'ผอ.iLaw' คิดผิด ที่เคยคิดว่าระบบเลือกสว.ทำให้การจัดตั้งจาก 'บ้านใหญ่' ไม่ง่าย

21 มิ.ย. 2567 - นายยิ่งชีพ อัชฌานนท์ ผู้อำนวยการ iLaw หรือ โครงการอินเทอร์เน็ตเพื่อกฎหมายประชาชน โพสต์เฟซบุ๊ก ระบุว่า

เคยคิดว่าระบบการเลือก #สว67 ทำให้การจัดตั้งจากบ้านใหญ่นั้นไม่ได้ง่ายขนาดนั้น แต่วันนี้คิดว่าคิดผิด

ตามระบบที่มีอยู่ คือ ต้องเลือกอำเภอ จังหวัด ประเทศ ต้องจับสลากแบ่งสาย ด้วยความเข้าใจเดิมก็คือ การจัดตั้งโดยผู้มีอิทธิพลสามารถทำได้เพียงแค่ระดับอำเภอเท่านั้น เพราะถ้า "จ้าง" Voter ไปลงสมัครในอำเภออื่นเพื่อจะให้เข้ารอบมาโหวตกันระดับจังหวัด คนถูกจ้างไม่ได้ตั้งใจหาคะแนนก็น่าจะไม่ผ่านระดับอำเภอมาได้ง่าย แต่ในความเป็นจริง คือ คนสมัครน้อยมาก ในอำเภอเล็กๆ ใครสมัครก็แทบจะเข้ารอบได้หมดเลย ถ้าคนมีอิทธิพลลงสมัครอำเภอเมือง แล้วจ้างคนไปสมัครอำเภออื่นๆ อำเภอละ 20 คน พวกเขาก็เลือกกันเองในคนเหล่านี้แหละ และเมื่อคู่แข่งน้อยมากก็แทบจะเข้ารอบมาได้อำเภอละ 15 คน เมื่อมารวมกันระดับจังหวัดก็สบายเลย

ความเข้าใจเดิม คือ บ้านใหญ่แต่ละบ้านก็ส่งคนลงสมัครและเข้ารอบมาได้จำนวนหนึ่ง และอย่างมากก็นอนมาในระดับจังหวัด แต่พอไประดับประเทศก็ต้องไปตัดกันกับบ้านใหญ่อื่นๆ อยู่ดี ไม่สามารถรับประกันได้ว่าจะได้เป็นสว. หรือเปล่า แต่ในความเป็นจริงบ้านใหญ่ใช้วิธี "เหมาจังหวัด" กล่าวคือ เวลาส่งคนไปลงตามอำเภอต่างๆ ไม่ได้มีเป้าหมายให้มาเลือกตัวเองคนเดียว หรือสองคน แต่มีเป้าหมายให้มาเลือกทีมตัวเองทั้ง 40 คน แล้วเดินเข้าจากบ้านเดียวกันทั้งจังหวัด

ความเข้าใจเดิม คือ บ้านใหญ่แต่ละจังหวัดจะมีคนของตัวเองมาจากจังหวัด แต่พอมาถึงระดับประเทศแล้วคุมเสียงไม่ได้ แต่ในความเป็นจริง คือ เมื่อเหมา 40 คนทั้งจังหวัดได้แล้ว ก็ไปจับมือกันกับบ้านใหญ่บ้านอื่นที่เหมาจังหวัดของตัวเองมา ถ้าสัก 5 บ้านจาก 5 จังหวัดจับมือกันได้ ก็ได้อย่างน้อย 200 เสียงในมือ คราวนี้ก็ง่ายมากที่เขาจะไล่โทรไปหาผู้สมัครอิสระอื่นๆ แล้ว "ขู่" ให้มาเป็นพวกตัวเองเพราะมีแล้ว 200 เสียงในมือ ถ้าไม่มาก็ไม่มีทางได้คะแนน แต่ต้องมาร่วมมือกันเท่านั้นถึงยังมีโอกาสรอดในสนามระดับประเทศ ถ้าเริ่มขู่ใครได้ กลุ่มเสียงในมือก็จะโตขึ้นๆๆ
และช่วงเวลา 4-5 วันนี้เขาก็จะไล่โทร ไล่ขู่ ไล่คุยไปเรื่อยๆ

ความเข้าใจเดิม คือ มันไม่ได้ทำง่ายขนาดนั้น แต่เมื่อจำนวนบ้านใหญ่ที่ลงสนามนี้มีไม่มาก อาจจะเพราะไม่เห็นความสำคัญและจำนวนผู้สมัครอิสระมีกระจุกตัวในเมือง มีน้อยเกินไปในอำเภอขนาดเล็ก การพยายามใช้อิทธิพลเข้าแทรกแซงการเลือกสว. ในระดับประเทศ ก็จึงกลายเป็นเรื่อง "ไม่ได้ยากขนาดนั้น" ระบบที่มีชัยวางไว้เพื่อป้องกันการเมืองบ้านใหญ่กำลังจะพังให้เห็น

แต่วันนี้ยังประเมินไม่ออกว่าบ้านหลังไหนจับมือกันได้บ้าง เพราะสุดท้ายมันจะมีคนได้เป็นสว. แค่ 200 คนเท่านั้น ถ้าบ้านหลายหลังตกลงโควต้าสุดท้ายกันไม่ได้ ก็ยังไม่มีความแน่นอน แต่จะรู้ผลกันอีกไม่นานในวันที่ 26 นี้เอง