กัมพูชาเริ่มกระบวนการของสหประชาชาติเพื่อแก้ไขข้อพิพาททางทะเลกับไทย

กัมพูชาเริ่มกระบวนการแก้ไขข้อพิพาทที่ได้รับการสนับสนุนจากสหประชาชาติกับประเทศเพื่อนบ้าน เกี่ยวกับข้อพิพาททางทะเลที่ทับซ้อนกันในอ่าวไทยซึ่งมีแหล่งพลังงานใต้ทะเลมูลค่าประมาณ 300,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

นายกรัฐมนตรีฮุน มาเนต ของกัมพูชา (Photo by MOHD RASFAN / AFP)

เอเอฟพีรายงาน เมื่อวันอังคารที่ 2 มิถุนายน 2569 กล่าวว่า กัมพูชาเริ่มกระบวนการแก้ไขข้อพิพาทที่ได้รับการสนับสนุนจากสหประชาชาติกับประเทศเพื่อนบ้านอย่างไทย เกี่ยวกับข้อพิพาททางทะเลที่ทับซ้อนกันในอ่าวไทยซึ่งมีแหล่งพลังงานใต้ทะเลมูลค่าประมาณ 300,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 9.75 ล้านล้านบาท)

ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ทั้งสองประเทศมีข้อพิพาทเรื่องเขตแดนทางทะเลและการกำหนดเขตแดนทางบกยาว 800 กิโลเมตร มานานหลายทศวรรษ ซึ่งเป็นมรดกตกทอดจากยุคอาณานิคมของฝรั่งเศส

ทั้งสองฝ่ายตกลงหยุดยิงกันในเดือนธันวาคม หลังจากเกิดการปะทะกันอย่างรุนแรงบริเวณชายแดนสองรอบ แต่ต่างฝ่ายต่างกล่าวหาอีกฝ่ายว่าละเมิดข้อตกลงหยุดยิงซ้ำแล้วซ้ำเล่า

การที่กัมพูชาเริ่มกระบวนการไกล่เกลี่ยภายใต้อนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล (UNCLOS) เกิดขึ้นหลังจากที่ไทยยกเลิกข้อตกลงทวิภาคีปี 2544 เกี่ยวกับการทับซ้อนทางทะเลและการสำรวจพลังงานเมื่อเดือนที่แล้ว

นายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกุล ของไทยกล่าวว่า รัฐบาลของเขาได้ยกเลิกบันทึกความเข้าใจ หรือ MOU 44 เนื่องจากความขัดแย้งที่ยืดเยื้อในการดำเนินการ

ขณะที่นายกรัฐมนตรีฮุน มาเนต ของกัมพูชา กล่าวในรายการโทรทัศน์ของรัฐว่า รัฐบาลของเขาได้ส่งหนังสือแจ้งอย่างเป็นทางการไปยังไทยและเลขาธิการสหประชาชาติเพื่อเริ่มกระบวนการไกล่เกลี่ยภาคบังคับภายใต้ UNCLOS

"เราได้ดำเนินการขั้นตอนนี้เพื่อปกป้องอธิปไตยและสิทธิทางทะเลของกัมพูชาตามกฎหมายระหว่างประเทศ"

"ทั้งกัมพูชาและไทยต่างจะได้ประโยชน์จากข้อตกลงที่เป็นธรรมและยั่งยืน ซึ่งตกลงกันภายใต้การชี้นำของผู้เชี่ยวชาญระหว่างประเทศ" ฮุน มาเนต กล่าว

ทั้งนี้ ไทยและกัมพูชาต่างเป็นภาคีของอนุสัญญาสหประชาชาติ

ปรัก สุคน รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีต่างประเทศกัมพูชา (Photo by CHARLY TRIBALLEAU / AFP)

อย่างไรก็ตาม กระทรวงต่างประเทศของไทยยังไม่ได้ยืนยันความเคลื่อนไหวดังกล่าว

กระทรวงพลังงานของไทยเคยประเมินรายได้ในอนาคตจากน้ำมันและก๊าซธรรมชาติในพื้นที่ทับซ้อนที่ทั้งสองประเทศอ้างสิทธิ์ไว้ว่ามีมูลค่ามากถึงประมาณ 300,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

ข้อพิพาทชายแดนที่ยืดเยื้อมานานของทั้งสองประเทศปะทุขึ้นเป็นการสู้รบในเดือนกรกฎาคมและธันวาคม ทำให้มีผู้เสียชีวิตหลายสิบราย และทำให้หลายพื้นที่ในจังหวัดชายแดนที่ทั้งสองประเทศอ้างสิทธิ์ตกอยู่ภายใต้การควบคุมของไทย

กัมพูชาเรียกร้องให้กองกำลังไทยถอนตัวออกจากพื้นที่เหล่านี้ซ้ำแล้วซ้ำเล่า และประณามไทยเรื่องความเสียหายที่เกิดขึ้นกับโบราณสถานหลายแห่งระหว่างการสู้รบ.