ท่ามกลางความผันผวนของภูมิรัฐศาสตร์โลกและราคาพลังงานที่ไม่เคยนิ่ง ประเทศไทยกำลังเผชิญแรงกดดันรอบด้าน ทั้งภาระการนำเข้าน้ำมันดิบมหาศาล และโจทย์ใหญ่ในการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคพลังงานสะอาด สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) จึงเสนอทางออกสำคัญต่อ นายเอกนัฏ พร้อมพันธุ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน ด้วยการชงแผนยกระดับ “เอทานอล” สู่สถานะเชื้อเพลิงยุทธศาสตร์ของประเทศ (Strategic Fuel) เปลี่ยนบทบาทจากเพียง “สารผสมในน้ำมัน” ให้กลายเป็นเสาหลักด้านความมั่นคงทางพลังงานและเศรษฐกิจฐานราก
นายมงคล เฮงโรจนโสภณ ประธานสถาบันพลังงานเพื่ออุตสาหกรรม ส.อ.ท. ชี้ให้เห็นว่า ไทยมีห่วงโซ่อุปทานที่แข็งแกร่งตั้งแต่ต้นน้ำจนถึงปลายน้ำ ไม่ว่าจะเป็นวัตถุดิบทางการเกษตรอย่างอ้อย กากน้ำตาล และมันสำปะหลัง ไปจนถึงโรงงานแปรรูปและฐานการผลิตยานยนต์ระดับภูมิภาค การดันเอทานอลเป็นเชื้อเพลิงยุทธศาสตร์จึงไม่ใช่แค่เรื่องพลังงาน แต่คือการสร้างเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) ที่ช่วยพยุงรายได้เกษตรกร และลดการสูญเสียเงินตราออกนอกประเทศ
และเพื่อขับเคลื่อนแนวคิดนี้ให้เกิดผลในทางปฏิบัติ ส.อ.ท.ได้วางหมุดหมายสำคัญผ่าน 3 ข้อเสนอหลัก ได้แก่ 1.ปักหมุด “E20” เป็นน้ำมันเบนซินฐานของประเทศ ก้าวแรกที่ชัดเจนที่สุดคือ การกำหนดทิศทางระยะยาวให้แก๊สโซฮอล์ E20 กลายเป็นเชื้อเพลิงเบนซินหลักสำหรับรถยนต์ที่รองรับได้ โดยต้องมีการประเมินรอบด้าน ทั้งขีดความสามารถของโรงกลั่น ปริมาณวัตถุดิบ ระบบคลัง ไปจนถึงผลกระทบต่อราคาขายปลีกของประชาชน
แม้ในระยะแรกอาจต้องใช้กลไกราคาจูงใจให้ผู้บริโภคหันมาเติม E20 มากขึ้น แต่เป้าหมายปลายทางคือการปรับโครงสร้างต้นทุนทั้งระบบให้สามารถยืนหยัดแข่งขันได้ด้วยตัวเอง โดยไม่ต้องพึ่งพาเงินกองทุนน้ำมันหรือมาตรการอุดหนุนแบบเดิมๆ อีกต่อไป
2.โมเดลยืดหยุ่น “E-Flex” ผนึกกำลังยานยนต์ไฮบริด เมื่อฐานการใช้ E20 นิ่งแล้ว สเต็ปถัดไปคือการพัฒนาระบบสัดส่วนผสมแบบยืดหยุ่น หรือ E-Flex เพื่อให้ประเทศสามารถปรับสัดส่วนการผสมเอทานอลขึ้นหรือลงได้ตามสถานการณ์ราคาพลังงานโลกและผลผลิตทางการเกษตรในแต่ละฤดูกาล
นโยบายนี้จะเดินหน้าควบคู่ไปกับอุตสาหกรรมยานยนต์ โดยเฉพาะการส่งเสริมรถยนต์ไฮบริด (HEV-Flex) และไมลด์ไฮบริด (mHEV) ที่ประกอบในประเทศให้รองรับเอทานอลในสัดส่วนที่สูงขึ้น ช่วยให้ไทยรักษาฐานการผลิตรถยนต์ดั้งเดิมไว้ได้ พร้อมปรับตัวรับการเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยีอย่างราบรื่น
3.ยกเครื่องห่วงโซ่อุปทาน เลิกพึ่งพาเงินอุดหนุน หัวใจของความยั่งยืนคือ “ประสิทธิภาพ” ส.อ.ท.จึงเสนอให้รัฐและเอกชนร่วมมือกันปฏิรูปห่วงโซ่เชื้อเพลิงชีวภาพทั้งระบบ ต้นน้ำ: เพิ่มผลผลิตต่อไร่ของอ้อยและมันสำปะหลัง พร้อมพัฒนาระบบโลจิสติกส์การเก็บเกี่ยวเพื่อลดต้นทุน กลางน้ำ: อัปเกรดโรงงานเอทานอลให้ประหยัดพลังงาน ใช้น้ำอย่างคุ้มค่า และลดความเข้มข้นของการปล่อยคาร์บอน (Carbon Intensity)
และ ปลายน้ำ: วางระบบตรวจสอบย้อนกลับ (Traceability) ตามมาตรฐานสากล เพื่อปูทางสู่ตลาดเชื้อเพลิงคาร์บอนต่ำและผลิตภัณฑ์ชีวภาพมูลค่าสูงในอนาคต
การผลักดันยกระดับอุตสาหกรรมเอทานอล มีเป้าหมายสำคัญคือ เป็นการใช้จุดแข็งและทรัพยากรที่ประเทศไทยมีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ลดการพึ่งพาการนำเข้าพลังงาน รวมถึงเป็นการเชื่อมโยงความมั่นคงทางพลังงาน-การสร้างมูลค่าเพิ่มในภาคเกษตร-ความยืดหยุ่นรองรับความผันผวน-การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเข้าด้วยกัน ยกระดับประสิทธิภาพและลดต้นทุนตลอดห่วงโซ่ เพื่อให้เอทานอลไทยสามารถแข่งขันได้ด้วยศักยภาพของตัวเองในระยะยาว
การขยับตัวของ ส.อ.ท.ในครั้งนี้ ส่งสัญญาณชัดเจนว่า ถึงเวลาแล้วที่ประเทศไทยต้องเลิกมองเอทานอลเป็นแค่ทางเลือกเสริม แต่ต้องวางเป็น “ยุทธศาสตร์ชาติ” ที่เชื่อมโยงความมั่นคงทางพลังงาน ภาคเกษตรกรรม และอุตสาหกรรมยานยนต์เข้าด้วยกัน เพื่อสร้างเกราะกำบังจากวิกฤตพลังงานโลก และขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยด้วยทรัพยากรของตัวเองอย่างแท้จริง.
ณัฐวัฒน์ หาญกล้า
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
เจาะกลไกพยุงราคา‘ก๊าซหุงต้ม’
ท่ามกลางสถานการณ์ภูมิรัฐศาสตร์โลกที่ร้อนระอุ โดยเฉพาะความตึงเครียดและการสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง ที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อเส้นทางการขนส่งพลังงานสำคัญอย่างช่องแคบฮอร์มุซ
ทำความรู้จัก Financial Optionality
เคยไหม...รายได้เข้าทุกเดือน แต่เมื่อต้องตัดสินใจเรื่องสำคัญของชีวิตกลับรู้สึกว่า “ยังทำไม่ได้” เพราะรายได้ในอนาคตส่วนหนึ่งถูกผูกไว้กับค่าบ้าน ค่ารถ และภาระผ่อนต่างๆ นี่อาจเป็นเหตุผลว่าทำไม “มีรายได้” จึงไม่ได้แปลว่า “มีอิสระทางการเงิน” เสมอไป
อายุยืนบนโจทย์‘เงินออม’ที่ยาวขึ้น
การมีอายุยืนยาวขึ้นสะท้อนความก้าวหน้าด้านสาธารณสุขและคุณภาพชีวิต แต่ในอีกด้านหนึ่งกำลังเปลี่ยนโจทย์สำคัญของการใช้ชีวิตในระยะยาว โดยเฉพาะการเตรียมความพร้อมสำหรับวันที่รายได้จากการทำงานลดลงหรือสิ้นสุดลง เมื่อช่วงชีวิตหลังเกษียณอาจกินเวลายาวนานกว่าที่เคยคาดการณ์ไว้ การวางแผนอนาคต จึงไม่ใช่เพียงเรื่องของการมีเงินเพียงพอสำหรับวันหยุดทำงาน แต่เป็นการออกแบบความมั่นคงให้สอดคล้องกับระยะเวลาของชีวิตที่ยืดยาวขึ้น
แรงงานไทยหาตัวเองให้เจอ
ในยุคที่เทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทสำคัญ โดยเฉพาะการดำเนินธุรกิจที่ต้องการแรงงานที่มีความพร้อมที่จะรับมือกับการเปลี่ยนแปลงและความทันสมัยของเทคโนโลยี และตลาดแรงงานยังต้องการคนที่พร้อมทำงานได้ทันที แต่คนรุ่นใหม่จำนวนไม่น้อยกลับยังไม่แน่ใจว่าตัวเองถนัดอะไร และอยากเติบโตไปในเส้นทางใด สำหรับเคทีซี การพัฒนาคนไม่ใช่เพียงการสร้างบุคลากรให้กับองค์กร แต่คือการเปิดโอกาสให้เยาวชนได้เรียนรู้จากประสบการณ์จริง ค้นพบศักยภาพของตนเอง และเติบโตเป็นกำลังสำคัญของเศรษฐกิจไทยในอนาคต
ชูโมเดลจัดการน้ำไม่ท่วมไม่แล้ง
ภาพจำมหาอุทกภัยปี 2554 คือบทเรียนราคาแพงของภาคอุตสาหกรรมไทย แต่ในปัจจุบัน ท่ามกลางสภาพอากาศสุดขั้วจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ ยุทธศาสตร์การจัดการน้ำในพื้นที่ยุทธศาสตร์อย่าง “พระนครศรีอยุธยา” ได้ก้าวข้ามจากการตั้งรับเฉพาะหน้า ไปสู่ระบบบริหารจัดการความเสี่ยงแบบ 360 องศา เพื่อสร้างความต่อเนื่องทางธุรกิจ ให้นักลงทุนมั่นใจว่าโรงงานผลิตจะไม่สะดุด ไม่ว่าธรรมชาติจะเหวี่ยงมาทาง “น้ำหลาก” หรือ “เอลนีโญ”
Gastech 2026 ขับเคลื่อนพลังงานมั่นคง
งาน Gastech 2026 ซึ่งเป็นมหกรรมนิทรรศการและการประชุมด้านก๊าซธรรมชาติ LNG โซลูชันคาร์บอนต่ำ และเทคโนโลยีพลังงานที่ใหญ่ที่สุดของโลก กำลังจะจัดขึ้นที่ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค กรุงเทพฯ ระหว่างวันที่ 14-17 กันยายน 2569 โดยประเทศไทยเป็นเจ้าภาพเป็นครั้งที่สองในรอบเกือบสองทศวรรษ งานนี้คาดว่าจะดึงดูดผู้เข้าร่วมกว่า 50,000 คน จากกว่า 150 ประเทศ พร้อมบริษัทชั้นนำกว่า 1,000 ราย และวิทยากรระดับโลกกว่า 800 คน ครอบคลุมทั้งระดับรัฐมนตรี ผู้บริหารซีอีโอ และผู้เชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยี ภายใต้การเป็นเจ้าภาพของกระทรวงพลังงานไทย ร่วมกับพันธมิตรสำคัญอย่าง EGAT ปตท. และ Gulf ในฐานะ National Consortium Partners