลดหย่อนภาษี เป็นการทำงานร่วมมือกับ UCDC โดยไม่ต้องรองบประมาณ ระดมทุนจากภาคเอกชนเพื่อให้เกิดผลสัมฤทธิ์ การจัดระบบนิเวศในเมืองผ่านคอร์สฝึกอบรม ให้ความสำคัญกับที่ดินริมคลองขนาดเล็ก อาทิ ที่ดินริมคลองผดุงกรุงเกษม ที่ดินริมคลองแสนแสบ จัดที่ดินเป็น POP PARK BKK เปลี่ยนพื้นที่ร้างให้เป็นพื้นที่สุขภาวะได้จริง ร่วมมือกับภาคเอกชนพัฒนาพื้นที่สุขภาวะใกล้บ้านได้ด้วยตัวเอง เป็นการสร้างเมืองน่าอยู่อย่างที่เรียกว่า Empowering People to  Empowering City

น.ส.วรางคนางค์ นิ้มหัตถา หัวหน้าโครงการสวนผักคนเมือง มูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน (ประเทศไทย) เปิดเผยว่าเป็นเวลา 13 ปีแล้ว ที่ได้ผลักดันให้เกิดสวนผักในชุมชนเมือง ทำการเกษตร เพาะปลูกให้มีความแปลกแยกจากเมืองมีความสำคัญมาก พื้นที่จำนวน 70% เป็นเมืองที่เติบโตแบบไร้ทิศทาง มีการรุกล้ำพื้นที่อาหาร ผลการสำรวจพื้นที่ กทม.เมื่อปี 2556 เหลือพื้นที่การเกษตรเพียง 20%  แต่ปัจจุบันพื้นที่การเกษตรเหลือเพียง 12% รวมพื้นที่ปลูกไม้ดอก กล้วยไม้ 

เมื่อ กทม.ขยายตัวทำให้คนเมืองขาดแคลนแหล่งอาหาร สังคมเมืองมีความเป็นปัจเจกชนสูง การดูแลกันลดลง เกิดวิกฤตคนเมืองรอดได้ต้องรับความช่วยเหลือจากคนข้างนอก ในช่วงโควิดคนเมืองไม่สามารถเข้าถึงแหล่งอาหารได้ ต้องฝากปากท้องให้คนอื่นช่วยดูแล อนาคตเราจะอยู่กันแบบไหน รูปแบบการบริโภคเปลี่ยนแปลง พื้นที่เกษตรอาหารลดลงและอยู่ไกลมากขึ้น สินค้าแบรนด์ไทยตลาดอินทรีย์แบบ organic มีสารพิษตกค้างจะฝากไว้ที่กลุ่มคนที่มีรายได้น้อย 50%  ไม่สามารถดูแลตัวเองได้ จำเป็นต้องปรับตัวเพื่อเตรียมความพร้อม ลุกขึ้นมาเป็นผู้ผลิตเองเพื่อดูแลตัวเองได้ "เมือง" ต้องเป็นทั้งผู้ผลิตและผู้บริโภคเพื่อความสมดุลของระบบอาหารอย่างแท้จริง

การสร้างระบบเกษตรในเมืองต้องมีความเชื่อมโยง  อาหารดีมีคุณภาพย่อมส่งผลดีต่อสุขภาพด้วย เกษตรในเมืองสร้างอาหารในชุมชน ต้องค้นหาคนที่ใช่ ผู้สูงอายุอยู่ติดที่ในชุมชน ต้องมีวิธีการบริหารจัดการให้ผู้สูงอายุกลับมาทำงานด้วยกัน การเพิ่มพื้นที่อาหารยกระดับการพึ่งพาตัวเองในการสร้างแหล่งอาหารในชุมชน รวมถึงการจัดการขยะ มีการจดบันทึกข้อมูลผลผลิตจากสวนผักในการขับเคลื่อน การปลูกกะหล่ำปลี ดอกกะหล่ำ การเลี้ยงไก่ไข่ผลิตไข่ไก่.

เพิ่มเพื่อน

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

เปิดวิจัยเหยื่ออาชญากรรมออนไลน์ รอดด้วยคาถา “อดทน-ไม่โลภ-ใคร่ครวญ”

ในระยะเวลา 20 ปีที่ผ่านมา พบคนทั่วโลก 5,160 ล้านคนใช้งานอินเทอร์เน็ตวันละกว่า 6 ชั่วโมง เกือบ 5 พันล้านคนใช้สื่อสังคมออนไลน์ แนวโน้มแต่ละปีใช้งานสังคมออนไลน์เพิ่มขึ้นอีก

เวียนเทียนด้วยต้นไม้ วันวิสาขูชา ลดฝุ่น PM2.5

วันวิสาขบูชาถือเป็นวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาสากล ชาวพุทธทั่วโลกร่วมกันทำบุญ เจริญภาวนา และเวียนเทียนรอบพระอุโบสถ พระไพศาล วิสาโล เจ้าอาวาสวัดป่าสุคะโต อ.แก้งคร้อ จ.ชัยภูมิ และประธานมูลนิธิปลูกต้นไม้ปลูกธรรมะ เนื่องในโอกาสวันวิสาขบูชานี้ มูลนิธิปลูกต้นไม้ฯ

หึ่ง! กทม. เริ่มฮั้วเลือก สว. 'ปธ.กกต.' ตรวจความพร้อม รับสมัครวันแรก

'อิทธิพร' ตรวจความพร้อมสนามรับสมัคร สว. ระดับอำเภอวันแรก กำชับ จนท. รอบคอบทุกขั้นตอน พื้นที่ กทม. มีรายงานฮั้วกันแล้ว จ่อจับตาเข้มคนไม่มีคะแนนกับท็อปไฟว์